Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

A patient with a peanut allergy is taught to use an adrenaline auto-injector. Which statement is correct?

  1. ACall emergency services after using it, even if symptoms improve
  2. BKeep it at home so it is not lost
  3. CThere is no need to see a doctor if the swelling goes down
  4. DUse it only if the antihistamine has not worked after an hour
2.FarmakolojiZor

Gebelikte alındığında hangi antiepileptik ilaç nöral tüp defektleri ve gelişimsel sorunlar açısından iyi bilinen en yüksek riski taşır?

  1. AGabapentin
  2. BLevetirasetam
  3. CLamotrijin
  4. DSodyum valproat
3.Doz hesaplarıOrta
1 g+ 4,2 mLV = ? mL

Bir flakon 1 g toz içeriyor. Etikette şöyle yazıyor: toplam 5 mL hacim elde etmek için 4,2 mL enjeksiyonluk su ekleyin. İstem 240 mg. Sulandırılmış çözeltiden hangi hacmi V verirsiniz?

1 g+ 4,2 mL → 5 mL240 mg
V = mL
4.Doz hesaplarıZor
00,10,20,30,40,50,60,70,80,911 mL

Reçete 400 ünitedir; ilaç 1000 ünite/mL olarak gelir. Dozu 1 mL’lik şırıngaya çekin: hangi hacmi V verirsiniz?

400 units1000 units/mL
V = mL
5.Klinik farmakokinetikOrta
110t (h)C (mg/L)2 h8 mg/L6 h2 mg/L

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). gentamicin IV dozundan sonra düzey t = 2 sa iken 8 mg/L, t = 6 sa iken 2 mg/L. Birinci derece eliminasyonu varsayın. Yarı ömrü t½ bulun.

C1 = 8 mg/L (2 h)C2 = 2 mg/L (6 h)
t½ = h
6.Klinik farmakokinetikZor
95 kg41 · erkekSCr 3,6 mg/dLCrCl → D = ? mg

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 41 yaşındaki bir erkek, 95 kg ağırlığında ve serum kreatinini 3,6 mg/dL (318 µmol/L). Kreatinin klerensini Cockcroft–Gault ile tahmin edin: KrKl (mL/dk) = (140 − yaş) × ağırlık (kg)/(72 × mg/dL cinsinden SKr), kadınlar için × 0,85. Kreatinin klerensi 120 mL/dk olduğunda olağan cefazolin dozu 8 saatte bir 1000 mg. Aralık korunarak doz, kreatinin klerensiyle orantılı olarak azaltılır. Ayarlanmış dozu D bulun. En yakın tam sayıya yuvarlayın.

41 yıl95 kgerkekSCr = 3,6 mg/dL1000 mg q8hCrCl normal 120 mL/min
D = mg

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: A · Call emergency services after using it, even if symptoms improve

Cevap neden bu

Anaphylaxis can recur after the adrenaline wears off (a biphasic reaction). The person always calls for help after using it, carries two auto-injectors and uses adrenaline early.

Cevap

A · Call emergency services after using it, even if symptoms improve
2.Farmakoloji

Cevap: D · Sodyum valproat

Cevap neden bu

Valproat güçlü biçimde teratojeniktir; nöral tüp defektlerine ve diğer malformasyonlara neden olur ve nörogelişimi etkiler. Başka hiçbir seçenek işe yaramadıkça gebelikte kaçınılmalıdır.

Cevap

D · Sodyum valproat
3.Doz hesapları

Cevap: V = 1,2 mL

Dose calculation: the amount to give equals what is prescribed divided by what you have, times the quantity it comes in: amount = (desired dose/stock strength) × stock volume. Always keep the units the same (convert g to mg, mg to mcg first) and check that the answer is sensible.

Karıştırmadan sonraki konsantrasyon

1000 mg/5 mL = 200 mg/mL

Hacim

V = 240/200 = 1,2 mL

Cevap

V = 1,2 mL
4.Doz hesapları

Cevap: V = 0,4 mL

Dozu çekmek: hacim = (reçete edilen doz/stok konsantrasyonu) × stok hacmi. Önce aynı birimlere çevirin, sonra hacmin şırıngaya sığdığını ve bir ölçek çizgisine denk geldiğini kontrol edin.

Hacim

V = 400/1000 = 0,4 mL

Şırıngada

Bu 1 mL’lik şırıngada her küçük çizgi 0,01 mL’dir.

Cevap

V = 0,4 mL
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: t½ = 2 h

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Eliminasyon hız sabiti

k = ln(8/2)/4 = 1,386/4 = 0,3466 h⁻¹

Yarı ömür

t½ = 0,693/0,3466 = 2 h

Cevap

t½ = 2 h
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: D = 302 mg

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Kreatinin klerensi (Cockcroft–Gault)

CrCl = (140 − 41)·95/(72·3,6) = 36,28 mL/min

Ayarlanmış doz

D = 1000·36,28/120 = 302,4 ≈ 302 mg

Cevap

D = 302 mg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır ve ürün bilgisiyle karşılaştırılır.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology