Kanıta Dayalı Uygulama: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 8 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Kanıta dayalı uygulama istatistikleri

Duyarlılık ve özgüllük
Se = a/(a + c), Sp = d/(b + d)
Prediktif değerler
PPV = a/(a + b), NPV = d/(c + d)
Doğruluk
(a + d)/n
Olabilirlik oranları
LR+ = Se/(1 − Sp), LR− = (1 − Se)/Sp
p prevalansında PPD
Se·p / (Se·p + (1 − Sp)(1 − p))
Odds
odds = p/(1 − p); p = odds/(1 + odds); test sonrası odds = test öncesi odds × LR
Risk ölçüleri
RR = EER/CER, ARR = CER − EER, RRR = ARR/CER
Tedavi edilmesi gereken sayı
NNT = 1/MRA, yukarı yuvarlanır; NNH = 1/(EER − CER)
Odds oranı
OR = ad/(bc)
İnsidans hızı
yeni olgular / kişi-zaman

Yöntem

  1. Hesaplamadan önce 2 × 2 tabloyu çizin ve a, b, c ve d’yi etiketleyin.
  2. Duyarlılığı ve özgüllüğü sütunlar boyunca, prediktif değerleri satırlar boyunca okuyun.
  3. Başka bir prevalans için 10 000 kişi düşünün ve tabloyu Se, Sp ve prevalansla doldurun.
  4. Olabilirlik oranı için olasılığı odds’a çevirin, çarpın ve geri çevirin.
  5. Bir çalışma için önce EER ve CER’yi bulun; sonra GR = EER/CER, MRA = CER − EER ve NNT = 1/MRA yukarı yuvarlanır.

Betimsel istatistik

Ortalama
x̄ = Σx/n
Örneklem standart sapması
s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1))
Medyan
sıralı verinin ortadaki değeri
z puanı
z = (x − μ)/σ
Normal dağılım
68% ±1σ içinde, 95% ±2σ içinde

Güven aralıkları

σ biliniyor
x̄ ± z·σ/√n
σ bilinmiyor
x̄ ± t·s/√n, df = n − 1
Kritik z
90%: 1,645, 95%: 1,96, 99%: 2,576
Örneklem büyüklüğü
n = (z·σ/E)², rounded up

Yöntem

  1. z (anakütle σ’sı biliniyor) ile t (yalnızca örneklem s’si, n − 1 serbestlik derecesiyle) arasında karar verin.
  2. Güven düzeyi için kritik değeri bulun.
  3. Hata payı: E = kritik değer × standart sapma/√n.
  4. Aralık: x̄ ± E.

Hipotez testleri ve güven aralıkları

Ortalama için z testi
z = (x̄ − μ0)/(σ/√n)
Ortalama için t testi
t = (x̄ − μ0)/(s/√n), df = n − 1
5% düzeyinde çift yönlü
|z| > 1,96 ise H0’ı reddet
Güven aralığı
x̄ ± z·σ/√n

Yöntem

  1. H₀ ve H₁’i belirtin ve testin tek mi çift yönlü mü olduğuna karar verin.
  2. Test istatistiğini hesaplayın: (x̄ − μ₀)/(σ/√n) ya da s ve t ile.
  3. Kritik değerle karşılaştırın ya da p değerini bulun.
  4. İstatistik kritik değerin ötesindeyse (p, α’dan küçükse) H₀’ı reddedin ve sonucu sözle ifade edin.

2Alıştırma soruları

1.Kanıta dayalı uygulama istatistikleriOrta
kişiyıl1702,524700,5yeni olgu9

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir kohortta insan grupları farklı sürelerde izlendi (tabloya bakın: her biri için kişi sayısı ve izlem yılı). İzlem sırasında 9 yeni olgu görüldü. İnsidans hızını IR 1000 kişi-yılda bulun. Bir ondalık basamağa yuvarlayın.

70 × 2,5 yıl470 × 0,5 yıl9 yeni olgu
IR = 1000 kişi-yılda
2.Kanıta dayalı uygulama istatistikleriZor
CER3%EER?RRR 31%

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir tedavi bir olayın riskini göreli olarak %31 azaltıyor (GRA = %31). Bir hasta grubunda tedavisiz risk (CER) beş yılda %3. Bir olayı önlemek için beş yıl boyunca tedavi edilmesi gereken sayıyı NNT bulun. Hasta sayısına, tam sayıya yukarı yuvarlayın.

RRR = 31%CER = 3%
NNT =
3.Betimsel istatistikOrta
2025303540

Verinin örneklem standart sapması s'ı bulun: 42, 17, 19, 29, 43, 21, 26.

n = 7
s =
4.Betimsel istatistikZor
z −2−1012

Bir büyüklük ortalaması 500 ve standart sapması 75 olan normal dağılımlıdır. Değerlerin hangi oranı P 462,5'ün üstündedir?

μ = 500σ = 75x = 462,5
P =
5.Güven aralıklarıOrta
n = 15, sd​ = 7,40LU = ?d̄ = 7,9E99%

15 hastanın kan basıncı bir tedaviden önce ve sonra ölçülüyor. d = önce − sonra farklarının (mmHg) ortalaması 7,9 ve standart sapması 7,4. Ortalama fark için %99 güven aralığının üst sınırını bulun.

n = 15d̄ = 7,9sd = 7,499%t(14) = 2,977
üst sınır = mmHg
6.Güven aralıklarıZor
σ = 18, n = ?x̄ − Ex̄ + Ex̄E = 195%

Anakütle standart sapması 18. Ortalama için %95 güven aralığının hata payının en fazla 1 olması için ne büyüklükte bir örneklem n gerekir?

σ = 18E = 195%
n =
7.Hipotez testleri ve güven aralıklarıOrta
2,44p = ?

Bir anakütlenin ortalamasının 100 olduğu iddia ediliyor; anakütle standart sapmasının 10 olduğu biliniyor. 25 gözlemli rastgele bir örneklemin ortalaması 104,88. H₀: μ = 100’a karşı H₁: μ > 100 test edin. p-değeri p değerini bulun.

μ₀ = 100σ = 10n = 25x̄ = 104,88H₁: μ > μ₀
p =
8.Hipotez testleri ve güven aralıklarıZor
z −1,64501,645

81 ölçümlük bir örneklemin ortalaması 71. Anakütle standart sapması 12. Ortalama için %90 güven aralığının alt sınırı L'ü bulun.

x̄ = 71σ = 12n = 8190%
L =

3Çözeltiler

1.Kanıta dayalı uygulama istatistikleri

Cevap: IR = 22 1000 kişi-yılda

Olabilirlik oranları ve risk ölçüleri: LR+ = duyarlılık/(1 − özgüllük), LR− = (1 − duyarlılık)/özgüllük. Bir çalışmada EER ve CER, tedaviyle ve tedavisiz olay hızlarıdır: GR = EER/CER, MRA = CER − EER, GRA = MRA/CER ve NNT = 1/MRA, yukarı yuvarlanır. Olgu-kontrol çalışmasında yalnızca odds oranı OR = ad/(bc) kullanılabilir. İnsidans hızı = yeni olgular/kişi-zaman.

Kişi-yıl

PY = 70·2,5 + 470·0,5 = 410

İnsidans hızı

IR = 9/410·1000 = 22 1000 kişi-yılda

Cevap

IR = 22 1000 kişi-yılda
2.Kanıta dayalı uygulama istatistikleri

Cevap: NNT = 108

Prediktif değerler prevalansa bağlıdır: PPD = Se·p/(Se·p + (1 − Sp)(1 − p)) ve NPD = Sp(1 − p)/(Sp(1 − p) + (1 − Se)p). Olabilirlik oranlarıyla: test öncesi odds = p/(1 − p), test sonrası odds = test öncesi odds × LR, olasılık = odds/(1 + odds). N kişilik bir popülasyonda gerçek pozitifler = N·p·Se ve yanlış pozitifler = N·(1 − p)·(1 − Sp). NNT = 1/(CER × GRA), yukarı yuvarlanır.

Mutlak risk azalması

ARR = 0,03·0,31 = 0,0093

Tedavi edilmesi gereken sayı

NNT = 1/0,0093 = 107,5 → 108

Cevap

NNT = 108

Aynı göreli etki, başlangıç riski daha yüksek olduğunda daha küçük bir NNT verir.

3.Betimsel istatistik

Cevap: s = 10,62

Betimsel istatistik: ortalama, toplamın n'ye bölümüdür; medyan, sıralanmış verinin ortadaki değeridir (n çiftse ortadaki iki değerin ortalaması). Örneklem standart sapması s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1)). z puanı z = (x − μ)/σ, bir değerin ortalamadan kaç standart sapma uzakta olduğunu söyler.

Ortalama

x̄ = 197/7 = 28,14

Sapmaların kareleri

Σ(x − x̄)² = 13,86² + (−11,14)² + (−9,143)² + 0,8571² + 14,86² + (−7,143)² + (−2,143)² = 676,9

Standart sapma

s = √(676,9/6) = 10,62

Cevap

s = 10,62
4.Betimsel istatistik

Cevap: P = 0,6915

Betimsel istatistik: ortalama, toplamın n'ye bölümüdür; medyan, sıralanmış verinin ortadaki değeridir (n çiftse ortadaki iki değerin ortalaması). Örneklem standart sapması s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1)). z puanı z = (x − μ)/σ, bir değerin ortalamadan kaç standart sapma uzakta olduğunu söyler.

Standartlaştırın

z = −0,5

Standart normal tablo

Φ(−0,5) = 0,3085
P = 1 − 0,3085 = 0,6915

Cevap

P = 0,6915
5.Güven aralıkları

Cevap: üst sınır = 13,59 mmHg

Interval for a difference: estimate ± critical value × standard error. For two independent means with known σ: SE = √(σ₁²/n₁ + σ₂²/n₂) and z. With equal unknown variances: pooled s_p and t with n₁ + n₂ − 2 degrees of freedom. For paired data, work with the differences: d̄ ± t·s_d/√n.

Kritik değer

df = 14, t = 2,977

Hata payı

E = 2,977·7,4/√15 = 5,688

Aralık

7,9 ± 5,688 → [2,212, 13,59]

Cevap

üst sınır = 13,59 mmHg
6.Güven aralıkları

Cevap: n = 1245

Ortalama için güven aralığı: x̄ ± hata payı. Anakütle σ’sı biliniyorsa hata payı z·σ/√n’dir; yalnızca örneklem standart sapması s biliniyorsa n − 1 serbestlik dereceli t kullanın: t·s/√n. Kritik değerler: z = 1,645 (%90), 1,96 (%95), 2,576 (%99). E veya daha küçük bir hata payı için n ≥ (z·σ/E)² gerekir, yukarı yuvarlanır.

n'yi çözün

n = (1,96·18/1)² = 1245

Yukarı yuvarlayın

Örneklem büyüklüğü bir tam sayıdır ve aşağı yuvarlamak hata payını fazla büyük yapar.

n = 1245

Cevap

n = 1245
7.Hipotez testleri ve güven aralıkları

Cevap: p = 0,007344

Hypothesis test: the test statistic = (estimate − value under H₀)/(standard error under H₀). The p-value is the probability, assuming H₀ is true, of a statistic at least as extreme as the one observed: the area in one tail for a one-sided H₁, twice the tail area for a two-sided H₁. Reject H₀ when p ≤ α.

Test istatistiği

SE = σ/√n = 10/√25 = 2
z = (104,88 − 100)/2 = 2,44

Kuyruk alanı

Φ(2,44) = 0,9927
1 − Φ(2,44) = 0,0073

p-değeri

p = 0,007344

Cevap

p = 0,007344

p ≤ 0,05, yani H₀ %5 düzeyinde reddedilir.

8.Hipotez testleri ve güven aralıkları

Cevap: L = 68,81

Ortalama testi: test istatistiği, örneklem ortalamasının H₀'da iddia edilen değerden kaç standart hata uzakta olduğunu ölçer: σ biliniyorsa z = (x̄ − μ₀)/(σ/√n), örneklemden tahmin ediliyorsa t = (x̄ − μ₀)/(s/√n). Güven aralığı x̄ ± (kritik değer)·(standart hata)'dır.

Hata payı

E = 1,645·12/√81 = 2,193

Aralık sınırı

L = 71 − 2,193 = 68,81

Cevap

L = 68,81

ExamProblems · examproblems.com/courses/evidence-based-practice