pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
Verilen miktarı birimiyle ve istediğiniz birimle birlikte yazın.
Eşdeğeri seçin: kg, g, mg ve mcg ya da L ve mL arasında 1000; 1 kg = 2,2 lb; 1 tsp = 5 mL, 1 tbsp = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 su bardağı = 240 mL.
İstenmeyen birim sadeleşecek şekilde kesir olarak yazın; bir hız için değişen her birim başına bir kesir kullanın.
Yönü kontrol edin: daha küçük bir birim daha büyük bir sayı verir.
Yalnızca nihai cevabı, sorunun belirttiği duyarlılıkta yuvarlayın.
2Alıştırma soruları
1.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hastanın nabzı 135/dk ve kan basıncı 121/67 mmHg. Şok indeksini SI = KH/SKB ile bulun. İki ondalık basamağa yuvarlayın.
HR 135/minBP 121/67 mmHg
SI =
2.Klinik değerlendirme skorlarıZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Doğumdan 5 dakika sonra alıştırma yenidoğanında her yerde mavi ya da soluk cilt, kalp atımı yok, uyarana yanıt yok, kas tonusu olmayan gevşek ekstremiteler ve solunum yok var. APGAR’ı puanlayın ve skorun nasıl yorumlandığına tıklayın.
1güven verici
2orta düzeyde anormal
3düşük
3.Arter kan gazı yorumlamaOrta
Alıştırma değerleri: Na⁺ 132 mmol/L, glukoz 32,2 mmol/L ve üre 6,6 mmol/L. Serum ozmolalitesini, Osm = 2·Na⁺ + glukoz + üre, en yakın tam sayıya yuvarlayarak hesaplayın.
Na⁺ 132 mmol/Lglukoz 32,2 mmol/Lüre 6,6 mmol/L
Osm = mOsm/kg
4.Arter kan gazı yorumlamaZor
Alıştırma değerleri: Na⁺ 142, Cl⁻ 114, HCO₃⁻ 12 mmol/L ve albümin 37 g/L. Albümine göre düzeltilmiş anyon açığını, AGc = AG + 0,25·(40 − albümin), bulun.
Hastanın durumu kötüleşirken hangi uyarı belirtisi çoğu zaman ilk ortaya çıkar?
AArtan solunum sayısı
BArtan iştah
CDüşen vücut sıcaklığı
DDaha düşük kalp hızı
6.Hemşirelik esaslarıZor
Genç bir yetişkinde erken hipovolemik şokta genellikle hangi belirti kan basıncı düşmeden önce ortaya çıkar?
AYavaş kalp hızı
BSoğuk periferle birlikte artan kalp hızı
CSıcak, kızarık cilt
DÇok düşük kan basıncı
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hasta 4 ft 1 in boyunda. 1 ft = 12 in ve 1 in = 2,54 cm kullanarak h değerini santimetre cinsinden, en yakın tam santimetreye yuvarlayarak bulun.
4 ft 1 in1 ft = 12 in1 in = 2,54 cm
h = cm
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hemoglobin sonucu 17,2 g/dL. Bunu Hb g/L cinsinden ifade edin.
17,2 g/dL1 L = 10 dL
Hb = g/L
3Çözeltiler
1.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: SI = 1,12
Kan basıncı değerleri: nabız basıncı PP = SKB − DKB. Ortalama arter basıncı MAP ≈ (SKB + 2·DKB)/3 = DKB + PP/3; bu tahmin, normal kalp hızında kalbin her atımın yaklaşık üçte ikisini diyastolde geçirmesine dayanır (kalp hızı yüksekken daha az doğrudur); en az yaklaşık 65 mmHg MAP, organ perfüzyonu için yaygın bir hedeftir. Şok indeksi SI = kalp hızı/SKB normalde yaklaşık 0,5–0,7’dir; yaklaşık 1’in üzerindeki bir değer şok için uyarı işaretidir.
Şok indeksi
SI = 135/121 = 1,116 ≈ 1,12
Cevap
SI = 1,12
1 ve üzeri: bu alıştırma olgusunda şok için uyarı işareti.
2.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: düşük
APGAR skoru: her biri 0, 1 ya da 2 puanla değerlendirilen beş bulgu; doğumdan sonra 1. ve 5. dakikada kontrol edilir. Görünüm (renk): mavi ya da soluk 0, pembe gövde ve mavi ekstremiteler 1, her yerde pembe 2. Nabız: yok 0, 100/dk’nın altı 1, 100/dk ve üzeri 2. Refleks tepkisi (refleks irritabilite): yok 0, yüz buruşturma 1, ağlama, öksürük ya da hapşırık 2. Aktivite (tonus): gevşek 0, hafif fleksiyon 1, aktif hareket 2. Solunum: yok 0, zayıf ağlamayla yavaş ya da düzensiz 1, güçlü ağlamayla iyi 2. Toplam 7–10 güven verici, 4–6 orta düzeyde anormal ve 0–3 düşüktür.
Her bulguyu puanlayın
Görünüm: her yerde mavi ya da soluk cilt → 0
Nabız: 0 → 0
Refleks tepkisi: uyarana yanıt yok → 0
Etkinlik: kas tonusu olmayan gevşek ekstremiteler → 0
Solunum: solunum yok → 0
Toplayın
APGAR = 0 + 0 + 0 + 0 + 0 = 0
Yorum
0 → düşük
Cevap
düşük
5. dakikada 7’nin altındaysa skor genellikle 20. dakikaya kadar her 5 dakikada bir tekrarlanır.
3.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: Osm = 303 mOsm/kg
Türetilmiş değerler: hesaplanan serum ozmolalitesi, tüm değerler mmol/L cinsindeyken 2·Na⁺ + glukoz + üredir (glukoz ve BUN mg/dL cinsindeyse 2·Na⁺ + glukoz/18 + BUN/2,8); normal değer yaklaşık 275–295 mOsm/kg’dır. P/F oranı, PaO₂’nin kesir olarak FiO₂’ye bölünmesidir. Deniz seviyesinde alveoler oksijen basıncı PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8 mmHg’dir ve A–a gradyanı PAO₂ − PaO₂’dir.
Hesaplanan ozmolalite
Osm = 2·132 + 32,2 + 6,6 = 302,8 ≈ 303 mOsm/kg
Cevap
Osm = 303 mOsm/kg
4.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: AGc = 16,75 mmol/L
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Anyon açığı
AG = 142 − (114 + 12) = 16
Albümin düzeltmesi
16 + 0,25·(40 − 37) = 16,75 mmol/L
Cevap
AGc = 16,75 mmol/L
Düzeltmeden sonra yaklaşık 12’nin üstünde: yüksek anyon açığı.
5.Hemşirelik esasları
Cevap: A · Artan solunum sayısı
Cevap neden bu
Takipne kötüleşmenin en erken ve en duyarlı belirtilerinden biridir ve NEWS2 gibi erken uyarı sistemlerinde yüksek puan alır.
Cevap
A · Artan solunum sayısı
6.Hemşirelik esasları
Cevap: B · Soğuk periferle birlikte artan kalp hızı
Cevap neden bu
Taşikardi ve vazokonstriksiyonla telafi başlangıçta kan basıncını normal tutar; bu yüzden düşük kan basıncı geç bir belirtidir. Taşikardi, soğuk cilt ve yavaş kapiller dolum girişimi tetiklemelidir.
Cevap
B · Soğuk periferle birlikte artan kalp hızı
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: h = 124 cm
Evsel ölçüler ve ağırlık: hemşirelik sınavları yuvarlatılmış eşdeğerleri kullanır: 1 çay kaşığı (tsp) = 5 mL, 1 yemek kaşığı (tbsp) = 15 mL = 3 tsp, 1 sıvı ons (fl oz) = 30 mL = 2 tbsp ve 1 su bardağı = 8 fl oz = 240 mL. Ağırlık için 1 kg = 2,2 lb ve 1 lb = 16 oz; uzunluk için 1 inç = 2,54 cm. Dönüşümü, istemediğiniz birim sadeleşecek biçimde kurun.
İnç cinsinden boy
4·12 + 1 = 49 in
İnçten santimetreye
h = 49·2,54 = 124,5 ≈ 124 cm
Cevap
h = 124 cm
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: Hb = 172 g/L
Boyut analizi: verilen miktarı yazın, sonra kesir olarak yazılmış dönüşüm çarpanlarıyla (örneğin 60 dk/1 sa ya da 1 mg/1000 mcg) çarpın; böylece istenmeyen her birim bir kez payda bir kez paydada görünür ve sadeleşir. Yalnızca istenen birim kaldığında hesaplayın. Sorunun verdiği eşdeğerleri kullanın ve yalnızca nihai cevabı yuvarlayın.