Farmakologia: zestaw na powtórkę

Wzory, najważniejsze kroki metod dla każdego tematu i 6 zadań do ćwiczenia, z pełnymi rozwiązaniami na końcu.

Nowe zadaniaWróć do przedmiotu

W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.

1Wzory i metody

Obliczanie dawek

Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Metoda

  1. Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
  2. Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
  3. Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
  4. Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.

Farmakokinetyka kliniczna

Stała szybkości i okres półtrwania
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Rozpad pierwszego rzędu
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dwa stężenia
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Objętość i klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dawka nasycająca
LD = Vd·C/(S·F)
Szybkość podtrzymująca
R = CL·Css/(S·F)
Średni stan stacjonarny
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Stan ustalony
1 − (1/2)ⁿ po n okresach półtrwania; ≈ 97% po 5
Wlew
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Odstęp i dawka na podstawie szczytu i wartości dolnej
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − wiek) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0,85 u kobiet
Korekta dawki przy niewydolności nerek
dawka × CrCl/norma; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/norma)

Metoda

  1. Przelicz okres półtrwania na stałą szybkości: k = 0,693/t½.
  2. Zamień wartości na kg na wartości całkowite: Vd (L) = L/kg × masa ciała, CL (L/h) = L/kg/h × masa ciała.
  3. Wybierz zależność: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), szybkość podtrzymująca = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k.
  4. Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
  5. Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.

2Zadania do ćwiczenia

1.FarmakologiaŚredni

Why is aspirin avoided in children and teenagers with viral illnesses such as flu or chickenpox?

  1. AIt stops the vaccine from working
  2. BIt causes grey baby syndrome
  3. CIt is linked to Reye's syndrome, which harms the liver and brain
  4. DIt causes severe, permanent hearing loss in young children
2.FarmakologiaTrudny

Objętość dystrybucji leku jest bardzo duża (np. 500 L u dorosłego). Co to sugeruje?

  1. ALeku nie można podać dożylnie
  2. BLek pozostaje prawie w całości w przedziale osoczowym
  3. CLek jest w dużym stopniu wychwytywany przez tkanki
  4. DLek jest szybko wydalany przez nerki
3.Obliczanie dawekŚredni
024681010 mL

Dziecko o masie 24 kg ma zlecone 10 mg/kg leku. Roztwór wyjściowy zawiera 25 mg/mL. Pobierz dawkę: jaką objętość V podajesz?

24 kg10 mg/kg25 mg/mL
V = mL
4.Obliczanie dawekTrudny
00,10,20,30,40,50,60,70,80,911 mL

Zlecona dawka to 2,48 mg. Ampułka zawiera 4000 mikrogramów na mL. Pobierz dawkę do strzykawki 1 mL: jaką objętość V podajesz?

2,48 mg4000 mcg/mL
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
0,1110t (h)C (mg/L)1 h6 mg/L6 h1,1 mg/L

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Po dawce dożylnej leku (tobramycin) stężenie wynosi 6 mg/L po 1 h i 1,1 mg/L po 6 h. Załóż eliminację pierwszego rzędu. Oblicz stałą szybkości eliminacji k.

C1 = 6 mg/L (1 h)C2 = 1,1 mg/L (6 h)
k = h⁻¹
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
t (h)C (mg/L)Css​14 hC = ?

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Wlew leku (theophylline) biegnie z prędkością 36 mg/h bez dawki nasycającej. Klirens pacjenta wynosi 3 L/h, a okres półtrwania 6 h. Jakie jest stężenie C po 14 h?

R = 36 mg/hCL = 3 L/ht½ = 6 ht = 14 h
C = mg/L

3Roztwory

1.Farmakologia

Odpowiedź: C · It is linked to Reye's syndrome, which harms the liver and brain

Dlaczego to jest odpowiedź

Aspirin given during viral infections in young people is associated with Reye's syndrome, causing acute encephalopathy and liver failure. Paracetamol or ibuprofen is used for fever instead.

Odpowiedź

C · It is linked to Reye's syndrome, which harms the liver and brain
2.Farmakologia

Odpowiedź: C · Lek jest w dużym stopniu wychwytywany przez tkanki

Dlaczego to jest odpowiedź

Vd znacznie większa od całkowitej wody ciała oznacza niskie stężenie w osoczu, bo większość leku jest w tkankach (tłuszcz, mięśnie), jak w przypadku digoksyny czy amiodaronu.

Odpowiedź

C · Lek jest w dużym stopniu wychwytywany przez tkanki
3.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 9,6 mL

Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.

Dawka z masy ciała

D = 10·24 = 240 mg

Objętość

V = 240/25 = 9,6 mL

Na strzykawce

Na tej strzykawce 10 mL każda mała kreska to 0,2 mL.

Odpowiedź

V = 9,6 mL
4.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 0,62 mL

Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.

Te same jednostki

2,48 mg = 2480 mcg

Objętość

V = 2480/4000 = 0,62 mL

Odpowiedź

V = 0,62 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: k = 0,3393 h⁻¹

Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Stała szybkości eliminacji

k = ln(6/1,1)/5 = 1,696/5 = 0,3393 h⁻¹

Odpowiedź

k = 0,3393 h⁻¹
6.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: C = 9,619 mg/L

Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Stężenie w stanie stacjonarnym

Css = 36/3 = 12 mg/L

Stała szybkości

k = 0,693/6 = 0,1155 h⁻¹

Stężenie po podanym czasie

C = 12·(1 − e−0,1155·14) = 9,619 mg/L

Odpowiedź

C = 9,619 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology