Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.
2Zadania do ćwiczenia
1.FarmakologiaŚredni
Po jakim czasie mniej więcej lek podawany w stałych odstępach osiąga stan stacjonarny?
APo 10 okresach półtrwania
BPo 4–5 okresach półtrwania
CZależy to tylko od wielkości dawki
DPo 1 okresie półtrwania
2.FarmakologiaTrudny
A patient with type 2 diabetes starts a high dose of prednisolone for a flare of COPD. Which change should the nurse expect?
ALower potassium only, with no effect on glucose
BHigher blood glucose, so more frequent glucose checks are needed
CLower blood glucose, so the diabetes medicines should be stopped
DNo change in glucose, as steroids act only in the lungs
3.Obliczanie dawekŚredni
Pacjent waży 22 kg. Zlecona dawka to 5 mg/kg na dobę, podzielona na 4 równe dawki. Ile miligramów D podaje się w jednej dawce?
22 kg5 mg/kg/dobę4× na dobę
D = mg
4.Obliczanie dawekTrudny
Musisz przygotować 1000 mL roztworu 0,5% (w/v) z roztworu podstawowego 50% (w/v). Jakiej objętości roztworu podstawowego V₁ potrzebujesz?
C₁ = 50%C₂ = 0,5%V₂ = 1000 mL
V₁ = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Po dawce dożylnej leku (vancomycin) stężenie wynosi 30 mg/L po 2 h i 9,1 mg/L po 14 h. Załóż eliminację pierwszego rzędu. Oblicz okres półtrwania t½.
C1 = 30 mg/L (2 h)C2 = 9,1 mg/L (14 h)
t½ = h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent otrzymuje wankomycynę dożylnie co 12 h; klirens wankomycyny wynosi 6 L/h. Każda dawka to 1500 mg leku (vancomycin). Oblicz średnie stężenie w stanie stacjonarnym Css,avg.
CL = 6 L/hτ = 12 hS = 1F = 1D = 1500 mg
Css,avg = mg/L
3Roztwory
1.Farmakologia
Odpowiedź: B · Po 4–5 okresach półtrwania
Dlaczego to jest odpowiedź
Przy wielokrotnym podawaniu stężenie zbliża się do stanu stacjonarnego po ok. 4–5 okresach półtrwania, niezależnie od dawki. Dawka nasycająca pozwala osiągnąć go szybciej.
Odpowiedź
B · Po 4–5 okresach półtrwania
2.Farmakologia
Odpowiedź: B · Higher blood glucose, so more frequent glucose checks are needed
Dlaczego to jest odpowiedź
Glucocorticoids raise blood glucose by increasing liver glucose production and insulin resistance. Glucose is monitored more often, and diabetes treatment may need to be increased during the course.
Odpowiedź
B · Higher blood glucose, so more frequent glucose checks are needed
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: D = 27,5 mg
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Łącznie na dobę
5·22 = 110 mg
Na dawkę
D = 110/4 = 27,5 mg
Odpowiedź
D = 27,5 mg
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V₁ = 10 mL
Solution strengths: a percentage strength is grams per 100 mL, so 1% = 1 g/100 mL = 10 mg/mL. A ratio strength 1:1000 means 1 g in 1000 mL = 1 mg/mL; 1:10 000 is 0,1 mg/mL. For a dilution the amount of drug stays the same: C₁·V₁ = C₂·V₂.
Objętość roztworu podstawowego
V₁ = 0,5·1000/50 = 10 mL
Odpowiedź
V₁ = 10 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: t½ = 6,973 h
Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Stała szybkości eliminacji
k = ln(30/9,1)/12 = 1,193/12 = 0,09941 h⁻¹
Okres połowicznego rozpadu
t½ = 0,693/0,09941 = 6,973 h
Odpowiedź
t½ = 6,973 h
6.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: Css,avg = 20,83 mg/L
Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.