4 yıl sonra €20 000 gerekiyor. Hesap üç aylık bileşik, yıllık %6 faiz ödüyor. Bugün ne kadar yatırmalısınız? Bugünkü değer PV'ü bulun.
FV = €20 0006% / 4n = 4
PV = €
2.Paranın zaman değeriZor
18 yıl boyunca her yılın başında €2 500 yatırıyorsunuz, ilk yatırım bugün. Hesap yıllık %3 faiz veriyor. 18. yılın sonunda hesapta ne kadar vardır? FV değerini bulun.
A = €2 500i = 3%n = 18
FV = €
3.NBD ve IRROrta
€20 000 tutarındaki bir yatırım 1'den 4'e kadar yılların sonunda şu nakit akışlarını sağlar: €5 000, €10 000, €5 000, €5 000. Sermaye maliyeti %9'tür. Net bugünkü değer NPV'ü bulun.
Bir proje €10 000 tutarındadır ve 1'den 2'ye kadar yılların sonunda €4 500, €6 500 getirir. İç verim oranı IRR'ü yüzde olarak bulun.
CF0 = −10 000CF1 = 4 500CF2 = 6 500
IRR = %
5.Tahvil fiyatlaması ve getiriOrta
Nominal değeri €1 000 olan bir tahvil, yıllık 4% kuponu altı ayda bir iki eşit taksitte ödüyor ve 10 yıl sonra vadesi doluyor. Vadeye kadar getiri yıllık 5,5%. Tahvilin fiyatı P değerini bulun.
F = €1 000kupon = 4%YTM = 5,5%n = 10
P = €
6.Tahvil fiyatlaması ve getiriZor
Nominal değeri €1 000 ve yıllık kuponu 3% olan bir tahvilin vadesi 10 yıl sonra doluyor ve €880 fiyatla satılıyor. Vadeye kadar getirisi YTM değerini yüzde olarak bulun.
F = €1 000kupon = 3%n = 10P = €880
YTM = %
7.CAPM ve WACCOrta
Bir şirketin €12 000 000 değerinde öz sermayesi ve €1 000 000 değerinde borcu var. Öz sermaye maliyeti 8%, vergi öncesi borç maliyeti 7% ve vergi oranı 25,8%. WACC’yi bulun.
Bir şirketin €48,50 fiyattan işlem gören 5 000 000 hissesi var; özsermayesinin defter değeri €121 300 000. Hisse başına €2,80 temettü ödedi ve temettüler yılda 3% büyüyor. Borcunun piyasa değeri €242 500 000 ve vergi öncesi maliyeti 6%. Vergi oranı 28%. Özsermaye maliyeti için temettü büyüme modelini kullanarak WACC değerini bulun.
Bir büyüklük ortalaması 60 ve standart sapması 5 olan normal dağılımlıdır. Değerlerin hangi oranı P 56'ün altındadır?
μ = 60σ = 5x = 56
P =
11.OlasılıkOrta
Gösterilen dağılım için X’in standart sapmasını σ bulun.
x: 0, 1, 2p(x): 0,35, 0,3, 0,35
σ =
12.OlasılıkZor
Bir testte 8 çoktan seçmeli soru var. Tahminle cevap veren bir öğrenci her birini bağımsız olarak 0,5 olasılıkla doğru yapıyor. Tam olarak 2 doğru cevap olasılığı P nedir?
n = 8p = 0,5k = 2
P =
13.Normal dağılımOrta
IQ puanları, ortalaması 100 puan ve standart sapması 15 puan olan normal dağılıma uyar. Hangi oran 77,5 ile 115,75 puan arasındadır? P değerini ondalık sayı olarak verin.
μ = 100σ = 15x1 = 77,5x2 = 115,75
P =
14.Normal dağılımZor
pil ömürleri, ortalaması 500 h ve standart sapması 40 h olan normal dağılıma uyar. Altında kalan değerlerin oranı %97,5 olan x değerini bulun (97,5. yüzdelik).
μ = 500σ = 40P = 97,5%
x = h
15.Güven aralıklarıOrta
6 birimlik bir örneklemin ortalaması 120 ve standart sapması s = 17,5. Anakütle yaklaşık olarak normaldir. Ortalama için %99 güven aralığının hata payı E değerini bulun.
n = 6x̄ = 120s = 17,599%t(5) = 4,032
E =
16.Güven aralıklarıZor
Anakütle standart sapması 18. Ortalama için %90 güven aralığının hata payının en fazla 1,5 olması için ne büyüklükte bir örneklem n gerekir?
σ = 18E = 1,590%
n =
17.Hipotez testleri ve güven aralıklarıOrta
100 öğrencilik bir örneklemin ortalama puanı 499,1, örneklem standart sapması 10. H₀: μ = 500 için test istatistiği t'ü bulun.
μ₀ = 500x̄ = 499,1s = 10n = 100
t =
18.Hipotez testleri ve güven aralıklarıZor
α = 0,05 düzeyindeki tek yönlü bir z testi, ortalamadaki 2,5 birimlik bir kaymayı %80 güçle saptamalıdır. Standart sapma 24. En küçük örneklem büyüklüğü n değerini bulun.
Tablo, x = kN cinsinden yük ve y = mm cinsinden uzama için 6 eşleştirilmiş gözlem veriyor. Toplamları verilmiştir. Bu toplamlardan Pearson korelasyon katsayısı r değerini bulun.
n = 6Σx = 42Σy = 127Σx² = 364Σy² = 3331Σxy = 1100
r =
20.Doğrusal regresyon ve korelasyonZor
Tablo, x = çalışılan saat ve y = sınav puanı için 6 eşleştirilmiş gözlem veriyor. En küçük kareler doğrusu ŷ = a + b·x’i kullanın. Yeni bir gözlem (4,5, 76) yapılıyor. Artığı e = y − ŷ değerini bulun.
n = 6(4,5, 76)
e =
3Çözeltiler
1.Paranın zaman değeri
Cevap: PV = 15761 €
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Oran ve dönem sayısı
i = 0,06/4 = 0,015
N = 4·4 = 16
Bugünkü değer
PV = FV/(1 + i)N = 20 000/1,269 = €15 760,62
Cevap
PV = €15 760,62
2.Paranın zaman değeri
Cevap: FV = 60292 €
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Normal anüite faktörü
((1 + 0,03)18 − 1)/0,03 = 23,41
Peşin anüite
Her yatırım bir yıl daha uzun süre yatırımda kalır.
FV = 2 500·23,41·1,03 = €60 292,17
Cevap
FV = €60 292,17
3.NBD ve IRR
Cevap: NPV = 407 €
Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.
Her nakit akışının bugünkü değeri
CF0 = −20 000
CF1/(1 + 0,09)1 = 5 000/1,09 = 4 587,16
CF2/(1 + 0,09)2 = 10 000/1,188 = 8 416,80
CF3/(1 + 0,09)3 = 5 000/1,295 = 3 860,92
CF4/(1 + 0,09)4 = 5 000/1,412 = 3 542,13
Toplayın
NPV = €407,00
Cevap
NPV = €407,00
NBD pozitif, yani proje gerekli getiriden fazlasını kazandırır.
4.NBD ve IRR
Cevap: IRR = 6,203 %
Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.
IRR'yi iki taraftan sınırlayın
Oran arttıkça NBD azalır; bu yüzden IRR, pozitif NBD veren oran ile negatif NBD veren oran arasındadır.
NPV(5%) = 181,41
NPV(10%) = −537,19
Daraltın
Doğrusal enterpolasyon ilk tahmini verir; tekrarlamak (ya da hesap makinesinin IRR işlevi) kesin oranı verir.
IRR ≈ 5 + 5·181,41/(181,41 − (−537,19)) = 6,262%
kesin: NPV(6,203%) = 0 → IRR = 6,203%
Cevap
IRR = 6,203%
5.Tahvil fiyatlaması ve getiri
Cevap: P = 885,8 €
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Dönem başına
C = €20,00, i = 0,0275, N = 20
Kuponların bugünkü değeri
€20,00·(1 − 0,5813)/0,0275 = €304,55
Nominal değerin bugünkü değeri
€1 000·0,5813 = €581,25
Fiyat
P = €885,80
Cevap
P = €885,80
Getiri kupon oranının üzerinde, bu yüzden tahvil iskontolu satılır.
6.Tahvil fiyatlaması ve getiri
Cevap: YTM = 4,518 %
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Getiri denklemi
€880 = €30·(1 − (1 + y)⁻¹⁰)/y + €1 000/(1 + y)¹⁰
Sayısal olarak çözün
P(4%) = €918,89, P(5%) = €845,57
YTM = 4,518%
Cevap
YTM = 4,518%
7.CAPM ve WACC
Cevap: WACC = 7,784 %
Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.
Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.
Özkaynak maliyeti
D1 = 2,8·1,03 = €2,88
re = 2,884/48,5 + 0,03 = 8,946%
Piyasa değerleri
E = 5 000 000·€48,50 = €242 500 000
V = €485 000 000, E/V = 0,5, D/V = 0,5
WACC
WACC = 0,5·8,946% + 0,5·6%·(1 − 0,28) = 6,633%
Cevap
WACC = 6,633%
9.Betimsel istatistik
Cevap: s = 19,14
Betimsel istatistik: ortalama, toplamın n'ye bölümüdür; medyan, sıralanmış verinin ortadaki değeridir (n çiftse ortadaki iki değerin ortalaması). Örneklem standart sapması s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1)). z puanı z = (x − μ)/σ, bir değerin ortalamadan kaç standart sapma uzakta olduğunu söyler.
Betimsel istatistik: ortalama, toplamın n'ye bölümüdür; medyan, sıralanmış verinin ortadaki değeridir (n çiftse ortadaki iki değerin ortalaması). Örneklem standart sapması s = √(Σ(x − x̄)²/(n − 1)). z puanı z = (x − μ)/σ, bir değerin ortalamadan kaç standart sapma uzakta olduğunu söyler.
Standartlaştırın
z = −0,8
Standart normal tablo
Φ(−0,8) = 0,2119
P = 0,2119
Cevap
P = 0,2119
11.Olasılık
Cevap: σ = 0,8367
Kesikli rastgele değişkenler: bir olasılık dağılımı, bir değişkenin alabileceği her x değerini p(x) olasılığıyla listeler; olasılıklar 0 ile 1 arasındadır ve toplamları 1’dir. Beklenen değer (ortalama) E(X) = Σx·p(x)’tir, yani uzun vadeli ortalamadır. Varyans Var(X) = Σ(x − μ)²·p(x) = E(X²) − μ²’dir ve standart sapma σ = √Var(X)’tir. Doğrusal bir değişimde Y = aX + b: E(Y) = a·E(X) + b, Var(Y) = a²·Var(X) ve σY = |a|·σX’tir; sabit eklemek yayılımı değiştirmez.
Ortalama
μ = 0·0,35 + 1·0,3 + 2·0,35 = 1
Karelerin ortalaması
E(X²) = 0·0,35 + 1·0,3 + 4·0,35 = 1,7
Varyans
Var(X) = 1,7 − 1² = 0,7
σ = √0,7 = 0,8367
Cevap
σ = 0,8367
12.Olasılık
Cevap: P = 0,1094
Olasılık: eşit olasılıklı sonuçlarda P(A) = uygun/toplam. Bağımsız olaylarda çarpılır: P(A ve B) = P(A)·P(B). Tümleyen çoğu zaman işe yarar: P(en az bir) = 1 − P(hiç). Binom: başarı olasılığı p olan n bağımsız denemede P(X = k) = C(n, k)·pᵏ·(1 − p)ⁿ⁻ᵏ.
Normal dağılım: bir x değerini z = (x − μ)/σ ile z puanına çevirin; z, ortalamadan kaç standart sapma uzakta olunduğunu sayar. z tablosu (ya da Φ(z)) z’nin solundaki alanı, yani P(X < x) değerini verir. Sağdaki alan 1 − Φ(z), iki değer arasındaki alan ise bu iki alanın farkıdır.
z puanları
z₁ = (77,5 − 100)/15 = −1,5
z₂ = (115,75 − 100)/15 = 1,05
Aradaki alan
P = Φ(1,05) − Φ(−1,5) = 0,8531 − 0,06681 = 0,7863
Cevap
P = 0,7863
14.Normal dağılım
Cevap: x = 578,4 h
Normal dağılım: bir x değerini z = (x − μ)/σ ile z puanına çevirin; z, ortalamadan kaç standart sapma uzakta olunduğunu sayar. z tablosu (ya da Φ(z)) z’nin solundaki alanı, yani P(X < x) değerini verir. Sağdaki alan 1 − Φ(z), iki değer arasındaki alan ise bu iki alanın farkıdır.
Yüzdelik için z
Φ(z) = 0,975 → z = 1,96
x’e geri dönüş
x = 500 + 1,96·40 = 578,4 h
Cevap
x = 578,4 h
15.Güven aralıkları
Cevap: E = 28,81
Ortalama için güven aralığı: x̄ ± hata payı. Anakütle σ’sı biliniyorsa hata payı z·σ/√n’dir; yalnızca örneklem standart sapması s biliniyorsa n − 1 serbestlik dereceli t kullanın: t·s/√n. Kritik değerler: z = 1,645 (%90), 1,96 (%95), 2,576 (%99). E veya daha küçük bir hata payı için n ≥ (z·σ/E)² gerekir, yukarı yuvarlanır.
Kritik değer
df = n − 1 = 5, t = 4,032
Hata payı
E = 4,032·17,5/√6 = 28,81
Cevap
E = 28,81
16.Güven aralıkları
Cevap: n = 390
Ortalama için güven aralığı: x̄ ± hata payı. Anakütle σ’sı biliniyorsa hata payı z·σ/√n’dir; yalnızca örneklem standart sapması s biliniyorsa n − 1 serbestlik dereceli t kullanın: t·s/√n. Kritik değerler: z = 1,645 (%90), 1,96 (%95), 2,576 (%99). E veya daha küçük bir hata payı için n ≥ (z·σ/E)² gerekir, yukarı yuvarlanır.
n'yi çözün
n = (1,645·18/1,5)² = 389,7
Yukarı yuvarlayın
Örneklem büyüklüğü bir tam sayıdır ve aşağı yuvarlamak hata payını fazla büyük yapar.
n = 390
Cevap
n = 390
17.Hipotez testleri ve güven aralıkları
Cevap: t = −0,9
Ortalama testi: test istatistiği, örneklem ortalamasının H₀'da iddia edilen değerden kaç standart hata uzakta olduğunu ölçer: σ biliniyorsa z = (x̄ − μ₀)/(σ/√n), örneklemden tahmin ediliyorsa t = (x̄ − μ₀)/(s/√n). Güven aralığı x̄ ± (kritik değer)·(standart hata)'dır.
Standart hata
SE = 10/√100 = 10/10 = 1
Test istatistiği
t = (499,1 − 500)/1 = −0,9
Cevap
t = −0,9
t0,025; df = 99 = 1,984
|t| < 1.984, yani H₀ %5 düzeyinde reddedilmez (iki yönlü).
18.Hipotez testleri ve güven aralıkları
Cevap: n = 571
Test için örneklem büyüklüğü: α düzeyindeki tek yönlü bir z testinde gerçek bir δ kaymasını 1 − β gücüyle saptamak için standart hata δ = (z_α + z_β)·σ/√n’yi sağlamalıdır; yani n = ((z_α + z_β)·σ/δ)², yukarı yuvarlanır.
n'yi çözün
n = ((1,645 + 0,842)·24/2,5)² = 570
Yukarı yuvarlayın
n = 571
Cevap
n = 571
19.Doğrusal regresyon ve korelasyon
Cevap: r = 0,9947
En küçük kareler regresyonu: x̄ ve ȳ ortalamalar olmak üzere Sxx = Σ(x − x̄)², Syy = Σ(y − ȳ)² ve Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) ise ŷ = a + b·x doğrusunun eğimi b = Sxy/Sxx ve kesişimi a = ȳ − b·x̄’dir; bu yüzden doğru her zaman (x̄, ȳ) noktasından geçer. Pearson korelasyon katsayısı r = Sxy/√(Sxx·Syy) −1 ile 1 arasındadır; r², y’deki değişimin doğru tarafından açıklanan oranıdır.
Merkezlenmiş toplamlar
Sxy = 1100 − 42·127/6 = 211
Sxx = 364 − 42²/6 = 70
Syy = 3331 − 127²/6 = 642,8
Korelasyon katsayısı
r = 211/√(70·642,8) = 0,9947
Cevap
r = 0,9947
20.Doğrusal regresyon ve korelasyon
Cevap: e = −2,833
En küçük kareler regresyonu: x̄ ve ȳ ortalamalar olmak üzere Sxx = Σ(x − x̄)², Syy = Σ(y − ȳ)² ve Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) ise ŷ = a + b·x doğrusunun eğimi b = Sxy/Sxx ve kesişimi a = ȳ − b·x̄’dir; bu yüzden doğru her zaman (x̄, ȳ) noktasından geçer. Pearson korelasyon katsayısı r = Sxy/√(Sxx·Syy) −1 ile 1 arasındadır; r², y’deki değişimin doğru tarafından açıklanan oranıdır.
Ortalamalar
x̄ = 27/6 = 4,5
ȳ = 473/6 = 78,83
Kareler ve çarpımlar toplamları
Sxx = Σ(x − x̄)² = 17,5
Sxy = Σ(x − x̄)(y − ȳ) = 110,5
Regresyon doğrusu
b = 110,5/17,5 = 6,314
a = 78,83 − 6,314·4,5 = 50,42
ŷ = 50,42 + 6,314·x
Tahmin edilen değer
ŷ = 50,42 + 6,314·4,5 = 78,83
Artık
e = 76 − 78,83 = −2,833
Cevap
e = −2,833
Nokta doğrunun altındadır.
Bu bağımsız bir alıştırma materyalidir. ExamProblems bu sınavı düzenleyen kuruluşla bağlantılı değildir ve onun tarafından onaylanmamıştır; sınav adı yalnızca içeriği tanımlamak için kullanılmaktadır. CFA® and Chartered Financial Analyst®, CFA Institute kuruluşunun ticari markalarıdır; bu kuruluş ExamProblems ile bağlantılı değildir, onu desteklemez ve doğruluğunu garanti etmez.