pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
Verilen miktarı birimiyle ve istediğiniz birimle birlikte yazın.
Eşdeğeri seçin: kg, g, mg ve mcg ya da L ve mL arasında 1000; 1 kg = 2,2 lb; 1 tsp = 5 mL, 1 tbsp = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 su bardağı = 240 mL.
İstenmeyen birim sadeleşecek şekilde kesir olarak yazın; bir hız için değişen her birim başına bir kesir kullanın.
Yönü kontrol edin: daha küçük bir birim daha büyük bir sayı verir.
Yalnızca nihai cevabı, sorunun belirttiği duyarlılıkta yuvarlayın.
2Alıştırma soruları
1.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hastanın nabzı 142/dk ve kan basıncı 151/83 mmHg. Şok indeksini SI = KH/SKB ile bulun. İki ondalık basamağa yuvarlayın.
HR 142/minBP 151/83 mmHg
SI =
2.Klinik değerlendirme skorlarıZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bu gözlemler için NEWS2 çizelgesini (SpO₂ skala 1) kullanın: solunum sayısı 32/dk, SpO₂ %86 ek oksijen altında, kan basıncı 130/78 mmHg, nabız 104/dk, uyanık, vücut sıcaklığı 35,0 °C. Hasta hangi klinik risk grubuna girer? Tıklayın.
RR 32SpO₂ 86%O₂SBP 130HR 104AT 35,0 °C
1düşük
2düşük–orta
3orta
4yüksek
3.Arter kan gazı yorumlamaOrta
Bir alıştırma gazı, HCO₃⁻ 12 mmol/L ile metabolik asidoz gösteriyor. Beklenen PaCO₂ değerini (aralığın merkezi), mmHg cinsinden bulmak için Winter formülünü kullanın.
HCO₃⁻ 12 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
4.Arter kan gazı yorumlamaZor
Alıştırma değerleri: Na⁺ 145, Cl⁻ 115, HCO₃⁻ 16 mmol/L ve albümin 21 g/L. Albümine göre düzeltilmiş anyon açığını, AGc = AG + 0,25·(40 − albümin), bulun.
Which approach suits teaching an older adult with poor eyesight and mild memory problems?
AA detailed leaflet in small print for them to read later at home
BTeaching only the family and not the patient
COne long session with all the information at once
DShort sessions, large-print materials and repeating key points
6.Hemşirelik esaslarıZor
A nurse escalated a deteriorating patient, but the doctor has not come after 30 minutes and the patient is getting worse. What should the nurse do?
ATreat the patient with drugs from the cupboard without a prescription
BWait, since the doctor has already been told
CEscalate further, for example to a senior doctor or the rapid response team
DWrite in the notes that the doctor did not come and do nothing else
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir enjeksiyon için doz hesaplaması 2,1564 mL veriyor. Bu alıştırmadaki kural şudur: 1 mL ve üzeri hacimler en yakın mL’nin onda birine yuvarlanır. Hangi değeri x kaydedersiniz?
2,1564 mL
x = mL
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir infüzyon 8 mcg/dk veriyor. Bu doz hızını D mg/sa cinsinden ifade edin.
8 mcg/min1 h = 60 min1 mg = 1000 mcg
D = mg/h
3Çözeltiler
1.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: SI = 0,94
Kan basıncı değerleri: nabız basıncı PP = SKB − DKB. Ortalama arter basıncı MAP ≈ (SKB + 2·DKB)/3 = DKB + PP/3; bu tahmin, normal kalp hızında kalbin her atımın yaklaşık üçte ikisini diyastolde geçirmesine dayanır (kalp hızı yüksekken daha az doğrudur); en az yaklaşık 65 mmHg MAP, organ perfüzyonu için yaygın bir hedeftir. Şok indeksi SI = kalp hızı/SKB normalde yaklaşık 0,5–0,7’dir; yaklaşık 1’in üzerindeki bir değer şok için uyarı işaretidir.
Şok indeksi
SI = 142/151 = 0,9404 ≈ 0,94
Cevap
SI = 0,94
Olağan 0,5–0,7’nin üzerinde.
2.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: yüksek
NEWS2 (National Early Warning Score 2, Royal College of Physicians 2017): yedi parametrenin her birini çizelgeyle puanlayın (solunum sayısı, skala 1’de SpO₂, oda havası ya da ek oksijen, sistolik kan basıncı, nabız, ACVPU ölçeğinde bilinç ve vücut sıcaklığı) ve puanları toplayın. Klinik risk: 0–4 düşük; tek bir parametrede 3 puan düşük–orta; 5–6 orta; 7 ve üzeri yüksek. Toplam 5 ve üzeri acil yanıt gerektirir.
Her parametreyi puanlayın
RR 32/min → 3
SpO₂ 86% → 3
oksijen altında → 2
SBP 130 mmHg → 0
HR 104/min → 1
uyanık (A) → 0
T 35,0 °C → 3
Toplam ve kırmızı skorlar
NEWS2 = 3 + 3 + 2 + 0 + 1 + 0 + 3 = 12
En az bir parametre 3 puan alır.
Risk grubu
yüksek
Cevap
yüksek
Toplam 5 ve üzeri acil klinik yanıt gerektirir.
3.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: PaCO₂ = 26 mmHg
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·12 + 8 = 26 mmHg
menzil: 24–28 mmHg
Cevap
PaCO₂ = 26 mmHg
4.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: AGc = 18,75 mmol/L
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Anyon açığı
AG = 145 − (115 + 16) = 14
Albümin düzeltmesi
14 + 0,25·(40 − 21) = 18,75 mmol/L
Cevap
AGc = 18,75 mmol/L
Düzeltmeden sonra yaklaşık 12’nin üstünde: yüksek anyon açığı.
5.Hemşirelik esasları
Cevap: D · Short sessions, large-print materials and repeating key points
Cevap neden bu
Older learners benefit from short, focused sessions, clear large print, good lighting, repetition and teach-back. Involving family can help but should not replace teaching the patient.
Cevap
D · Short sessions, large-print materials and repeating key points
6.Hemşirelik esasları
Cevap: C · Escalate further, for example to a senior doctor or the rapid response team
Cevap neden bu
If a response is delayed and the patient deteriorates, the nurse follows the escalation policy to the next level and keeps monitoring and supporting ABCDE. Each step is documented.
Cevap
C · Escalate further, for example to a senior doctor or the rapid response team
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: x = 2,2 mL
Yuvarlama: yuvarladığınız basamaktan hemen sonraki rakama bakın: 5 ve üzeri yukarı yuvarlar, 4 ve altı rakamı olduğu gibi bırakır. Yalnızca nihai cevabı yuvarlayın, adımları asla. Tipik sınav kuralları: 1 mL ve üzeri hacimler en yakın ondalığa, 1 mL’nin altındaki hacimler en yakın yüzdeliğe, damla hızları tam damlaya ve ağırlıklar bir ondalık basamağa; her zaman sorunun belirttiği kuralı izleyin.
ondabirler basamağındaki rakam
2.1564 → 1
Yalnızca sonraki rakam belirler
2,1564 → 5
5, 5 veya daha büyük; bu yüzden 1 yukarı yuvarlanır.
Sonraki rakamlar (64) dikkate alınmaz: bir kez yuvarlayın, adım adım değil.
Yuvarlayın
x = 2,2 mL
Cevap
x = 2,2 mL
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: D = 0,48 mg/h
Boyut analizi: verilen miktarı yazın, sonra kesir olarak yazılmış dönüşüm çarpanlarıyla (örneğin 60 dk/1 sa ya da 1 mg/1000 mcg) çarpın; böylece istenmeyen her birim bir kez payda bir kez paydada görünür ve sadeleşir. Yalnızca istenen birim kaldığında hesaplayın. Sorunun verdiği eşdeğerleri kullanın ve yalnızca nihai cevabı yuvarlayın.