Dynamica: samenvattingspakket

Formuleoverzichten, de belangrijkste methodestappen voor elk onderwerp en 20 oefenopgaven, met volledige oplossingen achterin.

Nieuwe opgavenTerug naar het vak

Kies in het printvenster “Opslaan als pdf” om een kopie op je apparaat te bewaren.

1Formules en methoden

Kinematica

Snelheid
v = v0 + a·t
Verplaatsing
s = v0·t + ½·a·t²
Zonder tijd
v² = v0² + 2·a·s
Eenheden
1 m/s = 3,6 km/h

Methode

  1. Noteer wat je weet: v₀, v, a, t en s, met eenheden.
  2. Kies de vergelijking met je drie bekenden en de onbekende.
  3. Kies één positieve richting en geef tegengestelde grootheden een minteken.
  4. Los op en controleer of het antwoord fysisch zinvol is.

Wetten van Newton

Tweede wet
ΣF = m·a
Gewicht
W = m·g
Kinetische wrijving
Ff = μ·N
Op een helling
langs: m·g·sin θ, loodrecht: m·g·cos θ

Methode

  1. Teken een vrijlichaamsschema met elke kracht op het lichaam.
  2. Kies een positieve richting langs de beweging.
  3. Ontbind krachten in componenten langs en loodrecht op de beweging (op een helling: m·g·sin θ langs, m·g·cos θ de helling in).
  4. Pas ΣF = m·a toe langs de beweging; wrijving is μ·N tegen de beweging in.

Kogelbaan

Componenten
vx = v0cos θ, vy = v0sin θ
Positie
x = vxt, y = h + vyt − ½gt²
Maximale hoogte
H = h + vy²/(2g)
Worpafstand (vlakke grond)
R = v0²·sin 2θ/g

Methode

  1. Ontbind de beginsnelheid in componenten: vx = v₀·cos θ en vy = v₀·sin θ.
  2. De horizontale beweging heeft een constante snelheid; de verticale beweging heeft versnelling −g.
  3. Bepaal de vluchttijd uit de verticale beweging.
  4. Gebruik die tijd in de horizontale beweging om de dracht te vinden.

Cirkelbeweging

Centripetale versnelling
a = v²/r = ω²·r
Centripetale kracht
F = m·v²/r
Hoeksnelheid
ω = v/r = 2π/T
Vlakke bocht, wrijving
vmax = √(μ·g·r)

Arbeid en energie

Kinetische energie
Ek = ½mv²
Potentiële energie
Ep = mgh
Energiebalans
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Wrijvingsarbeid
W = μ·N·d
Vermogen
P = W/t

Impuls en botsingen

Impuls
p = m·v
Behoud
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Volkomen inelastisch
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
Stoot
J = F·Δt = m·Δv

Methode

  1. Kies een positieve richting en geef elke snelheid haar teken.
  2. Schrijf de totale impuls vooraf op: Σm·v.
  3. Bij een volkomen inelastische botsing bewegen de lichamen daarna samen; bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden.
  4. Stel de impuls vooraf gelijk aan de impuls achteraf en los op.

Rotatie van een star lichaam

Traagheidsmomenten om G
staaf mL²/12, schijf ½mR², ring mR², massieve bol (2/5)mR², holle bol (2/3)mR²
Stelling van Steiner
I = IG + m·d²
Traagheidsstraal
I = m·k²
Staaf om zijn uiteinde
I = mL²/3
Bewegingsvergelijking
ΣM = I·α
Snelheid in rad/s
ω = 2π·n/60
Kinetische energie
E = ½·I·ω²
Arbeid en vermogen
W = T·θ, P = T·ω
Rollen zonder slip
v = ω·r, E = ½mv²(1 + I/(mr²)), a = g·sin θ/(1 + I/(mr²))
Impulsmoment
L = I·ω, I1ω1 = I2ω2
Botsing om een draaipunt
m·v·d = I·ω

Methode

  1. Kies de as: een vast draaipunt, of het zwaartepunt bij rollende lichamen.
  2. Bepaal het traagheidsmoment om die as uit de standaardresultaten, met I = IG + m·d² voor een verschoven as.
  3. Kies de methode: ΣM = I·α voor versnellingen en krachten, energie (½·I·ω² + ½·m·v² + m·g·h) voor snelheden, impulsmoment voor botsingen en plotselinge veranderingen.
  4. Verbind lineaire en hoekbeweging met v = ω·r en a = α·r, en reken rpm om naar rad/s.

Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Ingrijpende tandwielen
n1·N1 = n2·N2
Koppel
T2 = T1·(N2/N1)·η
Vermogen
P = T·ω, ω = 2π·n/60
Meertraps overbrenging
totale overbrengingsverhouding = product van de trapverhoudingen

Veren en slingers

Massa aan een veer
T = 2π·√(m/k)
Slinger
T = 2π·√(L/g)
Hoekfrequentie
ω = √(k/m) = 2π/T
Maximale snelheid en versnelling
vmax = A·ω, amax = A·ω²
Energie
E = ½·k·A²

Mechanische trillingen

Eigenfrequentie
ωn = √(k/m), fn = ωn/(2π)
Uit de statische doorbuiging
ωn = √(g/δst)
Kritische demping
cc = 2√(km) = 2mωn
Dempingsverhouding
ζ = c/cc
Gedempte eigenfrequentie
ωd = ωn√(1 − ζ²)
Logaritmisch decrement
δ = (1/n)·ln(x0/xn), ζ = δ/√(4π² + δ²)
Veren parallel
k = k1 + k2
Veren in serie
1/k = 1/k1 + 1/k2

2Oefenopgaven

1.KinematicaGemiddeld
politiea = 5,5 m/s²auto28 m/s

Een auto die te hard rijdt met een constante 28 m/s, passeert een stilstaande politieauto. Op dat moment vertrekt de politieauto en versnelt eenparig met 5,5 m/s². Hoe ver van zijn startpunt haalt de politieauto de auto in? Vind d.

vcar = 28 m/sapolice = 5,5 m/s²v0,police = 0
d = m
2.KinematicaMoeilijk
a = 24 m/s²

Een modelraket wordt vanuit rust recht omhoog gelanceerd. De motor geeft hem 2,5 s lang een constante opwaartse versnelling van 24 m/s², waarna de motor stopt en de raket vrij beweegt. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Hoe lang na de lancering raakt hij de grond? Vind t.

a = 24 m/s²t1 = 2,5 sg = 9,81 m/s²
t = s
3.Wetten van NewtonGemiddeld
6 kg2 kg

Massa’s van 6 kg en 2 kg hangen aan weerszijden van een lichte, wrijvingsloze katrol, verbonden door een licht touw. Het systeem wordt vanuit rust losgelaten. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de versnelling a van de massa’s.

m1 = 6 kgm2 = 2 kgg = 9,81 m/s²
a = m/s²
4.Wetten van NewtonMoeilijk
m1​ = 9,5 kg3 kgμ = 0,2

Een blok van 9,5 kg op een horizontale tafel is via een licht touw over een wrijvingsloze katrol verbonden met een hangende massa van 3 kg. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen blok en tafel is 0,2. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de versnelling a van het systeem.

m1 = 9,5 kgm2 = 3 kgμ = 0,2g = 9,81 m/s²
a = m/s²
5.KogelbaanGemiddeld
14 my = ?v0​ = 30 m/s25°

Een bal wordt vanaf vlakke grond weggetrapt met 30 m/s onder 25° boven de horizontaal, naar een muur op 14 m afstand. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Op welke hoogte y passeert de bal de muur?

v₀ = 30 m/sθ = 25°x = 14 mg = 9,81 m/s²
y = m
6.KogelbaanMoeilijk
h = 45 mv0​ = 31 m/s30°H = ?

Een bal wordt gelanceerd met 31 m/s onder 30° boven de horizontaal vanaf de top van een klif van 45 m. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Vind de grootste hoogte H boven de grond aan de voet van de klif.

v₀ = 31 m/sθ = 30°h = 45 mg = 9,81 m/s²
H = m
7.CirkelbewegingGemiddeld
r = 105 mvmax​ = ?

Een auto neemt een vlakke bocht met een straal van 105 m. De statische wrijvingscoëfficiënt tussen banden en weg is 0,3. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de hoogste snelheid vmax waarmee de auto de bocht kan nemen zonder te slippen.

r = 105 mμs = 0,3g = 9,81 m/s²
vmax = m/s
8.CirkelbewegingMoeilijk
R = 6 mh = ?

Een klein karretje wordt vanuit rust losgelaten op een wrijvingsloze baan en rijdt een verticale looping met straal 6 m in. Vanaf welke minimale hoogte hmin boven het laagste punt van de looping moet het starten om bovenaan in de looping op de baan te blijven?

R = 6 mv₀ = 0
hmin = m
9.Arbeid en energieGemiddeld
36 km/h3°1800 kg

Een auto van 1800 kg rijdt met een constante 36 km/h een helling van 3° op. Luchtweerstand en rolweerstand samen bedragen 750 N. Vind het vermogen P dat de wielen moeten leveren, in kW.

m = 1800 kgθ = 3°Fr = 750 Nv = 36 km/hg = 9,81 m/s²
P = kW
10.Arbeid en energieMoeilijk
h = 4 mL = 3,5 mμ = 0,3k = 5000 N/m

Een blok van 1 kg wordt vanuit rust losgelaten op hoogte 4 m op een gladde helling. Onderaan steekt het een ruwe horizontale strook van 3,5 m over (μ = 0,3) en loopt daarna tegen een veer (k = 5000 N/m) op een glad oppervlak. Vind de maximale indrukking x van de veer.

m = 1 kgh = 4 mL = 3,5 mμ = 0,3k = 5000 N/mg = 9,81 m/s²
x = cm
11.Impuls en botsingenGemiddeld
3 kg7 m/s0,5 kg

Een karretje van 3 kg dat met 7 m/s rijdt, botst volkomen elastisch en frontaal op een stilstaand karretje van 0,5 kg op een wrijvingsloze baan. Bereken de snelheid v′1 van het eerste karretje na de botsing (positief in de oorspronkelijke richting).

m1 = 3 kgm2 = 0,5 kgv1 = 7 m/sv2 = 0
v′1 = m/s
12.Impuls en botsingenMoeilijk
1200 kgv1​ = ?1900 kg

Een auto van 1200 kg botst op een geparkeerde auto van 1900 kg. De wrakken haken in elkaar en slippen 14,5 m voordat ze stilstaan. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen banden en weg is 0,6. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de snelheid v1 van de eerste auto vlak vóór de botsing.

m1 = 1200 kgm2 = 1900 kgd = 14,5 mμ = 0,6g = 9,81 m/s²
v1 = m/s
13.Rotatie van een star lichaamGemiddeld
7 kgaαM = 18,5 kgR = 0,45 m

Een blok van 7 kg hangt aan een lichte koord die om een katrol is gewikkeld, een homogene massieve schijf met massa 18,5 kg en straal 0,45 m die wrijvingsloos om een horizontale as draait. Het blok wordt vanuit rust losgelaten. Gebruik g = 9,81 m/s². Bepaal de snelheid v van het blok nadat het 5 m is gevallen.

m = 7 kgM = 18,5 kgR = 0,45 mg = 9,81 m/s²h = 5 m
v = m/s
14.Rotatie van een star lichaamMoeilijk
6 m/sω

Een massieve bol met massa 10 kg rolt zonder slip met 6 m/s. Welk percentage p van zijn totale kinetische energie is rotatie-energie?

m = 10 kgv = 6 m/sI = (2/5)·m·r²
p = %
15.Tandwielen en tandwieloverbrengingenGemiddeld
N1​ = 30N2​ = 36

Een motor van 1,5 kW die met 1450 rpm draait, drijft een rondsel met 30 tanden aan, dat ingrijpt in een tandwiel met 36 tanden. Het tandwielpaar heeft een rendement van 96%. Bereken het koppel T1 op de motoras.

P = 1,5 kWn1 = 1450 rpmN1 = 30N2 = 36η = 96%
T1 = N·m
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingenMoeilijk
d1​ = 125 mmd2​ = 315 mm1450 rpmC = 1200 mmT1​ = 500 NT2​P = ?

Een open riem verbindt een aandrijvende schijf van 125 mm met 1450 rpm met een schijf van 315 mm; de hartafstand is 1200 mm. De wrijvingscoëfficiënt is 0,35 en de spanning in het trekkende deel mag niet meer dan 500 N zijn. Bepaal het grootste vermogen P dat de riem kan overbrengen zonder te slippen, in kW (verwaarloos centrifugaaleffecten).

d1 = 125 mmn1 = 1450 rpmd2 = 315 mmC = 1200 mmμ = 0,35T1 = 500 N
P = kW
17.Veren en slingersGemiddeld
L = 1,2 m

Een mathematische slinger heeft een lengte van 1,2 m. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de slingertijd T bij kleine uitwijkingen.

L = 1,2 mg = 9,81 m/s²
T = s
18.Veren en slingersMoeilijk
1,5 kgk = 210 N/m

Een massa van 1,5 kg wordt aan het onderste uiteinde van een onbelaste verticale veer met k = 210 N/m gehangen en vanuit rust losgelaten. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de grootste uitrekking xmax van de veer in cm.

m = 1,5 kgk = 210 N/mg = 9,81 m/s²
xmax = cm
19.Mechanische trillingenGemiddeld
k = 50 kN/mζ = 0,5m = 50 kg

Een massa van 50 kg aan een veer met een stijfheid van 50 kN/m heeft een viskeuze demper die een dempingsverhouding van 0,5 geeft. Vind de gedempte eigenfrequentie fd van de vrije trilling in Hz.

m = 50 kgk = 50 kN/mζ = 0,5
fd = Hz
20.Mechanische trillingenMoeilijk
k1​ = 60k2​ = 25m = 10 kg

Een massa van 10 kg hangt aan twee veren die achter elkaar zitten (in serie): de bovenste veer heeft k₁ = 60 kN/m en de onderste k₂ = 25 kN/m. Verwaarloos demping en de massa’s van de veren. Vind de eigenfrequentie fn van de verticale trilling in Hz.

m = 10 kgk1 = 60 kN/mk2 = 25 kN/m
fn = Hz

3Oplossingen

1.Kinematica

Antwoord: d = 285,1 m

Motion with constant acceleration: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² and v² = v₀² + 2·a·s. Pick the equation that contains the three things you know and the one you want, and keep the signs consistent with one positive direction.

Gelijke afstanden

v·t = ½·a·t² → t = 2v/a = 2·28/5,5 = 10,18 s

Afstand

d = v·t = 28·10,18 = 285,1 m

Antwoord

d = 285,1 m

Op dat moment rijdt de politieauto met 2v = 56 m/s.

2.Kinematica

Antwoord: t = 15,88 s

Motion with constant acceleration: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² and v² = v₀² + 2·a·s. Pick the equation that contains the three things you know and the one you want, and keep the signs consistent with one positive direction.

Aangedreven fase

v₁ = 24·2,5 = 60 m/s
h₁ = ½·24·2,5² = 75 m

Vrije vlucht naar de grond

Los −h₁ = v₁·t₂ − ½·g·t₂² op en neem de positieve wortel.

t₂ = (60 + √(60² + 2·9,81·75))/9,81 = 13,38 s
t = 2,5 + 13,38 = 15,88 s

Antwoord

t = 15,88 s
3.Wetten van Newton

Antwoord: a = 4,905 m/s²

Newton’s second law: the net force on a body equals its mass times its acceleration, ΣF = m·a. Draw a free-body diagram, choose a positive direction along the motion, and add every force in that direction: applied forces, friction μ·N against the motion, and the components of gravity.

Versnelling

De netto aandrijvende kracht is het verschil van de gewichten; die beweegt de totale massa.

a = (6 − 2)·9,81/(6 + 2) = 4,905 m/s²

Antwoord

a = 4,905 m/s²
4.Wetten van Newton

Antwoord: a = 0,8633 m/s²

Tweede wet van Newton: de resulterende kracht op een lichaam is gelijk aan de massa maal de versnelling, ΣF = m·a. Teken een vrijlichaamsschema, kies een positieve richting langs de beweging en tel alle krachten in die richting op: uitgeoefende krachten, de wrijving μ·N tegen de beweging in, en de componenten van de zwaartekracht.

Versnelling van het systeem

a = (m2·g − μ·m1·g)/(m1 + m2) = (29,43 − 18,64)/12,5 = 0,8633 m/s²

Antwoord

a = 0,8633 m/s²
5.Kogelbaan

Antwoord: y = 5,228 m

Projectile motion: with no air resistance, x = vxt and y = h + vyt − ½gt². The two directions are independent except that they share the same time.

Tijd tot de muur

vx = 30·cos 25° = 27,19 m/s
t = x/vx = 14/27,19 = 0,5149 s

Hoogte op dat moment

y = 12,68·0,5149 − ½·9,81·0,5149² = 5,228 m

Antwoord

y = 5,228 m

Bij de muur stijgt de bal nog.

6.Kogelbaan

Antwoord: H = 57,25 m

Projectile motion: with no air resistance, x = vxt and y = h + vyt − ½gt². The two directions are independent except that they share the same time.

Verticale beginsnelheid

vy = 31·sin 30° = 15,5 m/s

Stijging boven de klif

Δh = vy²/(2g) = 15,5²/(2·9,81) = 12,25 m

Hoogte boven de grond

H = 45 + 12,25 = 57,25 m

Antwoord

H = 57,25 m
7.Cirkelbeweging

Antwoord: vmax = 17,58 m/s

Eenparige cirkelbeweging: een voorwerp dat met snelheid v over een cirkel met straal r beweegt, versnelt naar het middelpunt met a = v²/r, dus het heeft een resulterende kracht naar binnen nodig: F = m·v²/r. Die kracht wordt geleverd door iets echts: wrijving, spankracht, zwaartekracht of een normaalkracht.

Wrijving levert de centripetale kracht

m·v²/r = μ·m·g
v = √(μ·g·r) = √(0,3·9,81·105) = 17,58 m/s

Antwoord

vmax = 17,58 m/s (63,28 km/h)
8.Cirkelbeweging

Antwoord: hmin = 15 m

Uniform circular motion: an object moving at speed v on a circle of radius r accelerates towards the centre with a = v²/r, so it needs a net inward force F = m·v²/r. That force is supplied by something real: friction, tension, gravity or a normal force.

Voorwaarde bovenaan

m·g = m·v²/R → v² = g·R

Behoud van energie

g·h = g·2R + ½·g·R → h = 2,5·R = 2,5·6 = 15 m

Antwoord

hmin = 15 m
9.Arbeid en energie

Antwoord: P = 16,74 kW

Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d). Vermogen is kracht maal snelheid: P = F·v.

Aandrijfkracht

m·g = 1800·9,81 = 17658 N
mg·sin θ = 17658·sin 3° = 924,1 N
F = 924,1 + 750 = 1674 N

Vermogen

v = 36/3,6 = 10 m/s
P = F·v = 1674·10 = 16741 W = 16,74 kW

Antwoord

P = 16,74 kW
10.Arbeid en energie

Antwoord: x = 10,76 cm

Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d).

Overgebleven energie na de ruwe strook

De helling is glad, dus alleen de strook neemt energie weg.

mgh − μmgL = 9,81·(4 − 0,3·3,5) = 28,94 J

Maximale indrukking

½kx² = 28,94 → x = √(2·28,94/5000) = 0,1076 m = 10,76 cm

Antwoord

x = 10,76 cm
11.Impuls en botsingen

Antwoord: v′1 = 5 m/s

Behoud van impuls: als er tijdens een botsing geen externe kracht werkt, is de totale impuls Σm·v vóór de botsing gelijk aan die erna. Snelheden hebben een richting, dus kies een positieve richting en geef snelheden in de andere richting een minteken. Bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden; bij een volkomen inelastische botsing blijven de lichamen aan elkaar vast zitten.

Elastische botsing met een stilstaand doel

Behoud van impuls en energie samen oplossen geeft deze twee resultaten.

v′1 = (3 − 0,5)/(3 + 0,5)·7 = 5 m/s
v′2 = 2·3/(3 + 0,5)·7 = 12 m/s

Antwoord

v′1 = 5 m/s
12.Impuls en botsingen

Antwoord: v1 = 33,75 m/s

Conservation of momentum: when no external force acts during a collision, the total momentum Σm·v before equals the total after. Velocities have a direction, so pick a positive direction and give velocities the other way a minus sign. In an elastic collision kinetic energy is conserved too; in a perfectly inelastic one the bodies stick together.

Snelheid na de botsing

V = √(2·μ·g·d) = √(2·0,6·9,81·14,5) = 13,06 m/s

Impuls bij de botsing

m1·v1 = (m1 + m2)·V → v1 = 3100·13,06/1200 = 33,75 m/s

Antwoord

v1 = 33,75 m/s
(121,5 km/h)
13.Rotatie van een star lichaam

Antwoord: v = 6,501 m/s

Rotation about a fixed axis: the sum of the moments about the axis equals I·α (ΣM = I·α), just as ΣF = m·a for translation. In energy form, a torque T turning through an angle θ (in radians) does work T·θ, which changes the kinetic energy ½·I·ω²; gravity adds or removes m·g·Δh of the centre of mass. Power is P = T·ω.

Blok en katrol

blok: m·g − T = m·a
katrol: T·R = I·α = ½·M·R²·(a/R) → T = ½·M·a

Versnelling

a = m·g/(m + M/2) = 7·9,81/(7 + 9,25) = 4,226 m/s²

Snelheid na de val

v = √(2·a·h) = √(2·4,226·5) = 6,501 m/s

Antwoord

v = 6,501 m/s
14.Rotatie van een star lichaam

Antwoord: p = 28,57 %

Rolling and angular momentum: a body rolling without slipping has v = ω·r, so its kinetic energy is ½·m·v² + ½·I·ω² = ½·m·v²·(1 + I/(m·r²)). Down a slope that gives a = g·sin θ/(1 + I/(m·r²)). When no external moment acts about an axis, the angular momentum about that axis stays constant, I₁·ω₁ = I₂·ω₂, even if kinetic energy is lost.

Translatie- en rotatiedelen

Etrans = ½·m·v² = ½·10·6² = 180 J
Erot = ½·I·ω² = ½·0,4·m·r²·(v/r)² = 0,4·180 = 72 J

Aandeel van de rotatie

p = 72/252·100% = c/(1 + c)·100% = 28,57%

Antwoord

p = 28,57 %

Het aandeel hangt alleen van de vorm af, niet van de massa of de snelheid.

15.Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Antwoord: T1 = 9,879 N·m

Tandwieloverbrengingen: ingrijpende tandwielen hebben dezelfde snelheid bij de tanden, dus n₁·N₁ = n₂·N₂: het tandwiel met minder tanden draait sneller. Tandwielen op één as draaien met hetzelfde toerental. Het vermogen wordt doorgegeven (min verliezen), dus het koppel stijgt als het toerental daalt: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η, en P = T·ω met ω = 2π·n/60.

Motorkoppel

ω₁ = 2π·1450/60 = 151,8 rad/s
T1 = P/ω₁ = 1500/151,8 = 9,879 N·m

Antwoord

T1 = 9,879 N·m
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingen

Antwoord: P = 3,075 kW

Riemaandrijvingen: zonder slip hebben beide schijven dezelfde omtreksnelheid v = π·d·n/60, dus n₁·d₁ = n₂·d₂ en de overbrengingsverhouding is d₂/d₁. Slip s maakt de aangedreven schijf iets langzamer: n₂ = n₁·(d₁/d₂)·(1 − s). Het overgebrachte vermogen is P = (T₁ − T₂)·v, met T₁ de spanning in het trekkende deel en T₂ in het slappe deel. Wrijving beperkt de verhouding van de spanningen: T₁/T₂ = eμθ, waarbij θ de omspanningshoek in radialen op de kleinere schijf is; voor een open riem is θ = π − 2·asin((d₂ − d₁)/(2C)) met hartafstand C.

Omspanningshoek

θ = 2,983 rad

Spanning in het slappe deel

eμθ = e1,044 = 2,841, T₂ = 500/2,841 = 176 N

Vermogen

P = (500 − 176)·9,49 = 3,075 kW

Antwoord

P = 3,075 kW
17.Veren en slingers

Antwoord: T = 2,198 s

Harmonische trilling: een massa m aan een veer met veerconstante k trilt met hoekfrequentie ω = √(k/m) en trillingstijd T = 2π/ω = 2π·√(m/k). Een mathematische slinger met lengte L heeft T = 2π·√(L/g). Bij amplitude A is de grootste snelheid A·ω, de grootste versnelling A·ω² en de energie ½·k·A².

Slingertijd

T = 2π·√(1,2/9,81) = 2,198 s

Antwoord

T = 2,198 s
18.Veren en slingers

Antwoord: xmax = 14,01 cm

Simple harmonic motion: a mass m on a spring of stiffness k oscillates with angular frequency ω = √(k/m) and period T = 2π/ω = 2π·√(m/k). A simple pendulum of length L has T = 2π·√(L/g). With amplitude A, the largest speed is A·ω, the largest acceleration A·ω² and the energy ½·k·A².

Evenwichtsstand en amplitude

x₀ = m·g/k = 1,5·9,81/210 = 0,07007 m = A

Laagste punt

xmax = 2A = 0,1401 m = 14,01 cm

Antwoord

xmax = 14,01 cm
19.Mechanische trillingen

Antwoord: fd = 4,359 Hz

Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.

Ongedempte eigenfrequentie

ωn = √(50000/50) = 31,62 rad/s
fn = 31,62/(2π) = 5,033 Hz

Gedempte eigenfrequentie

fd = fn·√(1 − ζ²) = 5,033·√(1 − 0,5²) = 4,359 Hz

Antwoord

fd = 4,359 Hz
20.Mechanische trillingen

Antwoord: fn = 6,686 Hz

Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.

Vervangende stijfheid

Veren in serie dragen dezelfde kracht en hun doorbuigingen tellen op, dus ze combineren via hun omgekeerde: 1/k = 1/k1 + 1/k2.

1/keq = 1/60 + 1/25 → keq = 60·25/(60 + 25) = 17,65 kN/m

Eigenfrequentie

ωn = √(17647/10) = 42,01 rad/s
fn = 42,01/(2π) = 6,686 Hz

Antwoord

fn = 6,686 Hz

ExamProblems · examproblems.com/courses/dynamics