Nauki medyczne: zestaw na powtórkę

Wzory, najważniejsze kroki metod dla każdego tematu i 14 zadań do ćwiczenia, z pełnymi rozwiązaniami na końcu.

Nowe zadaniaWróć do przedmiotu

W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.

1Wzory i metody

Interpretacja gazometrii krwi tętniczej

Zakresy prawidłowe
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Zaburzenie oddechowe: PaCO₂ odwrotnie do pH; metaboliczne: HCO₃⁻ zgodnie z pH
Wzór Wintersa
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Zasadowica metaboliczna
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Luka anionowa
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Luka anionowa skorygowana o albuminy
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Wskaźnik delta
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
Wskaźnik P/F
PaO₂/FiO₂
Równanie gazu pęcherzykowego
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Osmolalność surowicy
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Metoda

  1. Odczytaj pH: poniżej 7,35 to kwasica, powyżej 7,45 zasadowica.
  2. Znajdź wartość, która to tłumaczy: PaCO₂ zmieniające się odwrotnie do pH oznacza zaburzenie oddechowe, HCO₃⁻ zmieniające się zgodnie z pH – metaboliczne.
  3. Spójrz na drugą wartość: prawidłowa oznacza brak wyrównania, nieprawidłowa w kierunku wyrównującym oznacza wyrównanie częściowe, a prawidłowe pH przy obu wartościach nieprawidłowych oznacza wyrównanie całkowite.
  4. Przy kwasicy metabolicznej porównaj PaCO₂ ze wzorem Wintersa, 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, i oblicz lukę anionową Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
  5. Wysoką lukę anionową sprawdź wskaźnikiem delta, a przy niskiej albuminie – luką skorygowaną.

Interpretacja zapisu rytmu EKG

Papier (25 mm/s, 10 mm/mV)
1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 s, 10 mm = 1 mV
Częstość akcji serca, rytm regularny
300 ÷ duże kratki = 1500 ÷ małe kratki = 60 ÷ RR (s)
Częstość akcji serca, rytm nieregularny
Zespoły QRS w 6 s × 10
Prawidłowy odstęp PR
0,12–0,20 s
Prawidłowy czas trwania QRS
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Częstości zatokowe
bradykardia < 60, prawidłowa 60–100, tachykardia > 100 /min
Częstości rytmów zastępczych
węzłowy 40–60, komorowy 20–40 /min
Szybkie rytmy
SVT 150–250 /min (wąskie), VT > 100 /min (szerokie)

Metoda

  1. Częstość: przy rytmie regularnym podziel 300 przez liczbę dużych kratek lub 1500 przez liczbę małych kratek między dwoma załamkami R; przy rytmie nieregularnym policz zespoły QRS w 6 sekundach i pomnóż przez 10.
  2. Rytm: porównaj odstępy R–R. Równe oznaczają rytm regularny; powtarzający się wzorzec to rytm regularnie nieregularny; brak jakiegokolwiek wzorca to rytm całkowicie nieregularny.
  3. Załamki P: czy w odprowadzeniu II przed każdym zespołem QRS jest dodatni załamek P, wszystkie takie same? Szukaj fal migotania lub fal o kształcie zębów piły, odwróconych załamków P i załamków P bez zespołu QRS.
  4. Odstęp PR: od początku P do początku QRS, prawidłowo 0,12–0,20 s i stały. Sprawdź, czy się wydłuża, czy pozostaje stały przed wypadnięciem pobudzenia, czy zmienia się przypadkowo.
  5. Czas trwania QRS: poniżej 0,12 s to wąski; 0,12 s lub więcej to szeroki. Następnie nazwij rytm, a dla QT użyj QTc = QT/√RR (Bazett) z czasami w sekundach.

Statystyka w praktyce opartej na dowodach

Czułość i swoistość
Se = a/(a + c), Sp = d/(b + d)
Wartości predykcyjne
PPV = a/(a + b), NPV = d/(c + d)
Trafność
(a + d)/n
Ilorazy wiarygodności
LR+ = Se/(1 − Sp), LR− = (1 − Se)/Sp
PPV przy chorobowości p
Se·p / (Se·p + (1 − Sp)(1 − p))
Szanse
szanse = p/(1 − p); p = szanse/(1 + szanse); szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR
Miary ryzyka
RR = EER/CER, ARR = CER − EER, RRR = ARR/CER
Liczba pacjentów, których trzeba leczyć
NNT = 1/ARR, zaokrąglone w górę; NNH = 1/(EER − CER)
Iloraz szans
OR = ad/(bc)
Współczynnik zapadalności
nowe przypadki / osobo-czas

Metoda

  1. Narysuj tabelę 2 × 2 i oznacz a, b, c i d, zanim zaczniesz liczyć.
  2. Czułość i swoistość odczytuj w kolumnach, a wartości predykcyjne wzdłuż wierszy.
  3. Dla innej chorobowości wyobraź sobie 10 000 osób i wypełnij tabelę za pomocą Se, Sp i chorobowości.
  4. Dla ilorazu wiarygodności przelicz prawdopodobieństwo na szanse, pomnóż i przelicz z powrotem.
  5. W badaniu klinicznym najpierw znajdź EER i CER; następnie RR = EER/CER, ARR = CER − EER i NNT = 1/ARR zaokrąglone w górę.

2Zadania do ćwiczenia

1.Anatomia człowiekaŚredni

Która część nadnercza wydziela adrenalinę?

  1. AWarstwa siatkowata
  2. BRdzeń nadnercza
  3. CWarstwa kłębkowata
  4. DWarstwa pasmowata
2.Anatomia człowiekaTrudny

Guz przysadki rośnie ku górze i powoduje utratę obu zewnętrznych (skroniowych) połówek pola widzenia. Gdzie uciśnięta jest droga wzrokowa?

  1. ANa prawym nerwie wzrokowym
  2. BW korze potylicznej
  3. CNa lewym paśmie wzrokowym
  4. DNa skrzyżowaniu wzrokowym
3.Fizjologia człowiekaŚredni

Dlaczego mięśnia sercowego nie można wprowadzić w skurcz tężcowy jak mięśnia szkieletowego?

  1. AJego długi okres refrakcji trwa prawie tak długo jak skurcz
  2. BJest sterowany wyłącznie przez hormony
  3. CNie ma wapnia w siateczce sarkoplazmatycznej
  4. DNie jest poprzecznie prążkowany
4.Fizjologia człowiekaTrudny

Na jakim preparacie Hodgkin i Huxley przeprowadzili klasyczne badania jonowych podstaw potencjału czynnościowego?

  1. ANa olbrzymim aksonie kałamarnicy
  2. BNa rdzeniu kręgowym kota
  3. CNa preparacie nerw kulszowy–mięsień żaby
  4. DNa hodowanych ludzkich neuronach korowych
5.MikrobiologiaŚredni

Który organizm jest Gram-ujemnym dwoinkiem wywołującym zakażenie przenoszone drogą płciową?

  1. ANeisseria gonorrhoeae
  2. BTreponema pallidum
  3. CTrichomonas vaginalis
  4. DChlamydia trachomatis
6.MikrobiologiaTrudny

Dlaczego inhibitory beta-laktamaz, takie jak kwas klawulanowy, łączy się z amoksycyliną?

  1. ASpowalniają wydalanie amoksycyliny przez nerki, co podnosi jej stężenie
  2. BSame zabijają bakterie przez błonę komórkową
  3. CChronią amoksycylinę przed enzymami bakteryjnymi, które ją niszczą
  4. DSprawiają, że amoksycylina działa na wirusy
7.FarmakologiaŚredni

When should a patient take a once-daily proton pump inhibitor such as omeprazole?

  1. AOnly when heartburn is severe
  2. BStraight after a large evening meal
  3. CWith a glass of milk at bedtime, when acid output is highest
  4. DAbout 30–60 minutes before the first meal of the day
8.FarmakologiaTrudny

Rolnik narażony na pestycyd fosforoorganiczny ma wąskie źrenice, obfite ślinienie, pocenie się, wydzielinę w oskrzelach i bradykardię. Jaki jest mechanizm?

  1. ABlokada receptorów muskarynowych
  2. BNadmierne uwalnianie noradrenaliny
  3. CZahamowanie acetylocholinesterazy
  4. DBlokada receptorów GABA-A
9.Interpretacja gazometrii krwi tętniczejŚredni

Wartości do ćwiczeń: Na⁺ 141 mmol/L, glukoza 33 mmol/L i mocznik 12,2 mmol/L. Oblicz osmolalność surowicy Osm = 2·Na⁺ + glukoza + mocznik, zaokrąglając do liczby całkowitej.

Na⁺ 141 mmol/Lglukoza 33 mmol/Lmocznik 12,2 mmol/L
Osm = mOsm/kg
10.Interpretacja gazometrii krwi tętniczejTrudny

Wartości do ćwiczeń: Na⁺ 134, Cl⁻ 108, HCO₃⁻ 11 mmol/L i albumina 33 g/L. Znajdź lukę anionową skorygowaną o albuminy AGc = AG + 0,25·(40 − albumina).

Na⁺ 134 mmol/LCl⁻ 108 mmol/LHCO₃⁻ 11 mmol/Lalbumina 33 g/L
AGc = mmol/L
11.Interpretacja zapisu rytmu EKGŚredni
II25 mm/s · 10 mm/mVtrzepotanie przedsionków, przewodzenie 4:1trzepotanie przedsionków, przewodzenie 3:1tachykardia zatokowamigotanie przedsionków

Zinterpretuj ten zapis rytmu w odprowadzeniu II. Jaki to rytm? Kliknij odpowiedź.

odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
  1. 1trzepotanie przedsionków, przewodzenie 4:1
  2. 2trzepotanie przedsionków, przewodzenie 3:1
  3. 3tachykardia zatokowa
  4. 4migotanie przedsionków
12.Interpretacja zapisu rytmu EKGTrudny
II25 mm/s · 10 mm/mVblok AV II stopnia typu IIblok AV II stopnia typu I (Wenckebacha)blok AV III stopnia (całkowity)blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia

Ten zapis w odprowadzeniu II pokazuje zaburzenie przewodzenia między przedsionkami a komorami. Jaki to rytm? Kliknij odpowiedź.

odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
  1. 1blok AV II stopnia typu II
  2. 2blok AV II stopnia typu I (Wenckebacha)
  3. 3blok AV III stopnia (całkowity)
  4. 4blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
13.Statystyka w praktyce opartej na dowodachŚredni
osobylata1702,52240534501nowe przypadki8

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). W kohorcie obserwowano grupy osób przez różny czas (zob. tabela: liczba osób i lata obserwacji dla każdej). W trakcie obserwacji wystąpiło 8 nowych przypadków. Oblicz współczynnik zapadalności IR na 1000 osobolat. Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.

70 × 2,5 lata240 × 5 lata450 × 1 rok8 nowe przypadki
IR = na 1000 osobolat
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodachTrudny
p (%)PPV (%)5%PPV = ?100

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Test przesiewowy ma czułość 70% i swoistość 90%. Stosuje się go w populacji, w której chorobowość wynosi 5%. Oblicz dodatnią wartość predykcyjną PPV w procentach. Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.

Se = 70%Sp = 90%p = 5%
PPV = %

3Roztwory

1.Anatomia człowieka

Odpowiedź: B · Rdzeń nadnercza

Dlaczego to jest odpowiedź

Rdzeń nadnercza uwalnia adrenalinę i noradrenalinę w odpowiedzi na pobudzenie współczulne. Trzy warstwy kory wytwarzają hormony steroidowe.

Odpowiedź

B · Rdzeń nadnercza
2.Anatomia człowieka

Odpowiedź: D · Na skrzyżowaniu wzrokowym

Dlaczego to jest odpowiedź

Niedowidzenie połowicze dwuskroniowe wynika z ucisku krzyżujących się włókien nosowych na skrzyżowaniu wzrokowym, które leży tuż nad przysadką.

Odpowiedź

D · Na skrzyżowaniu wzrokowym
3.Fizjologia człowieka

Odpowiedź: A · Jego długi okres refrakcji trwa prawie tak długo jak skurcz

Dlaczego to jest odpowiedź

Faza plateau potencjału czynnościowego serca daje długi okres refrakcji, więc mięsień rozkurcza się, zanim może zostać ponownie pobudzony. Pozwala to sercu się ponownie napełnić.

Odpowiedź

A · Jego długi okres refrakcji trwa prawie tak długo jak skurcz
4.Fizjologia człowieka

Odpowiedź: A · Na olbrzymim aksonie kałamarnicy

Dlaczego to jest odpowiedź

Olbrzymi akson kałamarnicy ma średnicę do około 1 mm, więc można było wprowadzić elektrody do techniki voltage-clamp. Wykazało to, że napływ sodu i odpływ potasu wytwarzają potencjał czynnościowy.

Odpowiedź

A · Na olbrzymim aksonie kałamarnicy
5.Mikrobiologia

Odpowiedź: A · Neisseria gonorrhoeae

Dlaczego to jest odpowiedź

Neisseria gonorrhoeae widoczna jest jako pary Gram-ujemnych ziarniaków, często wewnątrz neutrofilów. Treponema to krętek, Chlamydia to bakteria wewnątrzkomórkowa, a Trichomonas to pierwotniak.

Odpowiedź

A · Neisseria gonorrhoeae
6.Mikrobiologia

Odpowiedź: C · Chronią amoksycylinę przed enzymami bakteryjnymi, które ją niszczą

Dlaczego to jest odpowiedź

Beta-laktamazy hydrolizują pierścień beta-laktamowy. Kwas klawulanowy wiąże te enzymy, więc amoksycylina pozostaje aktywna wobec bakterii wytwarzających beta-laktamazy.

Odpowiedź

C · Chronią amoksycylinę przed enzymami bakteryjnymi, które ją niszczą
7.Farmakologia

Odpowiedź: D · About 30–60 minutes before the first meal of the day

Dlaczego to jest odpowiedź

Proton pump inhibitors block pumps that are active, so they work best when taken before breakfast. Food then activates the pumps when the drug level is high.

Odpowiedź

D · About 30–60 minutes before the first meal of the day
8.Farmakologia

Odpowiedź: C · Zahamowanie acetylocholinesterazy

Dlaczego to jest odpowiedź

Związki fosforoorganiczne hamują acetylocholinesterazę, więc acetylocholina gromadzi się przy receptorach muskarynowych i nikotynowych. Atropina blokuje objawy muskarynowe, a pralidoksym może reaktywować enzym, jeśli zostanie podany wcześnie.

Odpowiedź

C · Zahamowanie acetylocholinesterazy
9.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej

Odpowiedź: Osm = 327 mOsm/kg

Wartości pochodne: obliczona osmolalność surowicy to 2·Na⁺ + glukoza + mocznik, gdy wszystkie wartości są w mmol/L (2·Na⁺ + glukoza/18 + BUN/2,8, gdy glukoza i BUN są w mg/dL); norma wynosi około 275–295 mOsm/kg. Wskaźnik P/F to PaO₂ podzielone przez FiO₂ jako ułamek. Ciśnienie tlenu pęcherzykowego na poziomie morza to PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8 mmHg, a gradient A–a to PAO₂ − PaO₂.

Obliczona osmolalność

Osm = 2·141 + 33 + 12,2 = 327,2 ≈ 327 mOsm/kg

Odpowiedź

Osm = 327 mOsm/kg
10.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej

Odpowiedź: AGc = 16,75 mmol/L

Oczekiwana kompensacja: w kwasicy metabolicznej wzór Wintera przewiduje PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; zmierzona wartość powyżej tego zakresu wskazuje na dodatkową kwasicę oddechową, a poniżej na dodatkową zasadowicę oddechową. Luka anionowa AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), prawidłowo około 8–12 mmol/L, odróżnia kwasicę metaboliczną z podwyższoną luką od kwasicy z prawidłową luką; niskie stężenie albumin maskuje podwyższoną lukę (dodaj 2,5 na każdy g/dL, o który albuminy są poniżej 4,0). Współczynnik delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) w przedziale od około 0,8 do 2 odpowiada czystej kwasicy z podwyższoną luką (niektóre podręczniki przyjmują 1 zamiast 0,8), wartość niższa dodatkowej kwasicy z prawidłową luką, a wartość powyżej 2 dodatkowej zasadowicy metabolicznej.

Luka anionowa

AG = 134 − (108 + 11) = 15

Korekta na albuminy

15 + 0,25·(40 − 33) = 16,75 mmol/L

Odpowiedź

AGc = 16,75 mmol/L

Powyżej około 12 po korekcie: duża luka anionowa.

11.Interpretacja zapisu rytmu EKG

Odpowiedź: trzepotanie przedsionków, przewodzenie 4:1

Kryteria rytmów (odprowadzenie II): rytm zatokowy ma dodatni załamek P przed każdym zespołem QRS, stały odstęp PR 0,12–0,20 s i wąski zespół QRS: prawidłowy rytm zatokowy 60–100/min, bradykardia zatokowa poniżej 60, tachykardia zatokowa powyżej 100. Migotanie przedsionków: brak załamków P, falująca linia podstawowa i całkowicie nieregularny odstęp R–R. Trzepotanie przedsionków: fale trzepotania o kształcie zębów piły z częstością około 250–350/min i stałym stosunkiem przewodzenia, np. 2:1 lub 4:1. Blok AV I stopnia: rytm zatokowy ze stałym odstępem PR powyżej 0,20 s. Rytm węzłowy: wąski zespół QRS z częstością 40–60/min i nieobecnymi lub odwróconymi załamkami P (PR poniżej 0,12 s lub P po zespole QRS). PVC to przedwczesny, szeroki (0,12 s lub więcej), dziwaczny zespół QRS bez załamka P, z załamkiem T skierowanym w przeciwną stronę i zwykle z pełną przerwą wyrównawczą; w bigeminii co drugie pobudzenie jest PVC.

Pięć kroków

1. Częstość: R–R = 20 małych kratek, 1500 ÷ 20 ≈ 75 na minutę.
2. Rytm: regularny, każdy odstęp R–R wynosi 0,80 s.
3. Załamki P: brak; regularne fale trzepotania o kształcie zębów piły co 0,20 s (300 na minutę), 4 na każdy zespół QRS.
4. Odstęp PR: nie da się zmierzyć.
5. QRS: 0,08 s, wąski (poniżej 0,12 s).

Interpretacja

trzepotanie przedsionków, przewodzenie 4:1

Odpowiedź

trzepotanie przedsionków, przewodzenie 4:1
12.Interpretacja zapisu rytmu EKG

Odpowiedź: blok AV II stopnia typu II

Bloki AV: wyznacz kolejne załamki P i sprawdź, po których następuje zespół QRS. Blok I stopnia: każdy załamek P przewiedziony, PR stały i powyżej 0,20 s. Blok II stopnia typu I (Mobitz I, Wenckebacha): odstęp PR wydłuża się z pobudzenia na pobudzenie, aż jeden załamek P nie zostanie przewiedziony, po czym cykl zaczyna się od nowa (grupowanie pobudzeń). Blok II stopnia typu II (Mobitz II): odstęp PR pobudzeń przewiedzionych pozostaje stały, a załamki P nagle nie są przewodzone; zespół QRS jest często szeroki. Blok III stopnia (całkowity): załamki P i zespoły QRS są każde regularne, ale niezależne, odstęp PR zmienia się przypadkowo, a częstość przedsionków jest większa niż częstość rytmu zastępczego (węzłowy 40–60/min z wąskim zespołem QRS, komorowy 20–40/min z szerokim zespołem QRS). Bloku 2:1 nie można na podstawie jednego zapisu określić jako typ I lub typ II.

Pięć kroków

1. Częstość: 4 zespołów QRS w 6 s, × 10 = 40 na minutę.
2. Rytm: załamki P są regularne; R–R jest regularny z wyjątkiem długiej przerwy, w której brakuje zespołu QRS.
3. Załamki P: dodatnie i regularne (P–P 0,92 s, 65 na minutę); po jednym z każdych 3 załamków P nie następuje zespół QRS.
4. Odstęp PR: stały i wynosi 0,20 s w pobudzeniach przewiedzionych.
5. QRS: 0,14 s, szeroki (0,12 s lub więcej).

Interpretacja

blok AV II stopnia typu II

Odpowiedź

blok AV II stopnia typu II

Bloki typu II i III stopnia mogą nagle się pogłębić, dlatego podręczniki uznają je za poważniejsze niż typ I.

13.Statystyka w praktyce opartej na dowodach

Odpowiedź: IR = 4,4 na 1000 osobolat

Ilorazy wiarygodności i miary ryzyka: LR+ = czułość/(1 − swoistość), LR− = (1 − czułość)/swoistość. W badaniu klinicznym EER i CER to częstości zdarzeń z leczeniem i bez leczenia: RR = EER/CER, ARR = CER − EER, RRR = ARR/CER i NNT = 1/ARR, zaokrąglone w górę. W badaniu kliniczno-kontrolnym można użyć wyłącznie ilorazu szans OR = ad/(bc). Współczynnik zapadalności = nowe przypadki/osobo-czas.

Osobolata

PY = 70·2,5 + 240·5 + 450·1 = 1825

Współczynnik zapadalności

IR = 8/1825·1000 = 4,4 na 1000 osobolat

Odpowiedź

IR = 4,4 na 1000 osobolat
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodach

Odpowiedź: PPV = 26,9 %

Wartości predykcyjne zależą od chorobowości: PPV = Se·p/(Se·p + (1 − Sp)(1 − p)) i NPV = Sp(1 − p)/(Sp(1 − p) + (1 − Se)p). Z ilorazami wiarygodności: szanse przedtestowe = p/(1 − p), szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR, prawdopodobieństwo = szanse/(1 + szanse). Dla populacji N prawdziwie dodatnie = N·p·Se, a fałszywie dodatnie = N·(1 − p)·(1 − Sp). NNT = 1/(CER × RRR), zaokrąglone w górę.

Wyniki prawdziwie i fałszywie dodatnie (na osobę)

Se·p = 0,7·0,05 = 0,035
(1 − Sp)·(1 − p) = 0,1·0,95 = 0,095

Dodatnia wartość predykcyjna

PPV = 0,035/(0,035 + 0,095) = 0,2692 ≈ 26,9%

Odpowiedź

PPV = 26,9%

Im niższa chorobowość, tym niższe PPV tego samego testu.

ExamProblems · examproblems.com/courses/medical-sciences