CFA Level I nicel yöntemler ve sabit getirili menkul kıymetler alıştırmaları: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 20 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Paranın zaman değeri

Gelecek değer
FV = PV·(1 + i)n
Bugünkü değer
PV = FV/(1 + i)n
Yılda birden çok dönem
i = r/m, N = m·n
Anüite, bugünkü değer
PV = PMT·[1 − (1 + i)−n]/i
Anüite, gelecek değer
FV = PMT·[(1 + i)n − 1]/i

Yöntem

  1. Her nakit akışını ve zamanlamasını gösteren bir zaman çizelgesi çizin.
  2. Faiz oranını döneme uydurun: aylık ödemeler için aylık oran.
  3. Tek tutarlar için FV = PV·(1 + i)ⁿ, eşit ödemeler için anüite formüllerini kullanın.
  4. Cevabın işaretini ve büyüklük mertebesini kontrol edin.

NBD ve IRR

Net bugünkü değer
NPV = −C0 + Σ CFt/(1 + r)t
Eşit nakit akışları
NPV = −C0 + CF·[1 − (1 + r)−n]/r
İç verim oranı
NPV = 0 yapan r
Karar
NPV > 0 ise (veya IRR > gerekli getiri) kabul et

Yöntem

  1. Tüm nakit akışlarını yıllarıyla listeleyin; 0. yıldaki yatırım negatiftir.
  2. Her nakit akışını iskonto edin: CFt/(1 + r)t.
  3. NBD’yi bulmak için toplayın. Pozitif değer, projenin r’den fazla kazandırdığı anlamına gelir.
  4. İVO için NBD’yi sıfır yapan oranı deneme yoluyla veya enterpolasyonla bulun.

Tahvil fiyatlaması ve getiri

Tahvil fiyatı
P = C·(1 − (1 + y)−n)/y + F/(1 + y)n
Altı aylık
C/2, y/2 ve 2n dönem
Cari getiri
C/P
Fiyat ve getiri
getiri artar → fiyat düşer

Yöntem

  1. Dönem başına kuponu ve dönem başına getiriyi bulun.
  2. Fiyat = kuponların bugünkü değeri (bir anüite) + nominal değerin bugünkü değeri.
  3. Altı aylık kuponlarda kuponun yarısını, getirinin yarısını ve dönem sayısının iki katını kullanın.
  4. Kontrol: getiri kupon oranının üstündeyse fiyat nominal değerin altındadır.

CAPM ve WACC

CAPM
re = rf + β·(rm − rf)
WACC
E/V·re + D/V·rd·(1 − T)
Firma değeri
V = E + D

Betimsel istatistik

Ortalama
x̄ = Σx/n
Örneklem standart sapması
s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1))
Medyan
sıralı verinin ortadaki değeri
z puanı
z = (x − μ)/σ
Normal dağılım
68% ±1σ içinde, 95% ±2σ içinde

Olasılık

Tümleyen
P(not A) = 1 − P(A)
Toplama kuralı
P(A ∪ B) = P(A) + P(B) − P(A ∩ B)
Bağımsız olaylar
P(A ∩ B) = P(A)·P(B)
Koşullu olasılık
P(A|B) = P(A ∩ B)/P(B)
Binom
P(X = k) = C(n,k)·pk(1 − p)n−k

Normal dağılım

z puanı
z = (x − μ)/σ
x’in altında
P(X < x) = Φ(z)
x’in üstünde
P(X > x) = 1 − Φ(z)
Arasında
Φ(z2) − Φ(z1)
Yüzdelik
x = μ + z·σ

Yöntem

  1. Değeri z puanına çevirin: z = (x − μ)/σ.
  2. z’nin solundaki alan olan Φ(z)’yi tablodan bulun.
  3. Sağdaki alan için 1 − Φ(z) kullanın; bir aralık için iki sol alanı birbirinden çıkarın.
  4. Bir yüzdelik için geriye doğru çalışın: alan için z’yi bulun, sonra x = μ + z·σ.

Güven aralıkları

σ biliniyor
x̄ ± z·σ/√n
σ bilinmiyor
x̄ ± t·s/√n, df = n − 1
Kritik z
90%: 1,645, 95%: 1,96, 99%: 2,576
Örneklem büyüklüğü
n = (z·σ/E)², rounded up

Yöntem

  1. z (anakütle σ’sı biliniyor) ile t (yalnızca örneklem s’si, n − 1 serbestlik derecesiyle) arasında karar verin.
  2. Güven düzeyi için kritik değeri bulun.
  3. Hata payı: E = kritik değer × standart sapma/√n.
  4. Aralık: x̄ ± E.

Hipotez testleri ve güven aralıkları

Ortalama için z testi
z = (x̄ − μ0)/(σ/√n)
Ortalama için t testi
t = (x̄ − μ0)/(s/√n), df = n − 1
5% düzeyinde çift yönlü
|z| > 1,96 ise H0’ı reddet
Güven aralığı
x̄ ± z·σ/√n

Yöntem

  1. H₀ ve H₁’i belirtin ve testin tek mi çift yönlü mü olduğuna karar verin.
  2. Test istatistiğini hesaplayın: (x̄ − μ₀)/(σ/√n) ya da s ve t ile.
  3. Kritik değerle karşılaştırın ya da p değerini bulun.
  4. İstatistik kritik değerin ötesindeyse (p, α’dan küçükse) H₀’ı reddedin ve sonucu sözle ifade edin.

Doğrusal regresyon ve korelasyon

Kareler toplamları
Sxx = Σ(x − x̄)² = Σx² − (Σx)²/n, Sxy = Σxy − ΣxΣy/n
Eğim
b = Sxy/Sxx
Kesişim noktası
a = ȳ − b·x̄
Korelasyon
r = Sxy/√(SxxSyy)
Artık
e = y − ŷ

2Alıştırma soruları

1.Paranın zaman değeriOrta
yıl0123…8€3 000FV = ?

€3 000 tutarını, aylık bileşik, yıllık %6 nominal faizle yatırıyorsunuz. 8 yıl sonra yatırımın değeri FV'yi bulun.

PV = €3 0006% / 12n = 8
FV = €
2.Paranın zaman değeriZor
ay0123…204€200€200€200FV = ?

17 yıl boyunca her ayın sonunda €200 biriktiriyorsunuz. Hesap aylık bileşik, yıllık %3 faiz ödüyor. Sonunda ne kadar birikmiş olur? FV'ü bulun.

A = €2003% / 12N = 204
FV = €
3.NBD ve IRROrta
yıl0123…9−400 00018 000+4%+4%…r = 9%, NPV = ?

Bir proje bugün €400 000 maliyetindedir. Birinci yılın sonunda €18 000 sağlar ve nakit akışı sonra sonsuza kadar yıllık %4 büyür. Sermaye maliyeti %9. Net bugünkü değer NPV değerini bulun.

C0 = €400 000CF1 = €18 000g = 4%r = 9%
NPV = €
4.NBD ve IRRZor
yıl0123−25 00017 00018 00013 000

Bir proje €25 000 tutarındadır ve 1'den 3'ye kadar yılların sonunda €17 000, €18 000, €13 000 getirir. İç verim oranı IRR'ü yüzde olarak bulun.

CF0 = −25 000CF1 = 17 000CF2 = 18 000CF3 = 13 000
IRR = %
5.Tahvil fiyatlaması ve getiriOrta
yıl0123…11P€80€80€80 + €1 000

Nominal değeri €1 000 olan bir tahvil yıllık 8% kupon ödüyor ve vadesi 11 yıl sonra doluyor. Vadeye kadar getirisi 9% değerinden 8% değerine değişiyor. Tahvil fiyatı ne kadar ΔP değişir?

F = €1 000kupon = 8%n = 11y1 = 9%y2 = 8%
ΔP = €
6.Tahvil fiyatlaması ve getiriZor
yıl0123…9€885€80€80 + €1 000

Nominal değeri €1 000 ve yıllık kuponu 8% olan bir tahvilin vadesi 9 yıl sonra doluyor ve €885 fiyatla satılıyor. Vadeye kadar getirisi YTM değerini yüzde olarak bulun.

F = €1 000kupon = 8%n = 9P = €885
YTM = %
7.CAPM ve WACCOrta
WACC = ?özkaynakEre​ = 8%borçD = 1·Erd​ = 5%T = 21%

Bir şirketin (piyasa değerleriyle) borç/özsermaye oranı 1. Özsermaye maliyeti 8%, vergi öncesi borç maliyeti 5% ve vergi oranı 21%. WACC değerini bulun.

D/E = 1re = 8%rd = 5%T = 21%
WACC = %
8.CAPM ve WACCZor
WACC = ?özkaynak5 000 000 × €15,50β = 1,1rf​ = 2,5%, rm​ = 7%borç5 000 × €1 050rd​ = 6%T = 20%

Bir şirketin her biri €15,50 olan 5 000 000 hissesi ve her biri €1 050 fiyattan işlem gören 5 000 tahvili var. Vergi öncesi borç maliyeti 6% ve vergi oranı 20%. Hissenin betası 1,1, risksiz faiz oranı 2,5% ve piyasa getirisi 7%. WACC’yi bulun.

β = 1,1rf = 2,5%rm = 7%rd = 6%T = 20%
WACC = %
9.Betimsel istatistikOrta
152025303540455055

Verinin örneklem standart sapması s'ı bulun: 23, 56, 30, 15, 30, 47, 43.

n = 7
s =
10.Betimsel istatistikZor
z −2−1012

Sınav puanları ortalaması 170 ve standart sapması 10 olan normal dağılımlıdır. 165 puanının z puanı z'yi bulun.

μ = 170σ = 10x = 165
z =
11.OlasılıkOrta
xp(x)00,310,0520,3530,1540,15μ = 1,8

Gösterilen dağılım için X’in varyansını Var(X) bulun.

x: 0, 1, 2, 3, 4p(x): 0,3, 0,05, 0,35, 0,15, 0,15
Var(X) =
12.OlasılıkZor
xp(x)10,0520,2530,3540,35μ

X gösterilen dağılıma sahiptir ve Y = 2X − 3. Y’nin standart sapmasını σY bulun.

x: 1, 2, 3, 4p(x): 0,05, 0,25, 0,35, 0,35Y = 2X − 3
σY =
13.Normal dağılımOrta
169,6190,95P = ?

yetişkin erkeklerin boyları, ortalaması 178 cm ve standart sapması 7 cm olan normal dağılıma uyar. Hangi oran 169,6 ile 190,95 cm arasındadır? P değerini ondalık sayı olarak verin.

μ = 178σ = 7x1 = 169,6x2 = 190,95
P =
14.Normal dağılımZor
10 g0X − Y?

1. hattan bir ürünün kütlesi X ve 2. hattan olanın kütlesi Y bağımsız ve normaldir: X’in ortalaması 500 g, standart sapması 8 g; Y’nin ortalaması 490 g, standart sapması 6 g’dir. X’in Y’den büyük olma olasılığını P bulun. z’yi iki ondalığa yuvarlayın.

μX = 500 g, σX = 8 gμY = 490 g, σY = 6 g
P =
15.Güven aralıklarıOrta
μ₁ − μ₂0LUx̄₁ − x̄₂E = ?95%

İki telefon modelinin pil ömrü karşılaştırılıyor. Model 1: 50 telefon, ortalama 59 h, bilinen standart sapma 19 h. Model 2: 100 telefon, ortalama 51 h, bilinen standart sapma 5 h. μ₁ − μ₂ için %95 güven aralığının hata payı E değerini bulun.

n₁ = 50x̄₁ = 59 hσ₁ = 19 hn₂ = 100x̄₂ = 51 hσ₂ = 5 h95%
E = h
16.Güven aralıklarıZor
p ≈ 0,3, n = ?p̂ − Ep̂ + Ep̂E = 0,0490%

Bir pilot çalışma ürünlerin yaklaşık 0,3 kadarının kusurlu olduğunu gösteriyor. Oran için %90 güven aralığının hata payının en fazla 0,04 olması için kaç ürün n incelenmelidir?

p ≈ 0,3E = 0,0490%
n =
17.Hipotez testleri ve güven aralıklarıOrta
−2,3652,365t = ?df = 7

8 çalışan bir eğitim kursundan önce ve sonra yazma testine giriyor. Her kişi için d = sonra − önce farkı (dakikadaki kelime) kaydediliyor. Ortalama fark 8,49 ve farkların standart sapması 8. H₀: μd = 0 için eşleştirilmiş test istatistiği t değerini bulun.

n = 8d̄ = 8,49sd = 8
t =
18.Hipotez testleri ve güven aralıklarıZor
σ = 8, n = ?x̄ − Ex̄ + Ex̄E = 390%

Bir ortalama için %90 güven aralığının hata payının en fazla 3 olması için örneklem ne kadar büyük olmalıdır? Standart sapma 8. En küçük örneklem büyüklüğü n'ü bulun.

σ = 8E = 390%
n =
19.Doğrusal regresyon ve korelasyonOrta
xy155517711984219423104xy15206080100

Tablo, x = °C cinsinden sıcaklık ve y = satılan dondurma için 5 eşleştirilmiş gözlem veriyor. Pearson korelasyon katsayısı r değerini bulun.

n = 5
r =
20.Doğrusal regresyon ve korelasyonZor
xy124222319418516612xy246152025x = 5,5

Tablo, x = yıl cinsinden araç yaşı ve y = k€ cinsinden fiyat için 6 eşleştirilmiş gözlem veriyor. En küçük kareler doğrusu ŷ = a + b·x’i kullanın. x = 5,5 için ŷ tahminini yapın.

n = 6x = 5,5
ŷ =

3Çözeltiler

1.Paranın zaman değeri

Cevap: FV = 4842 €

Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.

Oran ve dönem sayısı

i = r/m = 0,06/12 = 0,005
N = m·n = 12·8 = 96

Gelecek değer

FV = 3 000·(1 + 0,005)96 = 3 000·1,614 = €4 842,43

Cevap

FV = €4 842,43
2.Paranın zaman değeri

Cevap: FV = 53139 €

Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.

Aylık oran ve yatırım sayısı

i = 0,03/12 = 0,0025
N = 12·17 = 204

Yatırımların gelecek değeri

FV = A·((1 + i)N − 1)/i = 200·(1,664 − 1)/0,0025 = €53 138,53

Cevap

FV = €53 138,53

Kendiniz €40 800 yatırdınız; geri kalanı faizdir.

3.NBD ve IRR

Cevap: NPV = −40000 €

Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.

Nakit akışlarının değeri

PV = 18 000/(0,09 − 0,04) = 360 000,00

NPV

NPV = 360 000,00 − 400 000 = −€40 000,00

Cevap

NPV = −€40 000,00

NBD negatif, yani proje gerekli getiriden azını kazandırır.

4.NBD ve IRR

Cevap: IRR = 43,46 %

Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.

IRR'yi iki taraftan sınırlayın

Oran arttıkça NBD azalır; bu yüzden IRR, pozitif NBD veren oran ile negatif NBD veren oran arasındadır.

NPV(40%) = 1 064,14
NPV(45%) = −450,41

Daraltın

Doğrusal enterpolasyon ilk tahmini verir; tekrarlamak (ya da hesap makinesinin IRR işlevi) kesin oranı verir.

IRR ≈ 40 + 5·1 064,14/(1 064,14 − (−450,41)) = 43,51%
kesin: NPV(43,46%) = 0 → IRR = 43,46%

Cevap

IRR = 43,46%
5.Tahvil fiyatlaması ve getiri

Cevap: ΔP = 68,05 €

Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.

Eski getirideki fiyat

C = €80,00, i = 0,09, N = 11
€80,00·(1 − 0,3875)/0,09 + €1 000·0,3875 = €544,42 + €387,53 = €931,95

Yeni getirideki fiyat

C = €80,00, i = 0,08, N = 11
€80,00·(1 − 0,4289)/0,08 + €1 000·0,4289 = €571,12 + €428,88 = €1 000,00

Değişim

ΔP = 1 000,00 − 931,95 = €68,05

Cevap

ΔP = €68,05
6.Tahvil fiyatlaması ve getiri

Cevap: YTM = 9,997 %

Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.

Getiri denklemi

€885 = €80·(1 − (1 + y)⁻⁹)/y + €1 000/(1 + y)⁹

Sayısal olarak çözün

P(9%) = €940,05, P(10%) = €884,82
YTM = 9,997%

Cevap

YTM = 9,997%
7.CAPM ve WACC

Cevap: WACC = 5,975 %

Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.

D/E’den ağırlıklar

E/V = 1/(1 + 1) = 0,5
D/V = 1/(1 + 1) = 0,5

WACC

WACC = 0,5·8% + 0,5·5%·(1 − 0,21) = 5,975%

Cevap

WACC = 5,975%
8.CAPM ve WACC

Cevap: WACC = 7,282 %

Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.

Piyasa değerleri

E = 5 000 000·€15,50 = €77 500 000
D = 5 000·€1 050 = €5 250 000

Öz sermaye maliyeti (CAPM)

re = 2,5% + 1,1·4,5% = 7,45%

Ağırlıklar

V = €82 750 000, E/V = 0,9366, D/V = 0,06344

WACC

WACC = 0,9366·7,45% + 0,06344·6%·(1 − 0,2) = 7,282%

Cevap

WACC = 7,282%
9.Betimsel istatistik

Cevap: s = 14,39

Betimsel istatistik: ortalama, toplamın n'ye bölümüdür; medyan, sıralanmış verinin ortadaki değeridir (n çiftse ortadaki iki değerin ortalaması). Örneklem standart sapması s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1)). z puanı z = (x − μ)/σ, bir değerin ortalamadan kaç standart sapma uzakta olduğunu söyler.

Ortalama

x̄ = 244/7 = 34,86

Sapmaların kareleri

Σ(x − x̄)² = (−11,86)² + 21,14² + (−4,857)² + (−19,86)² + (−4,857)² + 12,14² + 8,143² = 1243

Standart sapma

s = √(1243/6) = 14,39

Cevap

s = 14,39
10.Betimsel istatistik

Cevap: z = −0,5

Betimsel istatistik: ortalama, toplamın n'ye bölümüdür; medyan, sıralanmış verinin ortadaki değeridir (n çiftse ortadaki iki değerin ortalaması). Örneklem standart sapması s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1)). z puanı z = (x − μ)/σ, bir değerin ortalamadan kaç standart sapma uzakta olduğunu söyler.

Standartlaştırın

z = (165 − 170)/10 = −0,5

Cevap

z = −0,5
11.Olasılık

Cevap: Var(X) = 1,96

Kesikli rastgele değişkenler: bir olasılık dağılımı, bir değişkenin alabileceği her x değerini p(x) olasılığıyla listeler; olasılıklar 0 ile 1 arasındadır ve toplamları 1’dir. Beklenen değer (ortalama) E(X) = Σx·p(x)’tir, yani uzun vadeli ortalamadır. Varyans Var(X) = Σ(x − μ)²·p(x) = E(X²) − μ²’dir ve standart sapma σ = √Var(X)’tir. Doğrusal bir değişimde Y = aX + b: E(Y) = a·E(X) + b, Var(Y) = a²·Var(X) ve σY = |a|·σX’tir; sabit eklemek yayılımı değiştirmez.

Ortalama

μ = 0·0,3 + 1·0,05 + 2·0,35 + 3·0,15 + 4·0,15 = 1,8

Karelerin ortalaması

E(X²) = 0·0,3 + 1·0,05 + 4·0,35 + 9·0,15 + 16·0,15 = 5,2

Varyans

Var(X) = 5,2 − 1,8² = 1,96

Cevap

Var(X) = 1,96
12.Olasılık

Cevap: σY = 1,789

Kesikli rastgele değişkenler: bir olasılık dağılımı, bir değişkenin alabileceği her x değerini p(x) olasılığıyla listeler; olasılıklar 0 ile 1 arasındadır ve toplamları 1’dir. Beklenen değer (ortalama) E(X) = Σx·p(x)’tir, yani uzun vadeli ortalamadır. Varyans Var(X) = Σ(x − μ)²·p(x) = E(X²) − μ²’dir ve standart sapma σ = √Var(X)’tir. Doğrusal bir değişimde Y = aX + b: E(Y) = a·E(X) + b, Var(Y) = a²·Var(X) ve σY = |a|·σX’tir; sabit eklemek yayılımı değiştirmez.

X’in yayılımı

μ = 3, Var(X) = 0,8, σX = 0,8944

Doğrusal değişim

σY = |2|·0,8944 = 1,789

Cevap

σY = 1,789

Ortalama ise kayar: E(Y) = 2·3 − 3 = 3.

13.Normal dağılım

Cevap: P = 0,8528

Normal dağılım: bir x değerini z = (x − μ)/σ ile z puanına çevirin; z, ortalamadan kaç standart sapma uzakta olunduğunu sayar. z tablosu (ya da Φ(z)) z’nin solundaki alanı, yani P(X < x) değerini verir. Sağdaki alan 1 − Φ(z), iki değer arasındaki alan ise bu iki alanın farkıdır.

z puanları

z₁ = (169,6 − 178)/7 = −1,2
z₂ = (190,95 − 178)/7 = 1,85

Aradaki alan

P = Φ(1,85) − Φ(−1,2) = 0,9678 − 0,1151 = 0,8528

Cevap

P = 0,8528
14.Normal dağılım

Cevap: P = 0,8413

Normal değişkenlerin toplamı ve farkı: X ve Y bağımsız ve normal ise X + Y ve X − Y de normaldir. Ortalamalar toplanır ya da çıkarılır: E(X ± Y) = μX ± μY. Varyanslar fark için de her zaman toplanır: Var(X ± Y) = σX² + σY², dolayısıyla σ = √(σX² + σY²). Standart sapmalar asla doğrudan toplanmaz. Aynı dağılıma sahip n bağımsız parçanın toplamının ortalaması n·μ, standart sapması σ·√n’dir. Sonra her zamanki gibi standartlaştırın: z = (x − ortalama)/σ ve Φ(z)’yi okuyun.

Farkın dağılımı

μ = 500 − 490 = 10 g, σ = 10 g

Standartlaştırın

z = (0 − 10)/10 = −1

Olasılık

P = 1 − Φ(−1) = 0,8413

Cevap

P = 0,8413
15.Güven aralıkları

Cevap: E = 5,357 h

Interval for a difference: estimate ± critical value × standard error. For two independent means with known σ: SE = √(σ₁²/n₁ + σ₂²/n₂) and z. With equal unknown variances: pooled s_p and t with n₁ + n₂ − 2 degrees of freedom. For paired data, work with the differences: d̄ ± t·s_d/√n.

Nokta tahmini

x̄₁ − x̄₂ = 59 − 51 = 8

Standart hata

SE = √(19²/50 + 5²/100) = 2,733

Hata payı

E = 1,96·2,733 = 5,357

Cevap

E = 5,357 h

Aralık 0’ı içermiyor, yani ortalamalar anlamlı biçimde farklıdır.

16.Güven aralıkları

Cevap: n = 356

Confidence interval for a proportion: p̂ ± z·√(p̂(1 − p̂)/n), where p̂ = x/n. To reach a margin E you need n ≥ z²·p(1 − p)/E², rounded up; without a prior estimate use p = 0,5, which gives the largest n.

n'yi çözün

n = 1,645²·0,3·0,7/0,04² = 355,2

Yukarı yuvarlayın

n = 356

Cevap

n = 356
17.Hipotez testleri ve güven aralıkları

Cevap: t = 3,002

Testing a mean: the test statistic measures how many standard errors the sample mean lies from the value claimed in H₀: z = (x̄ − μ₀)/(σ/√n) when σ is known, t = (x̄ − μ₀)/(s/√n) when it is estimated from the sample. A confidence interval is x̄ ± (critical value)·(standard error).

Ortalama farkın standart hatası

SE = 8/√8 = 2,828

Test istatistiği

t = 8,49/2,828 = 3,002

Cevap

t = 3,002

df = 7 ile iki yönlü %5 kritik değeri 2,365; |t| daha büyük, yani H₀ reddedilir.

18.Hipotez testleri ve güven aralıkları

Cevap: n = 20

Ortalama testi: test istatistiği, örneklem ortalamasının H₀'da iddia edilen değerden kaç standart hata uzakta olduğunu ölçer: σ biliniyorsa z = (x̄ − μ₀)/(σ/√n), örneklemden tahmin ediliyorsa t = (x̄ − μ₀)/(s/√n). Güven aralığı x̄ ± (kritik değer)·(standart hata)'dır.

n'yi çözün

n = (1,645·8/3)² = 19,24

Yukarı yuvarlayın

n = 20

Cevap

n = 20
19.Doğrusal regresyon ve korelasyon

Cevap: r = 0,9942

En küçük kareler regresyonu: x̄ ve ȳ ortalamalar olmak üzere Sxx = Σ(x − x̄)², Syy = Σ(y − ȳ)² ve Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) ise ŷ = a + b·x doğrusunun eğimi b = Sxy/Sxx ve kesişimi a = ȳ − b·x̄’dir; bu yüzden doğru her zaman (x̄, ȳ) noktasından geçer. Pearson korelasyon katsayısı r = Sxy/√(Sxx·Syy) −1 ile 1 arasındadır; r², y’deki değişimin doğru tarafından açıklanan oranıdır.

Ortalamalar

x̄ = 95/5 = 19
ȳ = 408/5 = 81,6

Kareler ve çarpımlar toplamları

Sxx = Σ(x − x̄)² = 40
Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) = 242
Syy = Σ(y − ȳ)² = 1481

Korelasyon katsayısı

r = 242/√(40·1481) = 0,9942

Cevap

r = 0,9942
20.Doğrusal regresyon ve korelasyon

Cevap: ŷ = 13,99

En küçük kareler regresyonu: x̄ ve ȳ ortalamalar olmak üzere Sxx = Σ(x − x̄)², Syy = Σ(y − ȳ)² ve Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) ise ŷ = a + b·x doğrusunun eğimi b = Sxy/Sxx ve kesişimi a = ȳ − b·x̄’dir; bu yüzden doğru her zaman (x̄, ȳ) noktasından geçer. Pearson korelasyon katsayısı r = Sxy/√(Sxx·Syy) −1 ile 1 arasındadır; r², y’deki değişimin doğru tarafından açıklanan oranıdır.

Ortalamalar

x̄ = 21/6 = 3,5
ȳ = 111/6 = 18,5

Kareler ve çarpımlar toplamları

Sxx = Σ(x − x̄)² = 17,5
Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) = −39,5

Regresyon doğrusu

b = −39,5/17,5 = −2,257
a = 18,5 − (−2,257)·3,5 = 26,4
ŷ = 26,4 − 2,257·x

Tahmin

ŷ = 26,4 + (−2,257)·5,5 = 13,99

Cevap

ŷ = 13,99

Bu bağımsız bir alıştırma materyalidir. ExamProblems bu sınavı düzenleyen kuruluşla bağlantılı değildir ve onun tarafından onaylanmamıştır; sınav adı yalnızca içeriği tanımlamak için kullanılmaktadır. CFA® and Chartered Financial Analyst®, CFA Institute kuruluşunun ticari markalarıdır; bu kuruluş ExamProblems ile bağlantılı değildir, onu desteklemez ve doğruluğunu garanti etmez.

ExamProblems · examproblems.com/courses/cfa-level-1-quant-and-fixed-income