Kurumsal Finansman: hızlı tekrar paketi

Formül kâğıtları, her konunun temel yöntem adımları ve 10 alıştırma sorusu; tam çözümler en sonda.

Yeni sorularDerse dön

Yazdırma penceresinde, bir kopyayı cihazınızda saklamak için “PDF olarak kaydet” seçeneğini seçin.

1Formüller ve yöntemler

Paranın zaman değeri

Gelecek değer
FV = PV·(1 + i)n
Bugünkü değer
PV = FV/(1 + i)n
Yılda birden çok dönem
i = r/m, N = m·n
Anüite, bugünkü değer
PV = PMT·[1 − (1 + i)−n]/i
Anüite, gelecek değer
FV = PMT·[(1 + i)n − 1]/i

Yöntem

  1. Her nakit akışını ve zamanlamasını gösteren bir zaman çizelgesi çizin.
  2. Faiz oranını döneme uydurun: aylık ödemeler için aylık oran.
  3. Tek tutarlar için FV = PV·(1 + i)ⁿ, eşit ödemeler için anüite formüllerini kullanın.
  4. Cevabın işaretini ve büyüklük mertebesini kontrol edin.

NBD ve IRR

Net bugünkü değer
NPV = −C0 + Σ CFt/(1 + r)t
Eşit nakit akışları
NPV = −C0 + CF·[1 − (1 + r)−n]/r
İç verim oranı
NPV = 0 yapan r
Karar
NPV > 0 ise (veya IRR > gerekli getiri) kabul et

Yöntem

  1. Tüm nakit akışlarını yıllarıyla listeleyin; 0. yıldaki yatırım negatiftir.
  2. Her nakit akışını iskonto edin: CFt/(1 + r)t.
  3. NBD’yi bulmak için toplayın. Pozitif değer, projenin r’den fazla kazandırdığı anlamına gelir.
  4. İVO için NBD’yi sıfır yapan oranı deneme yoluyla veya enterpolasyonla bulun.

Tahvil fiyatlaması ve getiri

Tahvil fiyatı
P = C·(1 − (1 + y)−n)/y + F/(1 + y)n
Altı aylık
C/2, y/2 ve 2n dönem
Cari getiri
C/P
Fiyat ve getiri
getiri artar → fiyat düşer

Yöntem

  1. Dönem başına kuponu ve dönem başına getiriyi bulun.
  2. Fiyat = kuponların bugünkü değeri (bir anüite) + nominal değerin bugünkü değeri.
  3. Altı aylık kuponlarda kuponun yarısını, getirinin yarısını ve dönem sayısının iki katını kullanın.
  4. Kontrol: getiri kupon oranının üstündeyse fiyat nominal değerin altındadır.

CAPM ve WACC

CAPM
re = rf + β·(rm − rf)
WACC
E/V·re + D/V·rd·(1 − T)
Firma değeri
V = E + D

Başabaş analizi

Katkı payı
CM = p − v
Başabaş miktarı
QBE = FC/(p − v)
Hedef kâr
Q = (FC + profit)/(p − v)
Kâr
π = (p − v)·Q − FC
Güvenlik payı
(Q − QBE)/Q

2Alıştırma soruları

1.Paranın zaman değeriOrta
yıl0123…11PV = ?€3 000€3 000€3 000€3 000

Bir anüite 11 yıl boyunca her yılın sonunda €3 000 ödüyor. Faiz oranı yıllık %10. Anüitenin bugünkü değeri PV değerini bulun.

A = €3 000i = 10%n = 11
PV = €
2.Paranın zaman değeriZor
ay0123…72€8 000A?AAA

€8 000 tutarındaki bir kredi 6 yıl boyunca eşit aylık taksitlerle ödenir. Faiz oranı aylık bileşik, yıllık %3'dir. Aylık taksit A'ü bulun.

P = €8 0003% / 12N = 72
A = €
3.NBD ve IRROrta
yıl0123456€80 000€4 000€4 000€4 000€4 000€4 000€4 000r = 10%, EAC = ?

Bir makine bugün €80 000 maliyetindedir, 6 yıl dayanır ve çalıştırılması yılda €4 000 tutar (her yılın sonunda ödenir). Sermaye maliyeti %10. Eşdeğer yıllık maliyeti EAC değerini bulun.

C0 = €80 000M = €4 000n = 6r = 10%
EAC = €
4.NBD ve IRRZor
yıl0123−40 00016 50021 00025 500

Bir proje €40 000 tutarındadır ve 1'den 3'ye kadar yılların sonunda €16 500, €21 000, €25 500 getirir. İç verim oranı IRR'ü yüzde olarak bulun.

CF0 = −40 000CF1 = 16 500CF2 = 21 000CF3 = 25 500
IRR = %
5.Tahvil fiyatlaması ve getiriOrta
yıl012345P€40€40€40 + €1 000

Nominal değeri €1 000 olan bir tahvil yıllık 4% kupon ödüyor ve vadesi 5 yıl sonra doluyor. Vadeye kadar getirisi 3% değerinden 2% değerine değişiyor. Tahvil fiyatı ne kadar ΔP değişir?

F = €1 000kupon = 4%n = 5y1 = 3%y2 = 2%
ΔP = €
6.Tahvil fiyatlaması ve getiriZor
yarıyıl0123…24€1 047€22,50€22,50€22,50 + €1 000

Nominal değeri €1 000 olan bir tahvil yıllık 4,5% kuponu iki altı aylık ödemeyle ödüyor ve vadesi 12 yıl sonra doluyor. €1 047 fiyattan satılıyor. Vadeye kadar getirisi YTM değerini yıllık oran olarak (altı aylık getirinin iki katı), yüzde cinsinden bulun.

F = €1 000kupon = 4,5% (2×)n = 12P = €1 047
YTM = %
7.CAPM ve WACCOrta
WACC = 8,27%özkaynak€5 000 000re​ = ?borç€3 000 000rd​ = 5%T = 25,8%

Bir şirketin €5 000 000 değerinde özsermayesi ve €3 000 000 değerinde borcu var. WACC’si 8,27%, vergi öncesi borç maliyeti 5% ve vergi oranı 25,8%. Özsermaye maliyeti re değerini bulun.

E = €5 000 000D = €3 000 000WACC = 8,27%rd = 5%T = 25,8%
re = %
8.CAPM ve WACCZor
rf​ = 4%, rm​ − rf​ = 4%borç yoközkaynakβU​ = 1,1D/E = 0,5özkaynakre​ = ?borçT = 20%

Bir şirketin işinin kaldıraçsız (varlık) betası 1,1. 0,5 borç/özsermaye oranı planlıyor. Vergi oranı 20%, risksiz oran 4% ve piyasa risk primi 4%. Yeni sermaye yapısında özsermaye maliyeti re değerini bulun.

βU = 1,1D/E = 0,5T = 20%rf = 4%rm − rf = 4%
re = %
9.Başabaş analiziOrta
Q€gelirtoplam maliyetsabit maliyetQ = ?

Bir ürün birim başına €23'a, birim değişken maliyeti €8 olacak şekilde satılıyor. Sabit maliyetler ayda €15 000'dir. Ayda €12 000 kâr için kaç birim Q satılmalıdır?

F = €15 000p = €23v = €8kâr = €12 000
Q = birim
10.Başabaş analiziZor
Q€gelirtoplam maliyetsabit maliyet1 880−10%%ΔΠ = ?

Bir şirket 1 880 birimi tanesi €26 fiyatla satıyor; birim değişken maliyet €20, sabit maliyetler €9 000. Satış hacmi %10 düşerse faaliyet kârı yüzde kaç %ΔΠ değişir?

Q = 1 880p = €26v = €20F = €9 000%ΔQ = −10%
%ΔΠ = %

3Çözeltiler

1.Paranın zaman değeri

Cevap: PV = 19485 €

Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.

Anüite faktörü

(1 − (1 + i)−n)/i = (1 − 0,3505)/0,1 = 6,495

Bugünkü değer

PV = 3 000·6,495 = €19 485,18

Cevap

PV = €19 485,18
2.Paranın zaman değeri

Cevap: A = 121,5 €

Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.

Aylık oran ve taksit sayısı

i = 0,03/12 = 0,0025
N = 12·6 = 72

Taksit

N eşit A ödemesinin bugünkü değeri A·(1 − (1 + i)⁻ᴺ)/i'dir. Bunu krediye eşitleyin ve A'yı çözün.

(1 + i)−N = 0,8355
A = 8 000·0,0025/(1 − 0,8355) = €121,55

Cevap

A = €121,55
3.NBD ve IRR

Cevap: EAC = 22369 €

Eşdeğer yıllık maliyet: tüm maliyetlerin bugünkü değerini ömür boyunca eşit bir yıllık tutar (anüite) olarak dağıtın: EAC = PV·r/(1 − (1 + r)⁻ⁿ). Farklı ömürlü makineleri karşılaştırmayı sağlar.

Anüite faktörü

(1 − 1,1−6)/0,1 = 4,355

Yıllıklandırılmış satın alma fiyatı

80 000/4,355 = 18 368,59

EAC

EAC = 18 368,59 + 4 000 = €22 368,59

Cevap

EAC = €22 368,59
4.NBD ve IRR

Cevap: IRR = 24,52 %

Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.

IRR'yi iki taraftan sınırlayın

Oran arttıkça NBD azalır; bu yüzden IRR, pozitif NBD veren oran ile negatif NBD veren oran arasındadır.

NPV(20%) = 3 090,28
NPV(25%) = −304,00

Daraltın

Doğrusal enterpolasyon ilk tahmini verir; tekrarlamak (ya da hesap makinesinin IRR işlevi) kesin oranı verir.

IRR ≈ 20 + 5·3 090,28/(3 090,28 − (−304,00)) = 24,55%
kesin: NPV(24,52%) = 0 → IRR = 24,52%

Cevap

IRR = 24,52%
5.Tahvil fiyatlaması ve getiri

Cevap: ΔP = 48,47 €

Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.

Eski getirideki fiyat

C = €40,00, i = 0,03, N = 5
€40,00·(1 − 0,8626)/0,03 + €1 000·0,8626 = €183,19 + €862,61 = €1 045,80

Yeni getirideki fiyat

C = €40,00, i = 0,02, N = 5
€40,00·(1 − 0,9057)/0,02 + €1 000·0,9057 = €188,54 + €905,73 = €1 094,27

Değişim

ΔP = 1 094,27 − 1 045,80 = €48,47

Cevap

ΔP = €48,47
6.Tahvil fiyatlaması ve getiri

Cevap: YTM = 4,003 %

Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.

Dönem başına

C = €22,50, N = 24

Sayısal olarak çözün

i = 2,001% altı aylık

YTM

YTM = 2·2,001% = 4,003%

Cevap

YTM = 4,003%
7.CAPM ve WACC

Cevap: re = 11,01 %

Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.

Ağırlıklar

V = €8 000 000, E/V = 0,625, D/V = 0,375

WACC’nin borç kısmı

0,375·5%·(1 − 0,258) = 1,391%

Özkaynak maliyeti

re = (8,27% − 1,391%)/0,625 = 11,01%

Cevap

re = 11,01%
8.CAPM ve WACC

Cevap: re = 10,16 %

Kaldıraçlı beta (Hamada): borç özsermayeyi daha riskli yapar. βL = βU·(1 + (1 − T)·D/E); burada βU işletmenin borçsuz betasıdır. Bir betayı başka bir sermaye yapısına taşımak için önce kaldıraçtan arındırın, sonra yeni D/E ile yeniden kaldıraçlandırın.

Kaldıraçlı beta

βL = 1,1·(1 + 0,8·0,5) = 1,54

Öz sermaye maliyeti (CAPM)

re = 4% + 1,54·4% = 10,16%

Cevap

re = 10,16%
9.Başabaş analizi

Cevap: Q = 1800 birim

Maliyet–hacim–kâr: satılan her birim bir katkı payı kazandırır: fiyat eksi birim değişken maliyet. Kâr = Q·(p − v) − F, F sabit maliyettir. Başabaş noktasında kâr sıfırdır, dolayısıyla Q = F/(p − v).

Birim katkı payı

p − v = 23 − 8 = €15

Hedef kâr için birim

Q = (F + kâr)/(p − v) = (15 000 + 12 000)/15 = 1 800

Cevap

Q = 1 800 birim
10.Başabaş analizi

Cevap: %ΔΠ = −49,47 %

Faaliyet kaldıracı: sabit maliyetler kârın satışlardan daha güçlü tepki vermesine yol açar. Faaliyet kaldıracı derecesi DOL = katkı payı/faaliyet kârı, satışlardaki %1’lik değişimin kârı % DOL kadar değiştirdiğini söyler. Başa baş noktasının hemen üstünde çok yüksektir ve satışlar arttıkça azalır.

Katkı payı ve kâr

CM = 1 880·6 = €11 280
Π = 11 280 − 9 000 = €2 280

DOL

DOL = 11 280/2 280 = 4,947

Kârdaki değişim

%ΔΠ = 4,947·(−10%) = −49,47%

Cevap

%ΔΠ = −49,47%

Kontrol: yeni kâr = 1 692·6 − 9 000 = €1 152,00.

ExamProblems · examproblems.com/courses/corporate-finance