pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
Verilen miktarı birimiyle ve istediğiniz birimle birlikte yazın.
Eşdeğeri seçin: kg, g, mg ve mcg ya da L ve mL arasında 1000; 1 kg = 2,2 lb; 1 tsp = 5 mL, 1 tbsp = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 su bardağı = 240 mL.
İstenmeyen birim sadeleşecek şekilde kesir olarak yazın; bir hız için değişen her birim başına bir kesir kullanın.
Yönü kontrol edin: daha küçük bir birim daha büyük bir sayı verir.
Yalnızca nihai cevabı, sorunun belirttiği duyarlılıkta yuvarlayın.
2Alıştırma soruları
1.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bu gözlemler için NEWS2 çizelgesini (SpO₂ skala 1) kullanın: solunum sayısı 12/dk, SpO₂ %96 ek oksijen altında, kan basıncı 118/70 mmHg, nabız 88/dk, uyanık, vücut sıcaklığı 36,7 °C. NEWS2 toplam skoru nedir?
RR 12SpO₂ 96%O₂SBP 118HR 88AT 36,7 °C
NEWS2 =
2.Klinik değerlendirme skorlarıZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir yetişkin 121 kg ağırlığında ve 190 cm boyunda. BKİ’yi hesaplayın ve DSÖ ağırlık kategorisine tıklayın.
121 kg190 cm
1zayıf
2normal kilolu
3fazla kilolu
4obezite sınıf I
5obezite sınıf II
6obezite sınıf III
3.Arter kan gazı yorumlamaOrta
Bir alıştırma gazı, HCO₃⁻ 14 mmol/L ile metabolik asidoz gösteriyor. Beklenen PaCO₂ değerini (aralığın merkezi), mmHg cinsinden bulmak için Winter formülünü kullanın.
HCO₃⁻ 14 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
4.Arter kan gazı yorumlamaZor
Bir alıştırma gazı, HCO₃⁻ 44 mmol/L ile metabolik alkaloz gösteriyor. Beklenen PaCO₂ değerini bulmak için beklenen PaCO₂ = 0,7·HCO₃⁻ + 21 formülünü kullanın.
HCO₃⁻ 44 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
5.Hemşirelik esaslarıOrta
Bir hastanın ateşi 38,6 °C, kalp hızı 118/dk, solunum sayısı 24/dk ve yeni başlayan konfüzyonu var. İlk olarak neden şüphelenmelisiniz?
ANormal ameliyat sonrası iyileşme
BYalnızca hipoglisemi
CYalnızca yeterince su içmemeye bağlı dehidratasyon
DSepsis
6.Hemşirelik esaslarıZor
Hangi belirti grubu bir hastanın yaşamının son günlerinde olabileceğini düşündürür?
ASolunum düzeninde değişiklikler, soğuk ve alacalı cilt ve azalmış alım
BArtan iştah ve artan uyanıklık
CDaha iyi hareketlilik ve daha fazla enerji
DArtan idrar çıkışı ve sıcak eller
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir enjeksiyon için doz hesaplaması 6,8019 mL veriyor. Bu alıştırmadaki kural şudur: 1 mL ve üzeri hacimler en yakın mL’nin onda birine yuvarlanır. Hangi değeri x kaydedersiniz?
6,8019 mL
x = mL
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir infüzyon 18:20 saatinde başlıyor ve ertesi sabah 04:30 saatinde bitiyor (24 saatlik saat). t kaç saat sürdü? Cevabı saat cinsinden, iki ondalık basamağa yuvarlanmış ondalık sayı olarak verin.
18:2004:30
t = h
3Çözeltiler
1.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: NEWS2 = 2
NEWS2 (National Early Warning Score 2, Royal College of Physicians 2017): yedi parametrenin her birini çizelgeyle puanlayın (solunum sayısı, skala 1’de SpO₂, oda havası ya da ek oksijen, sistolik kan basıncı, nabız, ACVPU ölçeğinde bilinç ve vücut sıcaklığı) ve puanları toplayın. Klinik risk: 0–4 düşük; tek bir parametrede 3 puan düşük–orta; 5–6 orta; 7 ve üzeri yüksek. Toplam 5 ve üzeri acil yanıt gerektirir.
Her parametreyi puanlayın
RR 12/min → 0
SpO₂ 96% → 0
oksijen altında → 2
SBP 118 mmHg → 0
HR 88/min → 0
uyanık (A) → 0
T 36,7 °C → 0
Toplayın
NEWS2 = 0 + 0 + 2 + 0 + 0 + 0 + 0 = 2
Cevap
NEWS2 = 2
2.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: obezite sınıf I
Beden kitle indeksi: BKİ = ağırlık (kg)/boy (m)²; boy önce metreye çevrilir. Libre ve inçle BKİ = 703 × ağırlık (lb)/boy (in)². DSÖ yetişkin kategorileri: 18,5’in altı zayıf, 18,5–24,9 normal kilolu, 25,0–29,9 fazla kilolu, 30,0–34,9 obezite sınıf I, 35,0–39,9 obezite sınıf II ve 40 ve üzeri obezite sınıf III.
BMI
BMI = 121/1,9² = 33,52
Kategori
obezite sınıf I
Cevap
obezite sınıf I
3.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: PaCO₂ = 29 mmHg
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·14 + 8 = 29 mmHg
menzil: 27–31 mmHg
Cevap
PaCO₂ = 29 mmHg
4.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: PaCO₂ = 51,8 mmHg
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Beklenen PaCO₂
0,7·44 + 21 = 51,8 mmHg
Cevap
PaCO₂ = 51,8 mmHg
Yükselişin bir sınırı vardır: PaCO₂ yalnızca kompansasyonla nadiren yaklaşık 55 mmHg’nin üstüne çıkar.
5.Hemşirelik esasları
Cevap: D · Sepsis
Cevap neden bu
Ateş, taşikardi, takipne ve değişmiş bilinç sepsisi düşündürür. "Sepsis six" paketi gibi acil bildirim ve tedavi gerektirir.
Cevap
D · Sepsis
6.Hemşirelik esasları
Cevap: A · Solunum düzeninde değişiklikler, soğuk ve alacalı cilt ve azalmış alım
Cevap neden bu
Ölüm yaklaştıkça solunum düzensiz veya gürültülü hâle gelebilir, cilt soğuk ve alacalı olabilir ve kişiler daha az yiyip içer, daha çok uyur. Konfor, ağız bakımı ve aile desteği odak hâline gelir.
Cevap
A · Solunum düzeninde değişiklikler, soğuk ve alacalı cilt ve azalmış alım
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: x = 6,8 mL
Yuvarlama: yuvarladığınız basamaktan hemen sonraki rakama bakın: 5 ve üzeri yukarı yuvarlar, 4 ve altı rakamı olduğu gibi bırakır. Yalnızca nihai cevabı yuvarlayın, adımları asla. Tipik sınav kuralları: 1 mL ve üzeri hacimler en yakın ondalığa, 1 mL’nin altındaki hacimler en yakın yüzdeliğe, damla hızları tam damlaya ve ağırlıklar bir ondalık basamağa; her zaman sorunun belirttiği kuralı izleyin.
ondabirler basamağındaki rakam
6.8019 → 8
Yalnızca sonraki rakam belirler
6,8019 → 0
0, 4 veya daha küçük; bu yüzden 8 aynı kalır.
Sonraki rakamlar (19) dikkate alınmaz: bir kez yuvarlayın, adım adım değil.
Yuvarlayın
x = 6,8 mL
Cevap
x = 6,8 mL
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: t = 10,17 h
24 saatlik saat: öğleden sonra 1’den itibaren saate 12 ekleyin (3:45 ÖS = 15:45). Gece yarısından öğleden önce 12:59’a kadar 00:00–00:59 olur ve öğleden sonra 12:00–12:59 olduğu gibi kalır. Geri dönerken 13–23 saatlerinden 12 çıkarın ve ÖS ekleyin; 00 saati 12 ÖÖ olur. Gece yarısını geçen süreyi iki parçada sayın: 24:00’e (00:00) kadar, sonra 00:00’dan itibaren.