€10 000 tutarını sürekli bileşik faizle yıllık %5 oranından yatırıyorsunuz. 5 yıl sonraki değer FV değerini bulun.
PV = €10 000r = 5%t = 5
FV = €
2.Paranın zaman değeriZor
8 yıl boyunca her yılın başında €2 500 yatırıyorsunuz, ilk yatırım bugün. Hesap yıllık %6 faiz veriyor. 8. yılın sonunda hesapta ne kadar vardır? FV değerini bulun.
A = €2 500i = 6%n = 8
FV = €
3.NBD ve IRROrta
Bir proje bugün €30 000 maliyetindedir ve 5 yıl boyunca her yılın sonunda €8 500 getirir. Sermaye maliyeti %6. Nakit akışlarının her yıl boyunca eşit geldiğini varsayın. İskontolu geri ödeme süresi DPB değerini yıl cinsinden bulun.
Bir proje bugün €150 000 maliyetindedir. Nakit akışı 1. yılın sonunda €34 000 olur ve 4. yılın sonundaki son nakit akışına kadar yıllık %4 büyür. Sermaye maliyeti %10. Net bugünkü değer NPV değerini bulun.
C0 = €150 000CF1 = €34 000g = 4%n = 4r = 10%
NPV = €
5.Tahvil fiyatlaması ve getiriOrta
Vadeye kadar getirisi 7% iken vadesine 6 yıl kalan bir tahvil (nominal değer €1 000, yıllık kupon 4%) satın alıyorsunuz. Bir yıl sonra, ilk kuponu aldıktan hemen sonra, vadeye kadar getiri 6,5% iken satıyorsunuz. Elde tutma dönemi getiriniz HPR değerini yüzde olarak bulun.
F = €1 000kupon = 4%n = 6y0 = 7%y1 = 6,5%
HPR = %
6.Tahvil fiyatlaması ve getiriZor
Nominal değeri €1 000 ve yıllık kuponu 6% olan bir tahvilin vadesi 8 yıl sonra doluyor ve €1 065 fiyatla satılıyor. Vadeye kadar getirisi YTM değerini yüzde olarak bulun.
F = €1 000kupon = 6%n = 8P = €1 065
YTM = %
7.CAPM ve WACCOrta
Bir şirketin €3 000 000 değerinde öz sermayesi ve €1 000 000 değerinde borcu var. Öz sermaye maliyeti 12%, vergi öncesi borç maliyeti 3% ve vergi oranı 25%. WACC’yi bulun.
Bir şirketin her biri €47,00 olan 4 000 000 hissesi ve her biri €960 fiyattan işlem gören 10 000 tahvili var. Vergi öncesi borç maliyeti 5% ve vergi oranı 30%. Hissenin betası 1,5, risksiz faiz oranı 4% ve piyasa getirisi 9%. WACC’yi bulun.
β = 1,5rf = 4%rm = 9%rd = 5%T = 30%
WACC = %
9.Başabaş analiziOrta
Bir ürün iki şekilde üretilebilir. A yönteminin yıllık sabit maliyeti €30 000 ve birim değişken maliyeti €10’dir. Daha otomatik olan B yönteminin yıllık sabit maliyeti €38 000 ve birim değişken maliyeti €8’tür. Hangi yıllık hacimde Q iki yöntemin maliyeti aynı olur?
FA = €30 000vA = €10FB = €38 000vB = €8
Q = birim
10.Başabaş analiziZor
Bir şirket 1 600 birimi tanesi €24 fiyatla satıyor; birim değişken maliyet €12, sabit maliyetler €9 600. Satış hacmi %12 düşerse faaliyet kârı yüzde kaç %ΔΠ değişir?
Q = 1 600p = €24v = €12F = €9 600%ΔQ = −12%
%ΔΠ = %
3Çözeltiler
1.Paranın zaman değeri
Cevap: FV = 12840 €
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Üs
r·t = 0,05·5 = 0,25
e0,25 = 1,284
Gelecek değer
FV = 10 000·1,284 = €12 840,25
Cevap
FV = €12 840,25
2.Paranın zaman değeri
Cevap: FV = 26228 €
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Normal anüite faktörü
((1 + 0,06)8 − 1)/0,06 = 9,897
Peşin anüite
Her yatırım bir yıl daha uzun süre yatırımda kalır.
FV = 2 500·9,897·1,06 = €26 228,29
Cevap
FV = €26 228,29
3.NBD ve IRR
Cevap: DPB = 4,086 yıl
Geri ödeme süresi: birikimli nakit akışlarının ilk yatırımı karşılamasına kadar geçen süre. Nakdin her yıl boyunca eşit geldiği varsayılır, bu yüzden son kısım bir yılın kesridir. Basit geri ödeme süresi paranın zaman değerini göz ardı eder; iskontolu geri ödeme süresi ise iskonto edilmiş nakit akışlarını kullanır.
İskonto edilmiş ve birikimli nakit akışları
yıl 1: 8 500/1,06 = 8 018,87 → Σ = 8 018,87
yıl 2: 8 500/1,124 = 7 564,97 → Σ = 15 583,84
yıl 3: 8 500/1,191 = 7 136,76 → Σ = 22 720,60
yıl 4: 8 500/1,262 = 6 732,80 → Σ = 29 453,40
yıl 5: 8 500/1,338 = 6 351,69 → Σ = 35 805,09
Son yılın kesri
DPB = 4 + 546,60/6 351,69 = 4,086
Cevap
DPB = 4,086 yıl
İskontolu geri ödeme süresi her zaman basit geri ödeme süresinden (3,529 yıl) uzundur.
4.NBD ve IRR
Cevap: NPV = −36117 €
Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.
Büyüyen anüitenin bugünkü değeri
((1,04)/(1,1))4 = 0,799
PV = 34 000/(0,1 − 0,04)·(1 − 0,799) = 113 883,49
NPV
NPV = 113 883,49 − 150 000 = −€36 116,51
Cevap
NPV = −€36 116,51
NBD negatif, yani proje gerekli getiriden azını kazandırır.
5.Tahvil fiyatlaması ve getiri
Cevap: HPR = 9,23 %
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Getiri denklemi
€1 065 = €60·(1 − (1 + y)⁻⁸)/y + €1 000/(1 + y)⁸
Sayısal olarak çözün
P(4%) = €1 134,65, P(5%) = €1 064,63
YTM = 4,995%
Cevap
YTM = 4,995%
7.CAPM ve WACC
Cevap: WACC = 9,563 %
Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.
Ağırlıklar
V = €4 000 000, E/V = 0,75, D/V = 0,25
WACC
WACC = 0,75·12% + 0,25·3%·(1 − 0,25) = 9,563%
Cevap
WACC = 9,563%
8.CAPM ve WACC
Cevap: WACC = 11,11 %
Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.
Maliyet–hacim–kâr: satılan her birim bir katkı payı kazandırır: fiyat eksi birim değişken maliyet. Kâr = Q·(p − v) − F, F sabit maliyettir. Başabaş noktasında kâr sıfırdır, dolayısıyla Q = F/(p − v).
Eşit toplam maliyetler
30 000 + 10Q = 38 000 + 8Q
Q için çözün
Q = (38 000 − 30 000)/(10 − 8) = 4 000
Cevap
Q = 4 000 birim
Bu hacmin altında A yöntemi, üstünde otomatik B yöntemi daha ucuzdur.
10.Başabaş analizi
Cevap: %ΔΠ = −24 %
Faaliyet kaldıracı: sabit maliyetler kârın satışlardan daha güçlü tepki vermesine yol açar. Faaliyet kaldıracı derecesi DOL = katkı payı/faaliyet kârı, satışlardaki %1’lik değişimin kârı % DOL kadar değiştirdiğini söyler. Başa baş noktasının hemen üstünde çok yüksektir ve satışlar arttıkça azalır.