Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

A patient with insulin-treated diabetes is found unconscious with very low blood glucose. There is no IV access. Which drug can a trained helper give?

  1. AGlucagon by injection or nasal spray
  2. BOral glucose gel poured into the mouth
  3. CRapid-acting insulin under the skin
  4. DIntramuscular adrenaline
2.FarmakolojiZor

A man taking spironolactone for heart failure develops painful breast enlargement. Which change may be considered?

  1. ASwitching to potassium chloride tablets
  2. BAdding testosterone injections
  3. CSwitching to eplerenone, which has fewer anti-androgen effects
  4. DDoubling the spironolactone dose to overcome the side effect
3.Doz hesaplarıOrta
30 kg2 mg/kgD = ? mg

Bir hasta 30 kg ve tek doz olarak 2 mg/kg order edilmiş. Dozu D mg cinsinden bulun.

30 kg2 mg/kg
D = mg
4.Doz hesaplarıZor
50%stokV₁ = ? mL

%50 (a/h) stok çözeltiden 100 mL %5 (a/h) çözelti hazırlamanız gerekiyor. Ne kadar stok hacmine V₁ ihtiyacınız var?

C₁ = 50%C₂ = 5%V₂ = 100 mL
V₁ = mL
5.Klinik farmakokinetikOrta
110100t (h)C (mg/L)C₀ = 9 mg/Lt½ = 2,5 hC₀/2

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir hasta tobramycin ilacının 230 mg IV bolusunu alıyor. Sıfır zamanına geriye ekstrapole edilen düzey 9 mg/L ve yarı ömür 2,5 sa. Klerensi CL L/sa cinsinden bulun.

D = 230 mgC₀ = 9 mg/Lt½ = 2,5 h
CL = L/h
6.Klinik farmakokinetikZor
Vd = 0,25 L/kg0,5 → 8 mg/LD = ? mg73 kg

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Düzenli gentamicin dozları alan 73 kg ağırlığındaki bir hasta kararlı durumda. Hedef tepe değer 8 mg/L ve çukur değer 0,5 mg/L, dağılım hacmi 0,25 L/kg. Hızlı IV dozlar varsayıldığında düzeyi çukur değerden tepe değere çıkaran doz D nedir?

73 kgVd = 0,25 L/kgCpeak = 8 mg/LCtrough = 0,5 mg/L
D = mg

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: A · Glucagon by injection or nasal spray

Cevap neden bu

Glucagon breaks down liver glycogen and raises blood glucose. Nothing is given by mouth to an unconscious patient because of the risk of choking and aspiration.

Cevap

A · Glucagon by injection or nasal spray
2.Farmakoloji

Cevap: C · Switching to eplerenone, which has fewer anti-androgen effects

Cevap neden bu

Spironolactone has anti-androgenic and progestogenic effects that can cause gynaecomastia. Eplerenone is a more selective mineralocorticoid antagonist with a much lower risk of this effect.

Cevap

C · Switching to eplerenone, which has fewer anti-androgen effects
3.Doz hesapları

Cevap: D = 60 mg

Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.

Doz

2·30 = 60 mg

Cevap

D = 60 mg
4.Doz hesapları

Cevap: V₁ = 10 mL

Solution strengths: a percentage strength is grams per 100 mL, so 1% = 1 g/100 mL = 10 mg/mL. A ratio strength 1:1000 means 1 g in 1000 mL = 1 mg/mL; 1:10 000 is 0,1 mg/mL. For a dilution the amount of drug stays the same: C₁·V₁ = C₂·V₂.

Stok hacmi

V₁ = 5·100/50 = 10 mL

Cevap

V₁ = 10 mL
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: CL = 7,086 L/h

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 230/9 = 25,56 L

Hız sabiti

k = 0,693/2,5 = 0,2773 h⁻¹

Klerens

CL = 0,2773·25,56 = 7,086 L/h

Cevap

CL = 7,086 L/h
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: D = 136,9 mg

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 0,25·73 = 18,25 L

Doz

D = 18,25·(8 − 0,5) = 136,9 mg

Cevap

D = 136,9 mg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology