Tüm nakit akışlarını yıllarıyla listeleyin; 0. yıldaki yatırım negatiftir.
Her nakit akışını iskonto edin: CFt/(1 + r)t.
NBD’yi bulmak için toplayın. Pozitif değer, projenin r’den fazla kazandırdığı anlamına gelir.
İVO için NBD’yi sıfır yapan oranı deneme yoluyla veya enterpolasyonla bulun.
2Alıştırma soruları
1.Paranın zaman değeriOrta
€20 000 tutarını, aylık bileşik, yıllık %2 nominal faizle yatırıyorsunuz. 10 yıl sonra yatırımın değeri FV'yi bulun.
PV = €20 0002% / 12n = 10
FV = €
2.Paranın zaman değeriZor
€15 000 tutarındaki bir kredi 6 yıl boyunca eşit aylık taksitlerle ödenir. Faiz oranı aylık bileşik, yıllık %4,2'dir. Aylık taksit A'ü bulun.
P = €15 0004,2% / 12N = 72
A = €
3.Tahvil fiyatlaması ve getiriOrta
Nominal değeri €1 000 olan bir tahvil, yıllık 7% kuponu altı ayda bir iki eşit taksitte ödüyor ve 8 yıl sonra vadesi doluyor. Vadeye kadar getiri yıllık 4%. Tahvilin fiyatı P değerini bulun.
F = €1 000kupon = 7%YTM = 4%n = 8
P = €
4.Tahvil fiyatlaması ve getiriZor
Nominal değeri €1 000 olan bir tahvil yıllık 5% kuponu iki altı aylık ödemeyle ödüyor ve vadesi 6 yıl sonra doluyor. €975 fiyattan satılıyor. Vadeye kadar getirisi YTM değerini yıllık oran olarak (altı aylık getirinin iki katı), yüzde cinsinden bulun.
F = €1 000kupon = 5% (2×)n = 6P = €975
YTM = %
5.CAPM ve WACCOrta
Bir şirketin €8 000 000 değerinde özsermayesi ve €2 000 000 değerinde borcu var. WACC’si 6,85%, vergi öncesi borç maliyeti 3% ve vergi oranı 25%. Özsermaye maliyeti re değerini bulun.
Bir şirketin işinin kaldıraçsız (varlık) betası 0,8. 0,75 borç/özsermaye oranı planlıyor. Vergi oranı 21%, risksiz oran 2% ve piyasa risk primi 4%. Yeni sermaye yapısında özsermaye maliyeti re değerini bulun.
βU = 0,8D/E = 0,75T = 21%rf = 2%rm − rf = 4%
re = %
7.NBD ve IRROrta
€45 000 tutarındaki bir yatırım 1'den 3'e kadar yılların sonunda şu nakit akışlarını sağlar: €22 000, €15 000, €17 000. Sermaye maliyeti %12'tür. Net bugünkü değer NPV'ü bulun.
Bir proje €25 000 tutarındadır ve 1'den 2'ye kadar yılların sonunda €15 000, €18 000 getirir. İç verim oranı IRR'ü yüzde olarak bulun.
CF0 = −25 000CF1 = 15 000CF2 = 18 000
IRR = %
3Çözeltiler
1.Paranın zaman değeri
Cevap: FV = 24424 €
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Aylık oran ve taksit sayısı
i = 0,042/12 = 0,0035
N = 12·6 = 72
Taksit
N eşit A ödemesinin bugünkü değeri A·(1 − (1 + i)⁻ᴺ)/i'dir. Bunu krediye eşitleyin ve A'yı çözün.
(1 + i)−N = 0,7776
A = 15 000·0,0035/(1 − 0,7776) = €236,05
Cevap
A = €236,05
3.Tahvil fiyatlaması ve getiri
Cevap: P = 1204 €
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Dönem başına
C = €35,00, i = 0,02, N = 16
Kuponların bugünkü değeri
€35,00·(1 − 0,7284)/0,02 = €475,22
Nominal değerin bugünkü değeri
€1 000·0,7284 = €728,45
Fiyat
P = €1 203,67
Cevap
P = €1 203,67
Getiri kupon oranının altında, bu yüzden tahvil primli satılır.
4.Tahvil fiyatlaması ve getiri
Cevap: YTM = 5,495 %
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Dönem başına
C = €25,00, N = 12
Sayısal olarak çözün
i = 2,747% altı aylık
YTM
YTM = 2·2,747% = 5,495%
Cevap
YTM = 5,495%
5.CAPM ve WACC
Cevap: re = 8 %
Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.
Ağırlıklar
V = €10 000 000, E/V = 0,8, D/V = 0,2
WACC’nin borç kısmı
0,2·3%·(1 − 0,25) = 0,45%
Özkaynak maliyeti
re = (6,85% − 0,45%)/0,8 = 8%
Cevap
re = 8%
6.CAPM ve WACC
Cevap: re = 7,096 %
Kaldıraçlı beta (Hamada): borç özsermayeyi daha riskli yapar. βL = βU·(1 + (1 − T)·D/E); burada βU işletmenin borçsuz betasıdır. Bir betayı başka bir sermaye yapısına taşımak için önce kaldıraçtan arındırın, sonra yeni D/E ile yeniden kaldıraçlandırın.
Kaldıraçlı beta
βL = 0,8·(1 + 0,79·0,75) = 1,274
Öz sermaye maliyeti (CAPM)
re = 2% + 1,274·4% = 7,096%
Cevap
re = 7,096%
7.NBD ve IRR
Cevap: NPV = −1299 €
Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.
Her nakit akışının bugünkü değeri
CF0 = −45 000
CF1/(1 + 0,12)1 = 22 000/1,12 = 19 642,86
CF2/(1 + 0,12)2 = 15 000/1,254 = 11 957,91
CF3/(1 + 0,12)3 = 17 000/1,405 = 12 100,26
Toplayın
NPV = €−1 298,97
Cevap
NPV = €−1 298,97
NBD negatif, yani proje gerekli getiriden azını kazandırır.
8.NBD ve IRR
Cevap: IRR = 20 %
Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.
IRR'yi iki taraftan sınırlayın
Oran arttıkça NBD azalır; bu yüzden IRR, pozitif NBD veren oran ile negatif NBD veren oran arasındadır.
NPV(15%) = 1 654,06
NPV(20%) = 0,00
Daraltın
Doğrusal enterpolasyon ilk tahmini verir; tekrarlamak (ya da hesap makinesinin IRR işlevi) kesin oranı verir.