Odczytaj pH: poniżej 7,35 to kwasica, powyżej 7,45 zasadowica.
Znajdź wartość, która to tłumaczy: PaCO₂ zmieniające się odwrotnie do pH oznacza zaburzenie oddechowe, HCO₃⁻ zmieniające się zgodnie z pH – metaboliczne.
Spójrz na drugą wartość: prawidłowa oznacza brak wyrównania, nieprawidłowa w kierunku wyrównującym oznacza wyrównanie częściowe, a prawidłowe pH przy obu wartościach nieprawidłowych oznacza wyrównanie całkowite.
Przy kwasicy metabolicznej porównaj PaCO₂ ze wzorem Wintersa, 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2, i oblicz lukę anionową Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻).
Wysoką lukę anionową sprawdź wskaźnikiem delta, a przy niskiej albuminie – luką skorygowaną.
Interpretacja zapisu rytmu EKG
Papier (25 mm/s, 10 mm/mV)
1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 s, 10 mm = 1 mV
Częstość akcji serca, rytm regularny
300 ÷ duże kratki = 1500 ÷ małe kratki = 60 ÷ RR (s)
Częstość: przy rytmie regularnym podziel 300 przez liczbę dużych kratek lub 1500 przez liczbę małych kratek między dwoma załamkami R; przy rytmie nieregularnym policz zespoły QRS w 6 sekundach i pomnóż przez 10.
Rytm: porównaj odstępy R–R. Równe oznaczają rytm regularny; powtarzający się wzorzec to rytm regularnie nieregularny; brak jakiegokolwiek wzorca to rytm całkowicie nieregularny.
Załamki P: czy w odprowadzeniu II przed każdym zespołem QRS jest dodatni załamek P, wszystkie takie same? Szukaj fal migotania lub fal o kształcie zębów piły, odwróconych załamków P i załamków P bez zespołu QRS.
Odstęp PR: od początku P do początku QRS, prawidłowo 0,12–0,20 s i stały. Sprawdź, czy się wydłuża, czy pozostaje stały przed wypadnięciem pobudzenia, czy zmienia się przypadkowo.
Czas trwania QRS: poniżej 0,12 s to wąski; 0,12 s lub więcej to szeroki. Następnie nazwij rytm, a dla QT użyj QTc = QT/√RR (Bazett) z czasami w sekundach.
Statystyka w praktyce opartej na dowodach
Czułość i swoistość
Se = a/(a + c), Sp = d/(b + d)
Wartości predykcyjne
PPV = a/(a + b), NPV = d/(c + d)
Trafność
(a + d)/n
Ilorazy wiarygodności
LR+ = Se/(1 − Sp), LR− = (1 − Se)/Sp
PPV przy chorobowości p
Se·p / (Se·p + (1 − Sp)(1 − p))
Szanse
szanse = p/(1 − p); p = szanse/(1 + szanse); szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR
Narysuj tabelę 2 × 2 i oznacz a, b, c i d, zanim zaczniesz liczyć.
Czułość i swoistość odczytuj w kolumnach, a wartości predykcyjne wzdłuż wierszy.
Dla innej chorobowości wyobraź sobie 10 000 osób i wypełnij tabelę za pomocą Se, Sp i chorobowości.
Dla ilorazu wiarygodności przelicz prawdopodobieństwo na szanse, pomnóż i przelicz z powrotem.
W badaniu klinicznym najpierw znajdź EER i CER; następnie RR = EER/CER, ARR = CER − EER i NNT = 1/ARR zaokrąglone w górę.
2Zadania do ćwiczenia
1.Anatomia człowiekaŚredni
Który mięsień jest głównym prostownikiem stawu łokciowego?
AMięsień dwugłowy ramienia
BMięsień ramienny
CMięsień kruczo-ramienny
DMięsień trójgłowy ramienia
2.Anatomia człowiekaTrudny
Które więzadło podczas nakłucia lędźwiowego igła przebija jako ostatnie przed wejściem do przestrzeni nadtwardówkowej?
AWięzadło żółte
BWięzadło podłużne tylne
CWięzadło nadkolcowe
DWięzadło międzykolcowe
3.Fizjologia człowiekaŚredni
Który receptor jest pobudzany przy uderzeniu w więzadło rzepki w odruchu kolanowym?
ACiałko Paciniego
BNocyceptor
CWrzeciono mięśniowe
DNarząd ścięgnisty Golgiego
4.Fizjologia człowiekaTrudny
Dlaczego kwasica ketonowa rozwija się zwykle w nieleczonej cukrzycy typu 1, a rzadko w typie 2?
APacjenci z typem 2 w ogóle nie mogą wytwarzać ciał ketonowych
BPacjenci z typem 1 mają więcej receptorów glukagonu
CNawet niskie stężenie insuliny hamuje lipolizę i ketogenezę
DCiała ketonowe powstają tylko u dzieci
5.MikrobiologiaŚredni
W której fazie krzywej wzrostu bakterii komórki dzielą się z największą stałą szybkością?
AW fazie zamierania
BW fazie stacjonarnej (plateau)
CW fazie adaptacji (lag)
DW fazie logarytmicznej (wykładniczej)
6.MikrobiologiaTrudny
Na podłożu MacConkeya z próbki moczu wyrastają różowe kolonie. Co to oznacza?
AOrganizm jest Gram-dodatnim ziarniakiem
BOrganizm jest prawdopodobnie Gram-ujemną pałeczką fermentującą laktozę
COrganizm jest grzybem
DOrganizm nie fermentuje laktozy, więc prawdopodobnie jest to Salmonella
7.FarmakologiaŚredni
Which approach is usually recommended to prevent constipation in a patient on regular opioids?
AA stimulant laxative such as senna, often with a stool softener
BNo laxative until the patient has not opened the bowels for a week
CBulk-forming fibre alone, with fluid intake restricted
DAn antidiarrhoeal drug at night to slow the gut
8.FarmakologiaTrudny
Why is clavulanic acid combined with amoxicillin (co-amoxiclav)?
AIt makes amoxicillin cross the blood–brain barrier more easily
BIt slows the kidney excretion of amoxicillin
CIt inhibits beta-lactamase enzymes that would destroy amoxicillin
DIt reduces the risk of penicillin allergy
9.Interpretacja gazometrii krwi tętniczejŚredni
Wartości do ćwiczeń: Na⁺ 135 mmol/L, glukoza 13,7 mmol/L i mocznik 4,5 mmol/L. Oblicz osmolalność surowicy Osm = 2·Na⁺ + glukoza + mocznik, zaokrąglając do liczby całkowitej.
Gazometria do ćwiczeń pokazuje zasadowicę metaboliczną z HCO₃⁻ 31 mmol/L. Użyj oczekiwanego PaCO₂ = 0,7·HCO₃⁻ + 21, aby znaleźć oczekiwane PaCO₂.
HCO₃⁻ 31 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
11.Interpretacja zapisu rytmu EKGŚredni
Zinterpretuj ten zapis rytmu w odprowadzeniu II. Jaki to rytm? Kliknij odpowiedź.
odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
1prawidłowy rytm zatokowy
2bradykardia zatokowa
3blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
4tachykardia zatokowa
12.Interpretacja zapisu rytmu EKGTrudny
Ten zapis w odprowadzeniu II pokazuje blok AV II stopnia typu I (Wenckebacha). Ile wynosi Załamki P w grupie, licząc także załamek nieprzewiedziony (liczba n w bloku n:(n − 1))?
odprowadzenie II, 25 mm/s, 10 mm/mV1 mała kratka = 0,04 s, 1 duża kratka = 0,20 sdługość zapisu 6 s
Załamki P w grupie =
13.Statystyka w praktyce opartej na dowodachŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). W badaniu porównano nowy test ze standardem referencyjnym (zob. tabela 2 × 2). Oblicz ujemny iloraz wiarygodności LR−. Zaokrąglij do dwóch miejsc po przecinku.
a = 103b = 182c = 27d = 388
LR− =
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodachTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Leczenie zmniejsza ryzyko zdarzenia o 29% w ujęciu względnym (RRR = 29%). W grupie pacjentów ryzyko bez leczenia (CER) wynosi 4% w ciągu pięciu lat. Oblicz liczbę pacjentów, których trzeba leczyć NNT przez pięć lat, aby zapobiec jednemu zdarzeniu. Zaokrąglij w górę do pełnej liczby pacjentów.
RRR = 29%CER = 4%
NNT =
3Roztwory
1.Anatomia człowieka
Odpowiedź: D · Mięsień trójgłowy ramienia
Dlaczego to jest odpowiedź
Mięsień trójgłowy ramienia przyczepia się do wyrostka łokciowego kości łokciowej i prostuje staw łokciowy. Mięsień dwugłowy i ramienny zginają staw łokciowy.
Odpowiedź
D · Mięsień trójgłowy ramienia
2.Anatomia człowieka
Odpowiedź: A · Więzadło żółte
Dlaczego to jest odpowiedź
Igła przechodzi przez skórę, więzadło nadkolcowe i międzykolcowe, potem więzadło żółte do przestrzeni nadtwardówkowej, a następnie przez oponę twardą i pajęczynówkę do przestrzeni podpajęczynówkowej.
Odpowiedź
A · Więzadło żółte
3.Fizjologia człowieka
Odpowiedź: C · Wrzeciono mięśniowe
Dlaczego to jest odpowiedź
Uderzenie w ścięgno rozciąga wrzeciona mięśniowe mięśnia czworogłowego. Ich włókna aferentne tworzą synapsy bezpośrednio z neuronami ruchowymi w odruchu monosynaptycznym, który kurczy mięsień.
Odpowiedź
C · Wrzeciono mięśniowe
4.Fizjologia człowieka
Odpowiedź: C · Nawet niskie stężenie insuliny hamuje lipolizę i ketogenezę
Dlaczego to jest odpowiedź
Insulina silnie hamuje lipolizę i wytwarzanie ciał ketonowych w wątrobie. W typie 1 insuliny prawie nie ma, więc kwasy tłuszczowe zalewają wątrobę i gromadzą się ciała ketonowe.
Odpowiedź
C · Nawet niskie stężenie insuliny hamuje lipolizę i ketogenezę
5.Mikrobiologia
Odpowiedź: D · W fazie logarytmicznej (wykładniczej)
Dlaczego to jest odpowiedź
Po fazie zastoju, w której komórki się przystosowują, wchodzą one w fazę logarytmiczną i rosną wykładniczo. W fazie stacjonarnej wzrost ustaje, bo wyczerpują się składniki odżywcze i gromadzą produkty przemiany materii.
Odpowiedź
D · W fazie logarytmicznej (wykładniczej)
6.Mikrobiologia
Odpowiedź: B · Organizm jest prawdopodobnie Gram-ujemną pałeczką fermentującą laktozę
Dlaczego to jest odpowiedź
Podłoże MacConkeya zawiera sole żółciowe i fiolet krystaliczny hamujące bakterie Gram-dodatnie (wybiórczość) oraz laktozę ze wskaźnikiem pH (różnicowanie). Bakterie fermentujące laktozę, takie jak E. coli, wytwarzają kwas i barwią się na różowo.
Odpowiedź
B · Organizm jest prawdopodobnie Gram-ujemną pałeczką fermentującą laktozę
7.Farmakologia
Odpowiedź: A · A stimulant laxative such as senna, often with a stool softener
Dlaczego to jest odpowiedź
Opioid-induced constipation does not usually resolve with time, so a laxative is started with the opioid. Stimulant laxatives counter reduced motility; bulk-forming laxatives alone can worsen symptoms if fluid intake is low.
Odpowiedź
A · A stimulant laxative such as senna, often with a stool softener
8.Farmakologia
Odpowiedź: C · It inhibits beta-lactamase enzymes that would destroy amoxicillin
Dlaczego to jest odpowiedź
Many bacteria produce beta-lactamases that inactivate penicillins. Clavulanic acid inhibits these enzymes, so amoxicillin can work against these organisms.
Odpowiedź
C · It inhibits beta-lactamase enzymes that would destroy amoxicillin
9.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej
Odpowiedź: Osm = 288 mOsm/kg
Wartości pochodne: obliczona osmolalność surowicy to 2·Na⁺ + glukoza + mocznik, gdy wszystkie wartości są w mmol/L (2·Na⁺ + glukoza/18 + BUN/2,8, gdy glukoza i BUN są w mg/dL); norma wynosi około 275–295 mOsm/kg. Wskaźnik P/F to PaO₂ podzielone przez FiO₂ jako ułamek. Ciśnienie tlenu pęcherzykowego na poziomie morza to PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8 mmHg, a gradient A–a to PAO₂ − PaO₂.
Obliczona osmolalność
Osm = 2·135 + 13,7 + 4,5 = 288,2 ≈ 288 mOsm/kg
Odpowiedź
Osm = 288 mOsm/kg
10.Interpretacja gazometrii krwi tętniczej
Odpowiedź: PaCO₂ = 42,7 mmHg
Oczekiwana kompensacja: w kwasicy metabolicznej wzór Wintera przewiduje PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg; zmierzona wartość powyżej tego zakresu wskazuje na dodatkową kwasicę oddechową, a poniżej na dodatkową zasadowicę oddechową. Luka anionowa AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), prawidłowo około 8–12 mmol/L, odróżnia kwasicę metaboliczną z podwyższoną luką od kwasicy z prawidłową luką; niskie stężenie albumin maskuje podwyższoną lukę (dodaj 2,5 na każdy g/dL, o który albuminy są poniżej 4,0). Współczynnik delta (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) w przedziale od około 0,8 do 2 odpowiada czystej kwasicy z podwyższoną luką (niektóre podręczniki przyjmują 1 zamiast 0,8), wartość niższa dodatkowej kwasicy z prawidłową luką, a wartość powyżej 2 dodatkowej zasadowicy metabolicznej.
Oczekiwane PaCO₂
0,7·31 + 21 = 42,7 mmHg
Odpowiedź
PaCO₂ = 42,7 mmHg
Wzrost ma granicę: samo wyrównanie rzadko podnosi PaCO₂ powyżej około 55 mmHg.
11.Interpretacja zapisu rytmu EKG
Odpowiedź: blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
Kryteria rytmów (odprowadzenie II): rytm zatokowy ma dodatni załamek P przed każdym zespołem QRS, stały odstęp PR 0,12–0,20 s i wąski zespół QRS: prawidłowy rytm zatokowy 60–100/min, bradykardia zatokowa poniżej 60, tachykardia zatokowa powyżej 100. Migotanie przedsionków: brak załamków P, falująca linia podstawowa i całkowicie nieregularny odstęp R–R. Trzepotanie przedsionków: fale trzepotania o kształcie zębów piły z częstością około 250–350/min i stałym stosunkiem przewodzenia, np. 2:1 lub 4:1. Blok AV I stopnia: rytm zatokowy ze stałym odstępem PR powyżej 0,20 s. Rytm węzłowy: wąski zespół QRS z częstością 40–60/min i nieobecnymi lub odwróconymi załamkami P (PR poniżej 0,12 s lub P po zespole QRS). PVC to przedwczesny, szeroki (0,12 s lub więcej), dziwaczny zespół QRS bez załamka P, z załamkiem T skierowanym w przeciwną stronę i zwykle z pełną przerwą wyrównawczą; w bigeminii co drugie pobudzenie jest PVC.
Pięć kroków
1. Częstość: R–R = 26 małych kratek, 1500 ÷ 26 ≈ 58 na minutę.
2. Rytm: regularny, każdy odstęp R–R wynosi 1,04 s.
3. Załamki P: dodatnie, po jednym przed każdym zespołem QRS, wszystkie takie same.
4. Odstęp PR: 0,36 s, stały, dłuższy niż 0,20 s.
5. QRS: 0,10 s, wąski (poniżej 0,12 s).
Interpretacja
blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
Odpowiedź
blok przedsionkowo-komorowy (AV) I stopnia
12.Interpretacja zapisu rytmu EKG
Odpowiedź: Załamki P w grupie = 4
Bloki AV: wyznacz kolejne załamki P i sprawdź, po których następuje zespół QRS. Blok I stopnia: każdy załamek P przewiedziony, PR stały i powyżej 0,20 s. Blok II stopnia typu I (Mobitz I, Wenckebacha): odstęp PR wydłuża się z pobudzenia na pobudzenie, aż jeden załamek P nie zostanie przewiedziony, po czym cykl zaczyna się od nowa (grupowanie pobudzeń). Blok II stopnia typu II (Mobitz II): odstęp PR pobudzeń przewiedzionych pozostaje stały, a załamki P nagle nie są przewodzone; zespół QRS jest często szeroki. Blok III stopnia (całkowity): załamki P i zespoły QRS są każde regularne, ale niezależne, odstęp PR zmienia się przypadkowo, a częstość przedsionków jest większa niż częstość rytmu zastępczego (węzłowy 40–60/min z wąskim zespołem QRS, komorowy 20–40/min z szerokim zespołem QRS). Bloku 2:1 nie można na podstawie jednego zapisu określić jako typ I lub typ II.
Wyznacz załamki P
P–P = 0,88 s, regularny; po jednym załamku P z każdych 4 nie następuje przewodzenie
PR w każdej grupie
PR₁ = 0,20 s, PR₂ = 0,34 s, PR₃ = 0,42 s
Odpowiedź
Załamki P w grupie = 4
Blok Wenckebacha 4:3.
13.Statystyka w praktyce opartej na dowodach
Odpowiedź: LR− = 0,31
Ilorazy wiarygodności i miary ryzyka: LR+ = czułość/(1 − swoistość), LR− = (1 − czułość)/swoistość. W badaniu klinicznym EER i CER to częstości zdarzeń z leczeniem i bez leczenia: RR = EER/CER, ARR = CER − EER, RRR = ARR/CER i NNT = 1/ARR, zaokrąglone w górę. W badaniu kliniczno-kontrolnym można użyć wyłącznie ilorazu szans OR = ad/(bc). Współczynnik zapadalności = nowe przypadki/osobo-czas.
Czułość i swoistość
Se = 103/130 = 0,7923
Sp = 388/570 = 0,6807
Ujemny iloraz wiarygodności
LR− = (1 − 0,7923)/0,6807 = 0,3051 ≈ 0,31
Odpowiedź
LR− = 0,31
14.Statystyka w praktyce opartej na dowodach
Odpowiedź: NNT = 87
Wartości predykcyjne zależą od chorobowości: PPV = Se·p/(Se·p + (1 − Sp)(1 − p)) i NPV = Sp(1 − p)/(Sp(1 − p) + (1 − Se)p). Z ilorazami wiarygodności: szanse przedtestowe = p/(1 − p), szanse potestowe = szanse przedtestowe × LR, prawdopodobieństwo = szanse/(1 + szanse). Dla populacji N prawdziwie dodatnie = N·p·Se, a fałszywie dodatnie = N·(1 − p)·(1 − Sp). NNT = 1/(CER × RRR), zaokrąglone w górę.
Zmniejszenie ryzyka bezwzględnego
ARR = 0,04·0,29 = 0,0116
Liczba pacjentów, których trzeba leczyć
NNT = 1/0,0116 = 86,21 → 87
Odpowiedź
NNT = 87
Ten sam efekt względny daje mniejsze NNT, gdy ryzyko wyjściowe jest wyższe.