Nilai Makmal untuk Jururawat: pek ulang kaji kilat

Lembaran formula, langkah kaedah utama untuk setiap topik dan 8 soalan latihan, dengan penyelesaian penuh di bahagian belakang.

Soalan baharuKembali ke kursus

Dalam tetingkap cetak, pilih “Simpan sebagai PDF” untuk menyimpan salinan pada peranti anda.

1Formula dan kaedah

Nilai makmal & elektrolit

Kaedah

  1. Bandingkan nilai dengan julat rujukan makmal itu sendiri, kemudian dengan garis dasar dan arah aliran pesakit.
  2. Semak sampel: hemolisis, kelewatan, atau darah yang diambil berhampiran IV boleh memberikan keputusan palsu.
  3. Kaitkan nilai dengan tanda lazimnya dan dengan ubat serta keadaan yang menyebabkannya.
  4. Cari interaksi: kalium atau magnesium yang rendah meningkatkan ketoksikan digoksin; dehidrasi menaikkan litium.
  5. Bertindak untuk pesakit: nilai, tahan ubat jika paras tidak selamat, baca balik nilai kritikal dan maklumkan pemberi preskripsi.

Tafsiran gas darah arteri

Julat normal
pH 7.35–7.45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4.7–6.0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Respiratori: PaCO₂ berlawanan dengan pH; Metabolik: HCO₃⁻ sama dengan pH
Rumus Winter
PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Alkalosis metabolik
PaCO₂ ≈ 0.7·HCO₃⁻ + 21
Sela anion
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Sela terbetul albumin
AG + 2.5·(4.0 − alb g/dL) = AG + 0.25·(40 − alb g/L)
Nisbah delta
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Nisbah P/F
PaO₂/FiO₂
Persamaan gas alveolus
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0.8
Osmolaliti serum
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2.8)

Kaedah

  1. Baca pH: di bawah 7.35 ialah asidosis, di atas 7.45 ialah alkalosis.
  2. Cari nilai yang menerangkannya: PaCO₂ yang bergerak berlawanan dengan pH ialah respiratori, HCO₃⁻ yang bergerak sama dengan pH ialah metabolik.
  3. Lihat nilai yang satu lagi: normal bermaksud tanpa pampasan, tidak normal dalam arah pampasan bermaksud pampasan separa, dan pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh.
  4. Dalam asidosis metabolik, bandingkan PaCO₂ dengan rumus Winter, 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, dan hitung sela anion Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
  5. Semak sela anion yang tinggi dengan nisbah delta dan, apabila albumin rendah, dengan sela terbetul.

Farmakokinetik klinikal

Pemalar kadar dan separuh hayat
k = ln 2/t½ = 0.693/t½
Pereputan tertib pertama
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dua paras
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Isi padu dan klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dos pemuat
LD = Vd·C/(S·F)
Kadar penyelenggaraan
R = CL·Css/(S·F)
Purata keadaan mantap
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Keadaan mantap
1 − (1/2)ⁿ selepas n separuh hayat; ≈ 97% selepas 5
Infusi
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Sela dan dos daripada puncak dan palung
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − umur) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0.85 untuk wanita
Pelarasan buah pinggang
dos × CrCl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/normal)

Kaedah

  1. Tukarkan separuh hayat kepada pemalar kadar: k = 0.693/t½.
  2. Tukarkan nilai bagi setiap kg kepada jumlah: Vd (L) = L/kg × berat, CL (L/h) = L/kg/h × berat.
  3. Pilih hubungan: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), kadar penyelenggaraan = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k.
  4. Untuk fungsi buah pinggang, anggarkan CrCl dengan Cockcroft–Gault dahulu, kemudian skalakan dos atau sela.
  5. Semak keputusan: paras jatuh separuh setiap separuh hayat, dan keadaan mantap mengambil masa kira-kira lima separuh hayat.

2Soalan latihan

1.Nilai makmal & elektrolitSederhana

When several samples are drawn at the same venipuncture, which tubes or bottles are filled first?

  1. AEDTA (complete blood count) tubes
  2. BBlood culture bottles
  3. CFluoride (glucose) tubes
  4. DCoagulation (citrate) tubes
2.Nilai makmal & elektrolitSukar

A patient with acute kidney injury after severe dehydration has a rising creatinine. Which urine findings support a prerenal cause rather than acute tubular necrosis (ATN)?

  1. AHigh urine sodium and dilute urine with muddy brown granular casts
  2. BWhite cell casts with positive nitrites on the dipstick
  3. CRed cell casts with heavy protein loss in the urine
  4. DLow urine sodium and concentrated urine with a high specific gravity
3.Tafsiran gas darah arteriSederhana
pH7.357.457.61PaCO₂mmHg354525HCO₃⁻mmol/L222624tanpa pampasanpampasan separapampasan penuh

Gas darah arteri latihan menunjukkan pH 7.61, PaCO₂ 25 mmHg (3.3 kPa) dan HCO₃⁻ 24 mmol/L. Gangguan utamanya ialah alkalosis respiratori. Setakat mana ia diberi pampasan? Klik jawapan anda.

pH 7.61PaCO₂ 25 mmHg (3.3 kPa)HCO₃⁻ 24 mmol/L
  1. 1tanpa pampasan
  2. 2pampasan separa
  3. 3pampasan penuh
4.Tafsiran gas darah arteriSukar
pH7.357.457.28PaCO₂mmHg354524HCO₃⁻mmol/L222611asidosis sela normal tambahanasidosis sela tinggi tulenalkalosis metabolik tambahan

Gas latihan menunjukkan pH 7.28, PaCO₂ 24 mmHg (3.2 kPa) dan HCO₃⁻ 11 mmol/L, dengan Na⁺ 136 dan Cl⁻ 91 mmol/L. Gunakan sela anion dan nisbah delta untuk mengklik tafsiran yang terbaik.

pH 7.28PaCO₂ 24 mmHg (3.2 kPa)HCO₃⁻ 11 mmol/LNa⁺ 136 mmol/LCl⁻ 91 mmol/L
  1. 1asidosis sela normal tambahan
  2. 2asidosis sela tinggi tulen
  3. 3alkalosis metabolik tambahan
5.Farmakokinetik klinikalSederhana
110t (h)C (mg/L)C₀ = 7 mg/Lt½ = 3 hC₀/2

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang pesakit menerima bolus IV 110 mg tobramycin. Paras yang diekstrapolasi ke belakang kepada masa sifar ialah 7 mg/L dan separuh hayatnya ialah 3 h. Cari isi padu taburan Vd.

D = 110 mgC₀ = 7 mg/Lt½ = 3 h
Vd = L
6.Farmakokinetik klinikalSukar
75 kg40 · lelakiSCr 2.2 mg/dLCrCl → D = ? mg

Latihan (nilai rekaan, bukan panduan klinikal). Seorang lelaki berumur 40 tahun seberat 75 kg dan mempunyai kreatinina serum 2.2 mg/dL (194 µmol/L). Anggarkan klirens kreatinina dengan Cockcroft–Gault: CrCl (mL/min) = (140 − umur) × berat (kg)/(72 × SCr dalam mg/dL), × 0.85 untuk wanita. Dos vancomycin yang lazim ialah 1000 mg setiap 12 h untuk klirens kreatinina 100 mL/min. Dengan mengekalkan sela, dos dikurangkan mengikut kadar klirens kreatinina. Cari dos terlaras D. Bundarkan kepada nombor bulat yang terdekat.

40 tahun75 kglelakiSCr = 2.2 mg/dL1000 mg q12hCrCl biasa 100 mL/min
D = mg
7.Kejururawatan klinikalSederhana

Long-term amiodarone treatment can affect which of the following?

  1. AThe sense of smell and taste only, with no other effects
  2. BHair colour and nail growth only, with no effect on organs
  3. CThyroid function, the lungs and the skin's sensitivity to sunlight
  4. DBlood glucose and cholesterol only
8.Kejururawatan klinikalSukar

Pesakit yang menerima pemakanan tiub enteral selepas tempoh kebuluran yang lama mengalami fosfat rendah, kalium rendah dan aritmia. Apakah yang paling mungkin?

  1. ASindrom lambakan (dumping)
  2. BHipertiroidisme
  3. CSindrom pemakanan semula (refeeding)
  4. DKetoasidosis diabetes

3Larutan

1.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: B · Blood culture bottles

Mengapa ini jawapannya

Blood cultures are drawn first to reduce contamination. A standard order of draw then follows (citrate, serum, heparin, EDTA, fluoride), which prevents additives being carried from one tube into the next and distorting results.

Jawapan

B · Blood culture bottles
2.Nilai makmal & elektrolit

Jawapan: D · Low urine sodium and concentrated urine with a high specific gravity

Mengapa ini jawapannya

In prerenal AKI the tubules are intact, so they keep sodium and water, giving a low urine sodium and concentrated urine. In ATN the damaged tubules cannot do this, so urine sodium is high, the urine is dilute and muddy brown casts appear.Disemak dengan: Urine specific gravity test · MedlinePlus (NIH) (2025)

Jawapan

D · Low urine sodium and concentrated urine with a high specific gravity
3.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: tanpa pampasan

Membaca gas darah (ROME): pertama pH: di bawah 7.35 ialah asidemia, di atas 7.45 alkalemia. Kemudian cari nilai yang menerangkannya. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4.7–6.0 kPa) ialah bahagian respiratori dan bergerak berlawanan (Opposite) dengan pH dalam gangguan respiratori; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) ialah bahagian metabolik dan bergerak dalam arah yang sama dengan pH (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Nilai yang satu lagi menunjukkan pampasan: normal bermaksud tanpa pampasan; tidak normal dalam arah yang menarik pH kembali sementara pH masih tidak normal bermaksud pampasan separa; pH normal dengan kedua-dua nilai tidak normal bermaksud pampasan penuh. Julat berbeza sedikit antara makmal; ini ialah nilai latihan.

ROME, nilai demi nilai

pH 7.61: alkalemia (di atas 7.45)
PaCO₂ 25 mmHg: rendah (35–45)
HCO₃⁻ 24 mmol/L: biasa (22–26)

Pampasan

tanpa pampasan

Jawapan

tanpa pampasan
4.Tafsiran gas darah arteri

Jawapan: asidosis sela tinggi tulen

Pampasan yang dijangka: dalam asidosis metabolik, rumus Winter meramalkan PaCO₂ = 1.5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; nilai yang diukur di atas julat itu menunjukkan asidosis respiratori tambahan, dan di bawahnya alkalosis respiratori tambahan. Sela anion AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), biasanya kira-kira 8–12 mmol/L, membezakan asidosis metabolik sela tinggi daripada sela normal; albumin rendah menyembunyikan sela yang tinggi (tambah 2.5 bagi setiap g/dL albumin di bawah 4.0). Nisbah delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) antara kira-kira 0.8 dan 2 sepadan dengan asidosis sela tinggi tulen (sesetengah buku menggunakan 1 dan bukannya 0.8), di bawahnya asidosis sela normal tambahan, dan di atas 2 alkalosis metabolik tambahan.

Sela anion

AG = 136 − (91 + 11) = 34

Nisbah delta

(34 − 12)/(24 − 11) = 1.692
asidosis sela tinggi tulen

Jawapan

asidosis sela tinggi tulen
5.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: Vd = 15.71 L

Klirens dan isi padu: pada keadaan mantap kadar pendosan sama dengan kadar penyingkiran, jadi kadar penyelenggaraan = CL × Css. Dos pemuat ialah LD = Vd × C/(S × F), dengan S faktor garam (pecahan ubat aktif dalam garam) dan F bioketersediaan (1 untuk IV). Daripada dua paras, k = ln(C₁/C₂)/Δt; untuk bolus IV Vd = dos/C₀ dan CL = k × Vd. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Isi padu taburan

Vd = 110/7 = 15.71 L

Jawapan

Vd = 15.71 L
6.Farmakokinetik klinikal

Jawapan: D = 473 mg

Merangka regimen: dengan dos IV pantas, paras jatuh dari puncak ke palung semasa sela, jadi τ = ln(Cpuncak/Cpalung)/k dan dos yang memulihkan puncak ialah Vd × (Cpuncak − Cpalung). Purata paras keadaan mantap ialah Css,avg = S·F·dos/(CL·τ). Infusi meningkat sebagai C = (R/CL)(1 − e−kt). Untuk ubat yang dibersihkan oleh buah pinggang, dos dilaraskan mengikut klirens kreatinina. Nombor hanya untuk latihan; di sisi katil sentiasa ikut protokol tempatan dan minta dos berisiko tinggi disemak dua kali.

Klirens kreatinina (Cockcroft–Gault)

CrCl = (140 − 40)·75/(72·2.2) = 47.35 mL/min

Dos terlaras

D = 1000·47.35/100 = 473.5 ≈ 473 mg

Jawapan

D = 473 mg

Dalam amalan dos dibundarkan kepada jumlah yang mudah dan disemak dengan maklumat produk.

7.Kejururawatan klinikal

Jawapan: C · Thyroid function, the lungs and the skin's sensitivity to sunlight

Mengapa ini jawapannya

Amiodarone can cause hypo- or hyperthyroidism, pulmonary fibrosis, liver problems and photosensitivity. Regular monitoring of thyroid and liver function is needed.

Jawapan

C · Thyroid function, the lungs and the skin's sensitivity to sunlight
8.Kejururawatan klinikal

Jawapan: C · Sindrom pemakanan semula (refeeding)

Mengapa ini jawapannya

Sindrom pemakanan semula berpunca daripada anjakan pantas fosfat, kalium dan magnesium ke dalam sel apabila pemakanan disambung semula. Pesakit berisiko tinggi bermula dengan perlahan dengan pemantauan elektrolit dan tiamina.

Jawapan

C · Sindrom pemakanan semula (refeeding)

ExamProblems · examproblems.com/courses/lab-values-for-nurses