Hemşirelik Esasları ve Klinik Uygulama: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 18 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Metabolik alkaloz
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Anyon açığı
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Albümine göre düzeltilmiş açık
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Delta oranı
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
P/F oranı
PaO₂/FiO₂
Alveoler gaz denklemi
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Serum ozmolalitesi
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

  1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
  2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
  3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
  4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
  5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

Klinik değerlendirme skorları

Glasgow Koma Skalası
GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR
5 belirti × 0–2 = 0–10; 7–10 güven verici, 4–6 orta derecede anormal, 0–3 düşük
Braden skalası
5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 risk altında
Morse düşme skalası
düşme 25, tanı 15, yardımcı 15/30, IV 20, yürüyüş 10/20, mental durum 15
NEWS2 riski
0–4 düşük; tek bir 3 düşük–orta; 5–6 orta; ≥ 7 yüksek
Ortalama arter basıncı
MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Nabız basıncı ve şok indeksi
PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Yöntem

  1. Sorunun kullandığı skor çizelgesini ve aralığını bulun (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
  2. Her maddeyi ayrı ayrı puanlayın, tanımı düzeyiyle eşleştirin.
  3. Madde puanlarını toplayın ve toplamın aralık içinde olduğunu kontrol edin.
  4. Kesme değerlerini uygulayın: NEWS2 için ayrıca tek başına 3 puan alan parametre olup olmadığına bakın.
  5. Türetilmiş değerler için MAP = (SKB + 2·DKB)/3, PP = SKB − DKB, SI = KH/SKB ve BKİ = kg/m² kullanın.

Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Günlük hacim
mL = kcal / (kcal/mL)
Sürekli besleme
mL/sa = günlük hacim / besleme saati
Bolus besleme
besleme başına mL = günlük hacim / besleme sayısı
Sağlanan enerji ve protein
kcal = mL × kcal/mL; g = L × g/L
Serbest su
mL = formül hacmi × su oranı
İdeal vücut ağırlığı (Devine)
erkekler 50 + 2,3 × (in − 60); kadınlar 45,5 + 2,3 × (in − 60); 1 in = 2,54 cm
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m²
Parenteral beslenme
dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipit %20 2,0 kcal/mL, %10 1,1 kcal/mL
Azot
g N = g protein / 6,25
Glukoz infüzyon hızı
GIR = mg/(kg·min) = % × mL/h / (6 × kg)

Yöntem

  1. Neyin istendiğini yazın: pompa hızı, hacim, kilokalori, gram protein ya da su.
  2. Enerjiyi mL = kcal/(kcal/mL) ile hacme, hacmi litre × g/L ile proteine çevirin.
  3. Hız için beslemenin gerçekten çalıştığı saate, bolus için besleme sayısına bölün.
  4. Gereksinimler için kcal/kg ya da g/kg değerini kuralın belirttiği ağırlıkla çarpın; ideal vücut ağırlığını Devine ile bulun: 50 ya da 45,5 + 2,3 × (inç − 60).
  5. PN için gramı % × mL/100 ile bulun, sonra dekstroz için 3,4 kcal/g, amino asitler için 4 kcal/g ve lipit için belirtilen kcal/mL’yi kullanın.

EKG ritim şeridi yorumlama

Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)

Yöntem

  1. Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
  2. Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
  3. P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
  4. PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
  5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.

Önceliklendirme ve yetki devri

Yöntem

  1. Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
  2. ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
  3. Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
  4. Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
  5. Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.

Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Yöntem

  1. Her hasta için standart önlemlerle başlayın: el hijyeni, beklenen maruziyete uygun KKD, güvenli keskin alet kullanımı.
  2. Önlemleri bulaş yoluna göre ekleyin: temas (önlük, eldiven), damlacık (cerrahi maske), havayolu (N95, negatif basınçlı oda).
  3. Steril malzemeyi steril tutun: şüphe varsa steril değildir; değiştirin, asla silmeyin.
  4. Ortamda zararı önleyin: düşme önlemleri, kısıtlama yalnızca son çare olarak, yangın için RACE ve PASS.
  5. İlaç uygulamanın doğrularını, iki tanımlayıcıyı ve yüksek riskli ilaçlar için ek güvenceleri kontrol edin; hataları ve ramak kalaları bildirin.

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

  1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
  2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
  3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
  4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
  5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

2Alıştırma soruları

1.Hemşirelik esaslarıOrta

How should the heels of a bedbound patient at high risk be protected?

  1. ARub them with cream several times a day
  2. BRest them on a rolled towel placed directly under each heel
  3. CWrap them tightly in bandages
  4. DLift them off the mattress with a pillow under the calves
2.Hemşirelik esaslarıZor

In a patient with sepsis, what does a raised blood lactate suggest?

  1. AThe tissues are not getting enough oxygen
  2. BThe patient has eaten recently
  3. CThe infection has been cured
  4. DThe kidneys are making too much urine
3.Klinik hemşirelikOrta

A nurse suspects that an older patient is being financially abused by a relative. What should the nurse do?

  1. AConfront the relative directly at the bedside about it
  2. BRaise the concern through the local safeguarding (adult protection) procedure
  3. CKeep it secret because it is a family matter
  4. DWait until the patient has been discharged
4.Klinik hemşirelikZor

A few hours after cardiac surgery, a patient has low blood pressure, a raised jugular venous pressure and quiet, muffled heart sounds. What should be suspected?

  1. AHyperkalaemia
  2. BHypovolaemia from dehydration
  3. CPneumonia
  4. DCardiac tamponade
5.Arter kan gazı yorumlamaOrta

Bir alıştırma gazı PaCO₂ 57 mmHg (7,6 kPa) gösteriyor. HCO₃⁻ için 24 mmol/L başlangıç değerinden yola çıkın ve şu kuralı kullanın: akut solunumsal asidozda PaCO₂, 40’ın üstündeki her 10 mmHg için HCO₃⁻ değeri 1 mmol/L artar. Beklenen HCO₃⁻ değerini bulun.

PaCO₂ 57 mmHg (7,6 kPa)başlangıç değeri: 40 mmHg, 24 mmol/L
HCO₃⁻ = mmol/L
6.Arter kan gazı yorumlamaZor

Alıştırma değerleri: Na⁺ 135, Cl⁻ 95 ve HCO₃⁻ 14 mmol/L. AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) kullanarak delta oranını, (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻), hesaplayın. İki ondalık verin.

Na⁺ 135 mmol/LCl⁻ 95 mmol/LHCO₃⁻ 14 mmol/L
delta oranı =
7.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
3210123RR≤89–1112–2021–24≥25SpO₂≤9192–9394–95≥96hava / O₂O₂havaSBP≤9091–100101–110111–219≥220HR≤4041–5051–9091–110111–130≥131ACVPUAC, V, P, UT °C≤35,035,1–36,036,1–38,038,1–39,0≥39,1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bu gözlemler için NEWS2 çizelgesini (SpO₂ skala 1) kullanın: solunum sayısı 23/dk, SpO₂ %97 oda havasında, kan basıncı 124/74 mmHg, nabız 44/dk, uyanık, vücut sıcaklığı 37,5 °C. NEWS2 toplam skoru nedir?

RR 23SpO₂ 97%havaSBP 124HR 44AT 37,5 °C
NEWS2 =
8.Klinik değerlendirme skorlarıZor
94?SBPDBPmmHgMAP = 60

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Ekip en az 60 mmHg’lik bir ortalama arter basıncını hedefliyor. Bir hastanın sistolik basıncı 94 mmHg. MAP = (SKB + 2·DKB)/3 formülünü kullanarak hâlâ 60 mmHg MAP veren en düşük diyastolik basınç DBP kaçtır?

MAP 60 mmHgSBP 94 mmHg
DBP = mmHg
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıOrta
40 g/L1,5 g/kg/gün50 mL/h54 kg20 h/günΔP = ? g

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 54 kg ağırlığındaki bir hastanın günde kilogram başına 1,5 g proteine ihtiyacı var. Tüple beslemede litrede 40 g protein var ve günde 20 saat boyunca 50 mL/sa hızla veriliyor. Günde hâlâ kaç gram ek protein ΔP gerekir? Bir ondalık basamağa yuvarlayın.

54 kg1,5 g/kg/gün40 g/L50 mL/h · 20 h
ΔP = g/gün
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıZor
4,5 kgdekstroz 12,5%19 mL/hGIR = ? mg/kg/min

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 4,5 kg ağırlığındaki bir çocuk 19 mL/sa hızla %12,5 dekstroz alıyor. Glukoz infüzyon hızını GIR mg/kg/dk cinsinden bulun. İki ondalık basamağa yuvarlayın.

4,5 kg12,5%19 mL/h
GIR = mg/kg/min
11.EKG ritim şeridi yorumlamaOrta
II25 mm/s · 10 mm/mV

Bu DII şeridi, bir duraklamalı sinüs ritmini gösteriyor. Duraklama boyunca R–R aralığı olan duraklama değerini saniye cinsinden ölçün.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
duraklama = s
12.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
II25 mm/s · 10 mm/mVoranritimP dalgalarıPR aralığıQRS süresi

Bu DII şeridini beş adımla sırayla yorumlayın: hız, ritim, P dalgaları, PR aralığı, QRS süresi. İlk anormal bulguyu hangi adımda buluyorsunuz? Tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 1oran
  2. 2ritim
  3. 3P dalgaları
  4. 4PR aralığı
  5. 5QRS süresi
13.Önceliklendirme ve yetki devriOrta

A swimmer is found unresponsive after diving into shallow water. Which method should the nurse use to open the airway?

  1. ARaising the chin while bending the neck forward
  2. BHead-tilt, chin-lift with full neck extension
  3. CTurning the head to the side to drain water
  4. DJaw thrust, keeping the head and neck in line
14.Önceliklendirme ve yetki devriZor

A patient with diabetes is sweaty and confused, and no glucose meter is available. The patient can swallow. What should the nurse do?

  1. AWithhold all food and fluids until a meter is found
  2. BAsk the patient to lie down and sleep it off
  3. CGive a dose of rapid-acting insulin in case the glucose is high
  4. DTreat for hypoglycemia with fast-acting oral carbohydrate
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiOrta

Hangi pansuman atığı tıbbi (biyolojik tehlikeli) atık olarak atılmalıdır?

  1. AEnfekte bir yaradan gelen sıvıyla ıslanmış pansuman
  2. BSon kullanma tarihi geçmiş, açılmamış ve kapalı bir pansuman
  3. CSteril pansuman paketinin dış kâğıt ambalajı
  4. DElleri kurulamak için kullanılan temiz bir kâğıt havlu
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiZor

A nursing student describes how they remove PPE (gown, gloves and a mask worn for splash protection) at the doorway before leaving a contact precautions room. Which statement shows a need for further teaching?

  1. A“I take off my mask first, and then I take off my gloves.”
  2. B“I remove my gloves without touching the outside with my bare hand.”
  3. C“I roll the gown inward as I take it off.”
  4. D“I clean my hands as soon as all the PPE is off.”
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta

A week after a splenectomy, a patient's platelet count is 650 × 10³/µL. What is the best interpretation?

  1. AAn expected rise after splenectomy that increases clot risk
  2. BA sign of iron overload from the surgery and transfusion
  3. CA sign of new leukemia that needs immediate chemotherapy
  4. DA laboratory error, because platelets fall after splenectomy
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor

Two days after bowel surgery, a patient with nasogastric suction has a distended abdomen, absent bowel sounds and muscle weakness. The potassium is 2,8 mEq/L. Which interpretation is best?

  1. AThe low potassium is due to the patient drinking too much water
  2. BThe potassium is normal for the second day after surgery
  3. CHypokalemia from gastric losses is contributing to paralytic ileus
  4. DHyperkalemia from tissue damage is causing the bowel to stop

3Çözeltiler

1.Hemşirelik esasları

Cevap: D · Lift them off the mattress with a pillow under the calves

Cevap neden bu

Heels have little padding and develop ulcers quickly. "Floating" them, with the support under the calves and the knee slightly bent, removes pressure from the heel.

Cevap

D · Lift them off the mattress with a pillow under the calves
2.Hemşirelik esasları

Cevap: A · The tissues are not getting enough oxygen

Cevap neden bu

When tissues are poorly perfused they switch to anaerobic metabolism and produce lactate. A raised lactate in sepsis signals higher risk and the need for urgent treatment.

Cevap

A · The tissues are not getting enough oxygen
3.Klinik hemşirelik

Cevap: B · Raise the concern through the local safeguarding (adult protection) procedure

Cevap neden bu

Financial abuse is a form of adult abuse. Nurses report concerns through safeguarding procedures, document facts accurately and involve the patient as appropriate.

Cevap

B · Raise the concern through the local safeguarding (adult protection) procedure
4.Klinik hemşirelik

Cevap: D · Cardiac tamponade

Cevap neden bu

Hypotension, raised JVP and muffled heart sounds (Beck's triad) suggest cardiac tamponade. Blood in the pericardial space compresses the heart and needs urgent drainage.

Cevap

D · Cardiac tamponade
5.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: HCO₃⁻ = 25,7 mmol/L

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

PaCO₂ değişimi

|57 − 40| = 17 mmHg → 1,7 × 10 mmHg

Beklenen HCO₃⁻

HCO₃⁻ = 24 + 1·1,7 = 25,7 mmol/L

Cevap

HCO₃⁻ = 25,7 mmol/L
6.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: delta oranı = 1,4

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Anyon açığı

AG = 135 − (95 + 14) = 26

Delta oranı

(26 − 12)/(24 − 14) = 14/10 = 1,4

Cevap

delta oranı = 1,4

1 ile 2 arası: saf yüksek anyon açıklı asidoz.

7.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: NEWS2 = 3

NEWS2 (National Early Warning Score 2, Royal College of Physicians 2017): yedi parametrenin her birini çizelgeyle puanlayın (solunum sayısı, skala 1’de SpO₂, oda havası ya da ek oksijen, sistolik kan basıncı, nabız, ACVPU ölçeğinde bilinç ve vücut sıcaklığı) ve puanları toplayın. Klinik risk: 0–4 düşük; tek bir parametrede 3 puan düşük–orta; 5–6 orta; 7 ve üzeri yüksek. Toplam 5 ve üzeri acil yanıt gerektirir.

Her parametreyi puanlayın

RR 23/min → 2
SpO₂ 97% → 0
oda havasında → 0
SBP 124 mmHg → 0
HR 44/min → 1
uyanık (A) → 0
T 37,5 °C → 0

Toplayın

NEWS2 = 2 + 0 + 0 + 0 + 1 + 0 + 0 = 3

Cevap

NEWS2 = 3
8.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: DBP = 43 mmHg

Kan basıncı değerleri: nabız basıncı PP = SKB − DKB. Ortalama arter basıncı MAP ≈ (SKB + 2·DKB)/3 = DKB + PP/3; bu tahmin, normal kalp hızında kalbin her atımın yaklaşık üçte ikisini diyastolde geçirmesine dayanır (kalp hızı yüksekken daha az doğrudur); en az yaklaşık 65 mmHg MAP, organ perfüzyonu için yaygın bir hedeftir. Şok indeksi SI = kalp hızı/SKB normalde yaklaşık 0,5–0,7’dir; yaklaşık 1’in üzerindeki bir değer şok için uyarı işaretidir.

Düzenleyin

DBP = (3·MAP − SBP)/2

Yerine koyun

DBP = (3·60 − 94)/2 = 86/2 = 43 mmHg

Cevap

DBP = 43 mmHg
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: ΔP = 41 g/gün

Gereksinimler ve serbest su: enerji gereksinimi çoğunlukla kcal/kg/gün × ağırlık, protein gereksinimi ise g/kg/gün × ağırlık olarak tahmin edilir. Bir formül yalnızca kısmen sudur; bu nedenle serbest suyu = hacim × su oranıdır; su ile yıkamalar günlük sıvı hedefinin geri kalanını oluşturur. İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Gereken protein

1,5·54 = 81 g/gün

Beslemeden gelen protein

50·20 = 1000 mL = 1 L
1·40 = 40 g/gün

Açık

ΔP = 81 − 40 = 41 g/gün

Cevap

ΔP = 41 g/gün
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: GIR = 8,8 mg/kg/min

Parenteral beslenme: dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipid emülsiyonu ise belirtilen kcal/mL değerini sağlar (%20 için 2 kcal/mL, %10 için 1,1 kcal/mL). Gram = % × mL/100. Protein dışı kcal (NPC) = dekstroz + lipid kcal; azot = protein/6,25. Glukoz infüzyon hızı (GIR), mg/kg/min cinsinden = dekstroz mg/(kg × dakika). Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dekstroz konsantrasyonu

12,5% = 125 mg/mL

Dakikada dekstroz

125·19/60 = 39,58 mg/min

Kilogram başına

GIR = 39,58/4,5 = 8,796 ≈ 8,8 mg/kg/min

Cevap

GIR = 8,8 mg/kg/min

Kestirme: GIR = % dekstroz × mL/sa/(6 × kg).

11.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: duraklama = 1,84 s

Dar kompleksli taşikardi ve duraklamalar: supraventriküler taşikardi (SVT), dakikada yaklaşık 150–250 hızında, dar QRS komplekslerine sahip düzenli bir taşikardidir; P dalgaları genellikle QRS kompleksinin veya T dalgasının içinde gizlendiği için görünmez. İstirahatteki bir yetişkinde sinüs taşikardisi genellikle dakikada yaklaşık 150’nin altındadır ve her QRS’den önce görünür bir P dalgası vardır; 2:1 iletili atriyal flutter çoğunlukla dakikada yaklaşık 150 hızındadır ve testere dişi dalgaları gösterir. Sinüs arrestinde sinüs düğümü bir an için ateşlemeyi bırakır: P dalgası ve QRS olmayan, süresi P–P döngülerinin tam katı olmayan bir duraklama oluşur (tam iki veya üç döngülük bir duraklama bunun yerine sinüs çıkış blokunu düşündürür).

Ölçün

Duraklama boyunca R’den R’ye 46 küçük kare

Dönüştür

duraklama = 46 × 0,04 s = 1,84 s

P–P ile karşılaştırın

1,84 ÷ 0,80 ≈ 2,3 P–P döngüsü, tam sayı değil

Cevap

duraklama = 1,84 s

Duraklamada P dalgası görünmüyor ve duraklama P–P döngülerinin tam katı değil: sinüs arresti. Tam iki veya üç döngülük bir duraklama sinüs çıkış blokunu düşündürürdü.

12.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: ritim

Her şerit için beş adım: 1. hız (300 ya da 1500 yöntemi, düzensizse 6 saniye yöntemi); 2. ritim: R–R aralıkları eşit mi; 3. P dalgaları: var mı, DII’de pozitif mi, her QRS’in öncesinde bir tane mi ve hepsi birbirine benzer mi; 4. PR aralığı: 0,12–0,20 sn ve sabit; 5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altında. Ritmi ancak beş adımdan sonra adlandırın. Normal sinüs ritmi beşini de geçer: 60–100/dk, düzenli, her QRS’in öncesinde pozitif P, PR 0,12–0,20 sn, QRS 0,12 sn’nin altında.

Beş adım

1. Hız: 6 sn’de 8 QRS kompleksi, × 10 = dakikada 80.
2. Ritim: düzensiz düzensiz, R–R 0,60 ile 0,98 sn arasında, belirli bir örüntü yok.
3. P dalgaları: yok; temel çizgide küçük düzensiz fibrilasyon dalgaları var.
4. PR aralığı: ölçülemiyor.
5. QRS: 0,08 sn, dar (0,12 sn’nin altında).

İlk anormal adım

ritim → atriyal fibrilasyon

Cevap

ritim
13.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: D · Jaw thrust, keeping the head and neck in line

Cevap neden bu

A diving injury may damage the cervical spine. A jaw thrust opens the airway with little neck movement; if it fails, the airway still takes priority.

Cevap

D · Jaw thrust, keeping the head and neck in line
14.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: D · Treat for hypoglycemia with fast-acting oral carbohydrate

Cevap neden bu

When in doubt, treat as hypoglycemia. A little sugar will not harm a patient with high glucose, but untreated hypoglycemia can cause brain injury within minutes, and insulin could be fatal.

Cevap

D · Treat for hypoglycemia with fast-acting oral carbohydrate
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: A · Enfekte bir yaradan gelen sıvıyla ıslanmış pansuman

Cevap neden bu

Kan veya bulaşıcı vücut sıvılarıyla kontamine olan malzemeler yerel kurallara göre tıbbi atığa atılır. Temiz ambalaj genel atığa veya geri dönüşüme gider; böylece tıbbi atık hacmi olabildiğince az kalır.

Cevap

A · Enfekte bir yaradan gelen sıvıyla ıslanmış pansuman
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: A · “I take off my mask first, and then I take off my gloves.”

Cevap neden bu

Gloves are the most contaminated item and are removed first, so dirty gloves do not touch the face or mask. Gown and gloves are taken off at the doorway before leaving the room, and hand hygiene follows. The other steps are correct.

Cevap

A · “I take off my mask first, and then I take off my gloves.”
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: A · An expected rise after splenectomy that increases clot risk

Cevap neden bu

The spleen stores about a third of the platelets. After splenectomy, the count often rises (reactive thrombocytosis), which can increase the risk of thrombosis. The count is monitored, and the patient is assessed for signs of clots.Kontrol edilen kaynak: Platelet count · MedlinePlus (NIH) (2025); Platelet Tests · MedlinePlus (NIH) (2024)

Cevap

A · An expected rise after splenectomy that increases clot risk
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: C · Hypokalemia from gastric losses is contributing to paralytic ileus

Cevap neden bu

Gastric suction removes potassium and causes metabolic alkalosis, which shifts more potassium into cells. Low potassium reduces smooth muscle contraction and contributes to ileus and weakness. The provider is informed and potassium is replaced as prescribed.Kontrol edilen kaynak: Hypokalemia · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2025)

Cevap

C · Hypokalemia from gastric losses is contributing to paralytic ileus

ExamProblems · examproblems.com/courses/nursing-fundamentals