Kies in het printvenster “Opslaan als pdf” om een kopie op je apparaat te bewaren.
1Formules en methoden
Kinematica
Snelheid
v = v0 + a·t
Verplaatsing
s = v0·t + ½·a·t²
Zonder tijd
v² = v0² + 2·a·s
Eenheden
1 m/s = 3,6 km/h
Methode
Noteer wat je weet: v₀, v, a, t en s, met eenheden.
Kies de vergelijking met je drie bekenden en de onbekende.
Kies één positieve richting en geef tegengestelde grootheden een minteken.
Los op en controleer of het antwoord fysisch zinvol is.
Wetten van Newton
Tweede wet
ΣF = m·a
Gewicht
W = m·g
Kinetische wrijving
Ff = μ·N
Op een helling
langs: m·g·sin θ, loodrecht: m·g·cos θ
Methode
Teken een vrijlichaamsschema met elke kracht op het lichaam.
Kies een positieve richting langs de beweging.
Ontbind krachten in componenten langs en loodrecht op de beweging (op een helling: m·g·sin θ langs, m·g·cos θ de helling in).
Pas ΣF = m·a toe langs de beweging; wrijving is μ·N tegen de beweging in.
Kogelbaan
Componenten
vx = v0cos θ, vy = v0sin θ
Positie
x = vxt, y = h + vyt − ½gt²
Maximale hoogte
H = h + vy²/(2g)
Worpafstand (vlakke grond)
R = v0²·sin 2θ/g
Methode
Ontbind de beginsnelheid in componenten: vx = v₀·cos θ en vy = v₀·sin θ.
De horizontale beweging heeft een constante snelheid; de verticale beweging heeft versnelling −g.
Bepaal de vluchttijd uit de verticale beweging.
Gebruik die tijd in de horizontale beweging om de dracht te vinden.
Cirkelbeweging
Centripetale versnelling
a = v²/r = ω²·r
Centripetale kracht
F = m·v²/r
Hoeksnelheid
ω = v/r = 2π/T
Vlakke bocht, wrijving
vmax = √(μ·g·r)
Arbeid en energie
Kinetische energie
Ek = ½mv²
Potentiële energie
Ep = mgh
Energiebalans
Ek1 + Ep1 + W = Ek2 + Ep2 + losses
Wrijvingsarbeid
W = μ·N·d
Vermogen
P = W/t
Impuls en botsingen
Impuls
p = m·v
Behoud
Σm·v (before) = Σm·v (after)
Volkomen inelastisch
v′ = (m1v1 + m2v2)/(m1 + m2)
Stoot
J = F·Δt = m·Δv
Methode
Kies een positieve richting en geef elke snelheid haar teken.
Schrijf de totale impuls vooraf op: Σm·v.
Bij een volkomen inelastische botsing bewegen de lichamen daarna samen; bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden.
Stel de impuls vooraf gelijk aan de impuls achteraf en los op.
Rotatie van een star lichaam
Traagheidsmomenten om G
staaf mL²/12, schijf ½mR², ring mR², massieve bol (2/5)mR², holle bol (2/3)mR²
Stelling van Steiner
I = IG + m·d²
Traagheidsstraal
I = m·k²
Staaf om zijn uiteinde
I = mL²/3
Bewegingsvergelijking
ΣM = I·α
Snelheid in rad/s
ω = 2π·n/60
Kinetische energie
E = ½·I·ω²
Arbeid en vermogen
W = T·θ, P = T·ω
Rollen zonder slip
v = ω·r, E = ½mv²(1 + I/(mr²)), a = g·sin θ/(1 + I/(mr²))
Impulsmoment
L = I·ω, I1ω1 = I2ω2
Botsing om een draaipunt
m·v·d = I·ω
Methode
Kies de as: een vast draaipunt, of het zwaartepunt bij rollende lichamen.
Bepaal het traagheidsmoment om die as uit de standaardresultaten, met I = IG + m·d² voor een verschoven as.
Kies de methode: ΣM = I·α voor versnellingen en krachten, energie (½·I·ω² + ½·m·v² + m·g·h) voor snelheden, impulsmoment voor botsingen en plotselinge veranderingen.
Verbind lineaire en hoekbeweging met v = ω·r en a = α·r, en reken rpm om naar rad/s.
Tandwielen en tandwieloverbrengingen
Ingrijpende tandwielen
n1·N1 = n2·N2
Koppel
T2 = T1·(N2/N1)·η
Vermogen
P = T·ω, ω = 2π·n/60
Meertraps overbrenging
totale overbrengingsverhouding = product van de trapverhoudingen
Veren en slingers
Massa aan een veer
T = 2π·√(m/k)
Slinger
T = 2π·√(L/g)
Hoekfrequentie
ω = √(k/m) = 2π/T
Maximale snelheid en versnelling
vmax = A·ω, amax = A·ω²
Energie
E = ½·k·A²
Mechanische trillingen
Eigenfrequentie
ωn = √(k/m), fn = ωn/(2π)
Uit de statische doorbuiging
ωn = √(g/δst)
Kritische demping
cc = 2√(km) = 2mωn
Dempingsverhouding
ζ = c/cc
Gedempte eigenfrequentie
ωd = ωn√(1 − ζ²)
Logaritmisch decrement
δ = (1/n)·ln(x0/xn), ζ = δ/√(4π² + δ²)
Veren parallel
k = k1 + k2
Veren in serie
1/k = 1/k1 + 1/k2
2Oefenopgaven
1.KinematicaGemiddeld
Een auto die met 54 km/h rijdt, remt met een constante vertraging van 8 m/s² tot hij stilstaat. Hoelang duurt het remmen? Bereken t.
v₀ = 54 km/ha = −8 m/s²v = 0
t = s
2.KinematicaMoeilijk
Bal A wordt vanuit rust losgelaten op een hoogte van 60 m. Op hetzelfde moment wordt bal B recht eronder vanaf de grond recht omhoog gegooid met 30 m/s. Verwaarloos de luchtweerstand en gebruik g = 9,81 m/s². Op welke hoogte y boven de grond ontmoeten ze elkaar?
H = 60 mv0B = 30 m/sg = 9,81 m/s²
y = m
3.Wetten van NewtonGemiddeld
Een slee van 40 kg wordt over vlakke sneeuw getrokken door een touw onder 20° boven de horizontaal met een kracht van 140 N. De kinetische wrijvingscoëfficiënt is 0,2. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de versnelling a van de slee.
m = 40 kgF = 140 Nθ = 20°μ = 0,2g = 9,81 m/s²
a = m/s²
4.Wetten van NewtonMoeilijk
Een blok van 7 kg op een helling onder 20° is via een licht touw over een wrijvingsloze katrol boven aan de helling verbonden met een hangende massa van 6,5 kg. De hangende massa beweegt omlaag. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen blok en helling is 0,15. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de spankracht T in het touw.
m1 = 7 kgm2 = 6,5 kgθ = 20°μ = 0,15g = 9,81 m/s²
T = N
5.KogelbaanGemiddeld
Een bal wordt onder 35° boven de horizontaal vanaf vlak terrein weggeschoten. Verwaarloos luchtweerstand. Vind de horizontale afstand x die de bal aflegt voordat hij de grond raakt.
v0 = 30 m/sθ = 35°g = 9,81 m/s²
x = m
6.KogelbaanMoeilijk
Een bal wordt onder 45° boven de horizontaal vanaf de top van een 15 m hoge klif weggeschoten. Verwaarloos luchtweerstand. Vind de vliegtijd t tot de bal de grond raakt.
v0 = 11 m/sθ = 45°h = 15 mg = 9,81 m/s²
t = s
7.CirkelbewegingGemiddeld
Een bocht met straal 270 m heeft een verkanting van 12°. Met welke snelheid v kan een auto de bocht nemen zonder dat er wrijving nodig is? Gebruik g = 9,81 m/s².
r = 270 mθ = 12°g = 9,81 m/s²
v = m/s
8.CirkelbewegingMoeilijk
Een bal van 1,6 kg aan een touw van 1,5 m wordt rondgeslingerd in een verticale cirkel. In het laagste punt beweegt hij met 4,5 m/s. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de spankracht T in het touw in het laagste punt.
m = 1,6 kgr = 1,5 mv = 4,5 m/sg = 9,81 m/s²
T = N
9.Arbeid en energieGemiddeld
Een auto van 1500 kg rijdt met een constante 90 km/h een helling van 3° op. Luchtweerstand en rolweerstand samen bedragen 600 N. Vind het vermogen P dat de wielen moeten leveren, in kW.
Een blok van 1 kg wordt vanuit rust losgelaten op hoogte 5 m op een gladde helling. Onderaan steekt het een ruwe horizontale strook van 1 m over (μ = 0,1) en loopt daarna tegen een veer (k = 1500 N/m) op een glad oppervlak. Vind de maximale indrukking x van de veer.
m = 1 kgh = 5 mL = 1 mμ = 0,1k = 1500 N/mg = 9,81 m/s²
x = cm
11.Impuls en botsingenGemiddeld
Een karretje van 3 kg dat met 4 m/s rijdt, botst volkomen elastisch en frontaal op een stilstaand karretje van 2 kg op een wrijvingsloze baan. Bereken de snelheid v′1 van het eerste karretje na de botsing (positief in de oorspronkelijke richting).
m1 = 3 kgm2 = 2 kgv1 = 4 m/sv2 = 0
v′1 = m/s
12.Impuls en botsingenMoeilijk
Een auto van 1000 kg botst op een geparkeerde auto van 1000 kg. De wrakken haken in elkaar en slippen 9 m voordat ze stilstaan. De kinetische wrijvingscoëfficiënt tussen banden en weg is 0,5. Gebruik g = 9,81 m/s². Vind de snelheid v1 van de eerste auto vlak vóór de botsing.
Een as brengt 167,5 kW over bij 2600 rpm. Bepaal het koppel T in de as.
P = 167,5 kWn = 2600 rpm
T = N·m
14.Rotatie van een star lichaamMoeilijk
Een massieve bol met massa 11,5 kg rolt zonder slip met 1 m/s. Bepaal zijn rotatie-energie Erot.
m = 11,5 kgv = 1 m/sI = (2/5)·m·r²
Erot = J
15.Tandwielen en tandwieloverbrengingenGemiddeld
Een motor van 1,1 kW die met 1500 rpm draait, drijft een rondsel met 16 tanden aan, dat ingrijpt in een tandwiel met 80 tanden. Het tandwielpaar heeft een rendement van 98%. Bereken het koppel T1 op de motoras.
P = 1,1 kWn1 = 1500 rpmN1 = 16N2 = 80η = 98%
T1 = N·m
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingenMoeilijk
Een open riem verbindt een schijf van 120 mm en een schijf van 400 mm waarvan de hartafstand 1000 mm is. Bepaal de omspanningshoek θ op de kleinere schijf, in graden.
d1 = 120 mmd2 = 400 mmC = 1000 mm
θ = °
17.Veren en slingersGemiddeld
Een mathematische slinger heeft een lengte van 2,5 m. Gebruik g = 9,81 m/s². Bereken de slingertijd T bij kleine uitwijkingen.
L = 2,5 mg = 9,81 m/s²
T = s
18.Veren en slingersMoeilijk
Een massa van 0,3 kg aan een veer met k = 230 N/m wordt 19 cm uit de evenwichtsstand getrokken en losgelaten. Bereken de maximale versnelling amax.
m = 0,3 kgk = 230 N/mA = 19 cm
amax = m/s²
19.Mechanische trillingenGemiddeld
Een massa van 5 kg wordt gedragen door een veer met een stijfheid van 40 kN/m en een viskeuze demper met een dempingscoëfficiënt van 90 N·s/m. Vind de dempingsverhouding ζ.
m = 5 kgk = 40 kN/mc = 90 N·s/m
ζ =
20.Mechanische trillingenMoeilijk
Een massa van 50 kg hangt aan twee veren die achter elkaar zitten (in serie): de bovenste veer heeft k₁ = 40 kN/m en de onderste k₂ = 20 kN/m. Verwaarloos demping en de massa’s van de veren. Vind de eigenfrequentie fn van de verticale trilling in Hz.
m = 50 kgk1 = 40 kN/mk2 = 20 kN/m
fn = Hz
3Oplossingen
1.Kinematica
Antwoord: t = 1,875 s
Beweging met constante versnelling: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² en v² = v₀² + 2·a·s. Kies de formule die de drie bekende grootheden en de gezochte grootheid bevat, en houd de tekens consequent bij één positieve richting.
Eenheden
v₀ = 54/3,6 = 15 m/s
Remtijd
0 = v₀ − a·t → t = v₀/a = 15/8 = 1,875 s
Antwoord
t = 1,875 s
2.Kinematica
Antwoord: y = 40,38 m
Beweging met constante versnelling: v = v₀ + a·t, s = v₀·t + ½·a·t² en v² = v₀² + 2·a·s. Kies de formule die de drie bekende grootheden en de gezochte grootheid bevat, en houd de tekens consequent bij één positieve richting.
Ontmoetingstijd
Omhoog is positief, de grond is y = 0.
60 − ½g·t² = 30·t − ½g·t² → t = 60/30 = 2 s
Ontmoetingshoogte
y = 30·2 − ½·9,81·2² = 40,38 m
Antwoord
y = 40,38 m
3.Wetten van Newton
Antwoord: a = 1,566 m/s²
Tweede wet van Newton: de resulterende kracht op een lichaam is gelijk aan de massa maal de versnelling, ΣF = m·a. Teken een vrijlichaamsschema, kies een positieve richting langs de beweging en tel alle krachten in die richting op: uitgeoefende krachten, de wrijving μ·N tegen de beweging in, en de componenten van de zwaartekracht.
Normaalkracht
N = m·g − F·sin θ = 392,4 − 140·sin 20° = 344,5 N
Horizontale krachten
m·a = F·cos θ − μ·N = 131,6 − 68,9
a = 62,65/40 = 1,566 m/s²
Antwoord
a = 1,566 m/s²
4.Wetten van Newton
Antwoord: T = 49,03 N
Tweede wet van Newton: de resulterende kracht op een lichaam is gelijk aan de massa maal de versnelling, ΣF = m·a. Teken een vrijlichaamsschema, kies een positieve richting langs de beweging en tel alle krachten in die richting op: uitgeoefende krachten, de wrijving μ·N tegen de beweging in, en de componenten van de zwaartekracht.
Krachten langs het touw
m₂·g = 63,77 N
m₁·g·sin θ = 23,49 N
μ·m₁·g·cos θ = 9,679 N
Versnelling van het systeem
a = (63,77 − 23,49 − 9,679)/13,5 = 2,267 m/s²
Spankracht uit de hangende massa
m2·g − T = m2·a → T = 6,5·(9,81 − 2,267) = 49,03 N
Antwoord
T = 49,03 N
5.Kogelbaan
Antwoord: x = 86,21 m
Kogelbaan: zonder luchtweerstand geldt x = vxt en y = h + vyt − ½gt². De twee richtingen zijn onafhankelijk, behalve dat ze dezelfde tijd delen.
Ontbind de beginsnelheid
De horizontale snelheid blijft constant; de verticale beweging heeft een constante versnelling g = 9,81 m/s² omlaag.
vx = v0·cos θ = 30·cos 35° = 24,57 m/s
vy = v0·sin θ = 30·sin 35° = 17,21 m/s
Vliegtijd
Start en landing op dezelfde hoogte: t = 2vy/g.
t = 2·17,21/9,81 = 3,508 s
Horizontale afstand
x = vx·t = 24,57·3,508 = 86,21 m
Antwoord
x = 86,21 m
6.Kogelbaan
Antwoord: t = 2,713 s
Kogelbaan: zonder luchtweerstand geldt x = vxt en y = h + vyt − ½gt². De twee richtingen zijn onafhankelijk, behalve dat ze dezelfde tijd delen.
Ontbind de beginsnelheid
De horizontale snelheid blijft constant; de verticale beweging heeft een constante versnelling g = 9,81 m/s² omlaag.
vx = v0·cos θ = 11·cos 45° = 7,778 m/s
vy = v0·sin θ = 11·sin 45° = 7,778 m/s
Vliegtijd
Los y(t) = h + vy·t − ½gt² = 0 op voor de positieve wortel.
0 = 15 + 7,778·t − 4,905·t²
t = (vy + √(vy² + 2gh))/g = (7,778 + √(60,5 + 294,3))/9,81 = 2,713 s
Antwoord
t = 2,713 s
7.Cirkelbeweging
Antwoord: v = 23,73 m/s
Eenparige cirkelbeweging: een voorwerp dat met snelheid v over een cirkel met straal r beweegt, versnelt naar het middelpunt met a = v²/r, dus het heeft een resulterende kracht naar binnen nodig: F = m·v²/r. Die kracht wordt geleverd door iets echts: wrijving, spankracht, zwaartekracht of een normaalkracht.
v = √(r·g·tan θ) = √(270·9,81·tan 12°) = 23,73 m/s
Antwoord
v = 23,73 m/s
(85,42 km/h)
8.Cirkelbeweging
Antwoord: T = 37,3 N
Eenparige cirkelbeweging: een voorwerp dat met snelheid v over een cirkel met straal r beweegt, versnelt naar het middelpunt met a = v²/r, dus het heeft een resulterende kracht naar binnen nodig: F = m·v²/r. Die kracht wordt geleverd door iets echts: wrijving, spankracht, zwaartekracht of een normaalkracht.
Krachten in het laagste punt
Naar het middelpunt (omhoog) is positief.
T − m·g = m·v²/r
T = 1,6·9,81 + 1,6·4,5²/1,5 = 15,7 + 21,6 = 37,3 N
Antwoord
T = 37,3 N
9.Arbeid en energie
Antwoord: P = 34,25 kW
Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d). Vermogen is kracht maal snelheid: P = F·v.
Aandrijfkracht
m·g = 1500·9,81 = 14715 N
mg·sin θ = 14715·sin 3° = 770,1 N
F = 770,1 + 600 = 1370 N
Vermogen
v = 90/3,6 = 25 m/s
P = F·v = 1370·25 = 34253 W = 34,25 kW
Antwoord
P = 34,25 kW
10.Arbeid en energie
Antwoord: x = 25,32 cm
Arbeid-energiestelling: de verandering van kinetische energie is gelijk aan de arbeid van alle krachten. Door zwaartekracht en veren als potentiële energie te schrijven (mgh en ½kx²) wordt dit een balans: beginenergie = eindenergie + energie verloren aan wrijving (μN·d).
Overgebleven energie na de ruwe strook
De helling is glad, dus alleen de strook neemt energie weg.
mgh − μmgL = 9,81·(5 − 0,1·1) = 48,07 J
Maximale indrukking
½kx² = 48,07 → x = √(2·48,07/1500) = 0,2532 m = 25,32 cm
Antwoord
x = 25,32 cm
11.Impuls en botsingen
Antwoord: v′1 = 0,8 m/s
Behoud van impuls: als er tijdens een botsing geen externe kracht werkt, is de totale impuls Σm·v vóór de botsing gelijk aan die erna. Snelheden hebben een richting, dus kies een positieve richting en geef snelheden in de andere richting een minteken. Bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden; bij een volkomen inelastische botsing blijven de lichamen aan elkaar vast zitten.
Elastische botsing met een stilstaand doel
Behoud van impuls en energie samen oplossen geeft deze twee resultaten.
v′1 = (3 − 2)/(3 + 2)·4 = 0,8 m/s
v′2 = 2·3/(3 + 2)·4 = 4,8 m/s
Antwoord
v′1 = 0,8 m/s
12.Impuls en botsingen
Antwoord: v1 = 18,79 m/s
Behoud van impuls: als er tijdens een botsing geen externe kracht werkt, is de totale impuls Σm·v vóór de botsing gelijk aan die erna. Snelheden hebben een richting, dus kies een positieve richting en geef snelheden in de andere richting een minteken. Bij een elastische botsing blijft ook de kinetische energie behouden; bij een volkomen inelastische botsing blijven de lichamen aan elkaar vast zitten.
Rotatie om een vaste as: de som van de momenten om de as is gelijk aan I·α (ΣM = I·α), net zoals ΣF = m·a bij translatie. In energievorm verricht een koppel T dat over een hoek θ (in radialen) draait arbeid T·θ, wat de kinetische energie ½·I·ω² verandert; de zwaartekracht voegt m·g·Δh van het zwaartepunt toe of haalt dat weg. Het vermogen is P = T·ω.
Hoeksnelheid
ω = 2π·2600/60 = 272,3 rad/s
Koppel
T = P/ω = 167500/272,3 = 615,2 N·m
Antwoord
T = 615,2 N·m
14.Rotatie van een star lichaam
Antwoord: Erot = 2,3 J
Rollen en impulsmoment: een lichaam dat zonder slip rolt, heeft v = ω·r, dus zijn kinetische energie is ½·m·v² + ½·I·ω² = ½·m·v²·(1 + I/(m·r²)). Langs een helling geeft dat a = g·sin θ/(1 + I/(m·r²)). Als er geen extern moment om een as werkt, blijft het impulsmoment om die as constant, I₁·ω₁ = I₂·ω₂, ook als er kinetische energie verloren gaat.
Tandwieloverbrengingen: ingrijpende tandwielen hebben dezelfde snelheid bij de tanden, dus n₁·N₁ = n₂·N₂: het tandwiel met minder tanden draait sneller. Tandwielen op één as draaien met hetzelfde toerental. Het vermogen wordt doorgegeven (min verliezen), dus het koppel stijgt als het toerental daalt: T₂ = T₁·(N₂/N₁)·η, en P = T·ω met ω = 2π·n/60.
Motorkoppel
ω₁ = 2π·1500/60 = 157,1 rad/s
T1 = P/ω₁ = 1100/157,1 = 7,003 N·m
Antwoord
T1 = 7,003 N·m
16.Tandwielen en tandwieloverbrengingen
Antwoord: θ = 163,9 °
Riemaandrijvingen: zonder slip hebben beide schijven dezelfde omtreksnelheid v = π·d·n/60, dus n₁·d₁ = n₂·d₂ en de overbrengingsverhouding is d₂/d₁. Slip s maakt de aangedreven schijf iets langzamer: n₂ = n₁·(d₁/d₂)·(1 − s). Het overgebrachte vermogen is P = (T₁ − T₂)·v, met T₁ de spanning in het trekkende deel en T₂ in het slappe deel. Wrijving beperkt de verhouding van de spanningen: T₁/T₂ = eμθ, waarbij θ de omspanningshoek in radialen op de kleinere schijf is; voor een open riem is θ = π − 2·asin((d₂ − d₁)/(2C)) met hartafstand C.
Riemhoek
asin(0,14) = 8,048°
Omspanningshoek
θ = 180 − 2·8,048 = 163,9°
Antwoord
θ = 163,9°
17.Veren en slingers
Antwoord: T = 3,172 s
Harmonische trilling: een massa m aan een veer met veerconstante k trilt met hoekfrequentie ω = √(k/m) en trillingstijd T = 2π/ω = 2π·√(m/k). Een mathematische slinger met lengte L heeft T = 2π·√(L/g). Bij amplitude A is de grootste snelheid A·ω, de grootste versnelling A·ω² en de energie ½·k·A².
Slingertijd
T = 2π·√(2,5/9,81) = 3,172 s
Antwoord
T = 3,172 s
18.Veren en slingers
Antwoord: amax = 145,7 m/s²
Harmonische trilling: een massa m aan een veer met veerconstante k trilt met hoekfrequentie ω = √(k/m) en trillingstijd T = 2π/ω = 2π·√(m/k). Een mathematische slinger met lengte L heeft T = 2π·√(L/g). Bij amplitude A is de grootste snelheid A·ω, de grootste versnelling A·ω² en de energie ½·k·A².
Hoekfrequentie
ω = √(230/0,3) = 27,69 rad/s
Maximale versnelling
amax = A·ω² = 0,19·27,69² = 145,7 m/s²
Antwoord
amax = 145,7 m/s²
19.Mechanische trillingen
Antwoord: ζ = 0,1006
Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.
Kritische demping
cc = 2·√(k·m) = 2·√(40000·5) = 894,4 N·s/m
Dempingsverhouding
ζ = c/cc = 90/894,4 = 0,1006
Antwoord
ζ = 0,1006
ζ < 1, dus het systeem is ondergedempt en trilt terwijl het uitdempt.
20.Mechanische trillingen
Antwoord: fn = 2,599 Hz
Vrije trilling van een massa-veersysteem: de ongedempte eigenhoekfrequentie is ωn = √(k/m) in rad/s, en fn = ωn/(2π) in Hz. Een viskeuze demper c geeft de dempingsverhouding ζ = c/cc, met kritische demping cc = 2·√(k·m) = 2·m·ωn. Een ondergedempt systeem (ζ < 1) trilt met ωd = ωn·√(1 − ζ²). Parallelle veren tellen op, k = k₁ + k₂; veren in serie tellen op via hun omgekeerde, 1/k = 1/k₁ + 1/k₂.
Vervangende stijfheid
Veren in serie dragen dezelfde kracht en hun doorbuigingen tellen op, dus ze combineren via hun omgekeerde: 1/k = 1/k1 + 1/k2.