Dynamica: samenvattingspakket

Formuleoverzichten, de belangrijkste methodestappen voor elk onderwerp en 20 oefenopgaven, met volledige oplossingen achterin.

Nieuwe opgavenTerug naar het vak

Kies in het printvenster “Opslaan als pdf” om een kopie op je apparaat te bewaren.

1Formules en methoden

Kinematica

Snelheid
v = v0 + a·t
Verplaatsing
s = v0·t + ½·a·t²
Zonder tijd
v² = v0² + 2·a·s
Eenheden
1 m/s = 3,6 km/h

Methode

  1. Noteer wat je weet: v₀, v, a, t en s, met eenheden.
  2. Kies de vergelijking met je drie bekenden en de onbekende.
  3. Kies één positieve richting en geef tegengestelde grootheden een minteken.
  4. Los op en controleer of het antwoord fysisch zinvol is.

Wetten van Newton

Tweede wet
ΣF = m·a
Gewicht
W = m·g
Kinetische wrijving
Ff = μ·N
Op een helling
langs: m·g·sin θ, loodrecht: m·g·cos θ

Methode

  1. Teken een vrijlichaamsschema met elke kracht op het lichaam.
  2. Kies een positieve richting langs de beweging.
  3. Ontbind krachten in componenten langs en loodrecht op de beweging (op een helling: m·g·sin θ langs, m·g·cos θ de helling in).
  4. Pas ΣF = m·a toe langs de beweging; wrijving is μ·N tegen de beweging in.

Kogelbaan

Componenten
vx = v0cos θ, vy = v0sin θ
Positie
x = vxt, y = h + vyt − ½gt²
Maximale hoogte
H = h + vy²/(2g)
Worpafstand (vlakke grond)
R = v0²·sin 2θ/g

Methode

  1. Ontbind de beginsnelheid in componenten: vx = v₀·cos θ en vy = v₀·sin θ.
  2. De horizontale beweging heeft een constante snelheid; de verticale beweging heeft versnelling −g.
  3. Bepaal de vluchttijd uit de verticale beweging.
  4. Gebruik die tijd in de horizontale beweging om de dracht te vinden.

Cirkelbeweging

Centripetale versnelling
a = v²/r = ω²·r
Centripetale kracht
F = m·v²/r
Hoeksnelheid
ω = v/r = 2π/T
Vlakke bocht, wrijving
vmax = √(μ·g·r)

Arbeid en energie

Kinetische energie
Ek = ½mv²
Potentiële energie
Ep = mgh
Energiebalans
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Wrijvingsarbeid
W = μ·N·d
Vermogen
P = W/t

Impuls en botsingen

Impuls
p = m·v
Behoud
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Volkomen inelastisch
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
Stoot
J = F·Δt = m·Δv

Methode

  1. Kies een positieve richting en geef elke snelheid haar teken.
  2. Schrijf de totale impuls vooraf op: Σm·v.
  3. Bij een volkomen inelastische botsing bewegen de lichamen daarna samen; bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden.
  4. Stel de impuls vooraf gelijk aan de impuls achteraf en los op.

Rotatie van een star lichaam

Traagheidsmomenten om G
staaf mL²/12, schijf ½mR², ring mR², massieve bol (2/5)mR², holle bol (2/3)mR²
Stelling van Steiner
I = IG + m·d²
Traagheidsstraal
I = m·k²
Staaf om zijn uiteinde
I = mL²/3
Bewegingsvergelijking
ΣM = I·α
Snelheid in rad/s
ω = 2π·n/60
Kinetische energie
E = ½·I·ω²
Arbeid en vermogen
W = T·θ, P = T·ω
Rollen zonder slip
v = ω·r, E = ½mv²(1 + I/(mr²)), a = g·sin θ/(1 + I/(mr²))
Impulsmoment
L = I·ω, I1ω1 = I2ω2
Botsing om een draaipunt
m·v·d = I·ω

Methode

  1. Kies de as: een vast draaipunt, of het zwaartepunt bij rollende lichamen.
  2. Bepaal het traagheidsmoment om die as uit de standaardresultaten, met I = IG + m·d² voor een verschoven as.
  3. Kies de methode: ΣM = I·α voor versnellingen en krachten, energie (½·I·ω² + ½·m·v² + m·g·h) voor snelheden, impulsmoment voor botsingen en plotselinge veranderingen.
  4. Verbind lineaire en hoekbeweging met v = ω·r en a = α·r, en reken rpm om naar rad/s.

Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Ingrijpende tandwielen
n1·N1 = n2·N2
Koppel
T2 = T1·(N2/N1)·η
Vermogen
P = T·ω, ω = 2π·n/60
Meertraps overbrenging
totale overbrengingsverhouding = product van de trapverhoudingen

Veren en slingers

Massa aan een veer
T = 2π·√(m/k)
Slinger
T = 2π·√(L/g)
Hoekfrequentie
ω = √(k/m) = 2π/T
Maximale snelheid en versnelling
vmax = A·ω, amax = A·ω²
Energie
E = ½·k·A²

Mechanische trillingen

Eigenfrequentie
ωn = √(k/m), fn = ωn/(2π)
Uit de statische doorbuiging
ωn = √(g/δst)
Kritische demping
cc = 2√(km) = 2mωn
Dempingsverhouding
ζ = c/cc
Gedempte eigenfrequentie
ωd = ωn√(1 − ζ²)
Logaritmisch decrement
δ = (1/n)·ln(x0/xn), ζ = δ/√(4π² + δ²)
Veren parallel
k = k1 + k2
Veren in serie
1/k = 1/k1 + 1/k2

2Oefenopgaven

1.KinematicaGemiddeld
a = 3,25 m/s²s = 1000 m

Een vliegtuig vertrekt vanuit stilstand en versnelt eenparig met 3,25 m/s² over een startbaan. Vind de snelheid v na 1000 m.

v₀ = 0a = 3,25 m/s²s = 1000 m
v = m/s
2.KinematicaMoeilijk
v₀ = 13 m/s30 m

Een bal wordt met 13 m/s recht omhoog gegooid vanaf de rand van een dak 30 m boven de grond. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Hoelang na de worp raakt de bal de grond? Bereken t.

v₀ = 13 m/sh₀ = 30 mg = 9,81 m/s²
t = s
3.Wetten van NewtonGemiddeld
9 kg2 kg

Massa’s van 9 kg en 2 kg hangen aan weerszijden van een lichte, wrijvingsloze katrol, verbonden door een licht touw. Het systeem wordt vanuit rust losgelaten. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de spankracht T in het touw.

m1 = 9 kgm2 = 2 kgg = 9,81 m/s²
T = N
4.Wetten van NewtonMoeilijk
m1​ = 3 kg7,5 kgθ = 35°

Een blok van 3 kg op een helling onder 35° is via een licht touw over een wrijvingsloze katrol boven aan de helling verbonden met een hangende massa van 7,5 kg. De hangende massa beweegt omlaag. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen blok en helling is 0,15. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de spankracht T in het touw.

m1 = 3 kgm2 = 7,5 kgθ = 35°μ = 0,15g = 9,81 m/s²
T = N
5.KogelbaanGemiddeld
v0​ = 18 m/s55°worpafstand

Een bal wordt onder 55° boven de horizontaal vanaf vlak terrein weggeschoten. Verwaarloos luchtweerstand. Vind de vliegtijd t tot de bal de grond raakt.

v0 = 18 m/sθ = 55°g = 9,81 m/s²
t = s
6.KogelbaanMoeilijk
h = 35 mv0​ = 32 m/s60°worpafstand

Een bal wordt onder 60° boven de horizontaal vanaf de top van een 35 m hoge klif weggeschoten. Verwaarloos luchtweerstand. Vind de vliegtijd t tot de bal de grond raakt.

v0 = 32 m/sθ = 60°h = 35 mg = 9,81 m/s²
t = s
7.CirkelbewegingGemiddeld
r = 120 mvmax​ = ?

Een auto neemt een vlakke bocht met een straal van 120 m. De statische wrijvingscoëfficiënt tussen banden en weg is 0,4. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de hoogste snelheid vmax waarmee de auto de bocht kan nemen zonder te slippen.

r = 120 mμs = 0,4g = 9,81 m/s²
vmax = m/s
8.CirkelbewegingMoeilijk
r = 0,6 mv = ?

Een bal aan een touw van 0,6 m wordt rondgeslingerd in een verticale cirkel. Gebruik g = 9,81 m/s². Wat is de kleinste snelheid vmin in het hoogste punt waarbij het touw nog net strak blijft?

r = 0,6 mg = 9,81 m/s²
vmin = m/s
9.Arbeid en energieGemiddeld
0,05 kgk = 1500 N/mh = ?

Een speelgoedlanceerder heeft een verticale veer met veerconstante 1500 N/m. Er wordt een bal van 0,05 kg op gelegd, de veer wordt 10 cm ingedrukt en dan losgelaten. Vind, zonder luchtweerstand en zonder de massa van de veer, de hoogte h die de bal stijgt, gemeten vanaf zijn positie bij de ingedrukte veer.

m = 0,05 kgk = 1500 N/mx = 10 cmg = 9,81 m/s²
h = m
10.Arbeid en energieMoeilijk
h = 4 mL = 1,5 mμ = 0,25k = 1500 N/m

Een blok van 0,5 kg wordt vanuit rust losgelaten op hoogte 4 m op een gladde helling. Onderaan steekt het een ruwe horizontale strook van 1,5 m over (μ = 0,25) en loopt daarna tegen een veer (k = 1500 N/m) op een glad oppervlak. Vind de snelheid v van het blok als het de veer bereikt.

m = 0,5 kgh = 4 mL = 1,5 mμ = 0,25k = 1500 N/mg = 9,81 m/s²
v = m/s
11.Impuls en botsingenGemiddeld
500 kg10 m/s1200 kg

Een auto van 500 kg die met 10 m/s rijdt, botst op een stilstaande auto van 1200 kg en de twee haken in elkaar. Hoeveel kinetische energie ΔK gaat er bij de botsing verloren?

m1 = 500 kgv1 = 10 m/sm2 = 1200 kgv2 = 0
ΔK = J
12.Impuls en botsingenMoeilijk
1500 kgv1​ = ?2000 kg

Een auto van 1500 kg botst op een geparkeerde auto van 2000 kg. De wrakken haken in elkaar en slippen 11 m voordat ze stilstaan. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen banden en weg is 0,75. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de snelheid v1 van de eerste auto vlak vóór de botsing.

m1 = 1500 kgm2 = 2000 kgd = 11 mμ = 0,75g = 9,81 m/s²
v1 = m/s
13.Rotatie van een star lichaamGemiddeld
n = 600 rpmTb​ = 10 N·mI = 1 kg·m²

Een vliegwiel met een traagheidsmoment van 1 kg·m² draait met 600 rpm. Een rem oefent een constant wrijvingskoppel van 10 N·m uit. Hoeveel omwentelingen N maakt het vliegwiel voordat het stilstaat?

I = 1 kg·m²n = 600 rpmTb = 10 N·m
N = rev
14.Rotatie van een star lichaamMoeilijk
8,5 m/sω

Een dunne ring met massa 11,5 kg rolt zonder slip met 8,5 m/s. Welk percentage p van zijn totale kinetische energie is rotatie-energie?

m = 11,5 kgv = 8,5 m/sI = m·r²
p = %
15.Tandwielen en tandwieloverbrengingenGemiddeld
N1​ = 18N2​ = 72

Een motor van 4 kW die met 1500 rpm draait, drijft een rondsel met 18 tanden aan, dat ingrijpt in een tandwiel met 72 tanden. Verwaarloos verliezen. Bereken het koppel T1 op de motoras.

P = 4 kWn1 = 1500 rpmN1 = 18N2 = 72η = 100%
T1 = N·m
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingenMoeilijk
A = 20B = 32C = 24D = 25

In een meertraps tandwieloverbrenging drijft tandwiel A (20 tanden) op de ingaande as, die met 1440 rpm draait, tandwiel B (32 tanden) aan. Tandwiel C (24 tanden) zit vast op dezelfde as als B en drijft tandwiel D (25 tanden) op de uitgaande as aan. Bereken het uitgaande toerental nout.

nin = 1440 rpmA = 20B = 32C = 24D = 25
nout = rpm
17.Veren en slingersGemiddeld
L = ?

Hoe lang moet een mathematische slinger zijn om een slingertijd van 0,9 s te hebben? Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken L.

T = 0,9 sg = 9,81 m/s²
L = m
18.Veren en slingersMoeilijk
2,4 kgk = 130 N/mA = 20 cm

Een massa van 2,4 kg aan een veer met k = 130 N/m wordt 20 cm uit de evenwichtsstand getrokken en losgelaten. Bereken de maximale versnelling amax.

m = 2,4 kgk = 130 N/mA = 20 cm
amax = m/s²
19.Mechanische trillingenGemiddeld
tx50 mm2 perioden7,4 mm

Bij een uitslingerproef van een gedempt massa-veersysteem volgt op een uitwijkingspiek van 50 mm 2 perioden later een piek van 7,4 mm. Vind de dempingsverhouding ζ.

x0 = 50 mmx2 = 7,4 mmn = 2
ζ =
20.Mechanische trillingenMoeilijk
k1​ = 20k2​ = 5m = 100 kg

Een massa van 100 kg hangt aan twee veren die achter elkaar zitten (in serie): de bovenste veer heeft k₁ = 20 kN/m en de onderste k₂ = 5 kN/m. Vind de vervangende stijfheid keq van het verensysteem in kN/m.

m = 100 kgk1 = 20 kN/mk2 = 5 kN/m
keq = kN/m

3Oplossingen

1.Kinematica

Antwoord: v = 80,62 m/s

Motion with constant acceleration: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² and v² = v₀² + 2·a·s. Pick the equation that contains the three things you know and the one you want, and keep the signs consistent with one positive direction.

Snelheid na de afstand

v = √(2·a·s) = √(2·3,25·1000) = 80,62 m/s

Antwoord

v = 80,62 m/s
(290,2 km/h)
2.Kinematica

Antwoord: t = 4,131 s

Beweging met constante versnelling: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² en v² = v₀² + 2·a·s. Kies de formule die de drie bekende grootheden en de gezochte grootheid bevat, en houd de tekens consequent bij één positieve richting.

Bewegingsvergelijking

Omhoog is positief en de grond ligt h₀ onder het beginpunt.

−30 = 13·t − ½·9,81·t²
4,905·t² − 13·t − 30 = 0

Los de vierkantsvergelijking op

Alleen de positieve wortel is fysisch zinvol.

t = (13 + √(13² + 2·9,81·30))/9,81 = 4,131 s

Antwoord

t = 4,131 s
3.Wetten van Newton

Antwoord: T = 32,11 N

Newton’s second law: the net force on a body equals its mass times its acceleration, ΣF = m·a. Draw a free-body diagram, choose a positive direction along the motion, and add every force in that direction: applied forces, friction μ·N against the motion, and the components of gravity.

Versnelling

De netto aandrijvende kracht is het verschil van de gewichten; die beweegt de totale massa.

a = (9 − 2)·9,81/(9 + 2) = 6,243 m/s²

Spankracht uit de lichtere massa

T − m2·g = m2·a → T = 2·(9,81 + 6,243) = 32,11 N

Antwoord

T = 32,11 N
4.Wetten van Newton

Antwoord: T = 35,66 N

Newton’s second law: the net force on a body equals its mass times its acceleration, ΣF = m·a. Draw a free-body diagram, choose a positive direction along the motion, and add every force in that direction: applied forces, friction μ·N against the motion, and the components of gravity.

Krachten langs het touw

m₂·g = 73,58 N
m₁·g·sin θ = 16,88 N
μ·m₁·g·cos θ = 3,616 N

Versnelling van het systeem

a = (73,58 − 16,88 − 3,616)/10,5 = 5,055 m/s²

Spankracht uit de hangende massa

m2·g − T = m2·a → T = 7,5·(9,81 − 5,055) = 35,66 N

Antwoord

T = 35,66 N
5.Kogelbaan

Antwoord: t = 3,006 s

Kogelbaan: zonder luchtweerstand geldt x = vxt en y = h + vyt − ½gt². De twee richtingen zijn onafhankelijk, behalve dat ze dezelfde tijd delen.

Ontbind de beginsnelheid

De horizontale snelheid blijft constant; de verticale beweging heeft een constante versnelling g = 9,81 m/s² omlaag.

vx = v0·cos θ = 18·cos 55° = 10,32 m/s
vy = v0·sin θ = 18·sin 55° = 14,74 m/s

Vliegtijd

Start en landing op dezelfde hoogte: t = 2vy/g.

t = 2·14,74/9,81 = 3,006 s

Antwoord

t = 3,006 s
6.Kogelbaan

Antwoord: t = 6,713 s

Kogelbaan: zonder luchtweerstand geldt x = vxt en y = h + vyt − ½gt². De twee richtingen zijn onafhankelijk, behalve dat ze dezelfde tijd delen.

Ontbind de beginsnelheid

De horizontale snelheid blijft constant; de verticale beweging heeft een constante versnelling g = 9,81 m/s² omlaag.

vx = v0·cos θ = 32·cos 60° = 16 m/s
vy = v0·sin θ = 32·sin 60° = 27,71 m/s

Vliegtijd

Los y(t) = h + vy·t − ½gt² = 0 op voor de positieve wortel.

0 = 35 + 27,71·t − 4,905·t²
t = (vy + √(vy² + 2gh))/g = (27,71 + √(768 + 686,7))/9,81 = 6,713 s

Antwoord

t = 6,713 s
7.Cirkelbeweging

Antwoord: vmax = 21,7 m/s

Eenparige cirkelbeweging: een voorwerp dat met snelheid v over een cirkel met straal r beweegt, versnelt naar het middelpunt met a = v²/r, dus het heeft een resulterende kracht naar binnen nodig: F = m·v²/r. Die kracht wordt geleverd door iets echts: wrijving, spankracht, zwaartekracht of een normaalkracht.

Wrijving levert de centripetale kracht

m·v²/r = μ·m·g
v = √(μ·g·r) = √(0,4·9,81·120) = 21,7 m/s

Antwoord

vmax = 21,7 m/s (78,12 km/h)
8.Cirkelbeweging

Antwoord: vmin = 2,426 m/s

Eenparige cirkelbeweging: een voorwerp dat met snelheid v over een cirkel met straal r beweegt, versnelt naar het middelpunt met a = v²/r, dus het heeft een resulterende kracht naar binnen nodig: F = m·v²/r. Die kracht wordt geleverd door iets echts: wrijving, spankracht, zwaartekracht of een normaalkracht.

Spankracht nul in het hoogste punt

m·g = m·v²/r → v = √(g·r) = √(9,81·0,6) = 2,426 m/s

Antwoord

vmin = 2,426 m/s
9.Arbeid en energie

Antwoord: h = 15,29 m

Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d).

Veerenergie

x = 10 cm = 0,1 m
½kx² = ½·1500·0,1² = 7,5 J

Hoogte

m·g = 0,05·9,81 = 0,4905 N
h = ½kx²/(mg) = 7,5/0,4905 = 15,29 m

Antwoord

h = 15,29 m
10.Arbeid en energie

Antwoord: v = 8,433 m/s

Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d).

Overgebleven energie na de ruwe strook

De helling is glad, dus alleen de strook neemt energie weg.

mgh − μmgL = 4,905·(4 − 0,25·1,5) = 17,78 J

Snelheid bij de veer

½mv² = mg(h − μL) → v = √(2g(h − μL)) = √(2·9,81·3,625) = 8,433 m/s

Antwoord

v = 8,433 m/s
11.Impuls en botsingen

Antwoord: ΔK = 17647 J

Conservation of momentum: when no external force acts during a collision, the total momentum Σm·v before equals the total after. Velocities have a direction, so pick a positive direction and give velocities the other way a minus sign. In an elastic collision kinetic energy is conserved too; in a perfectly inelastic one the bodies stick together.

Gemeenschappelijke snelheid

v′ = m1·v1/(m1 + m2) = 500·10/1700 = 2,941 m/s

Kinetische energie vóór en na

Kbefore = ½·500·10² = 25000 J
Kafter = ½·1700·2,941² = 7353 J

Verloren energie

ΔK = 25000 − 7353 = 17647 J

Antwoord

ΔK = 17647 J

De verloren energie gaat naar vervorming, warmte en geluid.

12.Impuls en botsingen

Antwoord: v1 = 29,69 m/s

Conservation of momentum: when no external force acts during a collision, the total momentum Σm·v before equals the total after. Velocities have a direction, so pick a positive direction and give velocities the other way a minus sign. In an elastic collision kinetic energy is conserved too; in a perfectly inelastic one the bodies stick together.

Snelheid na de botsing

V = √(2·μ·g·d) = √(2·0,75·9,81·11) = 12,72 m/s

Impuls bij de botsing

m1·v1 = (m1 + m2)·V → v1 = 3500·12,72/1500 = 29,69 m/s

Antwoord

v1 = 29,69 m/s
(106,9 km/h)
13.Rotatie van een star lichaam

Antwoord: N = 31,42 rev

Rotation about a fixed axis: the sum of the moments about the axis equals I·α (ΣM = I·α), just as ΣF = m·a for translation. In energy form, a torque T turning through an angle θ (in radians) does work T·θ, which changes the kinetic energy ½·I·ω²; gravity adds or removes m·g·Δh of the centre of mass. Power is P = T·ω.

Hoeksnelheid

ω = 2π·600/60 = 62,83 rad/s

De arbeid van de rem is gelijk aan de kinetische energie

½·I·ω² = ½·1·62,83² = 1974 J
θ = 1974/10 = 197,4 rad

Omwentelingen

N = θ/2π = 31,42 rev

Antwoord

N = 31,42 rev
14.Rotatie van een star lichaam

Antwoord: p = 50 %

Rolling and angular momentum: a body rolling without slipping has v = ω·r, so its kinetic energy is ½·m·v² + ½·I·ω² = ½·m·v²·(1 + I/(m·r²)). Down a slope that gives a = g·sin θ/(1 + I/(m·r²)). When no external moment acts about an axis, the angular momentum about that axis stays constant, I₁·ω₁ = I₂·ω₂, even if kinetic energy is lost.

Translatie- en rotatiedelen

Etrans = ½·m·v² = ½·11,5·8,5² = 415,4 J
Erot = ½·I·ω² = ½·1·m·r²·(v/r)² = 1·415,4 = 415,4 J

Aandeel van de rotatie

p = 415,4/830,9·100% = c/(1 + c)·100% = 50%

Antwoord

p = 50 %

Het aandeel hangt alleen van de vorm af, niet van de massa of de snelheid.

15.Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Antwoord: T1 = 25,46 N·m

Tandwieloverbrengingen: ingrijpende tandwielen hebben dezelfde snelheid bij de tanden, dus n₁·N₁ = n₂·N₂: het tandwiel met minder tanden draait sneller. Tandwielen op één as draaien met hetzelfde toerental. Het vermogen wordt doorgegeven (min verliezen), dus het koppel stijgt als het toerental daalt: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η, en P = T·ω met ω = 2π·n/60.

Motorkoppel

ω₁ = 2π·1500/60 = 157,1 rad/s
T1 = P/ω₁ = 4000/157,1 = 25,46 N·m

Antwoord

T1 = 25,46 N·m
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Antwoord: nout = 864 rpm

Tandwieloverbrengingen: ingrijpende tandwielen hebben dezelfde snelheid bij de tanden, dus n₁·N₁ = n₂·N₂: het tandwiel met minder tanden draait sneller. Tandwielen op één as draaien met hetzelfde toerental. Het vermogen wordt doorgegeven (min verliezen), dus het koppel stijgt als het toerental daalt: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η, en P = T·ω met ω = 2π·n/60.

Eerste trap

nB = 1440·20/32 = 900 rpm = nC

Tweede trap

nout = 900·24/25 = 864 rpm

Antwoord

nout = 864 rpm

totale overbrengingsverhouding = 1,667 : 1

17.Veren en slingers

Antwoord: L = 0,2013 m

Harmonische trilling: een massa m aan een veer met veerconstante k trilt met hoekfrequentie ω = √(k/m) en trillingstijd T = 2π/ω = 2π·√(m/k). Een mathematische slinger met lengte L heeft T = 2π·√(L/g). Bij amplitude A is de grootste snelheid A·ω, de grootste versnelling A·ω² en de energie ½·k·A².

Los de lengte op

L = g·(T/2π)² = 9,81·(0,9/2π)² = 0,2013 m

Antwoord

L = 0,2013 m
18.Veren en slingers

Antwoord: amax = 10,83 m/s²

Harmonische trilling: een massa m aan een veer met veerconstante k trilt met hoekfrequentie ω = √(k/m) en trillingstijd T = 2π/ω = 2π·√(m/k). Een mathematische slinger met lengte L heeft T = 2π·√(L/g). Bij amplitude A is de grootste snelheid A·ω, de grootste versnelling A·ω² en de energie ½·k·A².

Hoekfrequentie

ω = √(130/2,4) = 7,36 rad/s

Maximale versnelling

amax = A·ω² = 0,2·7,36² = 10,83 m/s²

Antwoord

amax = 10,83 m/s²
19.Mechanische trillingen

Antwoord: ζ = 0,1503

Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.

Logaritmisch decrement

δ = (1/2)·ln(50/7,4) = 0,9553

Dempingsverhouding

ζ = δ/√(4π² + δ²) = 0,9553/√(39,48 + 0,9125) = 0,1503

Antwoord

ζ = 0,1503
20.Mechanische trillingen

Antwoord: keq = 4 kN/m

Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.

Vervangende stijfheid

Veren in serie dragen dezelfde kracht en hun doorbuigingen tellen op, dus ze combineren via hun omgekeerde: 1/k = 1/k1 + 1/k2.

1/keq = 1/20 + 1/5 → keq = 20·5/(20 + 5) = 4 kN/m

Antwoord

keq = 4 kN/m

ExamProblems · examproblems.com/courses/dynamics