Farmakologia: zestaw na powtórkę

Wzory, najważniejsze kroki metod dla każdego tematu i 6 zadań do ćwiczenia, z pełnymi rozwiązaniami na końcu.

Nowe zadaniaWróć do przedmiotu

W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.

1Wzory i metody

Obliczanie dawek

Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Metoda

  1. Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
  2. Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
  3. Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
  4. Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.

Farmakokinetyka kliniczna

Stała szybkości i okres półtrwania
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Rozpad pierwszego rzędu
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dwa stężenia
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Objętość i klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dawka nasycająca
LD = Vd·C/(S·F)
Szybkość podtrzymująca
R = CL·Css/(S·F)
Średni stan stacjonarny
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Stan ustalony
1 − (1/2)ⁿ po n okresach półtrwania; ≈ 97% po 5
Wlew
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Odstęp i dawka na podstawie szczytu i wartości dolnej
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − wiek) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0,85 u kobiet
Korekta dawki przy niewydolności nerek
dawka × CrCl/norma; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/norma)

Metoda

  1. Przelicz okres półtrwania na stałą szybkości: k = 0,693/t½.
  2. Zamień wartości na kg na wartości całkowite: Vd (L) = L/kg × masa ciała, CL (L/h) = L/kg/h × masa ciała.
  3. Wybierz zależność: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), szybkość podtrzymująca = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k.
  4. Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
  5. Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.

2Zadania do ćwiczenia

1.FarmakologiaŚredni

A man takes finasteride. What should be explained about handling the tablets?

  1. APregnant women should not handle crushed or broken tablets
  2. BAnyone can handle the tablets, as they contain no active drug
  3. CThe tablets must be stored in the fridge
  4. DThe tablets must be crushed before swallowing
2.FarmakologiaTrudny

A patient's record shows anaphylaxis to penicillin. Amoxicillin has been prescribed. What should the nurse do?

  1. AGive the amoxicillin, as it belongs to a different antibiotic group
  2. BGive half the dose and observe for a reaction
  3. CWithhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin
  4. DGive the amoxicillin with an antihistamine to prevent a reaction
3.Obliczanie dawekŚredni
024681010 mL

Dziecko o masie 24 kg ma zlecone 5 mg/kg leku. Roztwór wyjściowy zawiera 40 mg/mL. Pobierz dawkę: jaką objętość V podajesz?

24 kg5 mg/kg40 mg/mL
V = mL
4.Obliczanie dawekTrudny
50 mg/1 mLV = ? mL

Pacjent waży 55 lb. Zlecono 0,5 mg/kg jednorazowo, a roztwór podstawowy zawiera 50 mg w 1 mL. Przyjmując 1 kg = 2,2 lb, jaką objętość V podasz?

55 lb0,5 mg/kg50 mg/1 mL1 kg = 2,2 lb
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
110t (h)C (mg/L)C₀ = 8 mg/Lt½ = 3 hC₀/2

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent otrzymuje bolus dożylny 120 mg leku (gentamicin). Stężenie ekstrapolowane wstecz do czasu zero wynosi 8 mg/L, a okres półtrwania 3 h. Oblicz klirens CL w L/h.

D = 120 mgC₀ = 8 mg/Lt½ = 3 h
CL = L/h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
82 kg66 · mężczyznaSCr 1,8 mg/dLCrCl → τ = ? h

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Osoba w wieku 66 lat (płeć: mężczyzna) waży 82 kg i ma stężenie kreatyniny w surowicy 1,8 mg/dL (159 µmol/L). Oszacuj klirens kreatyniny według Cockcrofta–Gaulta: CrCl (mL/min) = (140 − wiek) × masa ciała (kg)/(72 × SCr w mg/dL), × 0,85 u kobiet. Zwykły schemat leku (vancomycin) to 1000 mg co 12 h przy klirensie kreatyniny 120 mL/min. Przy zachowaniu dawki odstęp wydłuża się proporcjonalnie do spadku klirensu. Oblicz nowy odstęp między dawkami τ. Zaokrąglij do jednego miejsca po przecinku.

66 lata82 kgmężczyznaSCr = 1,8 mg/dL1000 mg q12hCrCl wartości normalne 120 mL/min
τ = h

3Roztwory

1.Farmakologia

Odpowiedź: A · Pregnant women should not handle crushed or broken tablets

Dlaczego to jest odpowiedź

Finasteride can be absorbed through the skin and may affect genital development of a male fetus. Women who are or may become pregnant should avoid contact with crushed or broken tablets.

Odpowiedź

A · Pregnant women should not handle crushed or broken tablets
2.Farmakologia

Odpowiedź: C · Withhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin

Dlaczego to jest odpowiedź

Amoxicillin is a penicillin, so it must not be given to someone with penicillin anaphylaxis. The nurse holds the dose, informs the prescriber and makes sure the allergy is clearly recorded.

Odpowiedź

C · Withhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin
3.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 3 mL

Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.

Dawka z masy ciała

D = 5·24 = 120 mg

Objętość

V = 120/40 = 3 mL

Na strzykawce

Na tej strzykawce 10 mL każda mała kreska to 0,2 mL.

Odpowiedź

V = 3 mL
4.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 0,25 mL

Dose calculation: the amount to give equals what is prescribed divided by what you have, times the quantity it comes in: amount = (desired dose/stock strength) × stock volume. Always keep the units the same (convert g to mg, mg to mcg first) and check that the answer is sensible.

Masa ciała w kg

55/2,2 = 25 kg

Dawka

0,5·25 = 12,5 mg

Objętość

V = (12,5/50)·1 = 0,25 mL

Odpowiedź

V = 0,25 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: CL = 3,466 L/h

Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Objętość dystrybucji

Vd = 120/8 = 15 L

Stała szybkości

k = 0,693/3 = 0,231 h⁻¹

Klirens

CL = 0,231·15 = 3,466 L/h

Odpowiedź

CL = 3,466 L/h
6.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: τ = 30,8 h

Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Klirens kreatyniny (Cockcroft–Gault)

CrCl = (140 − 66)·82/(72·1,8) = 46,82 mL/min

Nowy odstęp

τ = 12·120/46,82 = 30,76 ≈ 30,8 h

Odpowiedź

τ = 30,8 h

W praktyce odstęp zaokrągla się do wygodnej wartości, takiej jak 12, 24, 36 lub 48 h.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology