Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

Gliseril trinitrat (GTN) anginayı nasıl giderir?

  1. ABeta-1 reseptörlerini bloke ederek kalbi yavaşlatır
  2. BKasılma gücünü artırır, böylece kalp kanı daha verimli pompalar
  3. CEsas olarak venleri genişleten ve kalbin iş yükünü azaltan nitrik oksit salar
  4. DKoroner arterdeki pıhtıyı çözer
2.FarmakolojiZor

A patient's record shows anaphylaxis to penicillin. Amoxicillin has been prescribed. What should the nurse do?

  1. AWithhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin
  2. BGive half the dose and observe for a reaction
  3. CGive the amoxicillin, as it belongs to a different antibiotic group
  4. DGive the amoxicillin with an antihistamine to prevent a reaction
3.Doz hesaplarıOrta
1:10 000ampulV = ? mL

Önceden doldurulmuş bir adrenalin (epinefrin) enjektörünün etiketinde 1:10 000 (0,1 mg/mL) yazıyor. Kardiyak arrestte istem 1 mg IV. Hangi hacmi V verirsiniz?

1:10 0001 mg
V = mL
4.Doz hesaplarıZor
00,10,20,30,40,50,60,70,80,911 mL

Reçete 7000 ünitedir; ilaç 10000 ünite/mL olarak gelir. Dozu 1 mL’lik şırıngaya çekin: hangi hacmi V verirsiniz?

7000 units10000 units/mL
V = mL
5.Klinik farmakokinetikOrta
110100t (h)C (mg/L)1 h10 mg/L4 h5 mg/L

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). tobramycin IV dozundan sonra düzey t = 1 sa iken 10 mg/L, t = 4 sa iken 5 mg/L. Birinci derece eliminasyonu varsayın. Eliminasyon hız sabitini k bulun.

C1 = 10 mg/L (1 h)C2 = 5 mg/L (4 h)
k = h⁻¹
6.Klinik farmakokinetikZor
Vd = 0,5 L/kg3 → 10 mg/LLD = ? mg60 kg · S = 0,8 · F = 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 60 kg ağırlığındaki bir hastanın theophylline düzeyi 3 mg/L; hedef 10 mg/L. İlaç intravenöz olarak aminophylline (S = 0,8) şeklinde veriliyor ve dağılım hacmi 0,5 L/kg. Düzeyi hedefe çıkaran ek yükleme dozu LD nedir?

60 kgVd = 0,5 L/kgC = 3 → 10 mg/LS = 0,8
LD = mg

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: C · Esas olarak venleri genişleten ve kalbin iş yükünü azaltan nitrik oksit salar

Cevap neden bu

GTN nitrik okside dönüşür; bu da cGMP aracılığıyla damar düz kasını gevşetir. Venodilatasyon ön yükü düşürür; böylece kalp daha az çalışır ve daha az oksijene ihtiyaç duyar.

Cevap

C · Esas olarak venleri genişleten ve kalbin iş yükünü azaltan nitrik oksit salar
2.Farmakoloji

Cevap: A · Withhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin

Cevap neden bu

Amoxicillin is a penicillin, so it must not be given to someone with penicillin anaphylaxis. The nurse holds the dose, informs the prescriber and makes sure the allergy is clearly recorded.

Cevap

A · Withhold it and contact the prescriber, as amoxicillin is a penicillin
3.Doz hesapları

Cevap: V = 10 mL

Solution strengths: a percentage strength is grams per 100 mL, so 1% = 1 g/100 mL = 10 mg/mL. A ratio strength 1:1000 means 1 g in 1000 mL = 1 mg/mL; 1:10 000 is 0,1 mg/mL. For a dilution the amount of drug stays the same: C₁·V₁ = C₂·V₂.

Konsantrasyon

1:10 000 = 1 g/10000 mL = 0,1 mg/mL

Hacim

V = 1/0,1 = 10 mL

Cevap

V = 10 mL

ABD etiketlerinde artık mg/mL yazıyor (1 mg/mL = 1:1000; 0,1 mg/mL = 1:10 000). 1 mg/mL adrenalini asla IV puşe vermeyin.

4.Doz hesapları

Cevap: V = 0,7 mL

Dozu çekmek: hacim = (reçete edilen doz/stok konsantrasyonu) × stok hacmi. Önce aynı birimlere çevirin, sonra hacmin şırıngaya sığdığını ve bir ölçek çizgisine denk geldiğini kontrol edin.

Hacim

V = 7000/10000 = 0,7 mL

Şırıngada

Bu 1 mL’lik şırıngada her küçük çizgi 0,01 mL’dir.

Cevap

V = 0,7 mL
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: k = 0,231 h⁻¹

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Eliminasyon hız sabiti

k = ln(10/5)/3 = 0,6931/3 = 0,231 h⁻¹

Cevap

k = 0,231 h⁻¹
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: LD = 262,5 mg

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 0,5·60 = 30 L

Gereken artış

10 − 3 = 7 mg/L

Yükleme dozu

LD = 30·7/(0,8·1) = 262,5 mg

Cevap

LD = 262,5 mg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology