Odczytaj pH: poniżej 7,35 to kwasica, powyżej 7,45 zasadowica.
Znajdź wartość, która to tłumaczy: PaCO₂ zmieniające się odwrotnie do pH oznacza zaburzenie oddechowe, HCO₃⁻ zmieniające się zgodnie z pH – metaboliczne.
Spójrz na drugą wartość: prawidłowa oznacza brak wyrównania, nieprawidłowa w kierunku wyrównującym oznacza wyrównanie częściowe, a prawidłowe pH przy obu wartościach nieprawidłowych oznacza wyrównanie całkowite.
Przy kwasicy metabolicznej porównaj PaCO₂ ze wzorem Wintersa, 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, i oblicz lukę anionową Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Wysoką lukę anionową sprawdź wskaźnikiem delta, a przy niskiej albuminie – luką skorygowaną.
Interpretacja zapisu rytmu EKG
Papier (25 mm/s, 10 mm/mV)
1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 s, 10 mm = 1 mV
Częstość akcji serca, rytm regularny
300 ÷ duże kratki = 1500 ÷ małe kratki = 60 ÷ RR (s)
Częstość: przy rytmie regularnym podziel 300 przez liczbę dużych kratek lub 1500 przez liczbę małych kratek między dwoma załamkami R; przy rytmie nieregularnym policz zespoły QRS w 6 sekundach i pomnóż przez 10.
Rytm: porównaj odstępy R–R. Równe oznaczają rytm regularny; powtarzający się wzorzec to rytm regularnie nieregularny; brak jakiegokolwiek wzorca to rytm całkowicie nieregularny.
Załamki P: czy w odprowadzeniu II przed każdym zespołem QRS jest dodatni załamek P, wszystkie takie same? Szukaj fal migotania lub fal o kształcie zębów piły, odwróconych załamków P i załamków P bez zespołu QRS.
Odstęp PR: od początku P do początku QRS, prawidłowo 0,12–0,20 s i stały. Sprawdź, czy się wydłuża, czy pozostaje stały przed wypadnięciem pobudzenia, czy zmienia się przypadkowo.
Czas trwania QRS: poniżej 0,12 s to wąski; 0,12 s lub więcej to szeroki. Następnie nazwij rytm, a dla QT użyj QTc = QT/√RR (Bazett) z czasami w sekundach.
Statystyka w praktyce opartej na dowodach
Czułość i swoistość
Se = a/(a + c), Sp = d/(b + d)
Wartości predykcyjne
PPV = a/(a + b), NPV = d/(c + d)
Trafność
(a + d)/n
Ilorazy wiarygodności
LR+ = Se/(1 − Sp), LR− = (1 − Se)/Sp
PPV przy chorobowości p
Se·p / (Se·p + (1 − Sp)(1 − p))
Szanse
szanse = p/(1 − p); p = szanse/(1 + szanse); szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR
Zinterpretuj ten zapis rytmu w odprowadzeniu II. Jaki to rytm? Kliknij odpowiedź.
odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
1tachykardia zatokowa
2prawidłowy rytm zatokowy
3blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
4bradykardia zatokowa
12.Interpretacja zapisu rytmu EKGTrudny
Zinterpretuj ten zapis w odprowadzeniu II. Którą interpretację możesz obronić na podstawie tego jednego zapisu? Kliknij swoją odpowiedź.
odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
1blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
2blok AV III stopnia (całkowity)
3blok AV 2:1 (typ nieokreślony)
4bradykardia zatokowa
13.Statystyka w praktyce opartej na dowodachŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). W badaniu kohortowym osoby narażone wniosły 4300 osobolat z 323 nowymi przypadkami, a osoby nienarażone 6700 osobolat z 168 nowymi przypadkami. Oblicz iloraz współczynników zapadalności IRR (narażeni w porównaniu z nienarażonymi). Zaokrąglij do dwóch miejsc po przecinku.
narażeni: 323/4300 PYnienarażeni: 168/6700 PY
IRR =
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodachTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Przebadano 10 000 osób testem o czułości 86% i swoistości 87%. Chorobowość wynosi 28%. Ilu osób z chorobą test nie wykrywa (wyniki fałszywie ujemne, FN)?
N = 10 000p = 28%Se = 86%Sp = 87%
FN =
3Roztwory
1.Anatomia człowieka
Odpowiedź: A · Kanalik kręty bliższy
Dlaczego to jest odpowiedź
Kanalik kręty bliższy wchłania zwrotnie ok. dwóch trzecich przefiltrowanego sodu i wody oraz prawie całą glukozę i aminokwasy.
Odpowiedź
A · Kanalik kręty bliższy
2.Anatomia człowieka
Odpowiedź: D · Więzadło krzyżowe przednie
Dlaczego to jest odpowiedź
Więzadło krzyżowe przednie ogranicza przesuw piszczeli do przodu; dodatni test szuflady przedniej lub Lachmana sugeruje zerwanie ACL.
Odpowiedź
D · Więzadło krzyżowe przednie
3.Fizjologia człowieka
Odpowiedź: A · Ładunek przesączony przekracza maksymalny transport kanalikowy
Dlaczego to jest odpowiedź
Przenośniki SGLT kanalika proksymalnego mogą resorbować tylko określoną ilość glukozy. Gdy glikemia jest wysoka, ładunek przesączony przekracza to maksimum, a nadmiar jest wydalany.
Odpowiedź
A · Ładunek przesączony przekracza maksymalny transport kanalikowy
4.Fizjologia człowieka
Odpowiedź: C · Restrykcyjny, jak we włóknieniu płuc
Dlaczego to jest odpowiedź
W chorobie restrykcyjnej płuca są małe lub sztywne, więc spadają i FEV1, i FVC, ale wskaźnik pozostaje zachowany. Obturacja obniża FEV1 bardziej niż FVC.
Odpowiedź
C · Restrykcyjny, jak we włóknieniu płuc
5.Mikrobiologia
Odpowiedź: C · W fazie logarytmicznej (wykładniczej)
Dlaczego to jest odpowiedź
Po fazie zastoju, w której komórki się przystosowują, wchodzą one w fazę logarytmiczną i rosną wykładniczo. W fazie stacjonarnej wzrost ustaje, bo wyczerpują się składniki odżywcze i gromadzą produkty przemiany materii.
Odpowiedź
C · W fazie logarytmicznej (wykładniczej)
6.Mikrobiologia
Odpowiedź: C · Stosowanie kwasu karbolowego (fenolu) jako środka antyseptycznego na rany i narzędzia
Dlaczego to jest odpowiedź
Lister stosował kwas karbolowy na rany, opatrunki i narzędzia, co znacznie zmniejszyło liczbę zakażeń pooperacyjnych. Dało to początek chirurgii antyseptycznej.
Odpowiedź
C · Stosowanie kwasu karbolowego (fenolu) jako środka antyseptycznego na rany i narzędzia
7.Farmakologia
Odpowiedź: D · Explore the reason, respect the decision, document and inform the prescriber
Dlaczego to jest odpowiedź
Competent patients may refuse treatment. The nurse explores concerns, explains the purpose and risks, documents the refusal and informs the prescriber; covert administration needs formal legal and clinical procedures.
Odpowiedź
D · Explore the reason, respect the decision, document and inform the prescriber
8.Farmakologia
Odpowiedź: B · Weaker blood pressure control, kidney injury and high potassium
Dlaczego to jest odpowiedź
NSAIDs block prostaglandins that dilate the afferent arteriole and promote sodium loss. With an ACE inhibitor this can reduce blood pressure control and cause kidney injury and hyperkalaemia, especially if a diuretic is also used.
Odpowiedź
B · Weaker blood pressure control, kidney injury and high potassium
9.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej
Odpowiedź: PaCO₂ = 23 mmHg
Oczekiwana kompensacja: w kwasicy metabolicznej wzór Wintera przewiduje PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; zmierzona wartość powyżej tego zakresu wskazuje na dodatkową kwasicę oddechową, a poniżej na dodatkową zasadowicę oddechową. Luka anionowa AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), prawidłowo około 8–12 mmol/L, odróżnia kwasicę metaboliczną z podwyższoną luką od kwasicy z prawidłową luką; niskie stężenie albumin maskuje podwyższoną lukę (dodaj 2,5 na każdy g/dL, o który albuminy są poniżej 4,0). Współczynnik delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) w przedziale od około 0,8 do 2 odpowiada czystej kwasicy z podwyższoną luką (niektóre podręczniki przyjmują 1 zamiast 0,8), wartość niższa dodatkowej kwasicy z prawidłową luką, a wartość powyżej 2 dodatkowej zasadowicy metabolicznej.
Wzór Wintersa
PaCO₂ = 1,5·10 + 8 = 23 mmHg
zasięg: 21–25 mmHg
Odpowiedź
PaCO₂ = 23 mmHg
10.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej
Odpowiedź: AGc = 11 mmol/L
Oczekiwana kompensacja: w kwasicy metabolicznej wzór Wintera przewiduje PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; zmierzona wartość powyżej tego zakresu wskazuje na dodatkową kwasicę oddechową, a poniżej na dodatkową zasadowicę oddechową. Luka anionowa AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), prawidłowo około 8–12 mmol/L, odróżnia kwasicę metaboliczną z podwyższoną luką od kwasicy z prawidłową luką; niskie stężenie albumin maskuje podwyższoną lukę (dodaj 2,5 na każdy g/dL, o który albuminy są poniżej 4,0). Współczynnik delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) w przedziale od około 0,8 do 2 odpowiada czystej kwasicy z podwyższoną luką (niektóre podręczniki przyjmują 1 zamiast 0,8), wartość niższa dodatkowej kwasicy z prawidłową luką, a wartość powyżej 2 dodatkowej zasadowicy metabolicznej.
Luka anionowa
AG = 134 − (109 + 16) = 9
Korekta na albuminy
9 + 0,25·(40 − 32) = 11 mmol/L
Odpowiedź
AGc = 11 mmol/L
Po korekcie nadal w zakresie około 8–12.
11.Interpretacja zapisu rytmu EKG
Odpowiedź: blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
Kryteria rytmów (odprowadzenie II): rytm zatokowy ma dodatni załamek P przed każdym zespołem QRS, stały odstęp PR 0,12–0,20 s i wąski zespół QRS: prawidłowy rytm zatokowy 60–100/min, bradykardia zatokowa poniżej 60, tachykardia zatokowa powyżej 100. Migotanie przedsionków: brak załamków P, falująca linia podstawowa i całkowicie nieregularny odstęp R–R. Trzepotanie przedsionków: fale trzepotania o kształcie zębów piły z częstością około 250–350/min i stałym stosunkiem przewodzenia, np. 2:1 lub 4:1. Blok AV I stopnia: rytm zatokowy ze stałym odstępem PR powyżej 0,20 s. Rytm węzłowy: wąski zespół QRS z częstością 40–60/min i nieobecnymi lub odwróconymi załamkami P (PR poniżej 0,12 s lub P po zespole QRS). PVC to przedwczesny, szeroki (0,12 s lub więcej), dziwaczny zespół QRS bez załamka P, z załamkiem T skierowanym w przeciwną stronę i zwykle z pełną przerwą wyrównawczą; w bigeminii co drugie pobudzenie jest PVC.
Pięć kroków
1. Częstość: R–R = 22 małych kratek, 1500 ÷ 22 ≈ 68 na minutę.
2. Rytm: regularny, każdy odstęp R–R wynosi 0,88 s.
3. Załamki P: dodatnie, po jednym przed każdym zespołem QRS, wszystkie takie same.
4. Odstęp PR: 0,34 s, stały, dłuższy niż 0,20 s.
5. QRS: 0,08 s, wąski (poniżej 0,12 s).
Interpretacja
blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
Odpowiedź
blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
12.Interpretacja zapisu rytmu EKG
Odpowiedź: blok AV 2:1 (typ nieokreślony)
Blok AV 2:1: przy dwóch załamkach P na jeden QRS żadne dwa przewiedzione załamki P nie następują po sobie, więc nie widać, czy PR wydłużałby się (typ I), czy pozostawałby stały (typ II) przed nieprzewiedzionym załamkiem P. Z jednego zapisu nazywa się to blokiem AV 2:1; o typie decyduje dłuższy zapis lub zmiana stosunku przewodzenia. Wąski QRS czyni bardziej prawdopodobnym typ I, a szeroki typ II, ale żaden nie jest dowodem.
Pięć kroków
1. Częstość: R–R = 44 małych kratek, 1500 ÷ 44 ≈ 34 na minutę.
2. Rytm: regularny, każdy odstęp R–R wynosi 1,76 s.
3. Załamki P: dodatnie i regularne (P–P 0,88 s, 68 na minutę), dwa na każdy zespół QRS.
4. Odstęp PR: stały i wynosi 0,20 s w pobudzeniach przewiedzionych.
5. QRS: 0,08 s, wąski (poniżej 0,12 s).
Dlaczego typ pozostaje otwarty
Co drugi załamek P nie jest przewiedziony, więc żadne dwa przewiedzione pobudzenia nie następują po sobie i wydłużenie PR nigdy nie mogłoby być widoczne.
blok AV 2:1 (typ nieokreślony)
Odpowiedź
blok AV 2:1 (typ nieokreślony)
Wąski QRS czyni bardziej prawdopodobnym typ I, a szeroki typ II, ale rozstrzygnąć może tylko dłuższy zapis lub zmiana stosunku przewodzenia.
13.Statystyka w praktyce opartej na dowodach
Odpowiedź: IRR = 3
Ilorazy wiarygodności i miary ryzyka: LR+ = czułość/(1 − swoistość), LR− = (1 − czułość)/swoistość. W badaniu klinicznym EER i CER to częstości zdarzeń z leczeniem i bez leczenia: RR = EER/CER, ARR = CER − EER, RRR = ARR/CER i NNT = 1/ARR, zaokrąglone w górę. W badaniu kliniczno-kontrolnym można użyć wyłącznie ilorazu szans OR = ad/(bc). Współczynnik zapadalności = nowe przypadki/osobo-czas.
Współczynniki zapadalności
narażeni: 323/4300 = 75,12 na 1000 osobolat
nienarażeni: 168/6700 = 25,07 na 1000 osobolat
Iloraz współczynników
IRR = 75,12/25,07 = 2,996 ≈ 3
Odpowiedź
IRR = 3
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodach
Odpowiedź: FN = 392
Wartości predykcyjne zależą od chorobowości: PPV = Se·p/(Se·p + (1 − Sp)(1 − p)) i NPV = Sp(1 − p)/(Sp(1 − p) + (1 − Se)p). Z ilorazami wiarygodności: szanse przedtestowe = p/(1 − p), szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR, prawdopodobieństwo = szanse/(1 + szanse). Dla populacji N prawdziwie dodatnie = N·p·Se, a fałszywie dodatnie = N·(1 − p)·(1 − Sp). NNT = 1/(CER × RRR), zaokrąglone w górę.