Farmakologia: zestaw na powtórkę

Wzory, najważniejsze kroki metod dla każdego tematu i 6 zadań do ćwiczenia, z pełnymi rozwiązaniami na końcu.

Nowe zadaniaWróć do przedmiotu

W oknie drukowania wybierz „Zapisz jako PDF”, aby zachować kopię na swoim urządzeniu.

1Wzory i metody

Obliczanie dawek

Dawka ze stężenia
objętość = dawka / stężenie
Dawka zależna od masy ciała
dawka = mg/kg × masa ciała
Tabletki
liczba = dawka / dawka w tabletce
Jednostki
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Metoda

  1. Przelicz zleconą dawkę i moc preparatu na tę samą jednostkę.
  2. Użyj wzoru „potrzebne przez dostępne razy ilość”: (D/H) × Q.
  3. Przy dawkach zależnych od masy ciała najpierw pomnóż przez masę w kg, a potem podziel dawkę dobową przez liczbę dawek.
  4. Najpierw oszacuj wynik i sprawdź, czy odpowiedź jest rozsądna.

Farmakokinetyka kliniczna

Stała szybkości i okres półtrwania
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Rozpad pierwszego rzędu
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
Dwa stężenia
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Objętość i klirens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Dawka nasycająca
LD = Vd·C/(S·F)
Szybkość podtrzymująca
R = CL·Css/(S·F)
Średni stan stacjonarny
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Stan ustalony
1 − (1/2)ⁿ po n okresach półtrwania; ≈ 97% po 5
Wlew
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Odstęp i dawka na podstawie szczytu i wartości dolnej
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
CrCl = (140 − wiek) × kg/(72 × SCr mg/dL), × 0,85 u kobiet
Korekta dawki przy niewydolności nerek
dawka × CrCl/norma; Dettli Q = 1 − fe·(1 − CrCl/norma)

Metoda

  1. Przelicz okres półtrwania na stałą szybkości: k = 0,693/t½.
  2. Zamień wartości na kg na wartości całkowite: Vd (L) = L/kg × masa ciała, CL (L/h) = L/kg/h × masa ciała.
  3. Wybierz zależność: C = C₀·e−kt, LD = Vd·C/(S·F), szybkość podtrzymująca = CL·Css/(S·F), τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k.
  4. Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
  5. Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.

2Zadania do ćwiczenia

1.FarmakologiaŚredni

How should a patient store sublingual glyceryl trinitrate (nitroglycerin) tablets?

  1. AIn the fridge in a damp, open container to keep them fresh and cool
  2. BIn the original dark glass bottle, away from heat, light and moisture
  3. CLoose in a shirt pocket close to the body for quick access
  4. DIn a plastic weekly pill box with other tablets
2.FarmakologiaTrudny

On admission, a patient's home medicine list includes warfarin for atrial fibrillation, but warfarin is not on the admission orders. What should the nurse do?

  1. ATell the patient to stop warfarin permanently
  2. BAssume the omission is intended and do nothing
  3. CClarify the omission with the prescriber (medication reconciliation)
  4. DGive the patient's own warfarin brought from home without an order
3.Obliczanie dawekŚredni
024681010 mL

Dziecko o masie 12 kg ma zlecone 2 mg/kg leku. Roztwór wyjściowy zawiera 20 mg/mL. Pobierz dawkę: jaką objętość V podajesz?

12 kg2 mg/kg20 mg/mL
V = mL
4.Obliczanie dawekTrudny
125 mg/5 mLV = ? mL

Dziecku o masie ciała 8 kg zlecono 5 mg/kg na dawkę zawiesiny doustnej, która zawiera 125 mg w 5 mL. Jaką objętość V podasz?

8 kg5 mg/kg125 mg/5 mL
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
0,1110t (h)C (mg/L)1 h6 mg/L7 h0,8 mg/L

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Po dawce dożylnej leku (tobramycin) stężenie wynosi 6 mg/L po 1 h i 0,8 mg/L po 7 h. Załóż eliminację pierwszego rzędu. Oblicz okres półtrwania t½.

C1 = 6 mg/L (1 h)C2 = 0,8 mg/L (7 h)
t½ = h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
VCss,avg​ = ?250 mg · q12hCL = 0,03 L/kg/h79 kg · S = 1 · F = 1

Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent o masie 79 kg przyjmuje doustnie teofilinę (F = 1) co 12 h. Klirens wynosi 0,03 L/kg/h. Każda dawka to 250 mg leku (theophylline). Oblicz średnie stężenie w stanie stacjonarnym Css,avg.

CL = 0,03 L/kg/hτ = 12 hS = 1F = 179 kgD = 250 mg
Css,avg = mg/L

3Roztwory

1.Farmakologia

Odpowiedź: B · In the original dark glass bottle, away from heat, light and moisture

Dlaczego to jest odpowiedź

Nitroglycerin tablets lose potency when exposed to light, heat, air and moisture. They are kept in their original tightly closed dark container, and expired tablets are replaced.

Odpowiedź

B · In the original dark glass bottle, away from heat, light and moisture
2.Farmakologia

Odpowiedź: C · Clarify the omission with the prescriber (medication reconciliation)

Dlaczego to jest odpowiedź

Medication reconciliation compares the patient's home medicines with current orders to find omissions, duplications and errors. The nurse raises the difference with the prescriber, who decides whether to continue, hold or change the drug.

Odpowiedź

C · Clarify the omission with the prescriber (medication reconciliation)
3.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 1,2 mL

Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.

Dawka z masy ciała

D = 2·12 = 24 mg

Objętość

V = 24/20 = 1,2 mL

Na strzykawce

Na tej strzykawce 10 mL każda mała kreska to 0,2 mL.

Odpowiedź

V = 1,2 mL
4.Obliczanie dawek

Odpowiedź: V = 1,6 mL

Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.

Dawka z masy ciała

5·8 = 40 mg

Objętość

V = (40/125)·5 = 1,6 mL

Odpowiedź

V = 1,6 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: t½ = 2,064 h

Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Stała szybkości eliminacji

k = ln(6/0,8)/6 = 2,015/6 = 0,3358 h⁻¹

Okres połowicznego rozpadu

t½ = 0,693/0,3358 = 2,064 h

Odpowiedź

t½ = 2,064 h
6.Farmakokinetyka kliniczna

Odpowiedź: Css,avg = 8,79 mg/L

Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.

Klirens

CL = 0,03·79 = 2,37 L/h

Średnie stężenie w stanie stacjonarnym

Css,avg = S·F·D/(CL·τ) = 1·1·250/(2,37·12) = 8,79 mg/L

Odpowiedź

Css,avg = 8,79 mg/L

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology