pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
Verilen miktarı birimiyle ve istediğiniz birimle birlikte yazın.
Eşdeğeri seçin: kg, g, mg ve mcg ya da L ve mL arasında 1000; 1 kg = 2,2 lb; 1 tsp = 5 mL, 1 tbsp = 15 mL, 1 fl oz = 30 mL, 1 su bardağı = 240 mL.
İstenmeyen birim sadeleşecek şekilde kesir olarak yazın; bir hız için değişen her birim başına bir kesir kullanın.
Yönü kontrol edin: daha küçük bir birim daha büyük bir sayı verir.
Yalnızca nihai cevabı, sorunun belirttiği duyarlılıkta yuvarlayın.
2Alıştırma soruları
1.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hastanın nabzı 114/dk ve kan basıncı 125/75 mmHg. Şok indeksini SI = KH/SKB ile bulun. İki ondalık basamağa yuvarlayın.
HR 114/minBP 125/75 mmHg
SI =
2.Klinik değerlendirme skorlarıZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bu gözlemler için NEWS2 çizelgesini (SpO₂ skala 1) kullanın: solunum sayısı 16/dk, SpO₂ %97 ek oksijen altında, kan basıncı 88/52 mmHg, nabız 58/dk, yeni başlayan konfüzyon, vücut sıcaklığı 35,0 °C. Hasta hangi klinik risk grubuna girer? Tıklayın.
RR 16SpO₂ 97%O₂SBP 88HR 58CT 35,0 °C
1düşük
2düşük–orta
3orta
4yüksek
3.Arter kan gazı yorumlamaOrta
Alıştırma değerleri: Na⁺ 140 mmol/L, glukoz 27 mmol/L ve üre 16,3 mmol/L. Serum ozmolalitesini, Osm = 2·Na⁺ + glukoz + üre, en yakın tam sayıya yuvarlayarak hesaplayın.
Na⁺ 140 mmol/Lglukoz 27 mmol/Lüre 16,3 mmol/L
Osm = mOsm/kg
4.Arter kan gazı yorumlamaZor
Alıştırma değerleri: Na⁺ 141, Cl⁻ 109, HCO₃⁻ 15 mmol/L ve albümin 36 g/L. Albümine göre düzeltilmiş anyon açığını, AGc = AG + 0,25·(40 − albümin), bulun.
CTo make the insulin work more quickly with each injection
DTo prevent lumpy fatty swelling that affects absorption
6.Hemşirelik esaslarıZor
A healthcare assistant (nursing assistant) has recorded a blood pressure of 82/50 mmHg during routine observations but did not report it. What should the registered nurse do first?
ARepeat the observations at the next routine time
BComplete an incident report
CTalk to the healthcare assistant about reporting
DAssess the patient straight away
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriOrta
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hastanın vücut sıcaklığı 95,1 °F. °C = (°F − 32) × 5/9 formülüyle T değerini santigrat dereceye çevirin. Bir ondalık basamağa yuvarlayın.
95,1 °F
T = °C
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleriZor
Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir reçetede 14 gün boyunca 8 saatte bir oral süspansiyondan 1½ tsp yazıyor. 1 tsp = 5 mL kullanarak tüm kür için kaç mL V gerekir?
1½ tsp8 saatte bir14 gün1 tsp = 5 mL
V = mL
3Çözeltiler
1.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: SI = 0,91
Kan basıncı değerleri: nabız basıncı PP = SKB − DKB. Ortalama arter basıncı MAP ≈ (SKB + 2·DKB)/3 = DKB + PP/3; bu tahmin, normal kalp hızında kalbin her atımın yaklaşık üçte ikisini diyastolde geçirmesine dayanır (kalp hızı yüksekken daha az doğrudur); en az yaklaşık 65 mmHg MAP, organ perfüzyonu için yaygın bir hedeftir. Şok indeksi SI = kalp hızı/SKB normalde yaklaşık 0,5–0,7’dir; yaklaşık 1’in üzerindeki bir değer şok için uyarı işaretidir.
Şok indeksi
SI = 114/125 = 0,912 ≈ 0,91
Cevap
SI = 0,91
Olağan 0,5–0,7’nin üzerinde.
2.Klinik değerlendirme skorları
Cevap: yüksek
NEWS2 (National Early Warning Score 2, Royal College of Physicians 2017): yedi parametrenin her birini çizelgeyle puanlayın (solunum sayısı, skala 1’de SpO₂, oda havası ya da ek oksijen, sistolik kan basıncı, nabız, ACVPU ölçeğinde bilinç ve vücut sıcaklığı) ve puanları toplayın. Klinik risk: 0–4 düşük; tek bir parametrede 3 puan düşük–orta; 5–6 orta; 7 ve üzeri yüksek. Toplam 5 ve üzeri acil yanıt gerektirir.
Her parametreyi puanlayın
RR 16/min → 0
SpO₂ 97% → 0
oksijen altında → 2
SBP 88 mmHg → 3
HR 58/min → 0
yeni başlayan konfüzyon (C) → 3
T 35,0 °C → 3
Toplam ve kırmızı skorlar
NEWS2 = 0 + 0 + 2 + 3 + 0 + 3 + 3 = 11
En az bir parametre 3 puan alır.
Risk grubu
yüksek
Cevap
yüksek
Toplam 5 ve üzeri acil klinik yanıt gerektirir.
3.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: Osm = 323 mOsm/kg
Türetilmiş değerler: hesaplanan serum ozmolalitesi, tüm değerler mmol/L cinsindeyken 2·Na⁺ + glukoz + üredir (glukoz ve BUN mg/dL cinsindeyse 2·Na⁺ + glukoz/18 + BUN/2,8); normal değer yaklaşık 275–295 mOsm/kg’dır. P/F oranı, PaO₂’nin kesir olarak FiO₂’ye bölünmesidir. Deniz seviyesinde alveoler oksijen basıncı PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8 mmHg’dir ve A–a gradyanı PAO₂ − PaO₂’dir.
Hesaplanan ozmolalite
Osm = 2·140 + 27 + 16,3 = 323,3 ≈ 323 mOsm/kg
Cevap
Osm = 323 mOsm/kg
4.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: AGc = 18 mmol/L
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Anyon açığı
AG = 141 − (109 + 15) = 17
Albümin düzeltmesi
17 + 0,25·(40 − 36) = 18 mmol/L
Cevap
AGc = 18 mmol/L
Düzeltmeden sonra yaklaşık 12’nin üstünde: yüksek anyon açığı.
5.Hemşirelik esasları
Cevap: D · To prevent lumpy fatty swelling that affects absorption
Cevap neden bu
Injecting in the same place causes lipohypertrophy, which makes absorption unpredictable. Patients rotate within an area and check sites for lumps.
Cevap
D · To prevent lumpy fatty swelling that affects absorption
6.Hemşirelik esasları
Cevap: D · Assess the patient straight away
Cevap neden bu
A low blood pressure may mean deterioration, so the nurse assesses the patient at once and escalates if needed. Feedback to the assistant and reporting follow afterwards.
Cevap
D · Assess the patient straight away
7.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: T = 35,1 °C
Sıcaklık: °C = (°F − 32) × 5/9 ve °F = °C × 9/5 + 32. °F’den giderken çarpmadan önce 32’yi çıkarın, °C’den giderken çarptıktan sonra 32 ekleyin. Hızlı bir kontrol: 37 °C, 98,6 °F’dir ve her 1 °C, 1,8 °F eder.
32’yi çıkarın
95,1 − 32 = 63,1
5/9 ile çarpın
T = 63,1·5/9 = 35,06 ≈ 35,1 °C
Cevap
T = 35,1 °C
8.Hemşirelik matematiği ve birim dönüşümleri
Cevap: V = 315 mL
Boyut analizi: verilen miktarı yazın, sonra kesir olarak yazılmış dönüşüm çarpanlarıyla (örneğin 60 dk/1 sa ya da 1 mg/1000 mcg) çarpın; böylece istenmeyen her birim bir kez payda bir kez paydada görünür ve sadeleşir. Yalnızca istenen birim kaldığında hesaplayın. Sorunun verdiği eşdeğerleri kullanın ve yalnızca nihai cevabı yuvarlayın.