Nilai Makmal untuk Jururawat: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharuKembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Nilai makmal & elektrolit

Kaedah

  1. Bandingkan nilai dengan julat rujukan makmal itu sendiri, kemudian dengan garis dasar dan arah aliran pesakit.
  2. Semak sampel: hemolisis, kelewatan, atau darah yang diambil berhampiran IV boleh memberikan keputusan palsu.
  3. Kaitkan nilai dengan tanda lazimnya dan dengan ubat serta keadaan yang menyebabkannya.
  4. Cari interaksi: kalium atau magnesium yang rendah meningkatkan ketoksikan digoksin; dehidrasi menaikkan litium.
  5. Bertindak untuk pesakit: nilai, tahan ubat jika paras tidak selamat, baca balik nilai kritikal dan maklumkan pemberi preskripsi.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal
pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter
PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik
PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin
AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F
PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

  1. Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
  2. Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
  3. Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
  4. Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
  5. Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Farmakokinetik klinikal

Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Pelarasan buah pinggang
dos × CrCl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/normal)

Kaedah

  1. Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
  2. Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
  3. Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
  4. Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
  5. Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.

2Soalan latihan

1.Nilai makmal & elektrolitSederhana

Mengapakah kalsium keseluruhan yang rendah mesti ditafsir dengan berhati-hati pada pesakit dengan albumin serum yang rendah?

  1. AAlbumin rendah sentiasa menyebabkan hipokalsemia sebenar yang bergejala
  2. BAlbumin rendah menjadikan setiap ujian kalsium tidak tepat dan tidak berguna
  3. CAlbumin dan kalsium diukur dengan tindak balas kimia yang sama, maka ia sentiasa menurun bersama
  4. DBanyak kalsium terikat pada albumin, maka kalsium keseluruhan menurun walaupun kalsium terion normal
2.Nilai makmal & elektrolitSukar

A nursing student has a positive interferon-gamma release assay (IGRA) for tuberculosis, no symptoms and a normal chest X-ray. What does this most likely mean?

  1. AA false result, as the test does not detect TB
  2. BPast BCG vaccination only, with no infection
  3. CActive pulmonary TB, which is contagious
  4. DLatent TB infection, which is not contagious
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana
pH7.357.457.26PaCO₂mmHg354573HCO₃⁻mmol/L222632tanpa pampasanpampasan separapampasan penuh

Gas darah arteri latihan menunjukkan pH 7.26, PaCO₂ 73 mmHg (9.7 kPa) dan HCO₃⁻ 32 mmol/L. Gangguan utamanya ialah asidosis respiratori. Setakat mana ia diberi pampasan? Klik jawapan anda.

pH 7.26PaCO₂ 73 mmHg (9.7 kPa)HCO₃⁻ 32 mmol/L
  1. 1tanpa pampasan
  2. 2pampasan separa
  3. 3pampasan penuh
4.Tafsiran gas darah arteriSukar

Pada aras laut, gas latihan yang diambil pada oksigen 24% menunjukkan PaO₂ 59 mmHg (7.9 kPa) dan PaCO₂ 40 mmHg (5.3 kPa). Gunakan PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 untuk mencari Kecerunan A–a.

FiO₂ 24%PaO₂ 59 mmHg (7.9 kPa)PaCO₂ 40 mmHg (5.3 kPa)
Kecerunan A–a = mmHg
5.Farmakokinetik klinikalSederhana
Vd = 7 L/kgC = 0.8 mcg/LLD = ? mcg81 kg · S = 1 · F = 0.7

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit 81 kg akan diberi dos pemuat digoxin tablet untuk mencapai paras 0.8 mcg/L. Isi padu taburannya ialah 7 L/kg dan tablet itu mempunyai bioketersediaan F = 0.7. Cari jumlah dos pemuat oral LD dalam mcg.

81 kgVd = 7 L/kgC = 0.8 mcg/LF = 0.7
LD = mcg
6.Farmakokinetik klinikalSukar
Vd = 7 L/kg0.5 → 0.8 mcg/LLD = ? mcg94 kg · S = 1 · F = 0.7

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit 94 kg mempunyai paras digoxin sebanyak 0.5 mcg/L; sasarannya ialah 0.8 mcg/L. Isi padu taburannya ialah 7 L/kg dan tablet mempunyai F = 0.7. Apakah dos pemuat tambahan LD yang menaikkan paras kepada sasaran?

94 kgVd = 7 L/kgC = 0.5 → 0.8 mcg/LF = 0.7
LD = mcg
7.Kejururawatan klinikalSederhana

What should a nurse do during a generalised tonic-clonic seizure?

  1. AProtect the head, time the seizure and do not put anything in the mouth
  2. BPut a tongue depressor between the teeth so that the tongue is not bitten
  3. CGive the patient a drink of water
  4. DHold the limbs firmly to stop the jerking and prevent injury
8.Kejururawatan klinikalSukar

Pesakit yang disyaki meningitis mengalami demam, kekejangan leher dan ruam tidak memucat. Apakah keutamaan?

  1. ASemakan segera dan antibiotik serta-merta, tanpa menunggu ujian
  2. BBeri parasetamol untuk demam dan semak pesakit esok
  3. CTunggu keputusan pungsi lumbar sebelum memulakan sebarang rawatan
  4. DMalapkan lampu, galakkan rehat dan semak semula pemerhatian dalam empat jam

3Larutan

1.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: D · Banyak kalsium terikat pada albumin, maka kalsium keseluruhan menurun walaupun kalsium terion normal

Mengapa ini jawapannya

Kira-kira 40–45% kalsium terikat pada protein plasma, terutamanya albumin. Apabila albumin rendah, kalsium keseluruhan menurun walaupun kalsium terion mungkin normal. Kalsium terkoreksi atau kalsium terion yang diukur memberikan gambaran sebenar.Disemak dengan: Hypocalcemia (StatPearls) · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2026)

Jawapan

D · Banyak kalsium terikat pada albumin, maka kalsium keseluruhan menurun walaupun kalsium terion normal
2.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: D · Latent TB infection, which is not contagious

Mengapa ini jawapannya

A positive IGRA with no symptoms and a normal chest X-ray indicates latent TB infection, which cannot spread to others. Treatment of latent TB is often offered to prevent later active disease. The IGRA is much less likely than the skin test to give a false-positive result after BCG vaccination.Disemak dengan: Tuberculosis Screening · MedlinePlus (NIH) (2026); PPD skin test · MedlinePlus (NIH) (2025)

Jawapan

D · Latent TB infection, which is not contagious
3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: pampasan separa

Membaca gas darah (ROME): pertama pH: di bawah 7.35 ialah asidemia, di atas 7.45 alkalemia. Kemudian cari nilai yang menerangkannya. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4.7–6.0 kPa) ialah bahagian respiratori dan bergerak berlawanan (Opposite) dengan pH dalam gangguan respiratori; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) ialah bahagian metabolik dan bergerak dalam arah yang sama dengan pH (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Nilai yang satu lagi menunjukkan pampasan: normal bermaksud tanpa pampasan; tidak normal dalam arah yang menarik pH kembali sementara pH masih tidak normal bermaksud pampasan separa; pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh. Julat berbeza sedikit antara makmal; ini ialah nilai latihan.

ROME, nilai demi nilai

pH 7.26: asidemia (di bawah 7.35)
PaCO₂ 73 mmHg: tinggi (35–45)
HCO₃⁻ 32 mmol/L: tinggi (22–26)

Pampasan

pampasan separa

Jawapan

pampasan separa
4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: Kecerunan A–a = 62.12 mmHg

Nilai terterbitan: osmolaliti serum terhitung ialah 2·Na⁺ + glukosa + urea dengan semua nilai dalam mmol/L (2·Na⁺ + glukosa/18 + BUN/2.8 dengan glukosa dan BUN dalam mg/dL); nilai normal kira-kira 275–295 mOsm/kg. Nisbah P/F ialah PaO₂ dibahagi dengan FiO₂ sebagai pecahan. Tekanan oksigen alveolus ialah PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8 mmHg pada aras laut, dan kecerunan A–a ialah PAO₂ − PaO₂.

Oksigen alveolus

PAO₂ = 0.24·713 − 40/0.8 = 171.1 − 50 = 121.1 mmHg

Kecerunan

A–a = 121.1 − 59 = 62.12 mmHg

Jawapan

Kecerunan A–a = 62.12 mmHg
5.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: LD = 648 mcg

Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Isi padu taburan

Vd = 7·81 = 567 L

Jumlah ubat aktif yang diperlukan

Vd·C = 567·0.8 = 453.6 mcg

Dos pemuat

LD = 453.6/(1·0.7) = 648 mcg

Jawapan

LD = 648 mcg

Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah.

6.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: LD = 282 mcg

Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Isi padu taburan

Vd = 7·94 = 658 L

Kenaikan yang diperlukan

0.8 − 0.5 = 0.3 mcg/L

Dos pemuat

LD = 658·0.3/(1·0.7) = 282 mcg

Jawapan

LD = 282 mcg

Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah.

7.Kejururawatan klinikal

Jawapan: A · Protect the head, time the seizure and do not put anything in the mouth

Mengapa ini jawapannya

Remove nearby hazards, cushion the head, note the time and do not restrain or put objects in the mouth. Once jerking stops, place the patient in the recovery position and check the airway.

Jawapan

A · Protect the head, time the seizure and do not put anything in the mouth
8.Kejururawatan klinikal

Jawapan: A · Semakan segera dan antibiotik serta-merta, tanpa menunggu ujian

Mengapa ini jawapannya

Meningitis bakteria dan sepsis meningokokus berkembang dengan pantas. Antibiotik tidak patut ditangguhkan untuk ujian seperti pungsi lumbar.

Jawapan

A · Semakan segera dan antibiotik serta-merta, tanpa menunggu ujian

ExamProblems · examproblems.com/courses/lab-values-for-nurses