Klinische voeding: samenvattingspakket

Formuleoverzichten, de belangrijkste methodestappen voor elk onderwerp en 4 oefenopgaven, met volledige oplossingen achterin.

Nieuwe opgavenTerug naar het vak

Kies in het printvenster “Opslaan als pdf” om een kopie op je apparaat te bewaren.

1Formules en methoden

Berekeningen bij enterale en parenterale voeding

Dagvolume
mL = kcal / (kcal/mL)
Continue voeding
mL/h = dagvolume / uren voeding
Bolusvoeding
mL per voeding = dagvolume / aantal voedingen
Geleverde energie en eiwit
kcal = mL × kcal/mL; g = L × g/L
Vrij water
mL = voedingsvolume × waterfractie
Ideaal lichaamsgewicht (Devine)
mannen 50 + 2,3 × (in − 60); vrouwen 45,5 + 2,3 × (in − 60); 1 in = 2,54 cm
Body mass index
BMI = kg/m²
Parenterale voeding
dextrose 3,4 kcal/g, aminozuren 4 kcal/g, lipiden 20% 2,0 kcal/mL, 10% 1,1 kcal/mL
Stikstof
g N = g eiwit / 6,25
Glucose-infusiesnelheid
GIR = mg/(kg·min) = % × mL/h / (6 × kg)

Methode

  1. Schrijf op wat gevraagd wordt: een pompsnelheid, een volume, kilocalorieën, gram eiwit of water.
  2. Zet energie om in volume met mL = kcal/(kcal/mL) en volume in eiwit met liters × g/L.
  3. Deel voor een snelheid door de uren dat de voeding echt loopt, of voor een bolus door het aantal voedingen.
  4. Vermenigvuldig voor de behoeften kcal/kg of g/kg met het gewicht dat de regel noemt; bepaal het ideale lichaamsgewicht met Devine: 50 of 45,5 + 2,3 × (inches − 60).
  5. Bepaal bij parenterale voeding de gram als % × mL/100 en gebruik dan 3,4 kcal/g voor dextrose, 4 kcal/g voor aminozuren en de vermelde kcal/mL voor lipiden.

Infuusvloeistoffen en vochtbalans

Holliday–Segar per uur
4 mL/kg (eerste 10 kg) + 2 mL/kg (volgende 10 kg) + 1 mL/kg (elke kg boven 20)
Holliday–Segar per dag
100 / 50 / 20 mL/kg voor dezelfde gewichtsklassen
Vochtbalans
intake − output
IJsschilfers
tellen voor de helft van hun volume
Urineproductie
mL/kg/h = mL / (kg × h)
Inlooptijd
tijd (h) = resterend volume (mL) / snelheid (mL/h)
Toegediend volume
mL = snelheid × tijd

2Oefenopgaven

1.Berekeningen bij enterale en parenterale voedingGemiddeld
74 kg171 cmvrouwIBW (Devine)%IBW = ?

Oefenopgave (verzonnen waarden, geen klinisch advies). Een vrouw is 171 cm lang en weegt 74 kg. Bepaal het werkelijke gewicht als percentage van het ideale lichaamsgewicht, %IBW, met de formule van Devine (1 in = 2,54 cm). Rond af op het dichtstbijzijnde gehele getal.

171 cm74 kgvrouw
%IBW = %
2.Berekeningen bij enterale en parenterale voedingMoeilijk
6,5 kgdextrose 5%58 mL/hGIR = ? mg/kg/min

Oefenopgave (verzonnen waarden, geen klinisch advies). Een kind van 6,5 kg krijgt 5% dextrose met 58 mL/h. Bepaal de glucose-infusiesnelheid GIR in mg/kg/min. Rond af op twee decimalen.

6,5 kg5%58 mL/h
GIR = mg/kg/min
3.Infuusvloeistoffen en vochtbalansGemiddeld
IntakeOutputdienst van 12 uurmelk100 mLsap100 mLInfuus100 mL/h × 12 hintraveneus antibioticum1 × 100 mLurine350 mLurine350 mLurine150 mLurine200 mL

Oefenopgave (verzonnen waarden, geen klinisch advies). De lijst toont de intake en output van een patiënt tijdens één dienst van 12 uur. De patiënt weegt 73 kg. Bereken de gemiddelde urineproductie U in mL/kg/h. Rond af op twee decimalen.

73 kg12 hurine: 350 mLurine: 350 mLurine: 150 mLurine: 200 mL
U = mL/kg/h
4.Infuusvloeistoffen en vochtbalansMoeilijk
500 mL150 mL/hstart 07:0008:00: ? mL

Oefenopgave (verzonnen waarden, geen klinisch advies). Een zak van 500 mL is om 07:00 gestart en loopt via een pomp met 150 mL/h. Hoeveel mL V zit er om 08:00 nog in de zak?

500 mL150 mL/h07:00 → 08:00
V = mL

3Oplossingen

1.Berekeningen bij enterale en parenterale voeding

Antwoord: %IBW = 119 %

Behoeften en vrij water: de energiebehoefte wordt vaak geschat als kcal/kg/dag × gewicht en de eiwitbehoefte als g/kg/dag × gewicht. Een voeding is maar gedeeltelijk water, dus het vrije water = volume × waterfractie; waterspoelingen vormen de rest van het dagelijkse vochtdoel. Ideaal lichaamsgewicht (Devine): IBW = 50 kg + 2,3 kg voor elke inch boven 5 voet (60 in) bij mannen en 45,5 kg + 2,3 kg per inch boven 60 in bij vrouwen; 1 in = 2,54 cm. De formule is bedoeld voor volwassenen van minstens 152,4 cm (5 ft) lang. De getallen zijn alleen om te oefenen; volg aan het bed altijd de lokale protocollen en laat risicovolle doses dubbel controleren.

Ideaal lichaamsgewicht (Devine)

171 cm/2,54 = 67,32 in
IBW = 45,5 + 2,3·(67,32 − 60) = 62,34 kg

Percentage van het ideale lichaamsgewicht

%IBW = 74/62,34·100 = 118,7 ≈ 119%

Antwoord

%IBW = 119%
2.Berekeningen bij enterale en parenterale voeding

Antwoord: GIR = 7,44 mg/kg/min

Parenterale voeding: glucose levert 3,4 kcal/g, aminozuren 4 kcal/g en vetemulsie de opgegeven kcal/mL (2 kcal/mL voor 20%, 1,1 kcal/mL voor 10%). Gram = % × mL/100. Niet-eiwitkcal (NPC) = kcal uit glucose + vet; stikstof = eiwit/6,25. De glucose-infusiesnelheid (GIR) in mg/kg/min = mg glucose/(kg × minuten). De getallen zijn alleen om te oefenen; volg aan het bed altijd de lokale protocollen en laat risicovolle doses dubbel controleren.

Dextroseconcentratie

5% = 50 mg/mL

Dextrose per minuut

50·58/60 = 48,33 mg/min

Per kilogram

GIR = 48,33/6,5 = 7,436 ≈ 7,44 mg/kg/min

Antwoord

GIR = 7,44 mg/kg/min

Vuistregel: GIR = % dextrose × mL/h/(6 × kg).

3.Infuusvloeistoffen en vochtbalans

Antwoord: U = 1,2 mL/kg/h

Intake en output: intake telt alles wat erin gaat (orale vloeistoffen, infusen, intraveneuze medicatie en spoelingen, sondevoeding); ijsschilfers tellen voor de helft van hun volume. Output telt urine, drains, braaksel en andere verliezen. Balans = totale intake − totale output; een negatieve balans is een netto verlies. De getallen zijn alleen om te oefenen; volg aan het bed altijd de lokale protocollen en laat risicovolle doses dubbel controleren.

Totale urine

350 + 350 + 150 + 200 = 1050 mL

Per kilogram per uur

U = 1050/(73·12) = 1,199 ≈ 1,2 mL/kg/h

Antwoord

U = 1,2 mL/kg/h
4.Infuusvloeistoffen en vochtbalans

Antwoord: V = 350 mL

Inlooptijd: tijd (h) = in te lopen volume (mL)/snelheid (mL/h); gebruik het volume dat nog in de zak zit, niet de grootte van de zak. Ingelopen volume = snelheid × tijd. Reken decimale uren om naar uren en minuten met de fractie × 60 (0,5 h = 30 min, niet 50 min). De getallen zijn alleen om te oefenen; volg aan het bed altijd de lokale protocollen en laat risicovolle doses dubbel controleren.

Verstreken tijd

07:00 → 08:00 = 1 h

Toegediend volume

150·1 = 150 mL

Resterend volume

V = 500 − 150 = 350 mL

Antwoord

V = 350 mL

ExamProblems · examproblems.com/courses/clinical-nutrition