Odczytaj pH: poniżej 7,35 to kwasica, powyżej 7,45 zasadowica.
Znajdź wartość, która to tłumaczy: PaCO₂ zmieniające się odwrotnie do pH oznacza zaburzenie oddechowe, HCO₃⁻ zmieniające się zgodnie z pH – metaboliczne.
Spójrz na drugą wartość: prawidłowa oznacza brak wyrównania, nieprawidłowa w kierunku wyrównującym oznacza wyrównanie częściowe, a prawidłowe pH przy obu wartościach nieprawidłowych oznacza wyrównanie całkowite.
Przy kwasicy metabolicznej porównaj PaCO₂ ze wzorem Wintersa, 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, i oblicz lukę anionową Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Wysoką lukę anionową sprawdź wskaźnikiem delta, a przy niskiej albuminie – luką skorygowaną.
Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostek
Kroki metryczne
1 kg = 1000 g, 1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg, 1 L = 1000 mL
Masa i długość
1 kg = 2,2 lb, 1 lb = 16 oz, 1 in = 2,54 cm, 1 ft = 12 in
Miary domowe
1 tsp = 5 mL, 1 tbsp = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 cup = 8 fl oz = 240 mL
Temperatura
°C = (°F − 32)·5/9, °F = °C·9/5 + 32
Zegar 24-godzinny
godziny PM 1–11: dodaj 12; 12 AM = 00:xx; 12 PM = 12:xx
Zapisz daną wielkość z jednostką i jednostkę, którą chcesz otrzymać.
Wybierz odpowiednik: 1000 między kg, g, mg i mcg lub L i mL; 1 kg = 2,2 lb; 1 łyżeczka = 5 mL, 1 łyżka stołowa = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 szklanka = 240 mL.
Zapisz to jako ułamek tak, aby niechciana jednostka się skróciła; dla szybkości użyj jednego ułamka na każdą zmieniającą się jednostkę.
Sprawdź kierunek: mniejsza jednostka daje większą liczbę.
Zaokrąglaj tylko ostateczną odpowiedź, z dokładnością podaną w pytaniu.
2Zadania do ćwiczenia
1.Skale oceny klinicznejŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Karta ćwiczebna zapisuje GCS 7, z E2 i V3. Jaką ocenę ruchową M zapisano i którą odpowiedź opisuje? Podaj liczbę.
GCS 7E2V3
M =
2.Skale oceny klinicznejTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Użyj tabeli NEWS2 (SpO₂ w skali 1) dla tych obserwacji: częstość oddechów 20/min, SpO₂ 90% z dodatkowym tlenem, ciśnienie tętnicze 222/134 mmHg, tętno 98/min, reaguje tylko na ból, temperatura 35,0 °C. Do której grupy ryzyka klinicznego należy pacjent? Kliknij ją.
RR 20SpO₂ 90%O₂SBP 222HR 98PT 35,0 °C
1niski
2niskie–średnie
3średni
4wysoki
3.Interpretacja gazometrii krwi tętniczejŚredni
Wartości do ćwiczeń: Na⁺ 135 mmol/L, glukoza 13 mmol/L i mocznik 16,5 mmol/L. Oblicz osmolalność surowicy Osm = 2·Na⁺ + glukoza + mocznik, zaokrąglając do liczby całkowitej.
Gazometria do ćwiczeń pokazuje kwasicę metaboliczną: pH 7,29, PaCO₂ 26 mmHg (3,5 kPa), HCO₃⁻ 12 mmol/L. Porównaj zmierzone PaCO₂ ze wzorem Wintersa. Kliknij swoją interpretację.
pH 7,29PaCO₂ 26 mmHg (3,5 kPa)HCO₃⁻ 12 mmol/L
1prawidłowe wyrównanie
2dodatkowa kwasica oddechowa
3dodatkowa zasadowica oddechowa
5.Podstawy pielęgniarstwaŚredni
Co ocenia narzędzie MUST (Malnutrition Universal Screening Tool)?
ARyzyko upadku
BRyzyko niedożywienia
CZdolność połykania
DNatężenie bólu
6.Podstawy pielęgniarstwaTrudny
A patient's notes record a penicillin allergy with a rash. The new prescription is for amoxicillin. What should the nurse do?
AGive half the dose and watch for a rash
BWithhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin
CGive the dose, as amoxicillin is a different drug from penicillin itself
DGive an antihistamine first, then the amoxicillin
7.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostekŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Obliczenie dawki wstrzyknięcia daje 11,7327 mL. Zasada w tym ćwiczeniu mówi, że objętości 1 mL lub większe zaokrągla się do części dziesiątych mL. Jaką wartość x zapisujesz?
11,7327 mL
x = mL
8.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostekTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew rozpoczyna się o 22:25 i kończy o 03:50 następnego ranka (zegar 24-godzinny). Ile godzin t trwał? Podaj odpowiedź w godzinach jako ułamek dziesiętny, zaokrągloną do dwóch miejsc po przecinku.
22:2503:50
t = h
3Roztwory
1.Skale oceny klinicznej
Odpowiedź: M = 2
Skala śpiączki Glasgow: dodaj najlepszą odpowiedź w trzech obszarach. Otwieranie oczu E: 4 spontaniczne, 3 na dźwięk lub mowę, 2 na ucisk, 1 brak. Odpowiedź słowna V: 5 zorientowany, 4 splątany, 3 niestosowne słowa, 2 niezrozumiałe dźwięki, 1 brak. Odpowiedź ruchowa M: 6 wykonuje polecenia, 5 lokalizuje, 4 prawidłowe zgięcie (wycofanie), 3 nieprawidłowe zgięcie, 2 wyprost, 1 brak. Suma wynosi od 3 do 15. Po urazie głowy 13–15 zwykle nazywa się łagodnym, 9–12 umiarkowanym, a 3–8 ciężkim.
Ocena ruchowa
M = 7 − 2 − 3 = 2
M2: wyprost rąk i nóg (wyprost nieprawidłowy)
Odpowiedź
M = 2
2.Skale oceny klinicznej
Odpowiedź: wysoki
NEWS2 (National Early Warning Score 2, Royal College of Physicians 2017): oceń każdy z siedmiu parametrów według tabeli (częstość oddechów, SpO₂ w skali 1, oddychanie powietrzem lub dodatkowym tlenem, ciśnienie skurczowe, tętno, stan świadomości w skali ACVPU i temperatura) i dodaj punkty. Ryzyko kliniczne: 0–4 niskie; wynik 3 w którymkolwiek pojedynczym parametrze niskie–średnie; 5–6 średnie; 7 lub więcej wysokie. Suma 5 lub więcej wymaga pilnej reakcji.
Oceń każdy parametr
RR 20/min → 0
SpO₂ 90% → 3
na tlenie → 2
SBP 222 mmHg → 3
HR 98/min → 1
reaguje tylko na ból (P) → 3
T 35,0 °C → 3
Suma i czerwone wyniki
NEWS2 = 0 + 3 + 2 + 3 + 1 + 3 + 3 = 15
Co najmniej jeden parametr daje 3 punkty.
Grupa ryzyka
wysoki
Odpowiedź
wysoki
Suma 5 lub więcej wymaga pilnej reakcji klinicznej.
3.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej
Odpowiedź: Osm = 300 mOsm/kg
Wartości pochodne: obliczona osmolalność surowicy to 2·Na⁺ + glukoza + mocznik, gdy wszystkie wartości są w mmol/L (2·Na⁺ + glukoza/18 + BUN/2,8, gdy glukoza i BUN są w mg/dL); norma wynosi około 275–295 mOsm/kg. Wskaźnik P/F to PaO₂ podzielone przez FiO₂ jako ułamek. Ciśnienie tlenu pęcherzykowego na poziomie morza to PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8 mmHg, a gradient A–a to PAO₂ − PaO₂.
Obliczona osmolalność
Osm = 2·135 + 13 + 16,5 = 299,5 ≈ 300 mOsm/kg
Odpowiedź
Osm = 300 mOsm/kg
4.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej
Odpowiedź: prawidłowe wyrównanie
Oczekiwana kompensacja: w kwasicy metabolicznej wzór Wintera przewiduje PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; zmierzona wartość powyżej tego zakresu wskazuje na dodatkową kwasicę oddechową, a poniżej na dodatkową zasadowicę oddechową. Luka anionowa AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), prawidłowo około 8–12 mmol/L, odróżnia kwasicę metaboliczną z podwyższoną luką od kwasicy z prawidłową luką; niskie stężenie albumin maskuje podwyższoną lukę (dodaj 2,5 na każdy g/dL, o który albuminy są poniżej 4,0). Współczynnik delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) w przedziale od około 0,8 do 2 odpowiada czystej kwasicy z podwyższoną luką (niektóre podręczniki przyjmują 1 zamiast 0,8), wartość niższa dodatkowej kwasicy z prawidłową luką, a wartość powyżej 2 dodatkowej zasadowicy metabolicznej.
Oczekiwane PaCO₂
1,5·12 + 8 = 26 → 24–28 mmHg
Porównaj
zmierzone: 26 mmHg → prawidłowe wyrównanie
Odpowiedź
prawidłowe wyrównanie
5.Podstawy pielęgniarstwa
Odpowiedź: B · Ryzyko niedożywienia
Dlaczego to jest odpowiedź
MUST łączy wskaźnik masy ciała, niezamierzony spadek masy ciała i wpływ ostrej choroby w wynik, który pokazuje ryzyko niedożywienia i ukierunkowuje opiekę żywieniową.
Odpowiedź
B · Ryzyko niedożywienia
6.Podstawy pielęgniarstwa
Odpowiedź: B · Withhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin
Dlaczego to jest odpowiedź
Amoxicillin is a penicillin and can cause the same allergic reaction, including anaphylaxis. The nurse withholds it and asks for an alternative.
Odpowiedź
B · Withhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin
7.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostek
Odpowiedź: x = 11,7 mL
Zaokrąglanie: spójrz na cyfrę tuż za miejscem, do którego zaokrąglasz: 5 lub więcej zaokrągla w górę, 4 lub mniej zostawia cyfrę bez zmian. Zaokrąglaj tylko ostateczną odpowiedź, nigdy kroków pośrednich. Typowe zasady egzaminacyjne: objętości 1 mL lub większe do części dziesiątych, objętości poniżej 1 mL do części setnych, szybkość kapania do pełnych kropli, a masy do jednego miejsca po przecinku; zawsze stosuj zasadę podaną w pytaniu.
Cyfra na miejscu: części dziesiąte
11.7327 → 7
Decyduje tylko następna cyfra
11,7327 → 3
3 to 4 lub mniej, więc 7 zostaje.
Dalsze cyfry (27) się nie liczą: zaokrąglaj raz, nigdy krok po kroku.
Zaokrąglij
x = 11,7 mL
Odpowiedź
x = 11,7 mL
8.Obliczenia pielęgniarskie i przeliczanie jednostek
Odpowiedź: t = 5,42 h
Zegar 24-godzinny: od godziny 13:00 dodaj 12 do godziny (3:45 po południu = 15:45). Od północy do 0:59 to 00:00–00:59, a 12:00–12:59 pozostaje 12:00–12:59. Przy powrocie odejmij 12 od godzin 13–23; godziny 00 stają się 12 (po północy). Czas przechodzący przez północ licz w dwóch częściach: do 24:00 (00:00), a potem od 00:00.