Farmakoloji: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 6 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Doz hesapları

Konsantrasyondan doz
hacim = doz / konsantrasyon
Ağırlığa göre doz
doz = mg/kg × vücut ağırlığı
Tabletler
sayı = doz / tablet dozu
Birimler
1 g = 1000 mg, 1 mg = 1000 mcg

Yöntem

  1. Order edilen dozu ve stok konsantrasyonunu aynı birime çevirin.
  2. İstenen bölü eldeki çarpı miktar kullanın: (D/H) × Q.
  3. Ağırlığa göre dozlarda önce kg cinsinden ağırlıkla çarpın, sonra günlük dozu doz sayısına bölün.
  4. Önce tahmin yapın ve cevabın makul olduğunu kontrol edin.

Klinik farmakokinetik

Hız sabiti ve yarı ömür
k = ln 2/t½ = 0,693/t½
Birinci derece azalma
C = C₀·e−kt = C₀·(1/2)t/t½
İki düzey
k = ln(C₁/C₂)/Δt
Hacim ve klerens
Vd = dose/C₀, CL = k·Vd
Yükleme dozu
LD = Vd·C/(S·F)
İdame hızı
R = CL·Css/(S·F)
Ortalama kararlı durum
Css,avg = S·F·D/(CL·τ)
Kararlı hâl
n yarı ömürden sonra 1 − (1/2)ⁿ; 5 sonrasında ≈ %97
İnfüzyon
C = (R/CL)(1 − e−kt)
Tepe ve çukur değerden aralık ve doz
τ = ln(Cpeak/Ctrough)/k, D = Vd·(Cpeak − Ctrough)
Cockcroft–Gault
KrKl = (140 − yaş) × kg/(72 × SKr mg/dL), kadınlar için × 0,85
Renal ayarlama
doz × KrKl/normal; Dettli Q = 1 − fe·(1 − KrKl/normal)

Yöntem

  1. Yarı ömrü hız sabitine çevirin: k = 0,693/t½.
  2. Kg başına değerleri toplamlara çevirin: Vd (L) = L/kg × ağırlık, CL (L/sa) = L/kg/sa × ağırlık.
  3. Bağıntıyı seçin: C = C₀·e−kt, YD = Vd·C/(S·F), idame hızı = CL·Css/(S·F), τ = ln(Ctepe/C_çukur)/k.
  4. Böbrek işlevi için önce KrKl’yi Cockcroft–Gault ile tahmin edin, sonra dozu ya da aralığı ölçekleyin.
  5. Sonucu kontrol edin: düzeyler her yarı ömürde yarıya iner ve kararlı durum yaklaşık beş yarı ömür alır.

2Alıştırma soruları

1.FarmakolojiOrta

A patient starting sulfasalazine should be told about which harmless effect?

  1. AWhite spots on the nails
  2. BOrange-yellow colouring of the urine
  3. CGreen colouring of the sweat
  4. DBlue colouring of the tongue and gums
2.FarmakolojiZor

Bazı reseptörler agonist olmadan da etkinlik gösterir. Böyle reseptörlerde ters agonist nötr antagonistten nasıl ayrılır?

  1. ATek başına verildiğinde hiçbir etkisi yoktur
  2. BEtkinliği başlangıç düzeyinin üzerine çıkarır
  3. CEtkinliği başlangıç düzeyinin altına düşürür
  4. DReseptörü kalıcı olarak yok eder
3.Doz hesaplarıOrta
2 g+ 7,4 mLV = ? mL

Bir flakon 2 g toz içeriyor. Etikette şöyle yazıyor: toplam 8 mL hacim elde etmek için 7,4 mL enjeksiyonluk su ekleyin. İstem 375 mg. Sulandırılmış çözeltiden hangi hacmi V verirsiniz?

2 g+ 7,4 mL → 8 mL375 mg
V = mL
4.Doz hesaplarıZor
20k birim1000 mL? mL/h1000 birim/h

Bir infüzyon 1000 mL'de 20000 ünite ilaç içeriyor. Order saatte 1000 ünite. Pompayı mL/h cinsinden hangi hıza R ayarlarsınız?

20000 birim/1000 mL1000 birim/h
R = mL/h
5.Klinik farmakokinetikOrta
Vd = 0,7 L/kgC = 20 mg/LLD = ? mg72 kg · S = 0,92 · F = 1

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). 72 kg ağırlığındaki bir hastaya phenytoin sodium ile intravenöz yükleme yapılacak ve phenytoin düzeyi mg/L cinsinden 20 olacak. Dağılım hacmi 0,7 L/kg ve tuz faktörü S = 0,92. phenytoin sodium yükleme dozunu LD mg cinsinden bulun.

72 kgVd = 0,7 L/kgC = 20 mg/LS = 0,92
LD = mg
6.Klinik farmakokinetikZor
t (h)C (mg/L)Css​t = ?50%

Alıştırma (uydurma değerler, klinik rehber değildir). Bir vancomycin infüzyonu yükleme dozu olmadan başlatılıyor. Bu hastada yarı ömür 8 sa. Kararlı durum düzeyinin %50’üne ulaşması ne kadar sürer t?

t½ = 8 h50% Css
t = h

3Çözeltiler

1.Farmakoloji

Cevap: B · Orange-yellow colouring of the urine

Cevap neden bu

Sulfasalazine can colour urine and sometimes skin and contact lenses orange-yellow. More serious adverse effects include blood disorders and rash, so blood counts are monitored.

Cevap

B · Orange-yellow colouring of the urine
2.Farmakoloji

Cevap: C · Etkinliği başlangıç düzeyinin altına düşürür

Cevap neden bu

Nötr antagonist yalnızca agonistleri bloke eder ve başlangıç etkinliğini değiştirmez. Ters agonist reseptörün inaktif durumunu stabilize eder; böylece yapısal etkinlik başlangıç düzeyinin altına düşer.

Cevap

C · Etkinliği başlangıç düzeyinin altına düşürür
3.Doz hesapları

Cevap: V = 1,5 mL

Dose calculation: the amount to give equals what is prescribed divided by what you have, times the quantity it comes in: amount = (desired dose/stock strength) × stock volume. Always keep the units the same (convert g to mg, mg to mcg first) and check that the answer is sensible.

Karıştırmadan sonraki konsantrasyon

2000 mg/8 mL = 250 mg/mL

Hacim

V = 375/250 = 1,5 mL

Cevap

V = 1,5 mL
4.Doz hesapları

Cevap: R = 50 mL/h

Doz hesabı: verilecek miktar, istenen dozun eldeki gücüne bölünüp bulunduğu miktarla çarpılmasına eşittir: miktar = (istenen doz/stok gücü) × stok hacmi. Birimleri her zaman aynı tutun (önce g'yi mg'ye, mg'yi mcg'ye çevirin) ve cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol edin.

Konsantrasyon

20000/1000 = 20 birim/mL

Pompa hızı

R = 1000/20 = 50 mL/h

Cevap

R = 50 mL/h
5.Klinik farmakokinetik

Cevap: LD = 1096 mg

Klerens ve hacim: kararlı durumda dozlama hızı eliminasyon hızına eşittir; bu nedenle idame hızı = CL × Css. Yükleme dozu YD = Vd × C/(S × F)’dir; S tuz faktörü (tuzdaki etkin ilaç oranı), F biyoyararlanımdır (IV için 1). İki düzeyden k = ln(C₁/C₂)/Δt; IV bolus için Vd = doz/C₀ ve CL = k × Vd. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Dağılım hacmi

Vd = 0,7·72 = 50,4 L

Gereken etkin ilaç miktarı

Vd·C = 50,4·20 = 1008 mg

Yükleme dozu

LD = 1008/(0,92·1) = 1096 mg

Cevap

LD = 1096 mg

Uygulamada doz uygun bir miktara yuvarlanır.

6.Klinik farmakokinetik

Cevap: t = 8 h

Rejim tasarlama: hızlı IV dozlarda düzey aralık boyunca tepe değerden çukur değere düşer; bu nedenle τ = ln(Ctepe/Cçukur)/k ve tepe değeri geri getiren doz Vd × (Ctepe − Cçukur)’dur. Kararlı durum ortalama düzeyi Css,ort = S·F·doz/(CL·τ)’dur. Bir infüzyon C = (R/CL)(1 − e−kt) şeklinde yükselir. Böbreklerle atılan bir ilaçta doz, kreatinin klerensine göre ölçeklenir. Sayılar yalnızca alıştırma içindir; hasta başında her zaman yerel protokollere uyun ve yüksek riskli dozları ikinci bir kişiye kontrol ettirin.

Hız sabiti

k = 0,693/8 = 0,08664 h⁻¹

Kararlı durumun verilen kesrine kadar geçen süre

t = −ln(1 − 0,5)/0,08664 = 0,6931/0,08664 = 8 h

Cevap

t = 8 h

Bu 1 yarı ömür eder.

ExamProblems · examproblems.com/courses/pharmacology