Kurumsal Finansman: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 10 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Paranın zaman değeri

Gelecek değer
FV = PV·(1 + i)n
Bugünkü değer
PV = FV/(1 + i)n
Yılda birden çok dönem
i = r/m, N = m·n
Anüite, bugünkü değer
PV = PMT·[1 − (1 + i)−n]/i
Anüite, gelecek değer
FV = PMT·[(1 + i)n − 1]/i

Yöntem

  1. Her nakit akışını ve zamanlamasını gösteren bir zaman çizelgesi çizin.
  2. Faiz oranını döneme uydurun: aylık ödemeler için aylık oran.
  3. Tek tutarlar için FV = PV·(1 + i)ⁿ, eşit ödemeler için anüite formüllerini kullanın.
  4. Cevabın işaretini ve büyüklük mertebesini kontrol edin.

NBD ve IRR

Net bugünkü değer
NPV = −C0 + Σ CFt/(1 + r)t
Eşit nakit akışları
NPV = −C0 + CF·[1 − (1 + r)−n]/r
İç verim oranı
NPV = 0 yapan r
Karar
NPV > 0 ise (veya IRR > gerekli getiri) kabul et

Yöntem

  1. Tüm nakit akışlarını yıllarıyla listeleyin; 0. yıldaki yatırım negatiftir.
  2. Her nakit akışını iskonto edin: CFt/(1 + r)t.
  3. NBD’yi bulmak için toplayın. Pozitif değer, projenin r’den fazla kazandırdığı anlamına gelir.
  4. İVO için NBD’yi sıfır yapan oranı deneme yoluyla veya enterpolasyonla bulun.

Tahvil fiyatlaması ve getiri

Tahvil fiyatı
P = C·(1 − (1 + y)−n)/y + F/(1 + y)n
Altı aylık
C/2, y/2 ve 2n dönem
Cari getiri
C/P
Fiyat ve getiri
getiri artar → fiyat düşer

Yöntem

  1. Dönem başına kuponu ve dönem başına getiriyi bulun.
  2. Fiyat = kuponların bugünkü değeri (bir anüite) + nominal değerin bugünkü değeri.
  3. Altı aylık kuponlarda kuponun yarısını, getirinin yarısını ve dönem sayısının iki katını kullanın.
  4. Kontrol: getiri kupon oranının üstündeyse fiyat nominal değerin altındadır.

CAPM ve WACC

CAPM
re = rf + β·(rm − rf)
WACC
E/V·re + D/V·rd·(1 − T)
Firma değeri
V = E + D

Başabaş analizi

Katkı payı
CM = p − v
Başabaş miktarı
QBE = FC/(p − v)
Hedef kâr
Q = (FC + profit)/(p − v)
Kâr
π = (p − v)·Q − FC
Güvenlik payı
(Q − QBE)/Q

2Alıştırma soruları

1.Paranın zaman değeriOrta
dönemler0123…36511 + EAR = ?19,5% / 365

Bir kredi kartı yıllık %19,5 nominal faiz uyguluyor, günlük bileşik. Efektif yıllık faiz oranı EAR değerini yüzde olarak bulun.

r = 19,5%m = 365
EAR = %
2.Paranın zaman değeriZor
ay0123…204A?AA€20 000

17 yıl sonra €20 000 istiyorsunuz. Aylık bileşik yıllık %4,8 faiz veren bir hesapta her ayın sonunda aynı tutarı biriktiriyorsunuz. Aylık yatırılacak tutar A değerini bulun.

FV = €20 0004,8% / 12N = 204
A = €
3.NBD ve IRROrta
yıl0123456€80 000€5 000€5 000€5 000€5 000€5 000€5 000r = 12%, EAC = ?

Bir makine bugün €80 000 maliyetindedir, 6 yıl dayanır ve çalıştırılması yılda €5 000 tutar (her yılın sonunda ödenir). Sermaye maliyeti %12. Eşdeğer yıllık maliyeti EAC değerini bulun.

C0 = €80 000M = €5 000n = 6r = 12%
EAC = €
4.NBD ve IRRZor
yıl012−10 0005 0007 500

Bir proje €10 000 tutarındadır ve 1'den 2'ye kadar yılların sonunda €5 000, €7 500 getirir. İç verim oranı IRR'ü yüzde olarak bulun.

CF0 = −10 000CF1 = 5 000CF2 = 7 500
IRR = %
5.Tahvil fiyatlaması ve getiriOrta

Vadeye kadar getirisi 8% iken vadesine 11 yıl kalan bir tahvil (nominal değer €1 000, yıllık kupon 3%) satın alıyorsunuz. Bir yıl sonra, ilk kuponu aldıktan hemen sonra, vadeye kadar getiri 7,5% iken satıyorsunuz. Elde tutma dönemi getiriniz HPR değerini yüzde olarak bulun.

F = €1 000kupon = 3%n = 11y0 = 8%y1 = 7,5%
HPR = %
6.Tahvil fiyatlaması ve getiriZor

Bir tahvil, vadeye kadar getirisi 7% (yıllık bileşik) ve Macaulay durasyonu 6,5 yıl olarak €1 025 fiyattan işlem görüyor. Getiri 150 baz puan düşerse yeni fiyat P değerini düzeltilmiş durasyonla tahmin edin.

P0 = €1 025y = 7%D = 6,5Δy = −150 bp
P = €
7.CAPM ve WACCOrta
WACC = ?özkaynak€10 000 000re​ = 8%borç€5 000 000rd​ = 4%T = 25,8%

Bir şirketin €10 000 000 değerinde öz sermayesi ve €5 000 000 değerinde borcu var. Öz sermaye maliyeti 8%, vergi öncesi borç maliyeti 4% ve vergi oranı 25,8%. WACC’yi bulun.

E = €10 000 000D = €5 000 000re = 8%rd = 4%T = 25,8%
WACC = %
8.CAPM ve WACCZor
rf​ = 3,5%, rm​ − rf​ = 4,5%D/E = 0,25özkaynakβL​ = 1,4borçD/E = 1,25özkaynakre​ = ?borçT = 20%

Bir şirketin hisselerinin mevcut 0,25 borç/özsermaye oranında betası 1,4. Borç/özsermaye oranını 1,25 değerine çıkarmayı planlıyor. Vergi oranı 20%, risksiz oran 3,5% ve piyasa risk primi 4,5%. Değişiklikten sonra özsermaye maliyeti re değerini bulun.

βL = 1,4D/E1 = 0,25D/E2 = 1,25T = 20%rf = 3,5%rm − rf = 4,5%
re = %
9.Başabaş analiziOrta
Q€gelirtoplam maliyetsabit maliyetQ = ?

Bir ürün €25 fiyatla satılıyor, birim değişken maliyeti €20. Aylık sabit maliyetler €7 500 ve kâr %25 oranında vergilendiriliyor. Vergi sonrası €3 000 kazanmak için ayda kaç birim Q satılmalıdır?

p = €25v = €20F = €7 500T = 25%vergi sonrası kâr = €3 000
Q = birim
10.Başabaş analiziZor
Q€gelirtoplam maliyetsabit maliyet1 600−8%%ΔΠ = ?

Bir şirket 1 600 birimi tanesi €18 fiyatla satıyor; birim değişken maliyet €8, sabit maliyetler €8 000. Satış hacmi %8 düşerse faaliyet kârı yüzde kaç %ΔΠ değişir?

Q = 1 600p = €18v = €8F = €8 000%ΔQ = −8%
%ΔΠ = %

3Çözeltiler

1.Paranın zaman değeri

Cevap: EAR = 21,52 %

Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.

Dönem başına oran

r/m = 0,195/365 = 0,0005342

Bir yıl boyunca bileşik

EAR = (1 + 0,0005342)365 − 1 = 1,215 − 1 = 21,52%

Cevap

EAR = 21,52%

Faiz yılda birden fazla kez bileşik hesaplandığında EAR her zaman nominal orandan büyüktür.

2.Paranın zaman değeri

Cevap: A = 63,61 €

Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.

Aylık oran ve yatırım sayısı

i = 0,048/12 = 0,004
N = 12·17 = 204

Yatırılan tutar

A = FV·i/((1 + i)N − 1) = 20 000·0,004/(2,258 − 1) = €63,61

Cevap

A = €63,61
3.NBD ve IRR

Cevap: EAC = 24458 €

Eşdeğer yıllık maliyet: tüm maliyetlerin bugünkü değerini ömür boyunca eşit bir yıllık tutar (anüite) olarak dağıtın: EAC = PV·r/(1 − (1 + r)⁻ⁿ). Farklı ömürlü makineleri karşılaştırmayı sağlar.

Anüite faktörü

(1 − 1,12−6)/0,12 = 4,111

Yıllıklandırılmış satın alma fiyatı

80 000/4,111 = 19 458,06

EAC

EAC = 19 458,06 + 5 000 = €24 458,06

Cevap

EAC = €24 458,06
4.NBD ve IRR

Cevap: IRR = 15,14 %

Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.

IRR'yi iki taraftan sınırlayın

Oran arttıkça NBD azalır; bu yüzden IRR, pozitif NBD veren oran ile negatif NBD veren oran arasındadır.

NPV(15%) = 18,90
NPV(20%) = −625,00

Daraltın

Doğrusal enterpolasyon ilk tahmini verir; tekrarlamak (ya da hesap makinesinin IRR işlevi) kesin oranı verir.

IRR ≈ 15 + 5·18,90/(18,90 − (−625,00)) = 15,15%
kesin: NPV(15,14%) = 0 → IRR = 15,14%

Cevap

IRR = 15,14%
5.Tahvil fiyatlaması ve getiri

Cevap: HPR = 12,14 %

Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.

Alış fiyatı

C = €30,00, i = 0,08, N = 11
€30,00·(1 − 0,4289)/0,08 + €1 000·0,4289 = €214,17 + €428,88 = €643,05

Satış fiyatı

C = €30,00, i = 0,075, N = 10
€30,00·(1 − 0,4852)/0,075 + €1 000·0,4852 = €205,92 + €485,19 = €691,12

Elde tutma dönemi getirisi

HPR = (30 + 691,12 − 643,05)/643,05 = 12,14%

Cevap

HPR = 12,14%
6.Tahvil fiyatlaması ve getiri

Cevap: P = 1118 €

Durasyon: Macaulay durasyonu, nakit akışlarının bugünkü değerleri ağırlık alınarak bir tahvilin nakit akışlarını ödediği ağırlıklı ortalama zamandır: D = Σ t·PVₜ/P. Düzeltilmiş durasyon D/(1 + y), getirideki küçük bir değişim için fiyattaki yüzde değişimi tahmin eder: %ΔP ≈ −Dmod·Δy.

Düzeltilmiş durasyon

Dmod = 6,5/1,07 = 6,075

Tahmini fiyat değişimi

%ΔP ≈ −6,075·(−0,015) = 9,112%
P ≈ 1025·(1 + 0,09112) = €1 118,40

Cevap

P = €1 118,40

Durasyon doğrusal bir tahmindir; büyük getiri değişimlerinde konveksite gerçek fiyatı biraz daha yüksek yapar.

7.CAPM ve WACC

Cevap: WACC = 6,323 %

Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.

Ağırlıklar

V = €15 000 000, E/V = 0,6667, D/V = 0,3333

WACC

WACC = 0,6667·8% + 0,3333·4%·(1 − 0,258) = 6,323%

Cevap

WACC = 6,323%
8.CAPM ve WACC

Cevap: re = 14 %

Kaldıraçlı beta (Hamada): borç özsermayeyi daha riskli yapar. βL = βU·(1 + (1 − T)·D/E); burada βU işletmenin borçsuz betasıdır. Bir betayı başka bir sermaye yapısına taşımak için önce kaldıraçtan arındırın, sonra yeni D/E ile yeniden kaldıraçlandırın.

Betayı kaldıraçtan arındırın

βU = 1,4/(1 + 0,8·0,25) = 1,167

Yeni D/E’de yeniden kaldıraçlandırın

βL = 1,167·(1 + 0,8·1,25) = 2,333

Öz sermaye maliyeti (CAPM)

re = 3,5% + 2,333·4,5% = 14%

Cevap

re = 14%
9.Başabaş analizi

Cevap: Q = 2300 birim

Maliyet–hacim–kâr: satılan her birim bir katkı payı kazandırır: fiyat eksi birim değişken maliyet. Kâr = Q·(p − v) − F, F sabit maliyettir. Başabaş noktasında kâr sıfırdır, dolayısıyla Q = F/(p − v).

Gereken vergi öncesi kâr

3 000/(1 − 0,25) = €4 000

Gereken adet

Q = (7 500 + 4 000)/5 = 2 300

Cevap

Q = 2 300 birim
10.Başabaş analizi

Cevap: %ΔΠ = −16 %

Faaliyet kaldıracı: sabit maliyetler kârın satışlardan daha güçlü tepki vermesine yol açar. Faaliyet kaldıracı derecesi DOL = katkı payı/faaliyet kârı, satışlardaki %1’lik değişimin kârı % DOL kadar değiştirdiğini söyler. Başa baş noktasının hemen üstünde çok yüksektir ve satışlar arttıkça azalır.

Katkı payı ve kâr

CM = 1 600·10 = €16 000
Π = 16 000 − 8 000 = €8 000

DOL

DOL = 16 000/8 000 = 2

Kârdaki değişim

%ΔΠ = 2·(−8%) = −16%

Cevap

%ΔΠ = −16%

Kontrol: yeni kâr = 1 472·10 − 8 000 = €6 720,00.

ExamProblems · examproblems.com/courses/corporate-finance