Odczytaj pH: poniżej 7,35 to kwasica, powyżej 7,45 zasadowica.
Znajdź wartość, która to tłumaczy: PaCO₂ zmieniające się odwrotnie do pH oznacza zaburzenie oddechowe, HCO₃⁻ zmieniające się zgodnie z pH – metaboliczne.
Spójrz na drugą wartość: prawidłowa oznacza brak wyrównania, nieprawidłowa w kierunku wyrównującym oznacza wyrównanie częściowe, a prawidłowe pH przy obu wartościach nieprawidłowych oznacza wyrównanie całkowite.
Przy kwasicy metabolicznej porównaj PaCO₂ ze wzorem Wintersa, 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, i oblicz lukę anionową Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Wysoką lukę anionową sprawdź wskaźnikiem delta, a przy niskiej albuminie – luką skorygowaną.
Interpretacja zapisu rytmu EKG
Papier (25 mm/s, 10 mm/mV)
1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 s, 10 mm = 1 mV
Częstość akcji serca, rytm regularny
300 ÷ duże kratki = 1500 ÷ małe kratki = 60 ÷ RR (s)
Częstość: przy rytmie regularnym podziel 300 przez liczbę dużych kratek lub 1500 przez liczbę małych kratek między dwoma załamkami R; przy rytmie nieregularnym policz zespoły QRS w 6 sekundach i pomnóż przez 10.
Rytm: porównaj odstępy R–R. Równe oznaczają rytm regularny; powtarzający się wzorzec to rytm regularnie nieregularny; brak jakiegokolwiek wzorca to rytm całkowicie nieregularny.
Załamki P: czy w odprowadzeniu II przed każdym zespołem QRS jest dodatni załamek P, wszystkie takie same? Szukaj fal migotania lub fal o kształcie zębów piły, odwróconych załamków P i załamków P bez zespołu QRS.
Odstęp PR: od początku P do początku QRS, prawidłowo 0,12–0,20 s i stały. Sprawdź, czy się wydłuża, czy pozostaje stały przed wypadnięciem pobudzenia, czy zmienia się przypadkowo.
Czas trwania QRS: poniżej 0,12 s to wąski; 0,12 s lub więcej to szeroki. Następnie nazwij rytm, a dla QT użyj QTc = QT/√RR (Bazett) z czasami w sekundach.
Statystyka w praktyce opartej na dowodach
Czułość i swoistość
Se = a/(a + c), Sp = d/(b + d)
Wartości predykcyjne
PPV = a/(a + b), NPV = d/(c + d)
Trafność
(a + d)/n
Ilorazy wiarygodności
LR+ = Se/(1 − Sp), LR− = (1 − Se)/Sp
PPV przy chorobowości p
Se·p / (Se·p + (1 − Sp)(1 − p))
Szanse
szanse = p/(1 − p); p = szanse/(1 + szanse); szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR
Który hormon zwiększa wchłanianie zwrotne wody w kanalikach zbiorczych nerki?
AParathormon
BPrzedsionkowy peptyd natriuretyczny
CAldosteron
DHormon antydiuretyczny (ADH)
4.Fizjologia człowiekaTrudny
Pacjent hiperwentylujący podczas napadu paniki odczuwa mrowienie palców. Co najprawdopodobniej wykaże gazometria krwi tętniczej?
ANiskie pH i niskie wodorowęglany
BWysokie pH i niskie PaCO₂
CWysokie pH i wysokie wodorowęglany
DNiskie pH i wysokie PaCO₂
5.MikrobiologiaŚredni
Która bakteria jest najczęstszą przyczyną wrzodów żołądka?
AHelicobacter pylori
BStaphylococcus aureus
CEscherichia coli
DClostridioides difficile
6.MikrobiologiaTrudny
Głęboka, zanieczyszczona rana staje się obrzęknięta i bardzo bolesna, a pod skórą wyczuwa się gaz. Który organizm jest najbardziej prawdopodobny?
AClostridium perfringens
BNeisseria gonorrhoeae
CBordetella pertussis
DStreptococcus pneumoniae
7.FarmakologiaŚredni
How should the nurse straighten the ear canal to give ear drops to a 2-year-old child?
APush the pinna forward and up
BLeave the ear untouched and drop into the canal
CPull the pinna down and back
DPull the pinna up and back
8.FarmakologiaTrudny
Niektóre receptory wykazują aktywność nawet bez agonisty. Czym na takich receptorach odwrotny agonista różni się od neutralnego antagonisty?
AObniża aktywność poniżej poziomu wyjściowego
BTrwale niszczy receptor
CPodany sam nie wywołuje żadnego efektu
DZwiększa aktywność powyżej poziomu wyjściowego
9.Interpretacja gazometrii krwi tętniczejŚredni
Gazometria do ćwiczeń pokazuje PaCO₂ 29 mmHg (3,9 kPa). Użyj reguły, że w przewlekłej zasadowicy oddechowej HCO₃⁻ maleje o 5 mmol/L na każde 10 mmHg, o które PaCO₂ jest poniżej 40. Zacznij od: HCO₃⁻ 24 mmol/L. Znajdź oczekiwane HCO₃⁻.
Gazometria do ćwiczeń pokazuje kwasicę metaboliczną: pH 7,22, PaCO₂ 35 mmHg (4,7 kPa), HCO₃⁻ 14 mmol/L. Porównaj zmierzone PaCO₂ ze wzorem Wintersa. Kliknij swoją interpretację.
pH 7,22PaCO₂ 35 mmHg (4,7 kPa)HCO₃⁻ 14 mmol/L
1prawidłowe wyrównanie
2dodatkowa kwasica oddechowa
3dodatkowa zasadowica oddechowa
11.Interpretacja zapisu rytmu EKGŚredni
Zinterpretuj ten zapis rytmu w odprowadzeniu II. Jaki to rytm? Kliknij odpowiedź.
odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
1arytmia zatokowa
2migotanie przedsionków
3trzepotanie przedsionków, przewodzenie 2:1
4rytm węzłowy
12.Interpretacja zapisu rytmu EKGTrudny
Zinterpretuj ten zapis w odprowadzeniu II, stosując pięć kroków po kolei: częstość, rytm, załamki P, odstęp PR, czas trwania QRS. Na którym kroku znajdujesz pierwszą nieprawidłowość? Kliknij go.
odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
1stawka
2rytm
3załamki P
4Odstęp PR
5Czas trwania QRS
13.Statystyka w praktyce opartej na dowodachŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). W badaniu porównano nowy test ze standardem referencyjnym (zob. tabela 2 × 2). Oblicz ujemny iloraz wiarygodności LR−. Zaokrąglij do dwóch miejsc po przecinku.
a = 189b = 67c = 101d = 893
LR− =
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodachTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Przebadano 10 000 osób testem o czułości 73% i swoistości 94%. Chorobowość wynosi 6%. Ile wyników dodatnich n₊ można oczekiwać łącznie?
N = 10 000p = 6%Se = 73%Sp = 94%
n₊ =
3Roztwory
1.Anatomia człowieka
Odpowiedź: B · Żyły płucne
Dlaczego to jest odpowiedź
Cztery żyły płucne odprowadzają krew utlenowaną do lewego przedsionka. To główny wyjątek od reguły, że żyły prowadzą krew odtlenowaną.
Odpowiedź
B · Żyły płucne
2.Anatomia człowieka
Odpowiedź: D · Rozrywa gałęzie troczkowe tętnicy okalającej udo przyśrodkowej
Dlaczego to jest odpowiedź
Głowę kości udowej zaopatrują głównie gałęzie troczkowe tętnicy okalającej udo przyśrodkowej biegnące wzdłuż szyjki. Przemieszczone złamanie szyjki je rozrywa i głowa może obumrzeć.
Odpowiedź
D · Rozrywa gałęzie troczkowe tętnicy okalającej udo przyśrodkowej
3.Fizjologia człowieka
Odpowiedź: D · Hormon antydiuretyczny (ADH)
Dlaczego to jest odpowiedź
ADH (wazopresyna) z tylnego płata przysadki wbudowuje akwaporyny-2, dzięki czemu kanalik zbiorczy przepuszcza wodę i mocz się zagęszcza.
Odpowiedź
D · Hormon antydiuretyczny (ADH)
4.Fizjologia człowieka
Odpowiedź: B · Wysokie pH i niskie PaCO₂
Dlaczego to jest odpowiedź
Hiperwentylacja wydmuchuje CO₂ i powoduje ostrą zasadowicę oddechową. Zasadowica zwiększa wiązanie wapnia z albuminą, obniżając stężenie wapnia zjonizowanego i powodując mrowienie.
Odpowiedź
B · Wysokie pH i niskie PaCO₂
5.Mikrobiologia
Odpowiedź: A · Helicobacter pylori
Dlaczego to jest odpowiedź
H. pylori kolonizuje błonę śluzową żołądka i wytwarza ureazę, by miejscowo zobojętniać kwas. Odpowiada za większość wrzodów trawiennych i leczy się ją antybiotykami z IPP.
Odpowiedź
A · Helicobacter pylori
6.Mikrobiologia
Odpowiedź: A · Clostridium perfringens
Dlaczego to jest odpowiedź
Clostridium perfringens wywołuje zgorzel gazową w słabo utlenowanych ranach. Jego toksyny niszczą mięśnie, a metabolizm wytwarza gaz wyczuwalny jako trzeszczenia. Konieczne są pilne leczenie chirurgiczne i antybiotyki.
Odpowiedź
A · Clostridium perfringens
7.Farmakologia
Odpowiedź: C · Pull the pinna down and back
Dlaczego to jest odpowiedź
In children under about 3 years, the pinna is pulled down and back; in adults it is pulled up and back. The child then lies with the treated ear up for a few minutes.
Odpowiedź
C · Pull the pinna down and back
8.Farmakologia
Odpowiedź: A · Obniża aktywność poniżej poziomu wyjściowego
Dlaczego to jest odpowiedź
Neutralny antagonista jedynie blokuje agonistów i nie zmienia aktywności wyjściowej. Odwrotny agonista stabilizuje nieaktywny stan receptora, więc aktywność konstytutywna spada poniżej poziomu wyjściowego.
Odpowiedź
A · Obniża aktywność poniżej poziomu wyjściowego
9.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej
Odpowiedź: HCO₃⁻ = 18,5 mmol/L
Oczekiwana kompensacja: w kwasicy metabolicznej wzór Wintera przewiduje PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; zmierzona wartość powyżej tego zakresu wskazuje na dodatkową kwasicę oddechową, a poniżej na dodatkową zasadowicę oddechową. Luka anionowa AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), prawidłowo około 8–12 mmol/L, odróżnia kwasicę metaboliczną z podwyższoną luką od kwasicy z prawidłową luką; niskie stężenie albumin maskuje podwyższoną lukę (dodaj 2,5 na każdy g/dL, o który albuminy są poniżej 4,0). Współczynnik delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) w przedziale od około 0,8 do 2 odpowiada czystej kwasicy z podwyższoną luką (niektóre podręczniki przyjmują 1 zamiast 0,8), wartość niższa dodatkowej kwasicy z prawidłową luką, a wartość powyżej 2 dodatkowej zasadowicy metabolicznej.
Zmiana PaCO₂
|29 − 40| = 11 mmHg → 1,1 × 10 mmHg
Oczekiwane HCO₃⁻
HCO₃⁻ = 24 − 5·1,1 = 18,5 mmol/L
Odpowiedź
HCO₃⁻ = 18,5 mmol/L
10.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej
Odpowiedź: dodatkowa kwasica oddechowa
Oczekiwana kompensacja: w kwasicy metabolicznej wzór Wintera przewiduje PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; zmierzona wartość powyżej tego zakresu wskazuje na dodatkową kwasicę oddechową, a poniżej na dodatkową zasadowicę oddechową. Luka anionowa AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), prawidłowo około 8–12 mmol/L, odróżnia kwasicę metaboliczną z podwyższoną luką od kwasicy z prawidłową luką; niskie stężenie albumin maskuje podwyższoną lukę (dodaj 2,5 na każdy g/dL, o który albuminy są poniżej 4,0). Współczynnik delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) w przedziale od około 0,8 do 2 odpowiada czystej kwasicy z podwyższoną luką (niektóre podręczniki przyjmują 1 zamiast 0,8), wartość niższa dodatkowej kwasicy z prawidłową luką, a wartość powyżej 2 dodatkowej zasadowicy metabolicznej.
Oczekiwane PaCO₂
1,5·14 + 8 = 29 → 27–31 mmHg
Porównaj
zmierzone: 35 mmHg → dodatkowa kwasica oddechowa
Odpowiedź
dodatkowa kwasica oddechowa
11.Interpretacja zapisu rytmu EKG
Odpowiedź: migotanie przedsionków
Kryteria rytmów (odprowadzenie II): rytm zatokowy ma dodatni załamek P przed każdym zespołem QRS, stały odstęp PR 0,12–0,20 s i wąski zespół QRS: prawidłowy rytm zatokowy 60–100/min, bradykardia zatokowa poniżej 60, tachykardia zatokowa powyżej 100. Migotanie przedsionków: brak załamków P, falująca linia podstawowa i całkowicie nieregularny odstęp R–R. Trzepotanie przedsionków: fale trzepotania o kształcie zębów piły z częstością około 250–350/min i stałym stosunkiem przewodzenia, np. 2:1 lub 4:1. Blok AV I stopnia: rytm zatokowy ze stałym odstępem PR powyżej 0,20 s. Rytm węzłowy: wąski zespół QRS z częstością 40–60/min i nieobecnymi lub odwróconymi załamkami P (PR poniżej 0,12 s lub P po zespole QRS). PVC to przedwczesny, szeroki (0,12 s lub więcej), dziwaczny zespół QRS bez załamka P, z załamkiem T skierowanym w przeciwną stronę i zwykle z pełną przerwą wyrównawczą; w bigeminii co drugie pobudzenie jest PVC.
Pięć kroków
1. Częstość: 9 zespołów QRS w 6 s, × 10 = 90 na minutę.
2. Rytm: całkowicie nieregularny, R–R od 0,46 do 0,86 s bez żadnego wzorca.
3. Załamki P: brak; linia podstawowa pokazuje drobne nieregularne fale migotania.
4. Odstęp PR: nie da się zmierzyć.
5. QRS: 0,08 s, wąski (poniżej 0,12 s).
Interpretacja
migotanie przedsionków
Odpowiedź
migotanie przedsionków
12.Interpretacja zapisu rytmu EKG
Odpowiedź: Czas trwania QRS
Pięć kroków dla każdego zapisu: 1. częstość (metoda 300 lub 1500, albo 6-sekundowa, jeśli rytm jest nieregularny); 2. rytm: czy odstępy R–R są jednakowe; 3. załamki P: obecne, dodatnie w odprowadzeniu II, po jednym przed każdym zespołem QRS i wszystkie takie same; 4. odstęp PR: 0,12–0,20 s i stały; 5. czas trwania QRS: poniżej 0,12 s. Dopiero po tych pięciu krokach nazwij rytm. Prawidłowy rytm zatokowy spełnia wszystkie pięć: 60–100/min, regularny, dodatni załamek P przed każdym zespołem QRS, PR 0,12–0,20 s, QRS poniżej 0,12 s.
Pięć kroków
1. Częstość: R–R = 23 małych kratek, 1500 ÷ 23 ≈ 65 na minutę.
2. Rytm: regularny, każdy odstęp R–R wynosi 0,92 s.
3. Załamki P: dodatnie, po jednym przed każdym zespołem QRS, wszystkie takie same.
4. Odstęp PR: 0,18 s, stały, w granicach 0,12–0,20 s.
5. QRS: 0,14 s, szeroki (0,12 s lub więcej).
Pierwszy nieprawidłowy krok
Czas trwania QRS → rytm zatokowy z szerokim zespołem QRS
Odpowiedź
Czas trwania QRS
13.Statystyka w praktyce opartej na dowodach
Odpowiedź: LR− = 0,37
Ilorazy wiarygodności i miary ryzyka: LR+ = czułość/(1 − swoistość), LR− = (1 − czułość)/swoistość. W badaniu klinicznym EER i CER to częstości zdarzeń z leczeniem i bez leczenia: RR = EER/CER, ARR = CER − EER, RRR = ARR/CER i NNT = 1/ARR, zaokrąglone w górę. W badaniu kliniczno-kontrolnym można użyć wyłącznie ilorazu szans OR = ad/(bc). Współczynnik zapadalności = nowe przypadki/osobo-czas.
Czułość i swoistość
Se = 189/290 = 0,6517
Sp = 893/960 = 0,9302
Ujemny iloraz wiarygodności
LR− = (1 − 0,6517)/0,9302 = 0,3744 ≈ 0,37
Odpowiedź
LR− = 0,37
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodach
Odpowiedź: n₊ = 1002
Wartości predykcyjne zależą od chorobowości: PPV = Se·p/(Se·p + (1 − Sp)(1 − p)) i NPV = Sp(1 − p)/(Sp(1 − p) + (1 − Se)p). Z ilorazami wiarygodności: szanse przedtestowe = p/(1 − p), szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR, prawdopodobieństwo = szanse/(1 + szanse). Dla populacji N prawdziwie dodatnie = N·p·Se, a fałszywie dodatnie = N·(1 − p)·(1 − Sp). NNT = 1/(CER × RRR), zaokrąglone w górę.
Z chorobą i bez choroby
10 000·0,06 = 600
10 000 − 600 = 9400
Wszystkie wyniki dodatnie
TP = 600·0,73 = 438
FP = 9400·0,06 = 564
n₊ = 438 + 564 = 1002
Odpowiedź
n₊ = 1002
Spośród 1002 wyników dodatnich tylko 438 dotyczy osób z chorobą (PPV 43,7%).