Dynamica: samenvattingspakket

Formuleoverzichten, de belangrijkste methodestappen voor elk onderwerp en 20 oefenopgaven, met volledige oplossingen achterin.

Nieuwe opgavenTerug naar het vak

Kies in het printvenster “Opslaan als pdf” om een kopie op je apparaat te bewaren.

1Formules en methoden

Kinematica

Snelheid
v = v0 + a·t
Verplaatsing
s = v0·t + ½·a·t²
Zonder tijd
v² = v0² + 2·a·s
Eenheden
1 m/s = 3,6 km/h

Methode

  1. Noteer wat je weet: v₀, v, a, t en s, met eenheden.
  2. Kies de vergelijking met je drie bekenden en de onbekende.
  3. Kies één positieve richting en geef tegengestelde grootheden een minteken.
  4. Los op en controleer of het antwoord fysisch zinvol is.

Wetten van Newton

Tweede wet
ΣF = m·a
Gewicht
W = m·g
Kinetische wrijving
Ff = μ·N
Op een helling
langs: m·g·sin θ, loodrecht: m·g·cos θ

Methode

  1. Teken een vrijlichaamsschema met elke kracht op het lichaam.
  2. Kies een positieve richting langs de beweging.
  3. Ontbind krachten in componenten langs en loodrecht op de beweging (op een helling: m·g·sin θ langs, m·g·cos θ de helling in).
  4. Pas ΣF = m·a toe langs de beweging; wrijving is μ·N tegen de beweging in.

Kogelbaan

Componenten
vx = v0cos θ, vy = v0sin θ
Positie
x = vxt, y = h + vyt − ½gt²
Maximale hoogte
H = h + vy²/(2g)
Worpafstand (vlakke grond)
R = v0²·sin 2θ/g

Methode

  1. Ontbind de beginsnelheid in componenten: vx = v₀·cos θ en vy = v₀·sin θ.
  2. De horizontale beweging heeft een constante snelheid; de verticale beweging heeft versnelling −g.
  3. Bepaal de vluchttijd uit de verticale beweging.
  4. Gebruik die tijd in de horizontale beweging om de dracht te vinden.

Cirkelbeweging

Centripetale versnelling
a = v²/r = ω²·r
Centripetale kracht
F = m·v²/r
Hoeksnelheid
ω = v/r = 2π/T
Vlakke bocht, wrijving
vmax = √(μ·g·r)

Arbeid en energie

Kinetische energie
Ek = ½mv²
Potentiële energie
Ep = mgh
Energiebalans
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Wrijvingsarbeid
W = μ·N·d
Vermogen
P = W/t

Impuls en botsingen

Impuls
p = m·v
Behoud
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Volkomen inelastisch
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
Stoot
J = F·Δt = m·Δv

Methode

  1. Kies een positieve richting en geef elke snelheid haar teken.
  2. Schrijf de totale impuls vooraf op: Σm·v.
  3. Bij een volkomen inelastische botsing bewegen de lichamen daarna samen; bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden.
  4. Stel de impuls vooraf gelijk aan de impuls achteraf en los op.

Rotatie van een star lichaam

Traagheidsmomenten om G
staaf mL²/12, schijf ½mR², ring mR², massieve bol (2/5)mR², holle bol (2/3)mR²
Stelling van Steiner
I = IG + m·d²
Traagheidsstraal
I = m·k²
Staaf om zijn uiteinde
I = mL²/3
Bewegingsvergelijking
ΣM = I·α
Snelheid in rad/s
ω = 2π·n/60
Kinetische energie
E = ½·I·ω²
Arbeid en vermogen
W = T·θ, P = T·ω
Rollen zonder slip
v = ω·r, E = ½mv²(1 + I/(mr²)), a = g·sin θ/(1 + I/(mr²))
Impulsmoment
L = I·ω, I1ω1 = I2ω2
Botsing om een draaipunt
m·v·d = I·ω

Methode

  1. Kies de as: een vast draaipunt, of het zwaartepunt bij rollende lichamen.
  2. Bepaal het traagheidsmoment om die as uit de standaardresultaten, met I = IG + m·d² voor een verschoven as.
  3. Kies de methode: ΣM = I·α voor versnellingen en krachten, energie (½·I·ω² + ½·m·v² + m·g·h) voor snelheden, impulsmoment voor botsingen en plotselinge veranderingen.
  4. Verbind lineaire en hoekbeweging met v = ω·r en a = α·r, en reken rpm om naar rad/s.

Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Ingrijpende tandwielen
n1·N1 = n2·N2
Koppel
T2 = T1·(N2/N1)·η
Vermogen
P = T·ω, ω = 2π·n/60
Meertraps overbrenging
totale overbrengingsverhouding = product van de trapverhoudingen

Veren en slingers

Massa aan een veer
T = 2π·√(m/k)
Slinger
T = 2π·√(L/g)
Hoekfrequentie
ω = √(k/m) = 2π/T
Maximale snelheid en versnelling
vmax = A·ω, amax = A·ω²
Energie
E = ½·k·A²

Mechanische trillingen

Eigenfrequentie
ωn = √(k/m), fn = ωn/(2π)
Uit de statische doorbuiging
ωn = √(g/δst)
Kritische demping
cc = 2√(km) = 2mωn
Dempingsverhouding
ζ = c/cc
Gedempte eigenfrequentie
ωd = ωn√(1 − ζ²)
Logaritmisch decrement
δ = (1/n)·ln(x0/xn), ζ = δ/√(4π² + δ²)
Veren parallel
k = k1 + k2
Veren in serie
1/k = 1/k1 + 1/k2

2Oefenopgaven

1.KinematicaGemiddeld
a = 2 m/s²s = 1500 m

Een vliegtuig vertrekt vanuit stilstand en versnelt eenparig met 2 m/s² over een startbaan. Vind de snelheid v na 1500 m.

v₀ = 0a = 2 m/s²s = 1500 m
v = m/s
2.KinematicaMoeilijk
v₀ = 14 m/s35 m

Een bal wordt met 14 m/s recht omhoog gegooid vanaf de rand van een dak 35 m boven de grond. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Hoelang na de worp raakt de bal de grond? Bereken t.

v₀ = 14 m/sh₀ = 35 mg = 9,81 m/s²
t = s
3.Wetten van NewtonGemiddeld
θ = 45°a = ?m = 3 kg

Een blok van 3 kg glijdt een helling af die 45° met de horizontaal maakt. De kinetische wrijvingscoëfficiënt is 0,2. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de versnelling a van het blok langs de helling.

m = 3 kgθ = 45°μ = 0,2g = 9,81 m/s²
a = m/s²
4.Wetten van NewtonMoeilijk
m1​ = 7,5 kg6 kgμ = 0,3

Een blok van 7,5 kg op een horizontale tafel is via een licht touw over een wrijvingsloze katrol verbonden met een hangende massa van 6 kg. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen blok en tafel is 0,3. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de versnelling a van het systeem.

m1 = 7,5 kgm2 = 6 kgμ = 0,3g = 9,81 m/s²
a = m/s²
5.KogelbaanGemiddeld
v0​ = 40 m/s70°x = ?

Een bal wordt onder 70° boven de horizontaal vanaf vlak terrein weggeschoten. Verwaarloos luchtweerstand. Vind de horizontale afstand x die de bal aflegt voordat hij de grond raakt.

v0 = 40 m/sθ = 70°g = 9,81 m/s²
x = m
6.KogelbaanMoeilijk
h = 30 mv0​ = 18 m/s35°x = ?

Een bal wordt onder 35° boven de horizontaal vanaf de top van een 30 m hoge klif weggeschoten. Verwaarloos luchtweerstand. Vind de horizontale afstand x die de bal aflegt voordat hij de grond raakt.

v0 = 18 m/sθ = 35°h = 30 mg = 9,81 m/s²
x = m
7.CirkelbewegingGemiddeld
L = 2 m25°

Een klein balletje aan een touwtje met lengte 2 m beweegt in een horizontale cirkel, zodat het touwtje een constante hoek van 25° met de verticaal maakt (een kegelslinger). Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de tijd T voor één omwenteling.

L = 2 mθ = 25°g = 9,81 m/s²
T = s
8.CirkelbewegingMoeilijk
r = 0,7 mv = 9 m/s

Een bal van 1,5 kg aan een touw van 0,7 m wordt rondgeslingerd in een verticale cirkel. In het laagste punt beweegt hij met 9 m/s. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de spankracht T in het touw in het laagste punt.

m = 1,5 kgr = 0,7 mv = 9 m/sg = 9,81 m/s²
T = N
9.Arbeid en energieGemiddeld
30 km/h

Een auto die met 30 km/h over een horizontale weg rijdt, remt hard en slipt met geblokkeerde wielen tot stilstand. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen banden en weg is 0,8. Vind de remweg d.

v = 30 km/hμ = 0,8g = 9,81 m/s²
d = m
10.Arbeid en energieMoeilijk
k = 1000 N/m30°μ = 0,31 kg

Een veer met veerconstante 1000 N/m onderaan een helling van 30° wordt 15 cm ingedrukt tegen een blok van 1 kg en losgelaten. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen blok en helling is 0,3. Hoe ver d gaat het blok vanaf het loslaatpunt de helling op voordat het stopt? (Verwaarloos de korte afstand waarover de veer duwt, d.w.z. neem wrijving en zwaartekracht over de hele afstand d.)

m = 1 kgk = 1000 N/mx = 15 cmθ = 30°μ = 0,3g = 9,81 m/s²
d = m
11.Impuls en botsingenGemiddeld
2 kg45 m/s5 kgv′2​ = ?

Een projectiel van 7 kg dat horizontaal met 12 m/s beweegt, explodeert in twee brokstukken die langs dezelfde lijn bewegen. Het brokstuk van 2 kg gaat met 45 m/s vooruit. Vind de snelheid v′2 van het brokstuk van 5 kg (positief in de oorspronkelijke richting).

M = 7 kgu = 12 m/sm1 = 2 kgv′1 = 45 m/sm2 = 5 kg
v′2 = m/s
12.Impuls en botsingenMoeilijk
8 m/s17 m/s

Een bal van 0,4 kg raakt een muur met 8 m/s en kaatst recht terug met 17 m/s. Het contact duurt 40 ms. Bereken de gemiddelde kracht Favg van de muur op de bal.

m = 0,4 kgvin = 8 m/svout = 17 m/sΔt = 40 ms
Favg = N
13.Rotatie van een star lichaamGemiddeld
v = ?4,5 kgL = 2,5 mm = 4,5 kg

Een homogene slanke staaf met massa 4,5 kg en lengte 2,5 m is aan één uiteinde scharnierend bevestigd en wordt vanuit rust losgelaten in horizontale stand. Aan zijn vrije uiteinde zit een kleine bal met massa 4,5 kg vast. Verwaarloos wrijving en gebruik g = 9,81 m/s². Bepaal de snelheid v van het vrije uiteinde als de staaf door de verticale stand zwaait.

m = 4,5 kgL = 2,5 mmball = 4,5 kgg = 9,81 m/s²
v = m/s
14.Rotatie van een star lichaamMoeilijk
θ = 10°a

Een massieve bol rolt zonder slip van een helling die 10° met het horizontale vlak maakt. Gebruik g = 9,81 m/s². Bepaal de versnelling a van zijn zwaartepunt.

θ = 10°I = (2/5)·m·r²g = 9,81 m/s²
a = m/s²
15.Tandwielen en tandwieloverbrengingenGemiddeld
Nw​ = 36z = 2, 1450 rpm

Een worm met 2 gang(en) draait met 1450 rpm en drijft een wormwiel met 36 tanden aan. Vind het toerental nw van het wiel.

z = 2Nw = 36n = 1450 rpm
nw = rpm
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingenMoeilijk
Ns​ = 20nr​ = ?Np​ = 15planeetdrager vast

In een planetaire tandwielset heeft het zonnewiel 20 tanden en elk planeetwiel 15 tanden. De planeetdrager wordt vastgehouden en het zonnewiel wordt aangedreven met 900 rpm. Vind het toerental nr van het ringwiel (grootte).

Ns = 20Np = 15ns = 900 rpm
nr = rpm
17.Veren en slingersGemiddeld
t (s)x (cm)0,7 s

Een massa van 3,4 kg aan een veer met k = 360 N/m wordt 8 cm in de positieve richting uitgetrokken en op t = 0 vanuit rust losgelaten. Vind de uitwijking x uit de evenwichtsstand op t = 0,7 s (met teken).

m = 3,4 kgk = 360 N/mA = 8 cmt = 0,7 s
x = cm
18.Veren en slingersMoeilijk
1,4 kgk = 370 N/m

Een massa van 1,4 kg wordt aan het onderste uiteinde van een onbelaste verticale veer met k = 370 N/m gehangen en vanuit rust losgelaten. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de grootste uitrekking xmax van de veer in cm.

m = 1,4 kgk = 370 N/mg = 9,81 m/s²
xmax = cm
19.Mechanische trillingenGemiddeld
k = 12 kN/mζ = 0,3m = 12 kg

Een massa van 12 kg aan een veer met een stijfheid van 12 kN/m heeft een viskeuze demper die een dempingsverhouding van 0,3 geeft. Vind de gedempte eigenfrequentie fd van de vrije trilling in Hz.

m = 12 kgk = 12 kN/mζ = 0,3
fd = Hz
20.Mechanische trillingenMoeilijk
k1​ = 15k2​ = 50k3​ = 15m = 5 kg

Een massa van 5 kg hangt aan veer k₃ = 15 kN/m. De bovenkant van k₃ zit vast aan een starre balk die aan twee veren naast elkaar hangt, k₁ = 15 kN/m en k₂ = 50 kN/m; de balk blijft horizontaal. Verwaarloos demping en de massa’s van de veren en de balk. Vind de eigenfrequentie fn van de verticale trilling in Hz.

m = 5 kgk1 = 15 kN/mk2 = 50 kN/mk3 = 15 kN/m
fn = Hz

3Oplossingen

1.Kinematica

Antwoord: v = 77,46 m/s

Motion with constant acceleration: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² and v² = v₀² + 2·a·s. Pick the equation that contains the three things you know and the one you want, and keep the signs consistent with one positive direction.

Snelheid na de afstand

v = √(2·a·s) = √(2·2·1500) = 77,46 m/s

Antwoord

v = 77,46 m/s
(278,9 km/h)
2.Kinematica

Antwoord: t = 4,456 s

Beweging met constante versnelling: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² en v² = v₀² + 2·a·s. Kies de formule die de drie bekende grootheden en de gezochte grootheid bevat, en houd de tekens consequent bij één positieve richting.

Bewegingsvergelijking

Omhoog is positief en de grond ligt h₀ onder het beginpunt.

−35 = 14·t − ½·9,81·t²
4,905·t² − 14·t − 35 = 0

Los de vierkantsvergelijking op

Alleen de positieve wortel is fysisch zinvol.

t = (14 + √(14² + 2·9,81·35))/9,81 = 4,456 s

Antwoord

t = 4,456 s
3.Wetten van Newton

Antwoord: a = 5,549 m/s²

Tweede wet van Newton: de resulterende kracht op een lichaam is gelijk aan de massa maal de versnelling, ΣF = m·a. Teken een vrijlichaamsschema, kies een positieve richting langs de beweging en tel alle krachten in die richting op: uitgeoefende krachten, de wrijving μ·N tegen de beweging in, en de componenten van de zwaartekracht.

Krachten langs de helling

Langs de helling omlaag is positief.

m·a = m·g·sin θ − μ·m·g·cos θ

Versnelling

a = 9,81·(sin 45° − 0,2·cos 45°) = 9,81·(0,7071 − 0,1414) = 5,549 m/s²

Antwoord

a = 5,549 m/s²
4.Wetten van Newton

Antwoord: a = 2,725 m/s²

Tweede wet van Newton: de resulterende kracht op een lichaam is gelijk aan de massa maal de versnelling, ΣF = m·a. Teken een vrijlichaamsschema, kies een positieve richting langs de beweging en tel alle krachten in die richting op: uitgeoefende krachten, de wrijving μ·N tegen de beweging in, en de componenten van de zwaartekracht.

Versnelling van het systeem

a = (m2·g − μ·m1·g)/(m1 + m2) = (58,86 − 22,07)/13,5 = 2,725 m/s²

Antwoord

a = 2,725 m/s²
5.Kogelbaan

Antwoord: x = 104,8 m

Kogelbaan: zonder luchtweerstand geldt x = vxt en y = h + vyt − ½gt². De twee richtingen zijn onafhankelijk, behalve dat ze dezelfde tijd delen.

Ontbind de beginsnelheid

De horizontale snelheid blijft constant; de verticale beweging heeft een constante versnelling g = 9,81 m/s² omlaag.

vx = v0·cos θ = 40·cos 70° = 13,68 m/s
vy = v0·sin θ = 40·sin 70° = 37,59 m/s

Vliegtijd

Start en landing op dezelfde hoogte: t = 2vy/g.

t = 2·37,59/9,81 = 7,663 s

Horizontale afstand

x = vx·t = 13,68·7,663 = 104,8 m

Antwoord

x = 104,8 m
6.Kogelbaan

Antwoord: x = 55,15 m

Kogelbaan: zonder luchtweerstand geldt x = vxt en y = h + vyt − ½gt². De twee richtingen zijn onafhankelijk, behalve dat ze dezelfde tijd delen.

Ontbind de beginsnelheid

De horizontale snelheid blijft constant; de verticale beweging heeft een constante versnelling g = 9,81 m/s² omlaag.

vx = v0·cos θ = 18·cos 35° = 14,74 m/s
vy = v0·sin θ = 18·sin 35° = 10,32 m/s

Vliegtijd

Los y(t) = h + vy·t − ½gt² = 0 op voor de positieve wortel.

0 = 30 + 10,32·t − 4,905·t²
t = (vy + √(vy² + 2gh))/g = (10,32 + √(106,6 + 588,6))/9,81 = 3,74 s

Horizontale afstand

x = vx·t = 14,74·3,74 = 55,15 m

Antwoord

x = 55,15 m
7.Cirkelbeweging

Antwoord: T = 2,701 s

Uniform circular motion: an object moving at speed v on a circle of radius r accelerates towards the centre with a = v²/r, so it needs a net inward force F = m·v²/r. That force is supplied by something real: friction, tension, gravity or a normal force.

Straal van de cirkel

r = L·sin θ = 2·sin 25° = 0,8452 m

Snelheid

Spankracht en zwaartekracht geven samen de kracht naar binnen: tan θ = v²/(r·g).

v = √(r·g·tan θ) = √(0,8452·9,81·tan 25°) = 1,966 m/s

Trillingstijd

T = 2π·r/v = 2π·0,8452/1,966 = 2,701 s

Antwoord

T = 2,701 s
8.Cirkelbeweging

Antwoord: T = 188,3 N

Eenparige cirkelbeweging: een voorwerp dat met snelheid v over een cirkel met straal r beweegt, versnelt naar het middelpunt met a = v²/r, dus het heeft een resulterende kracht naar binnen nodig: F = m·v²/r. Die kracht wordt geleverd door iets echts: wrijving, spankracht, zwaartekracht of een normaalkracht.

Krachten in het laagste punt

Naar het middelpunt (omhoog) is positief.

T − m·g = m·v²/r
T = 1,5·9,81 + 1,5·9²/0,7 = 14,71 + 173,6 = 188,3 N

Antwoord

T = 188,3 N
9.Arbeid en energie

Antwoord: d = 4,424 m

Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d).

Snelheid in basiseenheden

v = 30/3,6 = 8,333 m/s

Energiebalans

½mv² = μmg·d → d = v²/(2μg) = 8,333²/(2·0,8·9,81) = 4,424 m

Antwoord

d = 4,424 m

Een twee keer zo hoge snelheid maakt de remweg vier keer zo lang.

10.Arbeid en energie

Antwoord: d = 1,509 m

Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d).

Veerenergie

x = 15 cm = 0,15 m
½kx² = ½·1000·0,15² = 11,25 J

Energiebalans langs de helling

m·g = 1·9,81 = 9,81 N
½kx² = mg·d·(sin θ + μ·cos θ)
d = 11,25/(9,81·(0,5 + 0,3·0,866)) = 1,509 m

Antwoord

d = 1,509 m
11.Impuls en botsingen

Antwoord: v′2 = −1,2 m/s

Conservation of momentum: when no external force acts during a collision, the total momentum Σm·v before equals the total after. Velocities have a direction, so pick a positive direction and give velocities the other way a minus sign. In an elastic collision kinetic energy is conserved too; in a perfectly inelastic one the bodies stick together.

Impuls vooraf

p = M·u = 7·12 = 84 kg·m/s

Impuls achteraf

84 = 2·45 + 5·v′2
v′2 = (84 − 90)/5 = −1,2 m/s

Antwoord

v′2 = −1,2 m/s

Het minteken betekent dat het tweede brokstuk naar achteren vliegt.

12.Impuls en botsingen

Antwoord: Favg = 250 N

Behoud van impuls: als er tijdens een botsing geen externe kracht werkt, is de totale impuls Σm·v vóór de botsing gelijk aan die erna. Snelheden hebben een richting, dus kies een positieve richting en geef snelheden in de andere richting een minteken. Bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden; bij een volkomen inelastische botsing blijven de lichamen aan elkaar vast zitten.

Verandering van de impuls

J = m·Δv = 0,4·(17 + 8) = 10 N·s

Gemiddelde kracht

Favg = J/Δt = 10/0,04 = 250 N

Antwoord

Favg = 250 N
13.Rotatie van een star lichaam

Antwoord: v = 7,428 m/s

Rotation about a fixed axis: the sum of the moments about the axis equals I·α (ΣM = I·α), just as ΣF = m·a for translation. In energy form, a torque T turning through an angle θ (in radians) does work T·θ, which changes the kinetic energy ½·I·ω²; gravity adds or removes m·g·Δh of the centre of mass. Power is P = T·ω.

Afname van potentiële energie

m·g·L/2 + mball·g·L = 4,5·9,81·1,25 + 4,5·9,81·2,5 = 165,5 J

Traagheidsmoment om het scharnier

IO = m·L²/3 + mball·L² = 9,375 + 28,13 = 37,5 kg·m²

Energiebalans

½·IO·ω² = 165,5 → ω = √(2·165,5/37,5) = 2,971 rad/s
v = ω·L = 2,971·2,5 = 7,428 m/s

Antwoord

v = 7,428 m/s
14.Rotatie van een star lichaam

Antwoord: a = 1,217 m/s²

Rolling and angular momentum: a body rolling without slipping has v = ω·r, so its kinetic energy is ½·m·v² + ½·I·ω² = ½·m·v²·(1 + I/(m·r²)). Down a slope that gives a = g·sin θ/(1 + I/(m·r²)). When no external moment acts about an axis, the angular momentum about that axis stays constant, I₁·ω₁ = I₂·ω₂, even if kinetic energy is lost.

Bewegingsvergelijkingen

m·g·sin θ − f = m·a
f·r = I·α = 0,4·m·r²·(a/r) → f = 0,4·m·a

Versnelling

a = g·sin θ/(1 + c) = 9,81·sin 10°/1,4 = 1,217 m/s²

Antwoord

a = 1,217 m/s²
15.Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Antwoord: nw = 80,56 rpm

Gear trains: meshing gears have the same speed at the teeth, so n₁·N₁ = n₂·N₂: the gear with fewer teeth turns faster. Gears on one shaft turn at the same speed. Power is passed on (minus losses), so torque goes up when speed goes down: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η, and P = T·ω with ω = 2π·n/60.

Toerental van het wiel

nw = n·z/Nw = 1450·2/36 = 80,56 rpm

Antwoord

nw = 80,56 rpm
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Antwoord: nr = 360 rpm

Planetaire tandwielsets: de toerentallen van zonnewiel, ringwiel en planeetdrager hangen samen via de vergelijking van Willis (ns − nc)/(nr − nc) = −Nr/Ns: gezien vanaf de planeetdrager is de set een gewone overbrenging met de planeetwielen als tussenwielen. Als je één deel vastzet, wordt de set een vertraging met één vaste verhouding.

Tanden van het ringwiel

Nr = Ns + 2·Np = 20 + 2·15 = 50

Vergelijking van Willis met vaste planeetdrager

Met nc = 0 drijft het zonnewiel het ringwiel aan via de planeetwielen, die als tussenwielen werken.

nr = −ns·Ns/Nr = −900·20/50 = −360 rpm
|nr| = 360 rpm

Antwoord

nr = 360 rpm

Het ringwiel draait tegengesteld aan het zonnewiel.

17.Veren en slingers

Antwoord: x = 4,848 cm

Simple harmonic motion: a mass m on a spring of stiffness k oscillates with angular frequency ω = √(k/m) and period T = 2π/ω = 2π·√(m/k). A simple pendulum of length L has T = 2π·√(L/g). With amplitude A, the largest speed is A·ω, the largest acceleration A·ω² and the energy ½·k·A².

Hoekfrequentie

ω = √(360/3,4) = 10,29 rad/s
ω·t = 10,29·0,7 = 7,203 rad

Verplaatsing

x = A·cos(ω·t) = 8·cos(7,203) = 4,848 cm

Antwoord

x = 4,848 cm
18.Veren en slingers

Antwoord: xmax = 7,424 cm

Simple harmonic motion: a mass m on a spring of stiffness k oscillates with angular frequency ω = √(k/m) and period T = 2π/ω = 2π·√(m/k). A simple pendulum of length L has T = 2π·√(L/g). With amplitude A, the largest speed is A·ω, the largest acceleration A·ω² and the energy ½·k·A².

Evenwichtsstand en amplitude

x₀ = m·g/k = 1,4·9,81/370 = 0,03712 m = A

Laagste punt

xmax = 2A = 0,07424 m = 7,424 cm

Antwoord

xmax = 7,424 cm
19.Mechanische trillingen

Antwoord: fd = 4,801 Hz

Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.

Ongedempte eigenfrequentie

ωn = √(12000/12) = 31,62 rad/s
fn = 31,62/(2π) = 5,033 Hz

Gedempte eigenfrequentie

fd = fn·√(1 − ζ²) = 5,033·√(1 − 0,3²) = 4,801 Hz

Antwoord

fd = 4,801 Hz
20.Mechanische trillingen

Antwoord: fn = 7,858 Hz

Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.

Vervangende stijfheid

Alleen k1 en k2 staan parallel. Dat paar staat in serie met k3, dus combineer ze via hun omgekeerde.

k12 = 15 + 50 = 65 kN/m
keq = 65·15/(65 + 15) = 12,19 kN/m

Eigenfrequentie

ωn = √(12188/5) = 49,37 rad/s
fn = 49,37/(2π) = 7,858 Hz

Antwoord

fn = 7,858 Hz

ExamProblems · examproblems.com/courses/dynamics