Dynamica: samenvattingspakket

Formuleoverzichten, de belangrijkste methodestappen voor elk onderwerp en 20 oefenopgaven, met volledige oplossingen achterin.

Nieuwe opgavenTerug naar het vak

Kies in het printvenster “Opslaan als pdf” om een kopie op je apparaat te bewaren.

1Formules en methoden

Kinematica

Snelheid
v = v0 + a·t
Verplaatsing
s = v0·t + ½·a·t²
Zonder tijd
v² = v0² + 2·a·s
Eenheden
1 m/s = 3,6 km/h

Methode

  1. Noteer wat je weet: v₀, v, a, t en s, met eenheden.
  2. Kies de vergelijking met je drie bekenden en de onbekende.
  3. Kies één positieve richting en geef tegengestelde grootheden een minteken.
  4. Los op en controleer of het antwoord fysisch zinvol is.

Wetten van Newton

Tweede wet
ΣF = m·a
Gewicht
W = m·g
Kinetische wrijving
Ff = μ·N
Op een helling
langs: m·g·sin θ, loodrecht: m·g·cos θ

Methode

  1. Teken een vrijlichaamsschema met elke kracht op het lichaam.
  2. Kies een positieve richting langs de beweging.
  3. Ontbind krachten in componenten langs en loodrecht op de beweging (op een helling: m·g·sin θ langs, m·g·cos θ de helling in).
  4. Pas ΣF = m·a toe langs de beweging; wrijving is μ·N tegen de beweging in.

Kogelbaan

Componenten
vx = v0cos θ, vy = v0sin θ
Positie
x = vxt, y = h + vyt − ½gt²
Maximale hoogte
H = h + vy²/(2g)
Worpafstand (vlakke grond)
R = v0²·sin 2θ/g

Methode

  1. Ontbind de beginsnelheid in componenten: vx = v₀·cos θ en vy = v₀·sin θ.
  2. De horizontale beweging heeft een constante snelheid; de verticale beweging heeft versnelling −g.
  3. Bepaal de vluchttijd uit de verticale beweging.
  4. Gebruik die tijd in de horizontale beweging om de dracht te vinden.

Cirkelbeweging

Centripetale versnelling
a = v²/r = ω²·r
Centripetale kracht
F = m·v²/r
Hoeksnelheid
ω = v/r = 2π/T
Vlakke bocht, wrijving
vmax = √(μ·g·r)

Arbeid en energie

Kinetische energie
Ek = ½mv²
Potentiële energie
Ep = mgh
Energiebalans
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Wrijvingsarbeid
W = μ·N·d
Vermogen
P = W/t

Impuls en botsingen

Impuls
p = m·v
Behoud
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Volkomen inelastisch
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
Stoot
J = F·Δt = m·Δv

Methode

  1. Kies een positieve richting en geef elke snelheid haar teken.
  2. Schrijf de totale impuls vooraf op: Σm·v.
  3. Bij een volkomen inelastische botsing bewegen de lichamen daarna samen; bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden.
  4. Stel de impuls vooraf gelijk aan de impuls achteraf en los op.

Rotatie van een star lichaam

Traagheidsmomenten om G
staaf mL²/12, schijf ½mR², ring mR², massieve bol (2/5)mR², holle bol (2/3)mR²
Stelling van Steiner
I = IG + m·d²
Traagheidsstraal
I = m·k²
Staaf om zijn uiteinde
I = mL²/3
Bewegingsvergelijking
ΣM = I·α
Snelheid in rad/s
ω = 2π·n/60
Kinetische energie
E = ½·I·ω²
Arbeid en vermogen
W = T·θ, P = T·ω
Rollen zonder slip
v = ω·r, E = ½mv²(1 + I/(mr²)), a = g·sin θ/(1 + I/(mr²))
Impulsmoment
L = I·ω, I1ω1 = I2ω2
Botsing om een draaipunt
m·v·d = I·ω

Methode

  1. Kies de as: een vast draaipunt, of het zwaartepunt bij rollende lichamen.
  2. Bepaal het traagheidsmoment om die as uit de standaardresultaten, met I = IG + m·d² voor een verschoven as.
  3. Kies de methode: ΣM = I·α voor versnellingen en krachten, energie (½·I·ω² + ½·m·v² + m·g·h) voor snelheden, impulsmoment voor botsingen en plotselinge veranderingen.
  4. Verbind lineaire en hoekbeweging met v = ω·r en a = α·r, en reken rpm om naar rad/s.

Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Ingrijpende tandwielen
n1·N1 = n2·N2
Koppel
T2 = T1·(N2/N1)·η
Vermogen
P = T·ω, ω = 2π·n/60
Meertraps overbrenging
totale overbrengingsverhouding = product van de trapverhoudingen

Veren en slingers

Massa aan een veer
T = 2π·√(m/k)
Slinger
T = 2π·√(L/g)
Hoekfrequentie
ω = √(k/m) = 2π/T
Maximale snelheid en versnelling
vmax = A·ω, amax = A·ω²
Energie
E = ½·k·A²

Mechanische trillingen

Eigenfrequentie
ωn = √(k/m), fn = ωn/(2π)
Uit de statische doorbuiging
ωn = √(g/δst)
Kritische demping
cc = 2√(km) = 2mωn
Dempingsverhouding
ζ = c/cc
Gedempte eigenfrequentie
ωd = ωn√(1 − ζ²)
Logaritmisch decrement
δ = (1/n)·ln(x0/xn), ζ = δ/√(4π² + δ²)
Veren parallel
k = k1 + k2
Veren in serie
1/k = 1/k1 + 1/k2

2Oefenopgaven

1.KinematicaGemiddeld
t (s)v (m/s)t = ?20

Een auto die met 72 km/h rijdt, remt met een constante vertraging van 5,5 m/s² tot hij stilstaat. Hoelang duurt het remmen? Bereken t.

v₀ = 72 km/ha = −5,5 m/s²v = 0
t = s
2.KinematicaMoeilijk
t (s)v (m/s)10 s

Een tram vertrekt vanuit stilstand en versnelt 10 s lang met 3 m/s², rijdt daarna 29 s met constante snelheid en remt ten slotte af met 3 m/s² tot hij stilstaat. Vind de totale afstand s tussen de twee haltes.

a1 = 3 m/s²t1 = 10 st2 = 29 sa3 = −3 m/s²
s = m
3.Wetten van NewtonGemiddeld
doosv₀ = 3 m/sμ = ?

Een doos glijdt met een beginsnelheid van 3 m/s over een horizontale vloer en komt na 4,6 m tot stilstand. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de kinetische wrijvingscoëfficiënt μ.

v₀ = 3 m/sd = 4,6 mg = 9,81 m/s²
μ =
4.Wetten van NewtonMoeilijk
12 kg6 kgTF = 30 Nμ = 0,1

Twee blokken op een horizontale vloer zijn verbonden door een licht horizontaal touw. Een horizontale kracht van 30 N trekt aan het voorste blok van 6 kg; het blok van 12 kg wordt erachter meegesleept. De kinetische wrijvingscoëfficiënt is voor beide blokken 0,1. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de spankracht T in het verbindingstouw.

m1 = 12 kgm2 = 6 kgF = 30 Nμ = 0,1g = 9,81 m/s²
T = N
5.KogelbaanGemiddeld
v0​ = 32 m/s45°worpafstandH = ?

Een bal wordt onder 45° boven de horizontaal vanaf vlak terrein weggeschoten. Verwaarloos luchtweerstand. Vind de maximale hoogte H die de bal bereikt.

v0 = 32 m/sθ = 45°g = 9,81 m/s²
H = m
6.KogelbaanMoeilijk
h = 55 mv0​ = 26 m/s45°v = ?

Een bal wordt gelanceerd met 26 m/s onder 45° boven de horizontaal vanaf de top van een klif van 55 m. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Vind de snelheid v waarmee hij de grond raakt.

v₀ = 26 m/sθ = 45°h = 55 mg = 9,81 m/s²
v = m/s
7.CirkelbewegingGemiddeld
r = 110 mvmax​ = ?

Een auto neemt een vlakke bocht met een straal van 110 m. De statische wrijvingscoëfficiënt tussen banden en weg is 0,6. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de hoogste snelheid vmax waarmee de auto de bocht kan nemen zonder te slippen.

r = 110 mμs = 0,6g = 9,81 m/s²
vmax = m/s
8.CirkelbewegingMoeilijk
r = 0,8 m6,5 m/svtop​ = ?

Een bal van 0,2 kg aan een licht touw van 0,8 m lang wordt in een verticale cirkel rondgeslingerd. In het laagste punt is zijn snelheid 6,5 m/s. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Vind de spankracht Ttop in het touw in het hoogste punt.

m = 0,2 kgr = 0,8 mvbottom = 6,5 m/sg = 9,81 m/s²
Ttop = N
9.Arbeid en energieGemiddeld
30°L = 1,5 m0,2 kg

Een bal van 0,2 kg hangt aan een licht touwtje met lengte 1,5 m. Hij wordt opzij getrokken tot het touwtje 30° maakt met de verticaal en vanuit rust losgelaten. Vind de spankracht T in het touwtje als de bal het laagste punt passeert.

m = 0,2 kgL = 1,5 mθ = 30°g = 9,81 m/s²
T = N
10.Arbeid en energieMoeilijk
h = 1 mL = 1,5 mμ = 0,15k = 800 N/m

Een blok van 2,5 kg wordt vanuit rust losgelaten op hoogte 1 m op een gladde helling. Onderaan steekt het een ruwe horizontale strook van 1,5 m over (μ = 0,15) en loopt daarna tegen een veer (k = 800 N/m) op een glad oppervlak. Vind de snelheid v van het blok als het de veer bereikt.

m = 2,5 kgh = 1 mL = 1,5 mμ = 0,15k = 800 N/mg = 9,81 m/s²
v = m/s
11.Impuls en botsingenGemiddeld
2 kg8 m/s4 kg

Een karretje van 2 kg dat met 8 m/s rijdt, botst volkomen elastisch en frontaal op een stilstaand karretje van 4 kg op een wrijvingsloze baan. Bereken de snelheid v′1 van het eerste karretje na de botsing (positief in de oorspronkelijke richting).

m1 = 2 kgm2 = 4 kgv1 = 8 m/sv2 = 0
v′1 = m/s
12.Impuls en botsingenMoeilijk
20 m/s6 m/s

Een bal van 0,45 kg raakt een muur met 20 m/s en kaatst recht terug met 6 m/s. Het contact duurt 20 ms. Bereken de grootte van de stoot J die de muur aan de bal geeft.

m = 0,45 kgvin = 20 m/svout = 6 m/sΔt = 20 ms
J = N·s
13.Rotatie van een star lichaamGemiddeld
3,5 kgaαM = 15,5 kgR = 0,35 m

Een blok van 3,5 kg hangt aan een lichte koord die om een katrol is gewikkeld, een homogene massieve schijf met massa 15,5 kg en straal 0,35 m die wrijvingsloos om een horizontale as draait. Het blok wordt vanuit rust losgelaten. Gebruik g = 9,81 m/s². Bepaal de hoekversnelling α van de katrol.

m = 3,5 kgM = 15,5 kgR = 0,35 mg = 9,81 m/s²
α = rad/s²
14.Rotatie van een star lichaamMoeilijk
θ = 20°a

Een massieve cilinder rolt zonder slip van een helling die 20° met het horizontale vlak maakt. Gebruik g = 9,81 m/s². Bepaal de kleinste statische wrijvingscoëfficiënt μs die slippen voorkomt.

θ = 20°I = ½·m·r²g = 9,81 m/s²
μs =
15.Tandwielen en tandwieloverbrengingenGemiddeld
d1​ = 80 mmd2​ = 200 mm720 rpmT1​ = 400 NT2​ = 160 NP = ?

Een riem loopt op een aandrijvende schijf van 80 mm met 720 rpm. De spanning is 400 N in het trekkende deel en 160 N in het slappe deel. Bepaal het overgebrachte vermogen P, in kW.

d1 = 80 mmn1 = 720 rpmT1 = 400 NT2 = 160 N
P = kW
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingenMoeilijk
A = 12B = 25C = 15D = 36

In een meertraps tandwieloverbrenging drijft tandwiel A (12 tanden) op de ingaande as, die met 2900 rpm draait, tandwiel B (25 tanden) aan. Tandwiel C (15 tanden) zit vast op dezelfde as als B en drijft tandwiel D (36 tanden) op de uitgaande as aan. Bereken het uitgaande toerental nout.

nin = 2900 rpmA = 12B = 25C = 15D = 36
nout = rpm
17.Veren en slingersGemiddeld
L = 1,2 mT = 3,57 s

Een astronaut op een andere planeet merkt dat een mathematische slinger van 1,2 m lang bij kleine uitslagen een trillingstijd van 3,57 s heeft. Vind de valversnelling g op die planeet.

L = 1,2 mT = 3,57 s
g = m/s²
18.Veren en slingersMoeilijk
t (s)x (cm)t = ?4,8

Een voorwerp voert een harmonische trilling uit met trillingstijd 3 s en amplitude 8 cm. Wat is de kortste tijd t die het nodig heeft om van de evenwichtsstand naar een uitwijking van 4,8 cm te gaan?

T = 3 sA = 8 cmx = 4,8 cm
t = s
19.Mechanische trillingenGemiddeld
k = 12 kN/mc = 100 N·s/mm = 80 kg

Een massa van 80 kg wordt gedragen door een veer met een stijfheid van 12 kN/m en een viskeuze demper met een dempingscoëfficiënt van 100 N·s/m. Vind de dempingsverhouding ζ.

m = 80 kgk = 12 kN/mc = 100 N·s/m
ζ =
20.Mechanische trillingenMoeilijk
k1​ = 15k2​ = 15k3​ = 30m = 25 kg

Een massa van 25 kg hangt aan veer k₃ = 30 kN/m. De bovenkant van k₃ zit vast aan een starre balk die aan twee veren naast elkaar hangt, k₁ = 15 kN/m en k₂ = 15 kN/m; de balk blijft horizontaal. Verwaarloos demping en de massa’s van de veren en de balk. Vind de eigenfrequentie fn van de verticale trilling in Hz.

m = 25 kgk1 = 15 kN/mk2 = 15 kN/mk3 = 30 kN/m
fn = Hz

3Oplossingen

1.Kinematica

Antwoord: t = 3,636 s

Beweging met constante versnelling: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² en v² = v₀² + 2·a·s. Kies de formule die de drie bekende grootheden en de gezochte grootheid bevat, en houd de tekens consequent bij één positieve richting.

Eenheden

v₀ = 72/3,6 = 20 m/s

Remtijd

0 = v₀ − a·t → t = v₀/a = 20/5,5 = 3,636 s

Antwoord

t = 3,636 s
2.Kinematica

Antwoord: s = 1170 m

Motion with constant acceleration: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² and v² = v₀² + 2·a·s. Pick the equation that contains the three things you know and the one you want, and keep the signs consistent with one positive direction.

Topsnelheid

v = a1·t1 = 3·10 = 30 m/s

Afstand per fase

s1 = ½·3·10² = 150 m
s2 = 30·29 = 870 m
s3 = 30²/(2·3) = 150 m

Totale afstand

s = 150 + 870 + 150 = 1170 m

Antwoord

s = 1170 m
3.Wetten van Newton

Antwoord: μ = 0,09972

Newton’s second law: the net force on a body equals its mass times its acceleration, ΣF = m·a. Draw a free-body diagram, choose a positive direction along the motion, and add every force in that direction: applied forces, friction μ·N against the motion, and the components of gravity.

Vertraging

a = v₀²/(2d) = 3²/(2·4,6) = 0,9783 m/s²

Wrijvingscoëfficiënt

μ·m·g = m·a → μ = a/g = 0,9783/9,81 = 0,09972

Antwoord

μ = 0,09972
4.Wetten van Newton

Antwoord: T = 20 N

Newton’s second law: the net force on a body equals its mass times its acceleration, ΣF = m·a. Draw a free-body diagram, choose a positive direction along the motion, and add every force in that direction: applied forces, friction μ·N against the motion, and the components of gravity.

Hele systeem

a = (F − μ·(m1 + m2)·g)/(m1 + m2) = (30 − 17,66)/18 = 0,6857 m/s²

Achterste blok apart

T = m1·(a + μ·g) = 12·(0,6857 + 0,981) = 20 N

Antwoord

T = 20 N

Met dezelfde μ voor beide blokken valt de wrijving weg: T = F·m₁/(m₁ + m₂).

5.Kogelbaan

Antwoord: H = 26,1 m

Kogelbaan: zonder luchtweerstand geldt x = vxt en y = h + vyt − ½gt². De twee richtingen zijn onafhankelijk, behalve dat ze dezelfde tijd delen.

Ontbind de beginsnelheid

De horizontale snelheid blijft constant; de verticale beweging heeft een constante versnelling g = 9,81 m/s² omlaag.

vx = v0·cos θ = 32·cos 45° = 22,63 m/s
vy = v0·sin θ = 32·sin 45° = 22,63 m/s

Hoogste punt

Bovenaan is de verticale snelheid nul: vy² = 2gH.

H = vy²/(2g) = 22,63²/(2·9,81) = 26,1 m

Antwoord

H = 26,1 m
6.Kogelbaan

Antwoord: v = 41,89 m/s

Projectile motion: with no air resistance, x = vxt and y = h + vyt − ½gt². The two directions are independent except that they share the same time.

Ontbind de beginsnelheid

vx = 26·cos 45° = 18,38 m/s
vy0 = 26·sin 45° = 18,38 m/s

Verticale snelheid bij de inslag

Energie, of v² = v₀² + 2as in de verticale richting.

vy = √(18,38² + 2·9,81·55) = 37,64 m/s

Inslagsnelheid

v = √(18,38² + 37,64²) = 41,89 m/s

Antwoord

v = 41,89 m/s

Controleer met energie: v² = v₀² + 2gh.

7.Cirkelbeweging

Antwoord: vmax = 25,45 m/s

Eenparige cirkelbeweging: een voorwerp dat met snelheid v over een cirkel met straal r beweegt, versnelt naar het middelpunt met a = v²/r, dus het heeft een resulterende kracht naar binnen nodig: F = m·v²/r. Die kracht wordt geleverd door iets echts: wrijving, spankracht, zwaartekracht of een normaalkracht.

Wrijving levert de centripetale kracht

m·v²/r = μ·m·g
v = √(μ·g·r) = √(0,6·9,81·110) = 25,45 m/s

Antwoord

vmax = 25,45 m/s (91,6 km/h)
8.Cirkelbeweging

Antwoord: Ttop = 0,7525 N

Uniform circular motion: an object moving at speed v on a circle of radius r accelerates towards the centre with a = v²/r, so it needs a net inward force F = m·v²/r. That force is supplied by something real: friction, tension, gravity or a normal force.

Snelheid bovenaan

Kinetische energie wordt over een hoogte 2r omgezet in potentiële energie.

vtop² = 6,5² − 4·9,81·0,8 = 10,86 m²/s²

Krachten bovenaan

Spankracht en zwaartekracht wijzen allebei omlaag, naar het middelpunt.

T + m·g = m·vtop²/r
T = 0,2·10,86/0,8 − 0,2·9,81 = 0,7525 N

Antwoord

Ttop = 0,7525 N
9.Arbeid en energie

Antwoord: T = 2,488 N

Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d). Op een cirkelbaan moet de nettokracht naar het middelpunt gelijk zijn aan mv²/r.

Snelheid onderaan

v² = 2gL(1 − cos θ) = 2·9,81·1,5·(1 − cos 30°) = 3,943 m²/s²

Krachten onderaan

m·g = 0,2·9,81 = 1,962 N
T = mg + mv²/L = 1,962 + 0,2·3,943/1,5 = 2,488 N

Antwoord

T = 2,488 N

Controle: T = mg(3 − 2cos θ) = 2,488 N.

10.Arbeid en energie

Antwoord: v = 3,899 m/s

Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d).

Overgebleven energie na de ruwe strook

De helling is glad, dus alleen de strook neemt energie weg.

mgh − μmgL = 24,53·(1 − 0,15·1,5) = 19,01 J

Snelheid bij de veer

½mv² = mg(h − μL) → v = √(2g(h − μL)) = √(2·9,81·0,775) = 3,899 m/s

Antwoord

v = 3,899 m/s
11.Impuls en botsingen

Antwoord: v′1 = −2,667 m/s

Behoud van impuls: als er tijdens een botsing geen externe kracht werkt, is de totale impuls Σm·v vóór de botsing gelijk aan die erna. Snelheden hebben een richting, dus kies een positieve richting en geef snelheden in de andere richting een minteken. Bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden; bij een volkomen inelastische botsing blijven de lichamen aan elkaar vast zitten.

Elastische botsing met een stilstaand doel

Behoud van impuls en energie samen oplossen geeft deze twee resultaten.

v′1 = (2 − 4)/(2 + 4)·8 = −2,667 m/s
v′2 = 2·2/(2 + 4)·8 = 5,333 m/s

Antwoord

v′1 = −2,667 m/s

Het minteken betekent dat het eerste karretje terugkaatst.

12.Impuls en botsingen

Antwoord: J = 11,7 N·s

Behoud van impuls: als er tijdens een botsing geen externe kracht werkt, is de totale impuls Σm·v vóór de botsing gelijk aan die erna. Snelheden hebben een richting, dus kies een positieve richting en geef snelheden in de andere richting een minteken. Bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden; bij een volkomen inelastische botsing blijven de lichamen aan elkaar vast zitten.

Verandering van de impuls

J = m·Δv = 0,45·(6 + 20) = 11,7 N·s

Antwoord

J = 11,7 N·s
13.Rotatie van een star lichaam

Antwoord: α = 8,72 rad/s²

Rotation about a fixed axis: the sum of the moments about the axis equals I·α (ΣM = I·α), just as ΣF = m·a for translation. In energy form, a torque T turning through an angle θ (in radians) does work T·θ, which changes the kinetic energy ½·I·ω²; gravity adds or removes m·g·Δh of the centre of mass. Power is P = T·ω.

Blok en katrol

blok: m·g − T = m·a
katrol: T·R = I·α = ½·M·R²·(a/R) → T = ½·M·a

Versnelling

a = m·g/(m + M/2) = 3,5·9,81/(3,5 + 7,75) = 3,052 m/s²

Hoekversnelling

α = a/R = 3,052/0,35 = 8,72 rad/s²

Antwoord

α = 8,72 rad/s²
14.Rotatie van een star lichaam

Antwoord: μs = 0,1213

Rolling and angular momentum: a body rolling without slipping has v = ω·r, so its kinetic energy is ½·m·v² + ½·I·ω² = ½·m·v²·(1 + I/(m·r²)). Down a slope that gives a = g·sin θ/(1 + I/(m·r²)). When no external moment acts about an axis, the angular momentum about that axis stays constant, I₁·ω₁ = I₂·ω₂, even if kinetic energy is lost.

Bewegingsvergelijkingen

m·g·sin θ − f = m·a
f·r = I·α = 0,5·m·r²·(a/r) → f = 0,5·m·a

Versnelling

a = g·sin θ/(1 + c) = 9,81·sin 20°/1,5 = 2,237 m/s²

Benodigde wrijving

f = c·m·a ≤ μ·m·g·cos θ → μ ≥ c·tan θ/(1 + c)
μs = 0,5·tan 20°/1,5 = 0,1213

Antwoord

μs = 0,1213
15.Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Antwoord: P = 0,7238 kW

Riemaandrijvingen: zonder slip hebben beide schijven dezelfde omtreksnelheid v = π·d·n/60, dus n₁·d₁ = n₂·d₂ en de overbrengingsverhouding is d₂/d₁. Slip s maakt de aangedreven schijf iets langzamer: n₂ = n₁·(d₁/d₂)·(1 − s). Het overgebrachte vermogen is P = (T₁ − T₂)·v, met T₁ de spanning in het trekkende deel en T₂ in het slappe deel. Wrijving beperkt de verhouding van de spanningen: T₁/T₂ = eμθ, waarbij θ de omspanningshoek in radialen op de kleinere schijf is; voor een open riem is θ = π − 2·asin((d₂ − d₁)/(2C)) met hartafstand C.

Riemsnelheid

v = 3,016 m/s

Vermogen

P = (400 − 160)·3,016 = 723,8 W = 0,7238 kW

Antwoord

P = 0,7238 kW
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Antwoord: nout = 580 rpm

Tandwieloverbrengingen: ingrijpende tandwielen hebben dezelfde snelheid bij de tanden, dus n₁·N₁ = n₂·N₂: het tandwiel met minder tanden draait sneller. Tandwielen op één as draaien met hetzelfde toerental. Het vermogen wordt doorgegeven (min verliezen), dus het koppel stijgt als het toerental daalt: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η, en P = T·ω met ω = 2π·n/60.

Eerste trap

nB = 2900·12/25 = 1392 rpm = nC

Tweede trap

nout = 1392·15/36 = 580 rpm

Antwoord

nout = 580 rpm

totale overbrengingsverhouding = 5 : 1

17.Veren en slingers

Antwoord: g = 3,717 m/s²

Simple harmonic motion: a mass m on a spring of stiffness k oscillates with angular frequency ω = √(k/m) and period T = 2π/ω = 2π·√(m/k). A simple pendulum of length L has T = 2π·√(L/g). With amplitude A, the largest speed is A·ω, the largest acceleration A·ω² and the energy ½·k·A².

Los g op

g = 4π²·L/T² = 4π²·1,2/3,57² = 3,717 m/s²

Antwoord

g = 3,717 m/s²
18.Veren en slingers

Antwoord: t = 0,3072 s

Simple harmonic motion: a mass m on a spring of stiffness k oscillates with angular frequency ω = √(k/m) and period T = 2π/ω = 2π·√(m/k). A simple pendulum of length L has T = 2π·√(L/g). With amplitude A, the largest speed is A·ω, the largest acceleration A·ω² and the energy ½·k·A².

Hoekfrequentie

ω = 2π/T = 2π/3 = 2,094 rad/s

Los op naar de tijd

0,6 = sin(ω·t) → ω·t = arcsin(0,6) = 0,6435 rad
t = 0,6435/2,094 = 0,3072 s

Antwoord

t = 0,3072 s
19.Mechanische trillingen

Antwoord: ζ = 0,05103

Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.

Kritische demping

cc = 2·√(k·m) = 2·√(12000·80) = 1960 N·s/m

Dempingsverhouding

ζ = c/cc = 100/1960 = 0,05103

Antwoord

ζ = 0,05103

ζ < 1, dus het systeem is ondergedempt en trilt terwijl het uitdempt.

20.Mechanische trillingen

Antwoord: fn = 3,898 Hz

Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.

Vervangende stijfheid

Alleen k1 en k2 staan parallel. Dat paar staat in serie met k3, dus combineer ze via hun omgekeerde.

k12 = 15 + 15 = 30 kN/m
keq = 30·30/(30 + 30) = 15 kN/m

Eigenfrequentie

ωn = √(15000/25) = 24,49 rad/s
fn = 24,49/(2π) = 3,898 Hz

Antwoord

fn = 3,898 Hz

ExamProblems · examproblems.com/courses/dynamics