Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

Bir parsiyel agonist, tam agonistin yüksek bir dozuyla birlikte veriliyor. Yanıta ne olur?

  1. ADüşer, çünkü parsiyel agonist reseptörler için yarışır
  2. BYüksek doz tam agonistin tek başına verdiğiyle tamamen aynı kalır
  3. CHer iki ilaç da reseptörü aktive ettiği için iki katına çıkar
  4. DTam agonistin en yüksek düzeyinin üzerine çıkar
2.FarmakolojiZor

A patient with type 2 diabetes starts a high dose of prednisolone for a flare of COPD. Which change should the nurse expect?

  1. ALower blood glucose, so the diabetes medicines should be stopped
  2. BLower potassium only, with no effect on glucose
  3. CNo change in glucose, as steroids act only in the lungs
  4. DHigher blood glucose, so more frequent glucose checks are needed
3.Doz hesaplarıOrta
024681010 mL

40 kg ağırlığındaki bir çocuğa 5 mg/kg ilaç reçete edilmiştir. Stok çözelti 40 mg/mL içerir. Dozu çekin: hangi hacmi V verirsiniz?

40 kg5 mg/kg40 mg/mL
V = mL
4.Doz hesaplarıZor
28 kg128 cmBSA = √(h·w/3600)175 mg/m²D = ? mg

Bir hasta 128 cm boyunda ve 28 kg ağırlığında. İstem 175 mg/m². Mosteller formülü VYA = √(boy (cm) × kilo (kg)/3600) ile dozu D mg cinsinden bulun.

128 cm28 kg175 mg/m²
D = mg
5.Klinik farmakokinetikOrta
10100t (h)C (mg/L)1 h35 mg/L7 h19,3 mg/L

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). vancomycin IV dozundan sonra düzey t = 1 sa iken 35 mg/L, t = 7 sa iken 19,3 mg/L. Birinci derece eliminasyonu varsayın. Yarı ömrü t½ bulun.

C1 = 35 mg/L (1 h)C2 = 19,3 mg/L (7 h)
t½ = h
6.Klinik farmakokinetikZor
Vd = 0,7 L/kg7,5 → 15 mg/LLD = ? mg94 kg · S = 0,92 · F = 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 94 kg ağırlığındaki bir hastanın phenytoin düzeyi 7,5 mg/L; hedef 15 mg/L. İlaç intravenöz olarak phenytoin sodium (S = 0,92) şeklinde veriliyor ve dağılım hacmi 0,7 L/kg. Düzeyi hedefe çıkaran ek yükleme dozu LD nedir?

94 kgVd = 0,7 L/kgC = 7,5 → 15 mg/LS = 0,92
LD = mg

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: A · Düşer, çünkü parsiyel agonist reseptörler için yarışır

Cevap neden bu

Parsiyel agonistin etkinliği daha düşüktür. Tam agonisti reseptörlerden uzaklaştırdığında toplam yanıt düşer. Bu nedenle buprenorfin, tam opioid agonist kullananlarda yoksunluğu tetikleyebilir.

Cevap

A · Düşer, çünkü parsiyel agonist reseptörler için yarışır
2.Farmakoloji

Cevap: D · Higher blood glucose, so more frequent glucose checks are needed

Cevap neden bu

Glucocorticoids raise blood glucose by increasing liver glucose production and insulin resistance. Glucose is monitored more often, and diabetes treatment may need to be increased during the course.

Cevap

D · Higher blood glucose, so more frequent glucose checks are needed
3.Doz hesapları

Cevap: V = 5 mL

Dozu çekmek: hacim = (reçete edilen doz/stok konsantrasyonu) × stok hacmi. Önce aynı birimlere çevirin, sonra hacmin şırıngaya sığdığını ve bir ölçek çizgisine denk geldiğini kontrol edin.

Vücut ağırlığından doz

D = 5·40 = 200 mg

Hacim

V = 200/40 = 5 mL

Şırıngada

Bu 10 mL’lik şırıngada her küçük çizgi 0,2 mL’dir.

Cevap

V = 5 mL
4.Doz hesapları

Cevap: D = 174,6 mg

Body-surface-area dosing: many cytotoxic and some paediatric doses are prescribed per square metre of body surface area: dose (mg) = dose per m² × BSA (m²). The Mosteller formula estimates BSA = √(height (cm) × weight (kg)/3600).

Vücut yüzey alanı

BSA = √(128·28/3600) = √0,9956 = 0,9978 m²

Doz

D = 175·0,9978 = 174,6 mg

Cevap

D = 174,6 mg
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: t½ = 6,987 h

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Eliminasyon hız sabiti

k = ln(35/19,3)/6 = 0,5952/6 = 0,09921 h⁻¹

Yarı ömür

t½ = 0,693/0,09921 = 6,987 h

Cevap

t½ = 6,987 h
6.Klinik farmakokinetik

Cevap: LD = 536,4 mg

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 0,7·94 = 65,8 L

Gereken artış

15 − 7,5 = 7,5 mg/L

Yükleme dozu

LD = 65,8·7,5/(0,92·1) = 536,4 mg

Cevap

LD = 536,4 mg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology