Tüm nakit akışlarını yıllarıyla listeleyin; 0. yıldaki yatırım negatiftir.
Her nakit akışını iskonto edin: CFt/(1 + r)t.
NBD’yi bulmak için toplayın. Pozitif değer, projenin r’den fazla kazandırdığı anlamına gelir.
İVO için NBD’yi sıfır yapan oranı deneme yoluyla veya enterpolasyonla bulun.
2Alıştırma soruları
1.Paranın zaman değeriOrta
Bir kredi kartı yıllık %25 nominal faiz uyguluyor, altı ayda bir bileşik. Efektif yıllık faiz oranı EAR değerini yüzde olarak bulun.
r = 25%m = 2
EAR = %
2.Paranın zaman değeriZor
16 yıl boyunca her yılın başında €2 500 yatırıyorsunuz, ilk yatırım bugün. Hesap yıllık %8 faiz veriyor. 16. yılın sonunda hesapta ne kadar vardır? FV değerini bulun.
A = €2 500i = 8%n = 16
FV = €
3.Tahvil fiyatlaması ve getiriOrta
Nominal değeri €1 000 olan bir tahvil yıllık 8% kupon ödüyor ve vadesi 5 yıl sonra doluyor. Vadeye kadar getirisi 2,5% değerinden 3,5% değerine değişiyor. Tahvil fiyatı ne kadar ΔP değişir?
F = €1 000kupon = 8%n = 5y1 = 2,5%y2 = 3,5%
ΔP = €
4.Tahvil fiyatlaması ve getiriZor
Nominal değeri €1 000 ve yıllık kuponu 3% olan bir tahvilin vadesi 10 yıl sonra doluyor ve €920 fiyatla satılıyor. Vadeye kadar getirisi YTM değerini yüzde olarak bulun.
F = €1 000kupon = 3%n = 10P = €920
YTM = %
5.CAPM ve WACCOrta
Bir şirketin (piyasa değerleriyle) borç/özsermaye oranı 0,5. Özsermaye maliyeti 11%, vergi öncesi borç maliyeti 6% ve vergi oranı 30%. WACC değerini bulun.
D/E = 0,5re = 11%rd = 6%T = 30%
WACC = %
6.CAPM ve WACCZor
Bir şirketin piyasa değeri €10 000 000 olan özsermayesi ve 9% özsermaye maliyeti var. Borcu, her biri €1 026 fiyattan işlem gören 5 000 tahvilden oluşuyor (nominal değer €1 000, yıllık kupon 5%, vadeye 6 yıl). Vergi oranı 30%. Vergi öncesi borç maliyeti olarak tahvillerin vadeye kadar getirisini kullanarak WACC değerini bulun.
Bir makine bugün €80 000 maliyetindedir, 10 yıl dayanır ve çalıştırılması yılda €2 000 tutar (her yılın sonunda ödenir). Sermaye maliyeti %5. Eşdeğer yıllık maliyeti EAC değerini bulun.
C0 = €80 000M = €2 000n = 10r = 5%
EAC = €
8.NBD ve IRRZor
Bir proje €20 000 tutarındadır ve 1'den 3'ye kadar yılların sonunda €7 500, €13 500, €13 500 getirir. İç verim oranı IRR'ü yüzde olarak bulun.
CF0 = −20 000CF1 = 7 500CF2 = 13 500CF3 = 13 500
IRR = %
3Çözeltiler
1.Paranın zaman değeri
Cevap: EAR = 26,56 %
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Dönem başına oran
r/m = 0,25/2 = 0,125
Bir yıl boyunca bileşik
EAR = (1 + 0,125)2 − 1 = 1,266 − 1 = 26,56%
Cevap
EAR = 26,56%
Faiz yılda birden fazla kez bileşik hesaplandığında EAR her zaman nominal orandan büyüktür.
2.Paranın zaman değeri
Cevap: FV = 81876 €
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Normal anüite faktörü
((1 + 0,08)16 − 1)/0,08 = 30,32
Peşin anüite
Her yatırım bir yıl daha uzun süre yatırımda kalır.
FV = 2 500·30,32·1,08 = €81 875,56
Cevap
FV = €81 875,56
3.Tahvil fiyatlaması ve getiri
Cevap: ΔP = −52,34 €
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Getiri denklemi
€920 = €30·(1 − (1 + y)⁻¹⁰)/y + €1 000/(1 + y)¹⁰
Sayısal olarak çözün
P(3%) = €1 000,00, P(4%) = €918,89
YTM = 3,986%
Cevap
YTM = 3,986%
5.CAPM ve WACC
Cevap: WACC = 8,733 %
Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.
D/E’den ağırlıklar
E/V = 1/(1 + 0,5) = 0,6667
D/V = 0,5/(1 + 0,5) = 0,3333
WACC
WACC = 0,6667·11% + 0,3333·6%·(1 − 0,3) = 8,733%
Cevap
WACC = 8,733%
6.CAPM ve WACC
Cevap: WACC = 7,016 %
Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.
Eşdeğer yıllık maliyet: tüm maliyetlerin bugünkü değerini ömür boyunca eşit bir yıllık tutar (anüite) olarak dağıtın: EAC = PV·r/(1 − (1 + r)⁻ⁿ). Farklı ömürlü makineleri karşılaştırmayı sağlar.
Anüite faktörü
(1 − 1,05−10)/0,05 = 7,722
Yıllıklandırılmış satın alma fiyatı
80 000/7,722 = 10 360,37
EAC
EAC = 10 360,37 + 2 000 = €12 360,37
Cevap
EAC = €12 360,37
8.NBD ve IRR
Cevap: IRR = 29,68 %
Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.
IRR'yi iki taraftan sınırlayın
Oran arttıkça NBD azalır; bu yüzden IRR, pozitif NBD veren oran ile negatif NBD veren oran arasındadır.
NPV(25%) = 1 552,00
NPV(30%) = −97,86
Daraltın
Doğrusal enterpolasyon ilk tahmini verir; tekrarlamak (ya da hesap makinesinin IRR işlevi) kesin oranı verir.