CFA Level I nicel yöntemler ve sabit getirili menkul kıymetler alıştırmaları: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 20 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Paranın zaman değeri

Gelecek değer
FV = PV·(1 + i)n
Bugünkü değer
PV = FV/(1 + i)n
Yılda birden çok dönem
i = r/m, N = m·n
Anüite, bugünkü değer
PV = PMT·[1 − (1 + i)−n]/i
Anüite, gelecek değer
FV = PMT·[(1 + i)n − 1]/i

Yöntem

  1. Her nakit akışını ve zamanlamasını gösteren bir zaman çizelgesi çizin.
  2. Faiz oranını döneme uydurun: aylık ödemeler için aylık oran.
  3. Tek tutarlar için FV = PV·(1 + i)ⁿ, eşit ödemeler için anüite formüllerini kullanın.
  4. Cevabın işaretini ve büyüklük mertebesini kontrol edin.

NBD ve IRR

Net bugünkü değer
NPV = −C0 + Σ CFt/(1 + r)t
Eşit nakit akışları
NPV = −C0 + CF·[1 − (1 + r)−n]/r
İç verim oranı
NPV = 0 yapan r
Karar
NPV > 0 ise (veya IRR > gerekli getiri) kabul et

Yöntem

  1. Tüm nakit akışlarını yıllarıyla listeleyin; 0. yıldaki yatırım negatiftir.
  2. Her nakit akışını iskonto edin: CFt/(1 + r)t.
  3. NBD’yi bulmak için toplayın. Pozitif değer, projenin r’den fazla kazandırdığı anlamına gelir.
  4. İVO için NBD’yi sıfır yapan oranı deneme yoluyla veya enterpolasyonla bulun.

Tahvil fiyatlaması ve getiri

Tahvil fiyatı
P = C·(1 − (1 + y)−n)/y + F/(1 + y)n
Altı aylık
C/2, y/2 ve 2n dönem
Cari getiri
C/P
Fiyat ve getiri
getiri artar → fiyat düşer

Yöntem

  1. Dönem başına kuponu ve dönem başına getiriyi bulun.
  2. Fiyat = kuponların bugünkü değeri (bir anüite) + nominal değerin bugünkü değeri.
  3. Altı aylık kuponlarda kuponun yarısını, getirinin yarısını ve dönem sayısının iki katını kullanın.
  4. Kontrol: getiri kupon oranının üstündeyse fiyat nominal değerin altındadır.

CAPM ve WACC

CAPM
re = rf + β·(rm − rf)
WACC
E/V·re + D/V·rd·(1 − T)
Firma değeri
V = E + D

Betimsel istatistik

Ortalama
x̄ = Σx/n
Örneklem standart sapması
s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1))
Medyan
sıralı verinin ortadaki değeri
z puanı
z = (x − μ)/σ
Normal dağılım
68% ±1σ içinde, 95% ±2σ içinde

Olasılık

Tümleyen
P(not A) = 1 − P(A)
Toplama kuralı
P(A ∪ B) = P(A) + P(B) − P(A ∩ B)
Bağımsız olaylar
P(A ∩ B) = P(A)·P(B)
Koşullu olasılık
P(A|B) = P(A ∩ B)/P(B)
Binom
P(X = k) = C(n,k)·pk(1 − p)n−k

Normal dağılım

z puanı
z = (x − μ)/σ
x’in altında
P(X < x) = Φ(z)
x’in üstünde
P(X > x) = 1 − Φ(z)
Arasında
Φ(z2) − Φ(z1)
Yüzdelik
x = μ + z·σ

Yöntem

  1. Değeri z puanına çevirin: z = (x − μ)/σ.
  2. z’nin solundaki alan olan Φ(z)’yi tablodan bulun.
  3. Sağdaki alan için 1 − Φ(z) kullanın; bir aralık için iki sol alanı birbirinden çıkarın.
  4. Bir yüzdelik için geriye doğru çalışın: alan için z’yi bulun, sonra x = μ + z·σ.

Güven aralıkları

σ biliniyor
x̄ ± z·σ/√n
σ bilinmiyor
x̄ ± t·s/√n, df = n − 1
Kritik z
90%: 1,645, 95%: 1,96, 99%: 2,576
Örneklem büyüklüğü
n = (z·σ/E)², rounded up

Yöntem

  1. z (anakütle σ’sı biliniyor) ile t (yalnızca örneklem s’si, n − 1 serbestlik derecesiyle) arasında karar verin.
  2. Güven düzeyi için kritik değeri bulun.
  3. Hata payı: E = kritik değer × standart sapma/√n.
  4. Aralık: x̄ ± E.

Hipotez testleri ve güven aralıkları

Ortalama için z testi
z = (x̄ − μ0)/(σ/√n)
Ortalama için t testi
t = (x̄ − μ0)/(s/√n), df = n − 1
5% düzeyinde çift yönlü
|z| > 1,96 ise H0’ı reddet
Güven aralığı
x̄ ± z·σ/√n

Yöntem

  1. H₀ ve H₁’i belirtin ve testin tek mi çift yönlü mü olduğuna karar verin.
  2. Test istatistiğini hesaplayın: (x̄ − μ₀)/(σ/√n) ya da s ve t ile.
  3. Kritik değerle karşılaştırın ya da p değerini bulun.
  4. İstatistik kritik değerin ötesindeyse (p, α’dan küçükse) H₀’ı reddedin ve sonucu sözle ifade edin.

Doğrusal regresyon ve korelasyon

Kareler toplamları
Sxx = Σ(x − x̄)² = Σx² − (Σx)²/n, Sxy = Σxy − ΣxΣy/n
Eğim
b = Sxy/Sxx
Kesişim noktası
a = ȳ − b·x̄
Korelasyon
r = Sxy/√(SxxSyy)
Artık
e = y − ŷ

2Alıştırma soruları

1.Paranın zaman değeriOrta
yıl0123456PV = ?€40 000

6 yıl sonra €40 000 gerekiyor. Hesap aylık bileşik, yıllık %4 faiz ödüyor. Bugün ne kadar yatırmalısınız? Bugünkü değer PV'ü bulun.

FV = €40 0004% / 12n = 6
PV = €
2.Paranın zaman değeriZor
ay0123…48€8 000A?AAA

€8 000 tutarındaki bir kredi 4 yıl boyunca eşit aylık taksitlerle ödenir. Faiz oranı aylık bileşik, yıllık %3,6'dir. Aylık taksit A'ü bulun.

P = €8 0003,6% / 12N = 48
A = €
3.NBD ve IRROrta
yıl0123−75 00017 00020 00015 000

€75 000 tutarındaki bir yatırım 1'den 3'e kadar yılların sonunda şu nakit akışlarını sağlar: €17 000, €20 000, €15 000. Sermaye maliyeti %7,000000000000001'tür. Net bugünkü değer NPV'ü bulun.

r = 7,000000000000001%CF0 = −75 000CF1 = 17 000CF2 = 20 000CF3 = 15 000
NPV = €
4.NBD ve IRRZor
yıl0123−20 00013 50011 5008 500

Bir proje €20 000 tutarındadır ve 1'den 3'ye kadar yılların sonunda €13 500, €11 500, €8 500 getirir. İç verim oranı IRR'ü yüzde olarak bulun.

CF0 = −20 000CF1 = 13 500CF2 = 11 500CF3 = 8 500
IRR = %
5.Tahvil fiyatlaması ve getiriOrta

Vadeye kadar getirisi 3% iken vadesine 10 yıl kalan bir tahvil (nominal değer €1 000, yıllık kupon 2%) satın alıyorsunuz. Bir yıl sonra, ilk kuponu aldıktan hemen sonra, vadeye kadar getiri 2,5% iken satıyorsunuz. Elde tutma dönemi getiriniz HPR değerini yüzde olarak bulun.

F = €1 000kupon = 2%n = 10y0 = 3%y1 = 2,5%
HPR = %
6.Tahvil fiyatlaması ve getiriZor
yıl0123€1 147€80€80€80 + €1 080

Vadesine 16 yıl kalan bir tahvil (nominal değer €1 000, yıllık kupon 8%) €1 147 fiyattan satılıyor. İhraççı onu 3 yıl sonra €1 080 geri çağırma fiyatından geri çağırabilir. Geri çağırmaya kadar getiri YTC değerini yüzde olarak bulun.

F = €1 000kupon = 8%P = €1 147geri çağırma fiyatı = €1 080geri çağırma süresi 3 yıl
YTC = %
7.CAPM ve WACCOrta
WACC = ?özkaynak€6 000 000re​ = 14%borç€1 000 000rd​ = 4,5%T = 25,8%

Bir şirketin €6 000 000 değerinde öz sermayesi ve €1 000 000 değerinde borcu var. Öz sermaye maliyeti 14%, vergi öncesi borç maliyeti 4,5% ve vergi oranı 25,8%. WACC’yi bulun.

E = €6 000 000D = €1 000 000re = 14%rd = 4,5%T = 25,8%
WACC = %
8.CAPM ve WACCZor
WACC = ?özkaynak€6 000 000re​ = 12%tahviller4 000 × €973kupon 6%, n = 7T = 25,8%

Bir şirketin piyasa değeri €6 000 000 olan özsermayesi ve 12% özsermaye maliyeti var. Borcu, her biri €973 fiyattan işlem gören 4 000 tahvilden oluşuyor (nominal değer €1 000, yıllık kupon 6%, vadeye 7 yıl). Vergi oranı 25,8%. Vergi öncesi borç maliyeti olarak tahvillerin vadeye kadar getirisini kullanarak WACC değerini bulun.

E = €6 000 000re = 12%tahviller: 4 000 × €973kupon = 6%n = 7T = 25,8%
WACC = %
9.Betimsel istatistikOrta
12141618202224262830

Verinin örneklem standart sapması s'ı bulun: 31, 19, 30, 11, 31.

n = 5
s =
10.Betimsel istatistikZor
z −2−1012

Bir büyüklük ortalaması 70 ve standart sapması 15 olan normal dağılımlıdır. Değerlerin hangi oranı P 88,75'ün altındadır?

μ = 70σ = 15x = 88,75
P =
11.OlasılıkOrta
xp(x)10,3520,330,0540,3μ = 2,3

Gösterilen dağılım için X’in standart sapmasını σ bulun.

x: 1, 2, 3, 4p(x): 0,35, 0,3, 0,05, 0,3
σ =
12.OlasılıkZor
xp(x)10,220,0530,140,350,35μ

X gösterilen dağılıma sahiptir ve Y = 2X + 1. Y’nin standart sapmasını σY bulun.

x: 1, 2, 3, 4, 5p(x): 0,2, 0,05, 0,1, 0,3, 0,35Y = 2X + 1
σY =
13.Normal dağılımOrta
−3−2−10123zz’nin sağındaki gölgeli alan = 0,9545

Standart normal eğri altında, z’nin sağındaki gölgeli alan 0,9545 olacak şekilde z’yi sürükleyin. z’yi iki ondalıkla bulun.

A = 0,9545
z =
14.Normal dağılımZor
μ = 32x = ?75%

teslimat süreleri, ortalaması 32 min ve standart sapması 6 min olan normal dağılıma uyar. Altında kalan değerlerin oranı %75 olan x değerini bulun (75. yüzdelik).

μ = 32σ = 6P = 75%
x = min
15.Güven aralıklarıOrta
n = 6, s = 5,5LU = ?x̄ = 48E99%

6 birimlik bir örneklemin ortalaması 48 ve standart sapması s = 5,5. Anakütle yaklaşık olarak normaldir. Ortalama için %99 güven aralığının üst sınırını bulun.

n = 6x̄ = 48s = 5,599%t(5) = 4,032
üst sınır =
16.Güven aralıklarıZor
μ₁ − μ₂, t(14) = 1,7610L = ?Ux̄₁ − x̄₂E90%

İki gübre test ediliyor. Parsel grubu 1: 9 parsel, ortalama verim 51,5 kg, standart sapma 1 kg. Parsel grubu 2: 7 parsel, ortalama 54,5 kg, standart sapma 4 kg. Varyansları eşit kabul edin (birleştirilmiş t, df = n₁ + n₂ − 2). μ₁ − μ₂ için %90 güven aralığının alt sınırını bulun.

n₁ = 9x̄₁ = 51,5s₁ = 1n₂ = 7x̄₂ = 54,5s₂ = 490%t(14) = 1,761
alt sınır = kg
17.Hipotez testleri ve güven aralıklarıOrta
−2,4p = ?

Bir anakütlenin ortalamasının 250 olduğu iddia ediliyor; anakütle standart sapmasının 3 olduğu biliniyor. 36 gözlemli rastgele bir örneklemin ortalaması 248,8. H₀: μ = 250’a karşı H₁: μ < 250 test edin. p-değeri p değerini bulun.

μ₀ = 250σ = 3n = 36x̄ = 248,8H₁: μ < μ₀
p =
18.Hipotez testleri ve güven aralıklarıZor
−1,961,96z = ?

Bir denemede A tedavisi alan 250 hastadan 175’i, B tedavisi alan 80 hastadan 46’si iyileşiyor. Birleştirilmiş oranı kullanarak H₀: p₁ = p₂ için test istatistiği z değerini bulun.

x₁ = 175n₁ = 250x₂ = 46n₂ = 80
z =
19.Doğrusal regresyon ve korelasyonOrta
xy363474578678783898xy46880100

Tablo, x = çalışılan saat ve y = sınav puanı için 6 eşleştirilmiş gözlem veriyor. Toplamları verilmiştir. Bu toplamlardan Pearson korelasyon katsayısı r değerini bulun.

n = 6Σx = 33Σy = 474Σx² = 199Σy² = 38106Σxy = 2708
r =
20.Doğrusal regresyon ve korelasyonZor
xy124224322419515xy24152025x = 1,5

Tablo, x = yıl cinsinden araç yaşı ve y = k€ cinsinden fiyat için 5 eşleştirilmiş gözlem veriyor. En küçük kareler doğrusu ŷ = a + b·x’i kullanın. x = 1,5 için ŷ tahminini yapın.

n = 5x = 1,5
ŷ =

3Çözeltiler

1.Paranın zaman değeri

Cevap: PV = 31478 €

Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.

Oran ve dönem sayısı

i = 0,04/12 = 0,003333
N = 12·6 = 72

Bugünkü değer

PV = FV/(1 + i)N = 40 000/1,271 = €31 477,68

Cevap

PV = €31 477,68
2.Paranın zaman değeri

Cevap: A = 179,2 €

Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.

Aylık oran ve taksit sayısı

i = 0,036000000000000004/12 = 0,003
N = 12·4 = 48

Taksit

N eşit A ödemesinin bugünkü değeri A·(1 − (1 + i)⁻ᴺ)/i'dir. Bunu krediye eşitleyin ve A'yı çözün.

(1 + i)−N = 0,8661
A = 8 000·0,003/(1 − 0,8661) = €179,20

Cevap

A = €179,20
3.NBD ve IRR

Cevap: NPV = −29399 €

Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.

Her nakit akışının bugünkü değeri

CF0 = −75 000
CF1/(1 + 0,07)1 = 17 000/1,07 = 15 887,85
CF2/(1 + 0,07)2 = 20 000/1,145 = 17 468,77
CF3/(1 + 0,07)3 = 15 000/1,225 = 12 244,47

Toplayın

NPV = €−29 398,91

Cevap

NPV = €−29 398,91

NBD negatif, yani proje gerekli getiriden azını kazandırır.

4.NBD ve IRR

Cevap: IRR = 34,05 %

Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.

IRR'yi iki taraftan sınırlayın

Oran arttıkça NBD azalır; bu yüzden IRR, pozitif NBD veren oran ile negatif NBD veren oran arasındadır.

NPV(30%) = 1 058,26
NPV(35%) = −235,23

Daraltın

Doğrusal enterpolasyon ilk tahmini verir; tekrarlamak (ya da hesap makinesinin IRR işlevi) kesin oranı verir.

IRR ≈ 30 + 5·1 058,26/(1 058,26 − (−235,23)) = 34,09%
kesin: NPV(34,05%) = 0 → IRR = 34,05%

Cevap

IRR = 34,05%
5.Tahvil fiyatlaması ve getiri

Cevap: HPR = 7,155 %

Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.

Alış fiyatı

C = €20,00, i = 0,03, N = 10
€20,00·(1 − 0,7441)/0,03 + €1 000·0,7441 = €170,60 + €744,09 = €914,70

Satış fiyatı

C = €20,00, i = 0,025, N = 9
€20,00·(1 − 0,8007)/0,025 + €1 000·0,8007 = €159,42 + €800,73 = €960,15

Elde tutma dönemi getirisi

HPR = (20 + 960,15 − 914,70)/914,70 = 7,155%

Cevap

HPR = 7,155%
6.Tahvil fiyatlaması ve getiri

Cevap: YTC = 5,124 %

Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.

Getiri denklemi

1147 = 80·(1 − (1 + y)−3)/y + 1080/(1 + y)3

Sayısal olarak çözün

y = 5%: €1 150,80
y = 6%: €1 120,63
YTC = 5,124%

Cevap

YTC = 5,124%

Vadeye kadar getiri 6,496%. Primli bir tahvilin yatırımcıları tahvilin geri çağrılmasını bekler, bu yüzden daha düşük olan geri çağırmaya kadar getiri daha gerçekçidir.

7.CAPM ve WACC

Cevap: WACC = 12,48 %

Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.

Ağırlıklar

V = €7 000 000, E/V = 0,8571, D/V = 0,1429

WACC

WACC = 0,8571·14% + 0,1429·4,5%·(1 − 0,258) = 12,48%

Cevap

WACC = 12,48%
8.CAPM ve WACC

Cevap: WACC = 9,174 %

Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.

Borç maliyeti (YTM)

973 = 60·(1 − (1 + y)−7)/y + 1000/(1 + y)7
y = 6,492%

Piyasa değerleri

D = 4 000·€973 = €3 892 000
V = €9 892 000, E/V = 0,6066, D/V = 0,3934

WACC

WACC = 0,6066·12% + 0,3934·6,492%·(1 − 0,258) = 9,174%

Cevap

WACC = 9,174%
9.Betimsel istatistik

Cevap: s = 9,044

Betimsel istatistik: ortalama, toplamın n'ye bölümüdür; medyan, sıralanmış verinin ortadaki değeridir (n çiftse ortadaki iki değerin ortalaması). Örneklem standart sapması s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1)). z puanı z = (x − μ)/σ, bir değerin ortalamadan kaç standart sapma uzakta olduğunu söyler.

Ortalama

x̄ = 122/5 = 24,4

Sapmaların kareleri

Σ(x − x̄)² = 6,6² + (−5,4)² + 5,6² + (−13,4)² + 6,6² = 327,2

Standart sapma

s = √(327,2/4) = 9,044

Cevap

s = 9,044
10.Betimsel istatistik

Cevap: P = 0,8944

Betimsel istatistik: ortalama, toplamın n'ye bölümüdür; medyan, sıralanmış verinin ortadaki değeridir (n çiftse ortadaki iki değerin ortalaması). Örneklem standart sapması s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1)). z puanı z = (x − μ)/σ, bir değerin ortalamadan kaç standart sapma uzakta olduğunu söyler.

Standartlaştırın

z = 1,25

Standart normal tablo

Φ(1,25) = 0,8944
P = 0,8944

Cevap

P = 0,8944
11.Olasılık

Cevap: σ = 1,229

Kesikli rastgele değişkenler: bir olasılık dağılımı, bir değişkenin alabileceği her x değerini p(x) olasılığıyla listeler; olasılıklar 0 ile 1 arasındadır ve toplamları 1’dir. Beklenen değer (ortalama) E(X) = Σx·p(x)’tir, yani uzun vadeli ortalamadır. Varyans Var(X) = Σ(x − μ)²·p(x) = E(X²) − μ²’dir ve standart sapma σ = √Var(X)’tir. Doğrusal bir değişimde Y = aX + b: E(Y) = a·E(X) + b, Var(Y) = a²·Var(X) ve σY = |a|·σX’tir; sabit eklemek yayılımı değiştirmez.

Ortalama

μ = 1·0,35 + 2·0,3 + 3·0,05 + 4·0,3 = 2,3

Karelerin ortalaması

E(X²) = 1·0,35 + 4·0,3 + 9·0,05 + 16·0,3 = 6,8

Varyans

Var(X) = 6,8 − 2,3² = 1,51
σ = √1,51 = 1,229

Cevap

σ = 1,229
12.Olasılık

Cevap: σY = 2,998

Kesikli rastgele değişkenler: bir olasılık dağılımı, bir değişkenin alabileceği her x değerini p(x) olasılığıyla listeler; olasılıklar 0 ile 1 arasındadır ve toplamları 1’dir. Beklenen değer (ortalama) E(X) = Σx·p(x)’tir, yani uzun vadeli ortalamadır. Varyans Var(X) = Σ(x − μ)²·p(x) = E(X²) − μ²’dir ve standart sapma σ = √Var(X)’tir. Doğrusal bir değişimde Y = aX + b: E(Y) = a·E(X) + b, Var(Y) = a²·Var(X) ve σY = |a|·σX’tir; sabit eklemek yayılımı değiştirmez.

X’in yayılımı

μ = 3,55, Var(X) = 2,248, σX = 1,499

Doğrusal değişim

σY = |2|·1,499 = 2,998

Cevap

σY = 2,998

Ortalama ise kayar: E(Y) = 2·3,55 + 1 = 8,1.

13.Normal dağılım

Cevap: z = −1,69

Bir alandan z’ye geri dönmek: Φ(z), z’nin solundaki alandır. Sol kuyruk alanı A için tabloda Φ(z) = A olan z’yi bulun. Sağ kuyruk alanı A, Φ(z) = 1 − A demektir. −z ile z arasındaki merkezî alan A, her kuyrukta (1 − A)/2 bırakır, yani Φ(z) = (1 + A)/2. Bir x değeri için x = μ + zσ kullanın.

z’nin solundaki alan

Φ(z) = 1 − 0,9545 = 0,0455

z tablosunu tersten okuyun

Tablonun içinde 0,0455 değerini bulun ve z’yi okuyun.

z = −1,69

Cevap

z = −1,69
14.Normal dağılım

Cevap: x = 36,05 min

Normal dağılım: bir x değerini z = (x − μ)/σ ile z puanına çevirin; z, ortalamadan kaç standart sapma uzakta olunduğunu sayar. z tablosu (ya da Φ(z)) z’nin solundaki alanı, yani P(X < x) değerini verir. Sağdaki alan 1 − Φ(z), iki değer arasındaki alan ise bu iki alanın farkıdır.

Yüzdelik için z

Φ(z) = 0,75 → z = 0,6745

x’e geri dönüş

x = 32 + 0,6745·6 = 36,05 min

Cevap

x = 36,05 min
15.Güven aralıkları

Cevap: üst sınır = 57,05

Ortalama için güven aralığı: x̄ ± hata payı. Anakütle σ’sı biliniyorsa hata payı z·σ/√n’dir; yalnızca örneklem standart sapması s biliniyorsa n − 1 serbestlik dereceli t kullanın: t·s/√n. Kritik değerler: z = 1,645 (%90), 1,96 (%95), 2,576 (%99). E veya daha küçük bir hata payı için n ≥ (z·σ/E)² gerekir, yukarı yuvarlanır.

Kritik değer

df = n − 1 = 5, t = 4,032

Hata payı

E = 4,032·5,5/√6 = 9,053

Aralık

48 ± 9,053 → [38,95, 57,05]

Cevap

üst sınır = 57,05
16.Güven aralıkları

Cevap: alt sınır = −5,419 kg

Interval for a difference: estimate ± critical value × standard error. For two independent means with known σ: SE = √(σ₁²/n₁ + σ₂²/n₂) and z. With equal unknown variances: pooled s_p and t with n₁ + n₂ − 2 degrees of freedom. For paired data, work with the differences: d̄ ± t·s_d/√n.

Birleştirilmiş standart sapma

sp² = (8·1² + 6·4²)/14 = 7,429
sp = 2,726

Hata payı

E = 1,761·2,726·√(1/9 + 1/7) = 2,419

Aralık

−3 ± 2,419 → [−5,419, −0,5812]

Cevap

alt sınır = −5,419 kg
17.Hipotez testleri ve güven aralıkları

Cevap: p = 0,008198

Hypothesis test: the test statistic = (estimate − value under H₀)/(standard error under H₀). The p-value is the probability, assuming H₀ is true, of a statistic at least as extreme as the one observed: the area in one tail for a one-sided H₁, twice the tail area for a two-sided H₁. Reject H₀ when p ≤ α.

Test istatistiği

SE = σ/√n = 3/√36 = 0,5
z = (248,8 − 250)/0,5 = −2,4

Kuyruk alanı

Φ(2,4) = 0,9918
1 − Φ(2,4) = 0,0082

p-değeri

p = 0,008198

Cevap

p = 0,008198

p ≤ 0,05, yani H₀ %5 düzeyinde reddedilir.

18.Hipotez testleri ve güven aralıkları

Cevap: z = 2,069

Hypothesis test: the test statistic = (estimate − value under H₀)/(standard error under H₀). The p-value is the probability, assuming H₀ is true, of a statistic at least as extreme as the one observed: the area in one tail for a one-sided H₁, twice the tail area for a two-sided H₁. Reject H₀ when p ≤ α.

Örneklem oranları

p̂₁ = 175/250 = 0,7
p̂₂ = 46/80 = 0,575
p̂ = 221/330 = 0,6697

H₀ altında standart hata

SE = √(0,6697·0,3303·(1/250 + 1/80)) = 0,06041

Test istatistiği

z = (0,7 − 0,575)/0,06041 = 2,069

Cevap

z = 2,069

|z| > 1,96, yani H₀ %5 düzeyinde reddedilir (iki yönlü).

19.Doğrusal regresyon ve korelasyon

Cevap: r = 0,9398

En küçük kareler regresyonu: x̄ ve ȳ ortalamalar olmak üzere Sxx = Σ(x − x̄)², Syy = Σ(y − ȳ)² ve Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) ise ŷ = a + b·x doğrusunun eğimi b = Sxy/Sxx ve kesişimi a = ȳ − b·x̄’dir; bu yüzden doğru her zaman (x̄, ȳ) noktasından geçer. Pearson korelasyon katsayısı r = Sxy/√(Sxx·Syy) −1 ile 1 arasındadır; r², y’deki değişimin doğru tarafından açıklanan oranıdır.

Merkezlenmiş toplamlar

Sxy = 2708 − 33·474/6 = 101
Sxx = 199 − 33²/6 = 17,5
Syy = 38106 − 474²/6 = 660

Korelasyon katsayısı

r = 101/√(17,5·660) = 0,9398

Cevap

r = 0,9398
20.Doğrusal regresyon ve korelasyon

Cevap: ŷ = 24,25

En küçük kareler regresyonu: x̄ ve ȳ ortalamalar olmak üzere Sxx = Σ(x − x̄)², Syy = Σ(y − ȳ)² ve Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) ise ŷ = a + b·x doğrusunun eğimi b = Sxy/Sxx ve kesişimi a = ȳ − b·x̄’dir; bu yüzden doğru her zaman (x̄, ȳ) noktasından geçer. Pearson korelasyon katsayısı r = Sxy/√(Sxx·Syy) −1 ile 1 arasındadır; r², y’deki değişimin doğru tarafından açıklanan oranıdır.

Ortalamalar

x̄ = 15/5 = 3
ȳ = 104/5 = 20,8

Kareler ve çarpımlar toplamları

Sxx = Σ(x − x̄)² = 10
Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) = −23

Regresyon doğrusu

b = −23/10 = −2,3
a = 20,8 − (−2,3)·3 = 27,7
ŷ = 27,7 − 2,3·x

Tahmin

ŷ = 27,7 + (−2,3)·1,5 = 24,25

Cevap

ŷ = 24,25

Bu bağımsız bir alıştırma materyalidir. ExamProblems bu sınavı düzenleyen kuruluşla bağlantılı değildir ve onun tarafından onaylanmamıştır; sınav adı yalnızca içeriği tanımlamak için kullanılmaktadır. CFA® and Chartered Financial Analyst®, CFA Institute kuruluşunun ticari markalarıdır; bu kuruluş ExamProblems ile bağlantılı değildir, onu desteklemez ve doğruluğunu garanti etmez.

ExamProblems · examproblems.com/courses/cfa-level-1-quant-and-fixed-income