Hemşirelik Esasları ve Klinik Uygulama: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 18 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Arter kan gazı yorumlama

Normal aralıklar
pH 7,35–7,45, PaCO₂ 35–45 mmHg (4,7–6,0 kPa), HCO₃⁻ 22–26 mmol/L
ROME
Solunumsal: PaCO₂ pH’ın tersi yönde; Metabolik: HCO₃⁻ pH ile aynı yönde
Winter formülü
PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2
Metabolik alkaloz
PaCO₂ ≈ 0,7·HCO₃⁻ + 21
Anyon açığı
AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ≈ 8–12
Albümine göre düzeltilmiş açık
AG + 2,5·(4,0 − alb g/dL) = AG + 0,25·(40 − alb g/L)
Delta oranı
(AG − 12)/(24 − HCO₃⁻)
P/F oranı
PaO₂/FiO₂
Alveoler gaz denklemi
PAO₂ = FiO₂·(760 − 47) − PaCO₂/0,8
Serum ozmolalitesi
2·Na⁺ + glucose + urea (2·Na⁺ + glucose/18 + BUN/2,8)

Yöntem

  1. pH’a bakın: 7,35’in altı asidoz, 7,45’in üstü alkalozdur.
  2. Bunu açıklayan değeri bulun: PaCO₂ pH’ın tersi yönde hareket ediyorsa solunumsal, HCO₃⁻ pH ile aynı yönde hareket ediyorsa metabolik bozukluktur.
  3. Öbür değere bakın: normalse kompanse olmamış, kompanse eden yönde anormalse kısmi kompansasyon, pH normal ve her iki değer anormalse tam kompansasyon vardır.
  4. Metabolik asidozda PaCO₂’yi Winter formülüyle (1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2) karşılaştırın ve anyon açığını Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) ile hesaplayın.
  5. Yüksek bir anyon açığını delta oranıyla, albümin düşükse de düzeltilmiş açıkla denetleyin.

Klinik değerlendirme skorları

Glasgow Koma Skalası
GCS = E (1–4) + V (1–5) + M (1–6) = 3–15
APGAR
5 belirti × 0–2 = 0–10; 7–10 güven verici, 4–6 orta derecede anormal, 0–3 düşük
Braden skalası
5 × (1–4) + 1 × (1–3) = 6–23; ≤ 18 risk altında
Morse düşme skalası
düşme 25, tanı 15, yardımcı 15/30, IV 20, yürüyüş 10/20, mental durum 15
NEWS2 riski
0–4 düşük; tek bir 3 düşük–orta; 5–6 orta; ≥ 7 yüksek
Ortalama arter basıncı
MAP = (SBP + 2·DBP)/3 = DBP + PP/3
Nabız basıncı ve şok indeksi
PP = SBP − DBP, SI = HR/SBP
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m² = 703·lb/in²

Yöntem

  1. Sorunun kullandığı skor çizelgesini ve aralığını bulun (GCS 3–15, APGAR 0–10, Braden 6–23, Morse 0–125).
  2. Her maddeyi ayrı ayrı puanlayın, tanımı düzeyiyle eşleştirin.
  3. Madde puanlarını toplayın ve toplamın aralık içinde olduğunu kontrol edin.
  4. Kesme değerlerini uygulayın: NEWS2 için ayrıca tek başına 3 puan alan parametre olup olmadığına bakın.
  5. Türetilmiş değerler için MAP = (SKB + 2·DKB)/3, PP = SKB − DKB, SI = KH/SKB ve BKİ = kg/m² kullanın.

Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Günlük hacim
mL = kcal / (kcal/mL)
Sürekli besleme
mL/sa = günlük hacim / besleme saati
Bolus besleme
besleme başına mL = günlük hacim / besleme sayısı
Sağlanan enerji ve protein
kcal = mL × kcal/mL; g = L × g/L
Serbest su
mL = formül hacmi × su oranı
İdeal vücut ağırlığı (Devine)
erkekler 50 + 2,3 × (in − 60); kadınlar 45,5 + 2,3 × (in − 60); 1 in = 2,54 cm
Beden kitle indeksi
BMI = kg/m²
Parenteral beslenme
dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipit %20 2,0 kcal/mL, %10 1,1 kcal/mL
Azot
g N = g protein / 6,25
Glukoz infüzyon hızı
GIR = mg/(kg·min) = % × mL/h / (6 × kg)

Yöntem

  1. Neyin istendiğini yazın: pompa hızı, hacim, kilokalori, gram protein ya da su.
  2. Enerjiyi mL = kcal/(kcal/mL) ile hacme, hacmi litre × g/L ile proteine çevirin.
  3. Hız için beslemenin gerçekten çalıştığı saate, bolus için besleme sayısına bölün.
  4. Gereksinimler için kcal/kg ya da g/kg değerini kuralın belirttiği ağırlıkla çarpın; ideal vücut ağırlığını Devine ile bulun: 50 ya da 45,5 + 2,3 × (inç − 60).
  5. PN için gramı % × mL/100 ile bulun, sonra dekstroz için 3,4 kcal/g, amino asitler için 4 kcal/g ve lipit için belirtilen kcal/mL’yi kullanın.

EKG ritim şeridi yorumlama

Kâğıt (25 mm/sn, 10 mm/mV)
1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 sn, 10 mm = 1 mV
Kalp hızı, düzenli ritim
300 ÷ büyük kareler = 1500 ÷ küçük kareler = 60 ÷ RR (sn)
Kalp hızı, düzensiz ritim
6 sn’deki QRS kompleksleri × 10
Normal PR aralığı
0,12–0,20 s
Normal QRS süresi
< 0.12 s
QTc (Bazett)
QT/√RR
QTc (Fridericia)
QT/∛RR
QTc (Framingham)
QT + 154·(1 − RR)
Sinüs hızları
bradikardi < 60, normal 60–100, taşikardi > 100 /dk
Kaçış hızları
junctional 40–60, ventriküler 20–40 /dk
Hızlı ritimler
SVT dakikada 150–250 (dar), VT dakikada > 100 (geniş)

Yöntem

  1. Hız: düzenli bir ritimde 300’ü iki R dalgası arasındaki büyük karelere ya da 1500’ü küçük karelere bölün; düzensiz bir ritimde 6 saniyedeki QRS komplekslerini sayın ve 10 ile çarpın.
  2. Ritim: R–R aralıklarını karşılaştırın. Eşitse düzenli; tekrarlayan bir örüntü varsa düzenli düzensiz; hiç örüntü yoksa düzensiz düzensizdir.
  3. P dalgaları: DII’de her QRS’in öncesinde, hepsi birbirine benzer, pozitif bir P dalgası var mı? Fibrilasyon ya da testere dişi dalgalarını, ters P dalgalarını ve QRS’siz P dalgalarını arayın.
  4. PR aralığı: P’nin başından QRS’in başına kadar, normalde 0,12–0,20 sn ve sabit. Uzayıp uzamadığına, düşen bir atımdan önce sabit kalıp kalmadığına ya da rastgele değişip değişmediğine bakın.
  5. QRS süresi: 0,12 sn’nin altı dar; 0,12 sn ve üzeri geniştir. Sonra ritmi adlandırın ve QT için saniye cinsinden sürelerle QTc = QT/√RR (Bazett) kullanın.

Önceliklendirme ve yetki devri

Yöntem

  1. Hiçbir şey yapılmazsa hastaya en çabuk neyin zarar vereceğini sorun.
  2. ABC’yi uygulayın (kalp durmasında C-A-B), sonra Maslow: fizyolojik gereksinimler güvenlikten, güvenlik psikolojik gereksinimlerden önce gelir.
  3. Seçenekleri karşılaştırın: akut kronikten, stabil olmayan stabilden, beklenmeyen beklenenden, sistemik lokalden önce gelir ve her bulguyu hastanın başlangıç durumuyla karşılaştırın.
  4. Acil durum değilse harekete geçmeden önce değerlendirin; sonra diğerlerinin bağlı olduğu adımı seçin.
  5. Yetki devri için beş doğruyu kontrol edin: görev, koşul, kişi, talimatlar ve gözetim. Değerlendirme, eğitim ve sonuçların değerlendirilmesi RN’de kalır.

Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Yöntem

  1. Her hasta için standart önlemlerle başlayın: el hijyeni, beklenen maruziyete uygun KKD, güvenli keskin alet kullanımı.
  2. Önlemleri bulaş yoluna göre ekleyin: temas (önlük, eldiven), damlacık (cerrahi maske), havayolu (N95, negatif basınçlı oda).
  3. Steril malzemeyi steril tutun: şüphe varsa steril değildir; değiştirin, asla silmeyin.
  4. Ortamda zararı önleyin: düşme önlemleri, kısıtlama yalnızca son çare olarak, yangın için RACE ve PASS.
  5. İlaç uygulamanın doğrularını, iki tanımlayıcıyı ve yüksek riskli ilaçlar için ek güvenceleri kontrol edin; hataları ve ramak kalaları bildirin.

Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Yöntem

  1. Değeri önce laboratuvarın kendi referans aralığıyla, sonra hastanın başlangıç değeri ve eğilimiyle karşılaştırın.
  2. Örneği kontrol edin: hemoliz, gecikme ya da IV yakınından alınan kan yanlış sonuç verebilir.
  3. Değeri tipik belirtilerine ve buna yol açan ilaç ve durumlara bağlayın.
  4. Etkileşimleri arayın: düşük potasyum ya da magnezyum digoksin toksisitesini artırır; dehidratasyon lityumu yükseltir.
  5. Hasta üzerinde harekete geçin: değerlendirin, düzey güvenli değilse ilacı bekletin, kritik değerleri geri okuyun ve reçeteyi yazan hekime bildirin.

2Alıştırma soruları

1.Hemşirelik esaslarıOrta

A patient is found on the floor beside the bed. What should the nurse do first?

  1. ALift the patient straight back into bed
  2. BCheck responsiveness and look for injuries before moving them
  3. CComplete the incident report first, then go back to assess the patient fully
  4. DAsk the patient to stand up on their own
2.Hemşirelik esaslarıZor

A pulse oximeter reads 82% on a patient with cold hands who is talking in full sentences with a normal respiratory rate. What is the best first action?

  1. AIgnore the reading because the patient looks well
  2. BRecord the reading and recheck it at the next routine set of observations
  3. CCheck the patient and probe, then warm the hand or move the probe
  4. DRemove any oxygen because the reading must be wrong
3.Klinik hemşirelikOrta

After a total hip replacement through a posterior approach, which movement should the patient usually avoid in the early weeks?

  1. ABending the hip beyond 90 degrees or crossing the legs
  2. BWalking short distances with a frame and a physiotherapist
  3. CDoing gentle ankle exercises
  4. DLying on their back
4.Klinik hemşirelikZor

An acutely ill patient without COPD is on 15 L/min oxygen, and their SpO2 is now 100% and stable. What should be done?

  1. AStop the oxygen and the saturation monitoring because the patient is now well
  2. BReduce the oxygen to keep the SpO2 within the prescribed target range
  3. CIncrease the oxygen further to build up a reserve
  4. DKeep the oxygen at 15 L/min for at least a week to be on the safe side
5.Arter kan gazı yorumlamaOrta
pH7,357,457,19PaCO₂mmHg354538HCO₃⁻mmol/L222614kompanse olmamışkısmen kompansetam kompanse

Bir alıştırma arter kan gazı pH 7,19, PaCO₂ 38 mmHg (5,1 kPa) ve HCO₃⁻ 14 mmol/L gösteriyor. Birincil bozukluk metabolik asidoz’dır. Ne kadar kompanse edilmiştir? Cevabınıza tıklayın.

pH 7,19PaCO₂ 38 mmHg (5,1 kPa)HCO₃⁻ 14 mmol/L
  1. 1kompanse olmamış
  2. 2kısmen kompanse
  3. 3tam kompanse
6.Arter kan gazı yorumlamaZor

Bir alıştırma gazı, HCO₃⁻ 42 mmol/L ile metabolik alkaloz gösteriyor. Beklenen PaCO₂ değerini bulmak için beklenen PaCO₂ = 0,7·HCO₃⁻ + 21 formülünü kullanın.

HCO₃⁻ 42 mmol/L
PaCO₂ = mmHg
7.Klinik değerlendirme skorlarıOrta
E2 / 4+V2 / 5+M? / 6GCS 7?

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir alıştırma çizelgesinde GCS 7, E2 ve V2 kayıtlı. Hangi motor skoru M kaydedilmiştir ve hangi yanıtı tanımlar? Sayıyı verin.

GCS 7E2V2
M =
8.Klinik değerlendirme skorlarıZor
risk yokhafif riskorta riskyüksek riskçok yüksek risk

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir alıştırma hastası Braden skalasıyla değerlendiriliyor: duyusal algı: bozukluk yok; nemlilik: ara sıra nemli; aktivite: koltuğa bağımlı; hareketlilik: hafif kısıtlı; beslenme: mükemmel; sürtünme ve makaslama: belirgin sorun yok. 19–23 risk yok, 15–18 hafif, 13–14 orta, 10–12 yüksek ve 9 ve altı çok yüksek bantlarını kullanın. Risk düzeyine tıklayın.

  1. 1risk yok
  2. 2hafif risk
  3. 3orta risk
  4. 4yüksek risk
  5. 5çok yüksek risk
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıOrta
1 kcal/mL84% serbest su45 mL/hher 4 h52 kg · 30 mL/kg/gün20 h/günV = ? mL

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 52 kg ağırlığındaki bir hastanın sıvı hedefi 30 mL/kg/gün ve tüm sıvıyı besleme tüpü yoluyla alıyor. Formül %84 serbest su içeriyor ve günde 20 saat boyunca 45 mL/sa hızla veriliyor. Sıvının geri kalanı 4 saatte bir su ile yıkama olarak veriliyor. Her yıkamanın hacmi V nedir? En yakın tam sayıya yuvarlayın.

52 kg30 mL/kg/gün84%45 mL/h · 20 hher 4 h
V = mL
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamalarıZor
18 hdekstroz 17,5%1000 mLamino asitler 4,25%1000 mL65 kg18 hGIR = ? mg/kg/min

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 65 kg ağırlığındaki bir yetişkin, %17,5 dekstroz içeren 1000 mL parenteral beslenmeyi 18 saatte alıyor. Glukoz infüzyon hızını GIR mg/kg/dk cinsinden bulun. İki ondalık basamağa yuvarlayın.

65 kg1000 mLdekstroz 17,5%18 h
GIR = mg/kg/min
11.EKG ritim şeridi yorumlamaOrta
II25 mm/s · 10 mm/mVsupraventriküler taşikardi (SVT)sinüs taşikardisiatriyal fibrilasyonsinüs bradikardisi

Bu DII ritim şeridini yorumlayın. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 1supraventriküler taşikardi (SVT)
  2. 2sinüs taşikardisi
  3. 3atriyal fibrilasyon
  4. 4sinüs bradikardisi
12.EKG ritim şeridi yorumlamaZor
II25 mm/s · 10 mm/mVsinüs bradikardisiikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)ikinci derece AV blok tip IIüçüncü derece (tam) AV blok

Bu DII şeridi atriyumlar ile ventriküller arasında bir iletim sorunu gösteriyor. Hangi ritimdir? Cevabınıza tıklayın.

DII derivasyonu, 25 mm/sn, 10 mm/mV1 küçük kare = 0,04 sn, 1 büyük kare = 0,20 snşerit uzunluğu 6 sn
  1. 1sinüs bradikardisi
  2. 2ikinci derece AV blok tip I (Wenckebach)
  3. 3ikinci derece AV blok tip II
  4. 4üçüncü derece (tam) AV blok
13.Önceliklendirme ve yetki devriOrta

A patient on a continuous IV heparin infusion has new black, tarry stools and an aPTT well above the target range. What should the nurse do first?

  1. AOffer an iron-rich meal to replace the lost blood
  2. BStop the heparin infusion and inform the provider
  3. CGive a dose of vitamin K by mouth
  4. DCheck the pump rate and leave the infusion running
14.Önceliklendirme ve yetki devriZor

Bir hemşire yardımcısı, bir hastanın ilk morfin dozundan 15 dakika sonra yaşam bulgularını ölçtü. Solunum sayısının 10/dk olduğunu ve hastanın zor uyandığını bildiriyor. Hemşire ne yapmalıdır?

  1. AHastayı görmeden önce istem almak için sağlık profesyonelini aramak
  2. BBulguları belgelemek ve sağlık profesyoneline bir sonraki planlı turda söylemek
  3. CHemen gitmek, hastayı uyandırmak, solunumu desteklemek ve istem uyarınca naloksonu hazırlamak
  4. DYardımcıdan solunum sayısını 15 dakika sonra yeniden kontrol etmesini ve bildirmesini istemek
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiOrta

An order uses the abbreviation “MS”. Why is this unsafe?

  1. AIt is reserved for drugs used in multiple sclerosis
  2. BIt can mean either morphine sulfate or magnesium sulfate
  3. CIt is the abbreviation for milliseconds, not a drug
  4. DIt means the drug must be given by mouth only
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliğiZor

A patient with fever and a spreading rash is suspected of having smallpox. Which precautions are needed?

  1. AAirborne and contact precautions
  2. BContact precautions only
  3. CStandard precautions only
  4. DDroplet precautions with a surgical mask
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerOrta

Why is a baseline platelet count taken before starting heparin therapy?

  1. ASo a later fall from heparin-induced thrombocytopenia is detected
  2. BSo that the INR can be calculated from the platelet count later
  3. CBecause heparin is given at a dose based on the platelet count
  4. DBecause heparin increases the platelet count to dangerous levels
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitlerZor

A patient with a stable INR on warfarin starts rifampin (rifampicin) for tuberculosis. Two weeks later the INR is 1,3. What is the most likely explanation?

  1. ARifampin speeds up warfarin metabolism
  2. BRifampin raises the INR, so it is wrong
  3. CTuberculosis causes the INR to fall
  4. DRifampin contains a lot of vitamin K

3Çözeltiler

1.Hemşirelik esasları

Cevap: B · Check responsiveness and look for injuries before moving them

Cevap neden bu

The nurse first calls for help and assesses the patient, including for head and hip injury. The patient is moved only when safe, using proper equipment, and the doctor is informed.

Cevap

B · Check responsiveness and look for injuries before moving them
2.Hemşirelik esasları

Cevap: C · Check the patient and probe, then warm the hand or move the probe

Cevap neden bu

Cold peripheries, movement and nail varnish can give falsely low readings. The nurse assesses the patient first, then checks the waveform and probe site; a low reading is never ignored until it is explained.

Cevap

C · Check the patient and probe, then warm the hand or move the probe
3.Klinik hemşirelik

Cevap: A · Bending the hip beyond 90 degrees or crossing the legs

Cevap neden bu

Hip flexion past 90°, crossing the legs and turning the leg inwards can dislocate the hip after a posterior approach. Raised seats and toilet seats help, although specific precautions vary between units.

Cevap

A · Bending the hip beyond 90 degrees or crossing the legs
4.Klinik hemşirelik

Cevap: B · Reduce the oxygen to keep the SpO2 within the prescribed target range

Cevap neden bu

Oxygen is prescribed to a target range, usually 94–98% for most patients. Once the patient is stable it should be weaned down, as unnecessary hyperoxia has no benefit and can be harmful.

Cevap

B · Reduce the oxygen to keep the SpO2 within the prescribed target range
5.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: kompanse olmamış

Kan gazı okuma (ROME): önce pH: 7,35’in altı asidemi, 7,45’in üstü alkalemidir. Sonra bunu açıklayan değeri bulun. PaCO₂ (normal 35–45 mmHg, 4,7–6,0 kPa) solunumsal kısımdır ve solunumsal bir bozuklukta pH’ın tersi yönde (Opposite) hareket eder; HCO₃⁻ (normal 22–26 mmol/L) metabolik kısımdır ve pH ile aynı yönde (Equal) hareket eder (Respiratory Opposite, Metabolic Equal). Öbür değer kompansasyonu gösterir: normalse kompanse olmamıştır; pH hâlâ anormalken pH’ı geri çeken yönde anormalse kısmen kompanse; pH normal ve her iki değer anormalse tam kompanse. Aralıklar laboratuvarlar arasında biraz farklılık gösterir; bunlar alıştırma değerleridir.

ROME, değer değer

pH 7,19: asidemi (7,35’in altı)
PaCO₂ 38 mmHg: normal (35–45)
HCO₃⁻ 14 mmol/L: düşük (22–26)

Kompansasyon

Klinik olarak beklenen kompansasyonu da kontrol edin: Winter formülüne göre beklenen PaCO₂ 27–31 mmHg’dir; dolayısıyla ölçülen 38 mmHg ek bir solunumsal asidoz olduğunu gösterir (karışık bozukluk). Yukarıdaki cevap ROME sınav sınıflandırmasıdır.

kompanse olmamış

Cevap

kompanse olmamış
6.Arter kan gazı yorumlama

Cevap: PaCO₂ = 50,4 mmHg

Beklenen kompanzasyon: metabolik asidozda Winter formülü PaCO₂ = 1,5·HCO₃⁻ + 8 ± 2 mmHg öngörür; bu aralığın üzerindeki ölçülen değer ek bir solunumsal asidoza, altındaki ek bir solunumsal alkaloza işaret eder. Anyon açığı AG = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻), normalde yaklaşık 8–12 mmol/L, yüksek açıklı metabolik asidozu normal açıklı olandan ayırır; düşük albümin yüksek açığı gizler (albümin 4,0’ın altında kaldığı her g/dL için 2,5 ekleyin). Delta oranı (AG − 12)/(24 − HCO₃⁻) yaklaşık 0,8 ile 2 arasındaysa saf yüksek açıklı asidoza uyar (bazı kaynaklar 0,8 yerine 1 kullanır), bunun altındaysa eklenmiş normal açıklı asidoza, 2’nin üzerindeyse eklenmiş metabolik alkaloza.

Beklenen PaCO₂

0,7·42 + 21 = 50,4 mmHg

Cevap

PaCO₂ = 50,4 mmHg

Yükselişin bir sınırı vardır: PaCO₂ yalnızca kompansasyonla nadiren yaklaşık 55 mmHg’nin üstüne çıkar.

7.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: M = 3

Glasgow Koma Skalası: üç alandaki en iyi yanıtı toplayın. Göz açma E: 4 kendiliğinden, 3 sese ya da konuşmaya, 2 basıya, 1 yok. Sözel V: 5 oryante, 4 konfüze, 3 uygunsuz sözcükler, 2 anlaşılmaz sesler, 1 yok. Motor M: 6 emirlere uyuyor, 5 yerini belirliyor, 4 normal fleksiyon (geri çekiyor), 3 anormal fleksiyon, 2 ekstansiyon, 1 yok. Toplam 3 ile 15 arasındadır. Kafa travmasından sonra 13–15 genellikle hafif, 9–12 orta ve 3–8 ağır olarak adlandırılır.

Motor skor

M = 7 − 2 − 2 = 3
M3: kollarda anormal fleksiyon (dekortike duruş)

Cevap

M = 3
8.Klinik değerlendirme skorları

Cevap: risk yok

Braden skalası: bası yarası riski için altı alt ölçek. Duyusal algı, nemlilik, aktivite, hareketlilik ve beslenme, en kötü düzeyden (1) sorun olmamasına (4) kadar 1 ile 4 arasında; sürtünme ve makaslama 1 ile 3 arasında puanlanır. Toplam 6 ile 23 arasındadır ve düşük toplam daha yüksek risk demektir. Yaygın bantlar: 19–23 risk yok, 15–18 hafif risk, 13–14 orta risk, 10–12 yüksek risk ve 9 ve altı çok yüksek risk.

Her alt ölçeği puanlayın

duyusal algı: bozukluk yok → 4
nemlilik: ara sıra nemli → 3
aktivite: koltuğa bağımlı → 2
hareketlilik: hafif kısıtlı → 3
beslenme: mükemmel → 4
sürtünme ve makaslama: belirgin sorun yok → 3

Toplayın

Braden toplamı = 4 + 3 + 2 + 3 + 4 + 3 = 19

Risk düzeyi

19 → risk yok

Cevap

risk yok
9.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: V = 134 mL

Gereksinimler ve serbest su: enerji gereksinimi çoğunlukla kcal/kg/gün × ağırlık, protein gereksinimi ise g/kg/gün × ağırlık olarak tahmin edilir. Bir formül yalnızca kısmen sudur; bu nedenle serbest suyu = hacim × su oranıdır; su ile yıkamalar günlük sıvı hedefinin geri kalanını oluşturur. İdeal vücut ağırlığı (Devine): İVA = erkeklerde 5 fitin (60 in) üzerindeki her inç için 50 kg + 2,3 kg, kadınlarda 60 in üzerindeki her inç için 45,5 kg + 2,3 kg; 1 in = 2,54 cm. Formül boyu en az 152,4 cm (5 ft) olan yetişkinler içindir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Sıvı hedefi

30·52 = 1560 mL/gün

Formülden gelen serbest su

45·20 = 900 mL
900·0,84 = 756 mL

Hâlâ gereken su

1560 − 756 = 804 mL/gün

Yıkama başına hacim

24/4 = 6 yıkamalar
V = 804/6 = 134 mL

Cevap

V = 134 mL
10.Enteral ve parenteral beslenme hesaplamaları

Cevap: GIR = 2,49 mg/kg/min

Parenteral beslenme: dekstroz 3,4 kcal/g, amino asitler 4 kcal/g, lipid emülsiyonu ise belirtilen kcal/mL değerini sağlar (%20 için 2 kcal/mL, %10 için 1,1 kcal/mL). Gram = % × mL/100. Protein dışı kcal (NPC) = dekstroz + lipid kcal; azot = protein/6,25. Glukoz infüzyon hızı (GIR), mg/kg/min cinsinden = dekstroz mg/(kg × dakika). Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Torbadaki dekstroz

17,5·1000/100 = 175 g = 175 000 mg

İnfüzyon dakikası

18·60 = 1080 min

Glukoz infüzyon hızı

GIR = 175 000/(65·1080) = 2,493 ≈ 2,49 mg/kg/min

Cevap

GIR = 2,49 mg/kg/min
11.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: sinüs taşikardisi

Ritim ölçütleri (DII derivasyonu): sinüs ritminde her QRS’in öncesinde pozitif bir P dalgası, 0,12–0,20 sn sabit bir PR ve dar bir QRS bulunur: 60–100/dk’da normal sinüs ritmi, 60’ın altında sinüs bradikardisi, 100’ün üzerinde sinüs taşikardisi. Atriyal fibrilasyon: P dalgası yok, fibrilasyon dalgalı temel çizgi ve düzensiz düzensiz R–R. Atriyal flutter: dakikada yaklaşık 250–350 hızında testere dişi flutter dalgaları ve 2:1 ya da 4:1 gibi sabit bir iletim oranı. Birinci derece AV blok: 0,20 sn’nin üzerinde sabit PR ile sinüs ritmi. Junctional ritim: 40–60/dk’da dar QRS, P dalgası yok ya da ters (PR 0,12 sn’nin altında ya da P dalgası QRS’ten sonra). PVK, P dalgası olmayan erken, geniş (0,12 sn ve üzeri), bozuk biçimli bir QRS’tir; T dalgası karşı yöndedir ve çoğunlukla tam kompanse edici bir duraklama izler; bigeminide her ikinci atım bir PVK’dır.

Beş adım

1. Hız: R–R = 13 küçük kare, 1500 ÷ 13 ≈ dakikada 115.
2. Ritim: düzenli, her R–R 0,52 sn.
3. P dalgaları: pozitif, her QRS’in öncesinde bir tane, hepsi birbirine benzer.
4. PR aralığı: 0,14 sn, sabit, 0,12–0,20 sn aralığında.
5. QRS: 0,08 sn, dar (0,12 sn’nin altında).

Yorum

sinüs taşikardisi

Cevap

sinüs taşikardisi
12.EKG ritim şeridi yorumlama

Cevap: ikinci derece AV blok tip II

AV bloklar: P dalgalarını sırayla işaretleyin ve hangilerini QRS’in izlediğini kontrol edin. Birinci derece: her P iletilir, PR sabit ve 0,20 sn’nin üzerinde. İkinci derece tip I (Mobitz I, Wenckebach): bir P dalgası iletilmeyene kadar PR atımdan atıma uzar, sonra döngü yeniden başlar (grup atımları). İkinci derece tip II (Mobitz II): iletilen atımların PR’si sabit kalır ve P dalgaları ansızın iletilmez; QRS çoğunlukla geniştir. Üçüncü derece (tam) blok: P dalgaları ve QRS kompleksleri kendi içinde düzenlidir ama birbirinden bağımsızdır, PR rastgele değişir ve atriyal hız kaçış hızından yüksektir (junctional 40–60/dk ve dar QRS, ventriküler 20–40/dk ve geniş QRS). 2:1 blok tek bir şeritten tip I ya da tip II olarak adlandırılamaz.

Beş adım

1. Hız: 6 sn’de 6 QRS kompleksi, × 10 = dakikada 60.
2. Ritim: P dalgaları düzenli; QRS’in eksik olduğu uzun bir duraklama dışında R–R düzenli.
3. P dalgaları: pozitif ve düzenli (P–P 0,76 sn, dakikada 79); her 4 P dalgasından birini QRS izlemiyor.
4. PR aralığı: iletilen atımlarda 0,20 sn ile sabit.
5. QRS: 0,12 sn, geniş (0,12 sn ve üzeri).

Yorum

ikinci derece AV blok tip II

Cevap

ikinci derece AV blok tip II

Tip II ve üçüncü derece bloklar ansızın ilerleyebilenlerdir; bu nedenle ders kitapları onları tip I’den daha ciddi olarak sıralar.

13.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: B · Stop the heparin infusion and inform the provider

Cevap neden bu

Black, tarry stools suggest upper GI bleeding, and a high aPTT shows too much anticoagulation. The nurse stops the heparin, checks vital signs and informs the provider, who may prescribe protamine sulfate. Vitamin K reverses warfarin, not heparin.

Cevap

B · Stop the heparin infusion and inform the provider
14.Önceliklendirme ve yetki devri

Cevap: C · Hemen gitmek, hastayı uyandırmak, solunumu desteklemek ve istem uyarınca naloksonu hazırlamak

Cevap neden bu

Yavaş solunum ve zor uyandırma opioide bağlı solunum depresyonunu düşündürür. Hemşire hastayı hemen değerlendirir, uyarır, solunumu destekler, istem uyarınca nalokson verir ve üst basamağa bildirir. Beklemek veya hastayı görmeden aramak kritik dakikaları boşa harcar.

Cevap

C · Hemen gitmek, hastayı uyandırmak, solunumu desteklemek ve istem uyarınca naloksonu hazırlamak
15.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: B · It can mean either morphine sulfate or magnesium sulfate

Cevap neden bu

“MS”, “MSO4” and “MgSO4” can be confused, and giving one drug instead of the other can cause serious harm. Drug names are written in full.

Cevap

B · It can mean either morphine sulfate or magnesium sulfate
16.Enfeksiyon kontrolü ve hasta güvenliği

Cevap: A · Airborne and contact precautions

Cevap neden bu

Smallpox spreads by respiratory particles and by contact with lesions or contaminated items, so airborne and contact precautions are used. Only immunized staff should provide care where possible.

Cevap

A · Airborne and contact precautions
17.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: A · So a later fall from heparin-induced thrombocytopenia is detected

Cevap neden bu

Heparin-induced thrombocytopenia is diagnosed partly by a fall of about 50% or more from the baseline count, usually 5–14 days after starting. A baseline count and regular checks make this possible.Kontrol edilen kaynak: Heparin-Induced Thrombocytopenia · StatPearls (NCBI Bookshelf) (2023)

Cevap

A · So a later fall from heparin-induced thrombocytopenia is detected
18.Laboratuvar değerleri ve elektrolitler

Cevap: A · Rifampin speeds up warfarin metabolism

Cevap neden bu

Rifampin induces liver enzymes that break down warfarin, so warfarin's effect falls and the INR drops, increasing clot risk. The INR is monitored closely and the dose adjusted; the reverse happens when rifampin is stopped.

Cevap

A · Rifampin speeds up warfarin metabolism

ExamProblems · examproblems.com/courses/nursing-fundamentals