pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.
EKG ritim şeridi yorumlama
Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)
Yöntem
Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.
Önceliklendirme ve yetki devri
Yöntem
Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.
2Alıştırma soruları
1.Dahili-cerrahi: kardiyovasküler ve solunumOrta
A patient has a prosthetic heart valve. Which teaching best reduces the risk of infective endocarditis?
AAvoid all physical exercise for the rest of their life
BAvoid eating dairy products and raw vegetables
CTake a daily antibiotic tablet indefinitely
DKeep teeth and gums healthy with regular dental check-ups
2.Dahili-cerrahi: kardiyovasküler ve solunumZor
A nurse teaches a patient how to measure blood pressure at home. Which statement shows a need for further teaching?
A"I will rest quietly for five minutes before measuring."
B"I will measure it straight after my morning jog."
C"I will take two readings and write them both down."
D"I will sit with my back supported and my arm at heart level."
3.Dahili-cerrahi: nöroloji, endokrin ve böbrekOrta
Why is pyridostigmine often taken about 30–60 minutes before meals by patients with myasthenia gravis?
ATo stop the drug from irritating an empty stomach later on
BTo reduce stomach acid so the food is digested better
CTo lower the blood glucose rise after eating a meal
DTo improve the strength of chewing and swallowing at mealtimes
4.Dahili-cerrahi: nöroloji, endokrin ve böbrekZor
A patient on haemodialysis is on a medical ward. Which task can the registered nurse delegate to a healthcare assistant (nursing assistant)?
AWeighing the patient before they go to dialysis
BAssessing the thrill and bruit of the fistula
CTeaching the patient about fluid restriction
DDeciding which morning medicines to hold
5.Dahili-cerrahi: sindirim sistemi, perioperatif ve onkolojiOrta
Hafif akut pankreatitte beslenmeyle ilgili hangi ifade güncel kılavuzlara uyar?
AHastalar yalnızca parenteral beslenmeyle beslenmelidir
BHastalar pankreası dinlendirmek için en az üç hafta ağızdan beslenmemelidir
CAğrı ve bulantı izin verir vermez oral beslenmeye erken yeniden başlanabilir
DAmilaz normale dönene kadar yiyecek verilmez
6.Dahili-cerrahi: sindirim sistemi, perioperatif ve onkolojiZor
A patient asks whether to take their usual bisoprolol on the morning of surgery. What is the usual guidance?
AUsually continue it with a sip of water, unless told otherwise
BTake a double dose to protect the heart
CStop it one week before any operation
DTake it only after the operation is finished
7.Klinik hemşirelikOrta
A nurse gives a patient analgesia for post-operative pain. What should be done next?
AAssume the pain has gone if the patient is quiet and has their eyes closed
BReassess the pain and any side effects once the drug has had time to work
CGive a second analgesic straight away just in case
DWait until the next shift before asking the patient about the pain
8.Klinik hemşirelikZor
Ameliyat sonrası bir hastada pulmoner emboliyi en güçlü düşündüren bulgu hangisidir?
ABir haftadır yavaş başlayan, sarı balgamlı ve hafif ateşli öksürük
BTaşikardiyle birlikte ani nefes darlığı ve plöritik göğüs ağrısı
CSalbutamolle düzelen hışıltı
DYüksek kan basıncıyla birlikte yavaş nabız
9.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta
Vankomisin dip düzeyi hedef aralığın üzerindedir. Başlıca endişe hangi advers etkidir?
AKabızlık ve şişkinlik
BBöbrek hasarı (nefrotoksisite)
CYüksek trombosit sayısı (trombositoz)
DDüşük kan glikozu (hipoglisemi)
10.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor
A patient's bedside glucose meter shows "HI" (above its measuring range). The patient is drowsy. What should the nurse do?
AAssume the meter is broken and give the usual insulin dose
BSend a venous sample to the lab and inform the provider at once
CGive oral glucose in case the reading is wrong and the patient is low
DRecord "HI" and repeat the meter test at the next scheduled time
11.Arter kan gazı yorumlamaOrta
Bir alıştırma gazı, HCO₃⁻ 8 mmol/L ile metabolik asidoz gösteriyor. Beklenen PaCO₂ değerini (aralığın merkezi), mmHg cinsinden bulmak için Winter formülünü kullanın.
HCO₃⁻ 8 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
12.Arter kan gazı yorumlamaZor
Alıştırma değerleri: Na⁺ 140, Cl⁻ 109, HCO₃⁻ 14 mmol/L ve albümin 27 g/L. Albümine göre düzeltilmiş anyon açığını, AGc = AG + 0,25·(40 − albümin), bulun.
Bu DII ritim şeridini yorumlayın. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.
DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
1atriyal fibrilasyon
2normal sinüs ritmi
3atriyal flutter, 4:1 ileti
4atriyal flutter, 2:1 ileti
14.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
Bu DII şeridi bir AV blok gösteriyor; bu nedenle atriyumlar ve ventriküller farklı hızlarda atıyor. QRS kompleksleri düzenli: ventriküler hız değerini dakikadaki atım sayısı olarak bulun (1500 yöntemi, tam sayı).
DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
ventriküler hız = bpm
15.Önceliklendirme ve yetki devriOrta
Hangi hastayı bir LPN/LVN’ye atamak en uygundur?
A30 dakika önce yeni göğüs ağrısıyla yatırılan hasta
BUyanma odasından gelen ve ilk değerlendirmeye ihtiyacı olan hasta
COral ilaçlara ihtiyacı olan stabil kronik kalp yetmezliği hastası
Dİlk ünite eritrosit süspansiyonunu almak üzere olan hasta
16.Önceliklendirme ve yetki devriZor
A patient with diabetes is sweaty and confused, and no glucose meter is available. The patient can swallow. What should the nurse do?
AGive a dose of rapid-acting insulin in case the glucose is high
BTreat for hypoglycemia with fast-acting oral carbohydrate
CWithhold all food and fluids until a meter is found
DAsk the patient to lie down and sleep it off
3Çözeltiler
1.Dahili-cerrahi: kardiyovasküler ve solunum
Cevap: D · Keep teeth and gums healthy with regular dental check-ups
Cevap neden bu
Oral bacteria often enter the blood and can settle on prosthetic valves. Good oral hygiene and regular dental care are key. Patients should also report unexplained fever and avoid body piercing or tattoos where possible. Antibiotic prophylaxis policies differ between countries.
Cevap
D · Keep teeth and gums healthy with regular dental check-ups
2.Dahili-cerrahi: kardiyovasküler ve solunum
Cevap: B · "I will measure it straight after my morning jog."
Cevap neden bu
Home readings should be taken after resting quietly for about 5 minutes, sitting with back supported, feet flat and the arm supported at heart level, with no recent exercise, caffeine or smoking. Two readings are often recorded. Measuring after exercise gives falsely high results.
Cevap
B · "I will measure it straight after my morning jog."
3.Dahili-cerrahi: nöroloji, endokrin ve böbrek
Cevap: D · To improve the strength of chewing and swallowing at mealtimes
Cevap neden bu
Pyridostigmine inhibits acetylcholinesterase, so more acetylcholine is available at the neuromuscular junction. Timing it before meals gives the best muscle strength for chewing and swallowing, which lowers the risk of aspiration.
Cevap
D · To improve the strength of chewing and swallowing at mealtimes
4.Dahili-cerrahi: nöroloji, endokrin ve böbrek
Cevap: A · Weighing the patient before they go to dialysis
Cevap neden bu
Weighing a patient is a routine task suitable for a trained assistant. Assessing the access, making medication decisions and teaching require the registered nurse's knowledge and judgement.
Cevap
A · Weighing the patient before they go to dialysis
5.Dahili-cerrahi: sindirim sistemi, perioperatif ve onkoloji
Cevap: C · Ağrı ve bulantı izin verir vermez oral beslenmeye erken yeniden başlanabilir
Cevap neden bu
Erken oral veya enteral beslenme, uzun süreli ağızdan beslenmeme veya parenteral beslenmeye kıyasla bağırsak bariyerini korumaya yardımcı olur ve enfeksiyonu azaltır. Hafif pankreatitte düşük yağlı diyete, tolere edilir edilmez genellikle yeniden başlanır; enzim düzeylerinin önce normale dönmesi gerekmez.
Cevap
C · Ağrı ve bulantı izin verir vermez oral beslenmeye erken yeniden başlanabilir
6.Dahili-cerrahi: sindirim sistemi, perioperatif ve onkoloji
Cevap: A · Usually continue it with a sip of water, unless told otherwise
Cevap neden bu
Beta-blockers are usually continued around surgery because sudden withdrawal can cause rebound tachycardia and ischaemia. The patient follows the specific instructions from the preoperative assessment.
Cevap
A · Usually continue it with a sip of water, unless told otherwise
7.Klinik hemşirelik
Cevap: B · Reassess the pain and any side effects once the drug has had time to work
Cevap neden bu
The effect of analgesia should be reassessed when it is expected to work, with side effects such as sedation and breathing checked. The result is documented and the plan adjusted.
Cevap
B · Reassess the pain and any side effects once the drug has had time to work
8.Klinik hemşirelik
Cevap: B · Taşikardiyle birlikte ani nefes darlığı ve plöritik göğüs ağrısı
Cevap neden bu
Pulmoner emboli tipik olarak ani nefes darlığı, solunumla artan göğüs ağrısı, taşikardi, düşük oksijen satürasyonu ve bazen hemoptizi veya bayılmayla kendini gösterir.
Cevap
B · Taşikardiyle birlikte ani nefes darlığı ve plöritik göğüs ağrısı
9.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler
Cevap: B · Böbrek hasarı (nefrotoksisite)
Cevap neden bu
Yüksek vankomisin düzeyleri akut böbrek hasarıyla ve daha seyrek olarak işitme hasarıyla ilişkilidir. Hemşire sonucu bir sonraki dozdan önce bildirir ve kreatinini ve idrar çıkışını kontrol eder.
Cevap
B · Böbrek hasarı (nefrotoksisite)
10.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler
Cevap: B · Send a venous sample to the lab and inform the provider at once
Cevap neden bu
"HI" means the glucose exceeds the meter's range, so the true value is unknown and may be very high, as in DKA or HHS. A laboratory sample is sent, the provider is informed promptly, and the patient is assessed for dehydration and ketones.Kontrol edilen kaynak:Blood Glucose Test · MedlinePlus (NIH) (2024); Diabetic ketoacidosis - Medical Encyclopedia · MedlinePlus (NIH) (2025)
Cevap
B · Send a venous sample to the lab and inform the provider at once
11.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: PaCO₂ = 20 mmHg
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·8 + 8 = 20 mmHg
menzil: 18–22 mmHg
Cevap
PaCO₂ = 20 mmHg
12.Arter kan gazı yorumlama
Cevap: AGc = 20,25 mmol/L
Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.
Anyon açığı
AG = 140 − (109 + 14) = 17
Albümin düzeltmesi
17 + 0,25·(40 − 27) = 20,25 mmol/L
Cevap
AGc = 20,25 mmol/L
Düzeltmeden sonra yaklaşık 12’nin üstünde: yüksek anyon açığı.
13.EKG ritim şeridi yorumlama
Cevap: atriyal flutter, 2:1 ileti
Ritim ölçütleri (DII derivasyonu): sinüs ritminde her QRS’in öncesinde pozitif bir P dalgası, 0,12–0,20 sn sabit bir PR ve dar bir QRS bulunur: 60–100/dk’da normal sinüs ritmi, 60’ın altında sinüs bradikardisi, 100’ün üzerinde sinüs taşikardisi. Atriyal fibrilasyon: P dalgası yok, fibrilasyon dalgalı temel çizgi ve düzensiz düzensiz R–R. Atriyal flutter: dakikada yaklaşık 250–350 hızında testere dişi flutter dalgaları ve 2:1 ya da 4:1 gibi sabit bir iletim oranı. Birinci derece AV blok: 0,20 sn’nin üzerinde sabit PR ile sinüs ritmi. Junctional ritim: 40–60/dk’da dar QRS, P dalgası yok ya da ters (PR 0,12 sn’nin altında ya da P dalgası QRS’ten sonra). PVK, P dalgası olmayan erken, geniş (0,12 sn ve üzeri), bozuk biçimli bir QRS’tir; T dalgası karşı yöndedir ve çoğunlukla tam kompanse edici bir duraklama izler; bigeminide her ikinci atım bir PVK’dır.
Beş adım
1. Hız: R–R = 10 küçük kare, 1500 ÷ 10 ≈ dakikada 150.
2. Ritim: düzenli, her R–R 0,40 sn.
3. P dalgaları: yok; her 0,20 sn’de bir (300/dk) düzenli testere dişi flutter dalgaları var, her QRS için 2.
4. PR aralığı: ölçülemiyor.
5. QRS: 0,06 sn, dar (0,12 sn’nin altında).
Yorum
atriyal flutter, 2:1 ileti
Cevap
atriyal flutter, 2:1 ileti
14.EKG ritim şeridi yorumlama
Cevap: ventriküler hız = 50 bpm
AV bloklar: P dalgalarını sırayla işaretleyin ve hangilerini QRS’in izlediğini kontrol edin. Birinci derece: her P iletilir, PR sabit ve 0,20 sn’nin üzerinde. İkinci derece tip I (Mobitz I, Wenckebach): bir P dalgası iletilmeyene kadar PR atımdan atıma uzar, sonra döngü yeniden başlar (grup atımları). İkinci derece tip II (Mobitz II): iletilen atımların PR’si sabit kalır ve P dalgaları ansızın iletilmez; QRS çoğunlukla geniştir. Üçüncü derece (tam) blok: P dalgaları ve QRS kompleksleri kendi içinde düzenlidir ama birbirinden bağımsızdır, PR rastgele değişir ve atriyal hız kaçış hızından yüksektir (junctional 40–60/dk ve dar QRS, ventriküler 20–40/dk ve geniş QRS). 2:1 blok tek bir şeritten tip I ya da tip II olarak adlandırılamaz.
Atriyal hız
P–P = 21 küçük kare = 0,84 sn → 1500 ÷ 21 = 71,43 ≈ dakikada 71
Ventriküler hız
R–R = 30 küçük kare = 1,20 sn → 1500 ÷ 30 = 50 ≈ dakikada 50
Cevap
ventriküler hız = 50 bpm
Cevap
ventriküler hız = 50 bpm
Dar kompleksli junctional kaçış ritmiyle (genellikle dakikada 40–60) üçüncü derece blok.
15.Önceliklendirme ve yetki devri
Cevap: C · Oral ilaçlara ihtiyacı olan stabil kronik kalp yetmezliği hastası
Cevap neden bu
Rutin oral ilaçlarla stabil kronik kalp yetmezliği öngörülebilir bakımdır. Yeni göğüs ağrısı, transfüzyonun başlatılması ve ameliyattan sonraki ilk değerlendirme RN değerlendirmesi gerektirir.
Cevap
C · Oral ilaçlara ihtiyacı olan stabil kronik kalp yetmezliği hastası
16.Önceliklendirme ve yetki devri
Cevap: B · Treat for hypoglycemia with fast-acting oral carbohydrate
Cevap neden bu
When in doubt, treat as hypoglycemia. A little sugar will not harm a patient with high glucose, but untreated hypoglycemia can cause brain injury within minutes, and insulin could be fatal.
Cevap
B · Treat for hypoglycemia with fast-acting oral carbohydrate