Dla czynności nerek najpierw oszacuj CrCl według Cockcrofta–Gaulta, a następnie przeskaluj dawkę lub odstęp.
Sprawdź wynik: stężenia spadają o połowę co okres półtrwania, a stan stacjonarny wymaga około pięciu okresów półtrwania.
2Zadania do ćwiczenia
1.FarmakologiaŚredni
A patient with heart failure starts furosemide. Which self-monitoring instruction is most useful?
AMeasure the temperature twice a day and record it in a diary
BWeigh daily at the same time on the same scales
CCount the respiratory rate each evening
DCheck the blood glucose before every meal
2.FarmakologiaTrudny
A man taking doxazosin for hypertension starts sildenafil for erectile dysfunction. What is the main risk?
ASevere hypertension and a pounding headache
BSymptomatic low blood pressure and fainting
CBronchospasm
DHyperkalaemia
3.Obliczanie dawekŚredni
Pacjent waży 18 kg i ma zleconą jednorazową dawkę 10 mg/kg. Wyznacz dawkę D w mg.
18 kg10 mg/kg
D = mg
4.Obliczanie dawekTrudny
Zlecona dawka to 135 mikrogramów. Ampułka zawiera 0,5 mg/mL. Pobierz dawkę do strzykawki 1 mL: jaką objętość V podajesz?
135 mcg0,5 mg/mL
V = mL
5.Farmakokinetyka klinicznaŚredni
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Po dawce dożylnej leku (tobramycin) stężenie wynosi 10 mg/L po 1 h i 5 mg/L po 4 h. Załóż eliminację pierwszego rzędu. Oblicz okres półtrwania t½.
C1 = 10 mg/L (1 h)C2 = 5 mg/L (4 h)
t½ = h
6.Farmakokinetyka klinicznaTrudny
Ćwiczenie (wymyślone wartości, nie stanowią wskazówek klinicznych). Pacjent otrzymuje wankomycynę dożylnie co 12 h; klirens wankomycyny wynosi 4,5 L/h. Jaka dawka D w mg daje średnie stężenie w stanie stacjonarnym 25 mg/L?
CL = 4,5 L/hτ = 12 hS = 1F = 1Css,avg = 25 mg/L
D = mg
3Roztwory
1.Farmakologia
Odpowiedź: B · Weigh daily at the same time on the same scales
Dlaczego to jest odpowiedź
Daily weight is the best home measure of fluid balance. A rapid gain suggests fluid retention, and a rapid loss suggests overdiuresis and dehydration, both of which should be reported.
Odpowiedź
B · Weigh daily at the same time on the same scales
2.Farmakologia
Odpowiedź: B · Symptomatic low blood pressure and fainting
Dlaczego to jest odpowiedź
Alpha blockers and PDE5 inhibitors both cause vasodilation, so together they can cause marked hypotension. Patients should be stable on the alpha blocker, and the PDE5 inhibitor is started at a low dose.
Odpowiedź
B · Symptomatic low blood pressure and fainting
3.Obliczanie dawek
Odpowiedź: D = 180 mg
Obliczanie dawki: ilość do podania to dawka zlecona podzielona przez moc preparatu, razy ilość, w jakiej ta moc występuje: ilość = (dawka zlecona/moc) × objętość. Zawsze ujednolicaj jednostki (najpierw zamień g na mg, mg na µg) i sprawdzaj, czy wynik ma sens.
Dawka
10·18 = 180 mg
Odpowiedź
D = 180 mg
4.Obliczanie dawek
Odpowiedź: V = 0,27 mL
Pobieranie dawki: objętość = (przepisana dawka/stężenie preparatu) × objętość preparatu. Najpierw zamień na te same jednostki, potem sprawdź, czy objętość mieści się w strzykawce i wypada na jednej z jej kresek.
Te same jednostki
0,5 mg/mL = 500 mcg/mL
Objętość
V = 135/500 = 0,27 mL
Odpowiedź
V = 0,27 mL
5.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: t½ = 3 h
Klirens i objętość: w stanie stacjonarnym szybkość dawkowania równa się szybkości eliminacji, więc szybkość podtrzymująca = CL × Css. Dawka nasycająca to LD = Vd × C/(S × F), gdzie S to współczynnik soli (ułamek substancji czynnej w soli), a F to biodostępność (1 dla podania dożylnego). Z dwóch stężeń k = ln(C₁/C₂)/Δt; dla bolusa dożylnego Vd = dawka/C₀ i CL = k × Vd. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Stała szybkości eliminacji
k = ln(10/5)/3 = 0,6931/3 = 0,231 h⁻¹
Okres połowicznego rozpadu
t½ = 0,693/0,231 = 3 h
Odpowiedź
t½ = 3 h
6.Farmakokinetyka kliniczna
Odpowiedź: D = 1350 mg
Projektowanie schematu: przy szybkich dawkach dożylnych stężenie spada od szczytu do wartości dolnej w trakcie odstępu, więc τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, a dawka przywracająca szczyt to Vd × (Cpeak − Ctrough). Średnie stężenie w stanie stacjonarnym to Css,avg = S·F·dawka/(CL·τ). Wlew narasta jako C = (R/CL)(1 − e−kt). Dla leku wydalanego przez nerki dawkę skaluje się według klirensu kreatyniny. Liczby służą wyłącznie do ćwiczeń; przy pacjencie zawsze postępuj zgodnie z lokalnymi procedurami i zlecaj podwójną kontrolę dawek wysokiego ryzyka.
Dawka
D = Css,avg·CL·τ/(S·F) = 25·4,5·12/(1·1) = 1350 mg