pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
Verilen miktarı birimiyle ve istediğiniz birimle birlikte yazın.
Eşdeğeri seçin: kg, g, mg ve mcg ya da L ve mL arasında 1000; 1 kg = 2,2 lb; 1 tsp = 5 mL, 1 tbsp = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 su bardağı = 240 mL.
İstenmeyen birim sadeleşecek şekilde kesir olarak yazın; bir hız için değişen her birim başına bir kesir kullanın.
Yönü kontrol edin: daha küçük bir birim daha büyük bir sayı verir.
Yalnızca nihai cevabı, sorunun belirttiği duyarlılıkta yuvarlayın.
2Alıştırma soruları
1.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hastanın nabzı 139/dk ve kan basıncı 106/69 mmHg. Şok indeksini SI = KH/SKB ile bulun. İki ondalık basamağa yuvarlayın.
HR 139/minBP 106/69 mmHg
SI =
2.Klinik değerlendirme skorlarıZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bu gözlemler için NEWS2 çizelgesini (SpO₂ skala 1) kullanın: solunum sayısı 11/dk, SpO₂ %99 ek oksijen altında, kan basıncı 110/66 mmHg, nabız 114/dk, uyanık, vücut sıcaklığı 37,6 °C. Hasta hangi klinik risk grubuna girer? Tıklayın.
RR 11SpO₂ 99%O₂SBP 110HR 114AT 37,6 °C
1düşük
2düşük–orta
3orta
4yüksek
3.Arter kan gazı yorumlamaOrta
Alıştırma değerleri: Na⁺ 139 mmol/L, glukoz 30,4 mmol/L ve üre 22,1 mmol/L. Serum ozmolalitesini, Osm = 2·Na⁺ + glukoz + üre, en yakın tam sayıya yuvarlayarak hesaplayın.
Na⁺ 139 mmol/Lglukoz 30,4 mmol/Lüre 22,1 mmol/L
Osm = mOsm/kg
4.Arter kan gazı yorumlamaZor
Alıştırma değerleri: Na⁺ 144, Cl⁻ 111, HCO₃⁻ 19 mmol/L ve albümin 27 g/L. Albümine göre düzeltilmiş anyon açığını, AGc = AG + 0,25·(40 − albümin), bulun.
A patient starts regular morphine. What is usually prescribed alongside it to prevent a common side effect?
AA diuretic
BAn antihistamine
CA laxative
DAn antibiotic
6.Hemşirelik esaslarıZor
What is the effect of deflating the blood pressure cuff too quickly?
ABoth the systolic and diastolic will be read too high
BThe reading becomes more accurate because it is faster
COnly the pulse rate is affected, not the blood pressure
DThe systolic may be read too low and the diastolic too high
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir doz 22:40 saatinde kaydedilmiş (24 saatlik saat). Hangi giriş 12 saatlik saatte aynı zamandır? Tıklayın.
22:40
19:40 PM
210:40 PM
310:40 AM
412:40 PM
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir infüzyon 17:55 saatinde başlıyor ve ertesi sabah 00:40 saatinde bitiyor (24 saatlik saat). t kaç dakika sürdü?
17:5500:40
t = min
3Çözeltiler
1.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: SI = 1,31
Kan basıncı değerleri: nabız basıncı PP = SKB − DKB. Ortalama arter basıncı MAP ≈ (SKB + 2·DKB)/3 = DKB + PP/3; bu tahmin, normal kalp hızında kalbin her atımın yaklaşık üçte ikisini diyastolde geçirmesine dayanır (kalp hızı yüksekken daha az doğrudur); en az yaklaşık 65 mmHg MAP, organ perfüzyonu için yaygın bir hedeftir. Şok indeksi SI = kalp hızı/SKB normalde yaklaşık 0,5–0,7’dir; yaklaşık 1’in üzerindeki bir değer şok için uyarı işaretidir.
Şok indeksi
SI = 139/106 = 1,311 ≈ 1,31
Cevap
SI = 1,31
1 ve üzeri: bu alıştırma olgusunda şok için uyarı işareti.
2.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: orta
NEWS2 (National Early Warning Score 2, Royal College of Physicians 2017): yedi parametrenin her birini çizelgeyle puanlayın (solunum sayısı, skala 1’de SpO₂, oda havası ya da ek oksijen, sistolik kan basıncı, nabız, ACVPU ölçeğinde bilinç ve vücut sıcaklığı) ve puanları toplayın. Klinik risk: 0–4 düşük; tek bir parametrede 3 puan düşük–orta; 5–6 orta; 7 ve üzeri yüksek. Toplam 5 ve üzeri acil yanıt gerektirir.
Her parametreyi puanlayın
RR 11/min → 1
SpO₂ 99% → 0
oksijen altında → 2
SBP 110 mmHg → 1
HR 114/min → 2
uyanık (A) → 0
T 37,6 °C → 0
Toplam ve kırmızı skorlar
NEWS2 = 1 + 0 + 2 + 1 + 2 + 0 + 0 = 6
Hiçbir parametre 3 puan almaz.
Risk grubu
orta
Cevap
orta
Toplam 5 ve üzeri acil klinik yanıt gerektirir.
3.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: Osm = 331 mOsm/kg
Türetilmiş değerler: hesaplanan serum ozmolalitesi, tüm değerler mmol/L cinsindeyken 2·Na⁺ + glukoz + üredir (glukoz ve BUN mg/dL cinsindeyse 2·Na⁺ + glukoz/18 + BUN/2,8); normal değer yaklaşık 275–295 mOsm/kg’dır. P/F oranı, PaO₂’nin kesir olarak FiO₂’ye bölünmesidir. Deniz seviyesinde alveoler oksijen basıncı PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8 mmHg’dir ve A–a gradyanı PAO₂ − PaO₂’dir.
Hesaplanan ozmolalite
Osm = 2·139 + 30,4 + 22,1 = 330,5 ≈ 331 mOsm/kg
Cevap
Osm = 331 mOsm/kg
4.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: AGc = 17,25 mmol/L
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Anyon açığı
AG = 144 − (111 + 19) = 14
Albümin düzeltmesi
14 + 0,25·(40 − 27) = 17,25 mmol/L
Cevap
AGc = 17,25 mmol/L
Düzeltmeden sonra yaklaşık 12’nin üstünde: yüksek anyon açığı.
5.Hemşirelik esasları
Cevap: C · A laxative
Cevap neden bu
Because opioid-induced constipation is so common, a regular laxative is usually prescribed with regular opioids, and bowel movements are monitored.
Cevap
C · A laxative
6.Hemşirelik esasları
Cevap: D · The systolic may be read too low and the diastolic too high
Cevap neden bu
Fast deflation means the gauge drops past the first and last sounds before they are heard. The usual advice is to deflate at about 2–3 mmHg per second.
Cevap
D · The systolic may be read too low and the diastolic too high
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: 10:40 PM
24 saatlik saat: öğleden sonra 1’den itibaren saate 12 ekleyin (3:45 ÖS = 15:45). Gece yarısından öğleden önce 12:59’a kadar 00:00–00:59 olur ve öğleden sonra 12:00–12:59 olduğu gibi kalır. Geri dönerken 13–23 saatlerinden 12 çıkarın ve ÖS ekleyin; 00 saati 12 ÖÖ olur. Gece yarısını geçen süreyi iki parçada sayın: 24:00’e (00:00) kadar, sonra 00:00’dan itibaren.
Saati dönüştürün
22 − 12 = 10 → PM
Cevap
10:40 PM
Cevap
10:40 PM
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: t = 405 min
24 saatlik saat: öğleden sonra 1’den itibaren saate 12 ekleyin (3:45 ÖS = 15:45). Gece yarısından öğleden önce 12:59’a kadar 00:00–00:59 olur ve öğleden sonra 12:00–12:59 olduğu gibi kalır. Geri dönerken 13–23 saatlerinden 12 çıkarın ve ÖS ekleyin; 00 saati 12 ÖÖ olur. Gece yarısını geçen süreyi iki parçada sayın: 24:00’e (00:00) kadar, sonra 00:00’dan itibaren.