Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.
Farmakokinetik klinikal
Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.
2Soalan latihan
1.Nilai makmal & elektrolitSederhana
Bilakah pesakit penyakit buah pinggang kronik patut mengambil pengikat fosfat seperti kalsium asetat atau sevelamer?
APada waktu tidur dengan perut kosong
BHanya apabila pesakit berasa tidak sihat
CHanya sekali seminggu
DBersama hidangan
2.Nilai makmal & elektrolitSukar
A patient with diabetes had a glucose of 58 mg/dL (3.2 mmol/L), took 15 g of fast-acting carbohydrate and, 15 minutes later, the glucose is 64 mg/dL (3.6 mmol/L). The patient is alert. What should the nurse do next?
AGive a protein snack only and recheck tomorrow
BGive another 15 g of fast carbohydrate and recheck
CGive a long-acting insulin dose to stabilize it
DWait until the next meal before giving anything
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana
Gas darah arteri latihan menunjukkan pH 7.20, PaCO₂ 24 mmHg (3.2 kPa) dan HCO₃⁻ 9 mmol/L. Gangguan utamanya ialah asidosis metabolik. Setakat mana ia diberi pampasan? Klik jawapan anda.
pH 7.20PaCO₂ 24 mmHg (3.2 kPa)HCO₃⁻ 9 mmol/L
1tanpa pampasan
2pampasan separa
3pampasan penuh
4.Tafsiran gas darah arteriSukar
Nilai latihan: Na⁺ 146, Cl⁻ 109, HCO₃⁻ 20 mmol/L dan albumin 29 g/L. Cari sela anion terbetul albumin AGc = AG + 0.25·(40 − albumin).
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Selepas dos IV gentamicin, paras ialah 10 mg/L pada 2 h dan 1.6 mg/L pada 10 h. Andaikan penyingkiran tertib pertama. Cari separuh hayat t½.
C1 = 10 mg/L (2 h)C2 = 1.6 mg/L (10 h)
t½ = h
6.Farmakokinetik klinikalSukar
Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Infusi theophylline dimulakan tanpa dos pemuat. Separuh hayat pesakit ini ialah 9 h. Berapa lama t untuk mencapai 90% paras keadaan mantap?
t½ = 9 h90% Css
t = h
7.Kejururawatan klinikalSederhana
A patient on haemodialysis has an arteriovenous fistula in the left arm. Which nursing care is correct?
AKeep the arm raised and still at all times
BApply a tight bandage over the fistula at night to protect it
CAvoid blood pressure readings and blood samples on that arm
DUse the fistula arm for routine IV cannulas
8.Kejururawatan klinikalSukar
An arterial blood gas shows a low PaO2 with a low or normal PaCO2. How is this classified?
AType 2 respiratory failure
BNormal blood gas
CType 1 respiratory failure
DMetabolic acidosis
3Larutan
1.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: D · Bersama hidangan
Mengapa ini jawapannya
Pengikat fosfat berfungsi dalam usus dengan mengikat fosfat daripada makanan, maka ia diambil bersama hidangan. Jika diambil antara hidangan, ia hanya sedikit kesannya.
Jawapan
D · Bersama hidangan
2.Nilai makmal & elektrolit
Jawapan: B · Give another 15 g of fast carbohydrate and recheck
Mengapa ini jawapannya
The "15-15 rule" is repeated until the glucose is at least 70 mg/dL (3.9 mmol/L); UK guidance uses 4.0 mmol/L and 15–20 g of carbohydrate. Then a snack or meal with complex carbohydrate and protein is given if the next meal is not soon, to prevent recurrence.
Jawapan
B · Give another 15 g of fast carbohydrate and recheck
3.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: pampasan separa
Membaca gas darah (ROME): pertama pH: di bawah 7.35 ialah asidemia, di atas 7.45 alkalemia. Kemudian cari nilai yang menerangkannya. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4.7–6.0 kPa) ialah bahagian respiratori dan bergerak berlawanan (Opposite) dengan pH dalam gangguan respiratori; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) ialah bahagian metabolik dan bergerak dalam arah yang sama dengan pH (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Nilai yang satu lagi menunjukkan pampasan: normal bermaksud tanpa pampasan; tidak normal dalam arah yang menarik pH kembali sementara pH masih tidak normal bermaksud pampasan separa; pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh. Julat berbeza sedikit antara makmal; ini ialah nilai latihan.
ROME, nilai demi nilai
pH 7.20: asidemia (di bawah 7.35)
PaCO₂ 24 mmHg: rendah (35–45)
HCO₃⁻ 9 mmol/L: rendah (22–26)
Pampasan
Secara klinikal, semak juga pampasan dijangka: rumus Winter menjangkakan PaCO₂ 19.5–23.5 mmHg, jadi nilai 24 mmHg yang diukur menunjukkan asidosis respiratori tambahan (gangguan campuran). Jawapan di atas ialah klasifikasi peperiksaan ROME.
pampasan separa
Jawapan
pampasan separa
4.Tafsiran gas darah arteri
Jawapan: AGc = 19.75 mmol/L
Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.
Sela anion
AG = 146 − (109 + 20) = 17
Pembetulan untuk albumin
17 + 0.25·(40 − 29) = 19.75 mmol/L
Jawapan
AGc = 19.75 mmol/L
Di atas kira-kira 12 selepas pembetulan: sela anion tinggi.
5.Farmakokinetik klinikal
Jawapan: t½ = 3.026 h
Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Pemalar kadar penyingkiran
k = ln(10/1.6)/8 = 1.833/8 = 0.2291 h⁻¹
Separuh hayat
t½ = 0.693/0.2291 = 3.026 h
Jawapan
t½ = 3.026 h
6.Farmakokinetik klinikal
Jawapan: t = 29.9 h
Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.
Pemalar kadar
k = 0.693/9 = 0.07702 h⁻¹
Masa untuk mencapai pecahan keadaan mantap yang diberikan
t = −ln(1 − 0.9)/0.07702 = 2.303/0.07702 = 29.9 h
Jawapan
t = 29.9 h
Itu ialah 3.322 separuh hayat.
7.Kejururawatan klinikal
Jawapan: C · Avoid blood pressure readings and blood samples on that arm
Mengapa ini jawapannya
The fistula arm is protected from pressure, cannulas and blood tests to prevent damage and clotting. Nurses check for a palpable thrill and audible bruit, which show it is working.
Jawapan
C · Avoid blood pressure readings and blood samples on that arm
8.Kejururawatan klinikal
Jawapan: C · Type 1 respiratory failure
Mengapa ini jawapannya
Type 1 respiratory failure is hypoxaemia without hypercapnia, as in pneumonia or pulmonary embolism. Type 2 includes a raised PaCO2 from inadequate ventilation, as in COPD exacerbations.