Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.
2Zadania do ćwiczenia
1.FarmakologiaŚredni
A woman taking the combined pill should seek care urgently for which symptom?
ASlight nausea in the first few weeks
BLight spotting between periods early on
CMild breast tenderness in the first month
DA painful, swollen calf or sudden chest pain
2.FarmakologiaTrudny
Morphine 4 mg IV is ordered. The ampoule contains 10 mg/mL. What volume should be drawn up?
A2,5 mL
B0,04 mL
C4 mL
D0,4 mL
3.Obliczanie dawekŚredni
Dziecko o masie 28 kg ma zlecone 5 mg/kg leku. Roztwór wyjściowy zawiera 25 mg/mL. Pobierz dawkę: jaką objętość V podajesz?
28 kg5 mg/kg25 mg/mL
V = mL
4.Obliczanie dawekTrudny
Zlecona dawka to 0,84 mg. Ampułka zawiera 1000 mikrogramów na mL. Pobierz dawkę do strzykawki 1 mL: jaką objętość V podajesz?
0,84 mg1000 mcg/mL
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent otrzymuje bolus dożylny 210 mg leku (gentamicin). Stężenie ekstrapolowane wstecz do czasu zero wynosi 10 mg/L, a okres półtrwania 3,5 h. Oblicz objętość dystrybucji Vd.
D = 210 mgC₀ = 10 mg/Lt½ = 3,5 h
Vd = L
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Osoba w wieku 57 lat (płeć: kobieta) waży 76 kg i ma stężenie kreatyniny w surowicy 3,3 mg/dL (292 µmol/L). Oszacuj klirens kreatyniny według Cockcrofta–Gaulta: CrCl (mL/min) = (140 − wiek) × masa ciała (kg)/(72 × SCr w mg/dL), × 0,85 u kobiet. Zwykły schemat leku (gentamicin) to 80 mg co 8 h przy klirensie kreatyniny 100 mL/min. Przy zachowaniu dawki odstęp wydłuża się proporcjonalnie do spadku klirensu. Oblicz nowy odstęp między dawkami τ. Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.
Odpowiedź: D · A painful, swollen calf or sudden chest pain
Dlaczego to jest odpowiedź
Combined hormonal contraception increases the risk of venous thromboembolism and, rarely, stroke. Leg pain or swelling, chest pain, breathlessness, severe headache or vision changes need urgent assessment.
Odpowiedź
D · A painful, swollen calf or sudden chest pain
2.Farmakologia
Odpowiedź: D · 0,4 mL
Dlaczego to jest odpowiedź
4 mg ÷ 10 mg/mL = 0,4 mL. The unused remainder of a controlled drug is discarded with a witness.
Odpowiedź
D · 0,4 mL
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 5,6 mL
Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.
Dawka z masy ciała
D = 5·28 = 140 mg
Objętość
V = 140/25 = 5,6 mL
Na strzykawce
Na tej strzykawce 10 mL każda mała kreska to 0,2 mL.
Odpowiedź
V = 5,6 mL
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 0,84 mL
Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.
Te same jednostki
0,84 mg = 840 mcg
Objętość
V = 840/1000 = 0,84 mL
Odpowiedź
V = 0,84 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: Vd = 21 L
Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Objętość dystrybucji
Vd = 210/10 = 21 L
Odpowiedź
Vd = 21 L
6.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: τ = 35,5 h
Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Klirens kreatyniny (Cockcroft–Gault)
CrCl = (140 − 57)·76/(72·3,3)·0,85 = 22,57 mL/min
Nowy odstęp
τ = 8·100/22,57 = 35,45 ≈ 35,5 h
Odpowiedź
τ = 35,5 h
W praktyce odstęp zaokrągla się do wygodnej wartości, takiej jak 12, 24, 36 lub 48 h.