Kies in het printvenster “Opslaan als pdf” om een kopie op je apparaat te bewaren.
1Formules en methoden
Kinematica
Snelheid
v = v0 + a·t
Verplaatsing
s = v0·t + ½·a·t²
Zonder tijd
v² = v0² + 2·a·s
Eenheden
1 m/s = 3,6 km/h
Methode
Noteer wat je weet: v₀, v, a, t en s, met eenheden.
Kies de vergelijking met je drie bekenden en de onbekende.
Kies één positieve richting en geef tegengestelde grootheden een minteken.
Los op en controleer of het antwoord fysisch zinvol is.
Wetten van Newton
Tweede wet
ΣF = m·a
Gewicht
W = m·g
Kinetische wrijving
Ff = μ·N
Op een helling
langs: m·g·sin θ, loodrecht: m·g·cos θ
Methode
Teken een vrijlichaamsschema met elke kracht op het lichaam.
Kies een positieve richting langs de beweging.
Ontbind krachten in componenten langs en loodrecht op de beweging (op een helling: m·g·sin θ langs, m·g·cos θ de helling in).
Pas ΣF = m·a toe langs de beweging; wrijving is μ·N tegen de beweging in.
Kogelbaan
Componenten
vx = v0cos θ, vy = v0sin θ
Positie
x = vxt, y = h + vyt − ½gt²
Maximale hoogte
H = h + vy²/(2g)
Worpafstand (vlakke grond)
R = v0²·sin 2θ/g
Methode
Ontbind de beginsnelheid in componenten: vx = v₀·cos θ en vy = v₀·sin θ.
De horizontale beweging heeft een constante snelheid; de verticale beweging heeft versnelling −g.
Bepaal de vluchttijd uit de verticale beweging.
Gebruik die tijd in de horizontale beweging om de dracht te vinden.
Cirkelbeweging
Centripetale versnelling
a = v²/r = ω²·r
Centripetale kracht
F = m·v²/r
Hoeksnelheid
ω = v/r = 2π/T
Vlakke bocht, wrijving
vmax = √(μ·g·r)
Arbeid en energie
Kinetische energie
Ek = ½mv²
Potentiële energie
Ep = mgh
Energiebalans
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Wrijvingsarbeid
W = μ·N·d
Vermogen
P = W/t
Impuls en botsingen
Impuls
p = m·v
Behoud
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Volkomen inelastisch
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
Stoot
J = F·Δt = m·Δv
Methode
Kies een positieve richting en geef elke snelheid haar teken.
Schrijf de totale impuls vooraf op: Σm·v.
Bij een volkomen inelastische botsing bewegen de lichamen daarna samen; bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden.
Stel de impuls vooraf gelijk aan de impuls achteraf en los op.
Rotatie van een star lichaam
Traagheidsmomenten om G
staaf mL²/12, schijf ½mR², ring mR², massieve bol (2/5)mR², holle bol (2/3)mR²
Stelling van Steiner
I = IG + m·d²
Traagheidsstraal
I = m·k²
Staaf om zijn uiteinde
I = mL²/3
Bewegingsvergelijking
ΣM = I·α
Snelheid in rad/s
ω = 2π·n/60
Kinetische energie
E = ½·I·ω²
Arbeid en vermogen
W = T·θ, P = T·ω
Rollen zonder slip
v = ω·r, E = ½mv²(1 + I/(mr²)), a = g·sin θ/(1 + I/(mr²))
Impulsmoment
L = I·ω, I1ω1 = I2ω2
Botsing om een draaipunt
m·v·d = I·ω
Methode
Kies de as: een vast draaipunt, of het zwaartepunt bij rollende lichamen.
Bepaal het traagheidsmoment om die as uit de standaardresultaten, met I = IG + m·d² voor een verschoven as.
Kies de methode: ΣM = I·α voor versnellingen en krachten, energie (½·I·ω² + ½·m·v² + m·g·h) voor snelheden, impulsmoment voor botsingen en plotselinge veranderingen.
Verbind lineaire en hoekbeweging met v = ω·r en a = α·r, en reken rpm om naar rad/s.
Tandwielen en tandwieloverbrengingen
Ingrijpende tandwielen
n1·N1 = n2·N2
Koppel
T2 = T1·(N2/N1)·η
Vermogen
P = T·ω, ω = 2π·n/60
Meertraps overbrenging
totale overbrengingsverhouding = product van de trapverhoudingen
Veren en slingers
Massa aan een veer
T = 2π·√(m/k)
Slinger
T = 2π·√(L/g)
Hoekfrequentie
ω = √(k/m) = 2π/T
Maximale snelheid en versnelling
vmax = A·ω, amax = A·ω²
Energie
E = ½·k·A²
Mechanische trillingen
Eigenfrequentie
ωn = √(k/m), fn = ωn/(2π)
Uit de statische doorbuiging
ωn = √(g/δst)
Kritische demping
cc = 2√(km) = 2mωn
Dempingsverhouding
ζ = c/cc
Gedempte eigenfrequentie
ωd = ωn√(1 − ζ²)
Logaritmisch decrement
δ = (1/n)·ln(x0/xn), ζ = δ/√(4π² + δ²)
Veren parallel
k = k1 + k2
Veren in serie
1/k = 1/k1 + 1/k2
2Oefenopgaven
1.KinematicaGemiddeld
Een auto die te hard rijdt met een constante 19 m/s, passeert een stilstaande politieauto. Op dat moment vertrekt de politieauto en versnelt eenparig met 2,5 m/s². Hoe ver van zijn startpunt haalt de politieauto de auto in? Vind d.
vcar = 19 m/sapolice = 2,5 m/s²v0,police = 0
d = m
2.KinematicaMoeilijk
Een bal wordt met 16 m/s recht omhoog gegooid vanaf de rand van een dak 30 m boven de grond. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de grootste hoogte hmax boven de grond.
v₀ = 16 m/sh₀ = 30 mg = 9,81 m/s²
hmax = m
3.Wetten van NewtonGemiddeld
Een blok van 20 kg glijdt een helling af die 45° met de horizontaal maakt. De kinetische wrijvingscoëfficiënt is 0,2. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de versnelling a van het blok langs de helling.
m = 20 kgθ = 45°μ = 0,2g = 9,81 m/s²
a = m/s²
4.Wetten van NewtonMoeilijk
Een blok van 1,5 kg op een horizontale tafel is via een licht touw over een wrijvingsloze katrol verbonden met een hangende massa van 1 kg. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen blok en tafel is 0,3. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de versnelling a van het systeem.
m1 = 1,5 kgm2 = 1 kgμ = 0,3g = 9,81 m/s²
a = m/s²
5.KogelbaanGemiddeld
Een bal wordt vanaf vlakke grond gelanceerd met 30 m/s en moet 35 m verderop landen. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Vind de kleinste van de twee mogelijke elevatiehoeken θ.
v₀ = 30 m/sR = 35 mg = 9,81 m/s²
θ = °
6.KogelbaanMoeilijk
Een bal wordt vanaf de grond gegooid met 29 m/s onder 65° boven de horizontaal. Hij landt op weg omlaag op het platte dak van een gebouw van 17 m hoog. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Vind de horizontale afstand x van het lanceerpunt tot het punt waar hij landt.
v₀ = 29 m/sθ = 65°hroof = 17 mg = 9,81 m/s²
x = m
7.CirkelbewegingGemiddeld
Een auto neemt een vlakke bocht met een straal van 25 m. De statische wrijvingscoëfficiënt tussen banden en weg is 0,5. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de hoogste snelheid vmax waarmee de auto de bocht kan nemen zonder te slippen.
r = 25 mμs = 0,5g = 9,81 m/s²
vmax = m/s
8.CirkelbewegingMoeilijk
Een karretje van 2 kg wordt vanuit rust losgelaten op een hoogte van 34,2 m op een wrijvingsloze baan en rijdt door een verticale looping met straal 9 m. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de normaalkracht Nbottom van de baan op het karretje onderaan de looping.
m = 2 kgh = 34,2 mR = 9 mg = 9,81 m/s²
Nbottom = N
9.Arbeid en energieGemiddeld
Een bal van 10 kg hangt aan een licht touwtje met lengte 3 m. Hij wordt opzij getrokken tot het touwtje 60° maakt met de verticaal en vanuit rust losgelaten. Vind de spankracht T in het touwtje als de bal het laagste punt passeert.
m = 10 kgL = 3 mθ = 60°g = 9,81 m/s²
T = N
10.Arbeid en energieMoeilijk
Een veer met veerconstante 2000 N/m onderaan een helling van 25° wordt 15 cm ingedrukt tegen een blok van 3 kg en losgelaten. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen blok en helling is 0,15. Hoe ver d gaat het blok vanaf het loslaatpunt de helling op voordat het stopt? (Verwaarloos de korte afstand waarover de veer duwt, d.w.z. neem wrijving en zwaartekracht over de hele afstand d.)
Een karretje van 2,5 kg dat met 7 m/s rijdt, botst volkomen elastisch en frontaal op een stilstaand karretje van 1,5 kg op een wrijvingsloze baan. Bereken de snelheid v′2 van het tweede karretje na de botsing.
m1 = 2,5 kgm2 = 1,5 kgv1 = 7 m/sv2 = 0
v′2 = m/s
12.Impuls en botsingenMoeilijk
Op een kruispunt botst een auto van 1000 kg die met 15 m/s naar het oosten rijdt op een auto van 1600 kg die met 19 m/s naar het noorden rijdt. De auto’s haken in elkaar. Vind de richting θ van het wrak direct na de botsing, gemeten vanaf het oosten richting het noorden.
m1 = 1000 kgv1 = 15 m/s (E)m2 = 1600 kgv2 = 19 m/s (N)
θ = °
13.Rotatie van een star lichaamGemiddeld
Een as brengt 190 kW over bij 1200 rpm. Bepaal het koppel T in de as.
P = 190 kWn = 1200 rpm
T = N·m
14.Rotatie van een star lichaamMoeilijk
Een massieve cilinder rolt zonder slip van een helling die 25° met het horizontale vlak maakt. Gebruik g = 9,81 m/s². Hij begint vanuit rust. Hoe lang t duurt het om 4,5 m van de helling af te rollen?
θ = 25°I = ½·m·r²g = 9,81 m/s²s = 4,5 m
t = s
15.Tandwielen en tandwieloverbrengingenGemiddeld
Een motor van 15 kW die met 1450 rpm draait, drijft een rondsel met 18 tanden aan, dat ingrijpt in een tandwiel met 25 tanden. Het tandwielpaar heeft een rendement van 96%. Bereken het uitgaande koppel T2 op de as van het tandwiel.
P = 15 kWn1 = 1450 rpmN1 = 18N2 = 25η = 96%
T2 = N·m
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingenMoeilijk
In een meertraps tandwieloverbrenging drijft tandwiel A (36 tanden) op de ingaande as, die met 2900 rpm draait, tandwiel B (40 tanden) aan. Tandwiel C (18 tanden) zit vast op dezelfde as als B en drijft tandwiel D (45 tanden) op de uitgaande as aan. Bereken het uitgaande toerental nout.
nin = 2900 rpmA = 36B = 40C = 18D = 45
nout = rpm
17.Veren en slingersGemiddeld
Een massa van 0,9 kg aan een veer met k = 60 N/m wordt 14 cm in de positieve richting uitgetrokken en op t = 0 vanuit rust losgelaten. Vind de snelheid v op t = 1 s (met teken).
m = 0,9 kgk = 60 N/mA = 14 cmt = 1 s
v = m/s
18.Veren en slingersMoeilijk
Een massa van 0,9 kg wordt aan het onderste uiteinde van een onbelaste verticale veer met k = 100 N/m gehangen en vanuit rust losgelaten. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de grootste uitrekking xmax van de veer in cm.
m = 0,9 kgk = 100 N/mg = 9,81 m/s²
xmax = cm
19.Mechanische trillingenGemiddeld
Een massa van 8 kg wordt gedragen door een veer met een stijfheid van 4 kN/m en een viskeuze demper met een dempingscoëfficiënt van 30 N·s/m. Vind de dempingsverhouding ζ.
m = 8 kgk = 4 kN/mc = 30 N·s/m
ζ =
20.Mechanische trillingenMoeilijk
Een massa van 50 kg hangt aan twee veren naast elkaar (parallel), met stijfheden k₁ = 25 kN/m en k₂ = 12 kN/m. De massa blijft horizontaal. Verwaarloos demping en de massa’s van de veren. Vind de eigenfrequentie fn van de verticale trilling in Hz.
m = 50 kgk1 = 25 kN/mk2 = 12 kN/m
fn = Hz
3Oplossingen
1.Kinematica
Antwoord: d = 288,8 m
Beweging met constante versnelling: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² en v² = v₀² + 2·a·s. Kies de formule die de drie bekende grootheden en de gezochte grootheid bevat, en houd de tekens consequent bij één positieve richting.
Gelijke afstanden
v·t = ½·a·t² → t = 2v/a = 2·19/2,5 = 15,2 s
Afstand
d = v·t = 19·15,2 = 288,8 m
Antwoord
d = 288,8 m
Op dat moment rijdt de politieauto met 2v = 38 m/s.
2.Kinematica
Antwoord: hmax = 43,05 m
Beweging met constante versnelling: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² en v² = v₀² + 2·a·s. Kies de formule die de drie bekende grootheden en de gezochte grootheid bevat, en houd de tekens consequent bij één positieve richting.
Stijging boven het dak
0 = v₀² − 2·g·Δh → Δh = 16²/(2·9,81) = 13,05 m
Hoogte boven de grond
hmax = 30 + 13,05 = 43,05 m
Antwoord
hmax = 43,05 m
3.Wetten van Newton
Antwoord: a = 5,549 m/s²
Tweede wet van Newton: de resulterende kracht op een lichaam is gelijk aan de massa maal de versnelling, ΣF = m·a. Teken een vrijlichaamsschema, kies een positieve richting langs de beweging en tel alle krachten in die richting op: uitgeoefende krachten, de wrijving μ·N tegen de beweging in, en de componenten van de zwaartekracht.
Tweede wet van Newton: de resulterende kracht op een lichaam is gelijk aan de massa maal de versnelling, ΣF = m·a. Teken een vrijlichaamsschema, kies een positieve richting langs de beweging en tel alle krachten in die richting op: uitgeoefende krachten, de wrijving μ·N tegen de beweging in, en de componenten van de zwaartekracht.
Kogelbaan: zonder luchtweerstand geldt x = vxt en y = h + vyt − ½gt². De twee richtingen zijn onafhankelijk, behalve dat ze dezelfde tijd delen.
Formule voor de worpafstand
R = v₀²·sin 2θ/g → sin 2θ = 9,81·35/30² = 0,3815
Hoek
2θ = 22,43° → θ = 11,21°
Antwoord
θ = 11,21°
De andere oplossing is 90° − θ = 78,79°.
6.Kogelbaan
Antwoord: x = 56,45 m
Kogelbaan: zonder luchtweerstand geldt x = vxt en y = h + vyt − ½gt². De twee richtingen zijn onafhankelijk, behalve dat ze dezelfde tijd delen.
Ontbind de beginsnelheid
vx = 12,26 m/s, vy = 26,28 m/s
Tijd tot de landing op het dak
Grootste wortel: de bal daalt.
17 = 26,28·t − 4,905·t²
t = (26,28 + √(26,28² − 2·9,81·17))/9,81 = 4,606 s
Horizontale afstand
x = vx·t = 12,26·4,606 = 56,45 m
Antwoord
x = 56,45 m
7.Cirkelbeweging
Antwoord: vmax = 11,07 m/s
Eenparige cirkelbeweging: een voorwerp dat met snelheid v over een cirkel met straal r beweegt, versnelt naar het middelpunt met a = v²/r, dus het heeft een resulterende kracht naar binnen nodig: F = m·v²/r. Die kracht wordt geleverd door iets echts: wrijving, spankracht, zwaartekracht of een normaalkracht.
Wrijving levert de centripetale kracht
m·v²/r = μ·m·g
v = √(μ·g·r) = √(0,5·9,81·25) = 11,07 m/s
Antwoord
vmax = 11,07 m/s (39,87 km/h)
8.Cirkelbeweging
Antwoord: Nbottom = 168,7 N
Eenparige cirkelbeweging: een voorwerp dat met snelheid v over een cirkel met straal r beweegt, versnelt naar het middelpunt met a = v²/r, dus het heeft een resulterende kracht naar binnen nodig: F = m·v²/r. Die kracht wordt geleverd door iets echts: wrijving, spankracht, zwaartekracht of een normaalkracht.
Snelheid uit behoud van energie
v² = 2·9,81·34,2 = 671 m²/s²
Krachten
Naar het middelpunt is positief.
N = m·v²/R + m·g = 2·671/9 + 19,62 = 168,7 N
Antwoord
Nbottom = 168,7 N
9.Arbeid en energie
Antwoord: T = 196,2 N
Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d). Op een cirkelbaan moet de nettokracht naar het middelpunt gelijk zijn aan mv²/r.
Snelheid onderaan
v² = 2gL(1 − cos θ) = 2·9,81·3·(1 − cos 60°) = 29,43 m²/s²
Krachten onderaan
m·g = 10·9,81 = 98,1 N
T = mg + mv²/L = 98,1 + 10·29,43/3 = 196,2 N
Antwoord
T = 196,2 N
Controle: T = mg(3 − 2cos θ) = 196,2 N.
10.Arbeid en energie
Antwoord: d = 1,369 m
Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d).
Veerenergie
x = 15 cm = 0,15 m
½kx² = ½·2000·0,15² = 22,5 J
Energiebalans langs de helling
m·g = 3·9,81 = 29,43 N
½kx² = mg·d·(sin θ + μ·cos θ)
d = 22,5/(29,43·(0,4226 + 0,15·0,9063)) = 1,369 m
Antwoord
d = 1,369 m
11.Impuls en botsingen
Antwoord: v′2 = 8,75 m/s
Behoud van impuls: als er tijdens een botsing geen externe kracht werkt, is de totale impuls Σm·v vóór de botsing gelijk aan die erna. Snelheden hebben een richting, dus kies een positieve richting en geef snelheden in de andere richting een minteken. Bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden; bij een volkomen inelastische botsing blijven de lichamen aan elkaar vast zitten.
Elastische botsing met een stilstaand doel
Behoud van impuls en energie samen oplossen geeft deze twee resultaten.
v′1 = (2,5 − 1,5)/(2,5 + 1,5)·7 = 1,75 m/s
v′2 = 2·2,5/(2,5 + 1,5)·7 = 8,75 m/s
Antwoord
v′2 = 8,75 m/s
12.Impuls en botsingen
Antwoord: θ = 63,74 °
Behoud van impuls: als er tijdens een botsing geen externe kracht werkt, is de totale impuls Σm·v vóór de botsing gelijk aan die erna. Snelheden hebben een richting, dus kies een positieve richting en geef snelheden in de andere richting een minteken. Bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden; bij een volkomen inelastische botsing blijven de lichamen aan elkaar vast zitten.
Impulscomponenten
px = 1000·15 = 15000 kg·m/s
py = 1600·19 = 30400 kg·m/s
Richting
tan θ = py/px = 2,027 → θ = 63,74°
Antwoord
θ = 63,74°
13.Rotatie van een star lichaam
Antwoord: T = 1512 N·m
Rotatie om een vaste as: de som van de momenten om de as is gelijk aan I·α (ΣM = I·α), net zoals ΣF = m·a bij translatie. In energievorm verricht een koppel T dat over een hoek θ (in radialen) draait arbeid T·θ, wat de kinetische energie ½·I·ω² verandert; de zwaartekracht voegt m·g·Δh van het zwaartepunt toe of haalt dat weg. Het vermogen is P = T·ω.
Hoeksnelheid
ω = 2π·1200/60 = 125,7 rad/s
Koppel
T = P/ω = 190000/125,7 = 1512 N·m
Antwoord
T = 1512 N·m
14.Rotatie van een star lichaam
Antwoord: t = 1,805 s
Rollen en impulsmoment: een lichaam dat zonder slip rolt, heeft v = ω·r, dus zijn kinetische energie is ½·m·v² + ½·I·ω² = ½·m·v²·(1 + I/(m·r²)). Langs een helling geeft dat a = g·sin θ/(1 + I/(m·r²)). Als er geen extern moment om een as werkt, blijft het impulsmoment om die as constant, I₁·ω₁ = I₂·ω₂, ook als er kinetische energie verloren gaat.
Bewegingsvergelijkingen
m·g·sin θ − f = m·a
f·r = I·α = 0,5·m·r²·(a/r) → f = 0,5·m·a
Versnelling
a = g·sin θ/(1 + c) = 9,81·sin 25°/1,5 = 2,764 m/s²
Tijd
s = ½·a·t² → t = √(2·4,5/2,764) = 1,805 s
Antwoord
t = 1,805 s
15.Tandwielen en tandwieloverbrengingen
Antwoord: T2 = 131,7 N·m
Tandwieloverbrengingen: ingrijpende tandwielen hebben dezelfde snelheid bij de tanden, dus n₁·N₁ = n₂·N₂: het tandwiel met minder tanden draait sneller. Tandwielen op één as draaien met hetzelfde toerental. Het vermogen wordt doorgegeven (min verliezen), dus het koppel stijgt als het toerental daalt: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η, en P = T·ω met ω = 2π·n/60.
Motorkoppel
ω₁ = 2π·1450/60 = 151,8 rad/s
T1 = P/ω₁ = 15000/151,8 = 98,79 N·m
Uitgaand koppel
T2 = 98,79·25/18·0,96 = 131,7 N·m
Antwoord
T2 = 131,7 N·m
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingen
Antwoord: nout = 1044 rpm
Tandwieloverbrengingen: ingrijpende tandwielen hebben dezelfde snelheid bij de tanden, dus n₁·N₁ = n₂·N₂: het tandwiel met minder tanden draait sneller. Tandwielen op één as draaien met hetzelfde toerental. Het vermogen wordt doorgegeven (min verliezen), dus het koppel stijgt als het toerental daalt: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η, en P = T·ω met ω = 2π·n/60.
Eerste trap
nB = 2900·36/40 = 2610 rpm = nC
Tweede trap
nout = 2610·18/45 = 1044 rpm
Antwoord
nout = 1044 rpm
totale overbrengingsverhouding = 2,778 : 1
17.Veren en slingers
Antwoord: v = −1,088 m/s
Harmonische trilling: een massa m aan een veer met veerconstante k trilt met hoekfrequentie ω = √(k/m) en trillingstijd T = 2π/ω = 2π·√(m/k). Een mathematische slinger met lengte L heeft T = 2π·√(L/g). Bij amplitude A is de grootste snelheid A·ω, de grootste versnelling A·ω² en de energie ½·k·A².
Hoekfrequentie
ω = √(60/0,9) = 8,165 rad/s
ω·t = 8,165·1 = 8,165 rad
Snelheid
v = −A·ω·sin(ω·t) = −0,14·8,165·sin(8,165) = −1,088 m/s
Antwoord
v = −1,088 m/s
18.Veren en slingers
Antwoord: xmax = 17,66 cm
Harmonische trilling: een massa m aan een veer met veerconstante k trilt met hoekfrequentie ω = √(k/m) en trillingstijd T = 2π/ω = 2π·√(m/k). Een mathematische slinger met lengte L heeft T = 2π·√(L/g). Bij amplitude A is de grootste snelheid A·ω, de grootste versnelling A·ω² en de energie ½·k·A².
Evenwichtsstand en amplitude
x₀ = m·g/k = 0,9·9,81/100 = 0,08829 m = A
Laagste punt
xmax = 2A = 0,1766 m = 17,66 cm
Antwoord
xmax = 17,66 cm
19.Mechanische trillingen
Antwoord: ζ = 0,08385
Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.
Kritische demping
cc = 2·√(k·m) = 2·√(4000·8) = 357,8 N·s/m
Dempingsverhouding
ζ = c/cc = 30/357,8 = 0,08385
Antwoord
ζ = 0,08385
ζ < 1, dus het systeem is ondergedempt en trilt terwijl het uitdempt.
20.Mechanische trillingen
Antwoord: fn = 4,329 Hz
Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.
Vervangende stijfheid
Veren naast elkaar hebben dezelfde doorbuiging en hun krachten tellen op, dus hun stijfheden tellen gewoon op: k = k1 + k2.