Tüm nakit akışlarını yıllarıyla listeleyin; 0. yıldaki yatırım negatiftir.
Her nakit akışını iskonto edin: CFt/(1 + r)t.
NBD’yi bulmak için toplayın. Pozitif değer, projenin r’den fazla kazandırdığı anlamına gelir.
İVO için NBD’yi sıfır yapan oranı deneme yoluyla veya enterpolasyonla bulun.
2Alıştırma soruları
1.Paranın zaman değeriOrta
5 yıl sonra €40 000 gerekiyor. Hesap üç aylık bileşik, yıllık %4,8 faiz ödüyor. Bugün ne kadar yatırmalısınız? Bugünkü değer PV'ü bulun.
FV = €40 0004,8% / 4n = 5
PV = €
2.Paranın zaman değeriZor
13 yıl boyunca her yılın başında €6 000 yatırıyorsunuz, ilk yatırım bugün. Hesap yıllık %6 faiz veriyor. 13. yılın sonunda hesapta ne kadar vardır? FV değerini bulun.
A = €6 000i = 6%n = 13
FV = €
3.Tahvil fiyatlaması ve getiriOrta
Nominal değeri €1 000 olan bir tahvil, yıllık 6% kuponu altı ayda bir iki eşit taksitte ödüyor ve 4 yıl sonra vadesi doluyor. Vadeye kadar getiri yıllık 9%. Tahvilin fiyatı P değerini bulun.
F = €1 000kupon = 6%YTM = 9%n = 4
P = €
4.Tahvil fiyatlaması ve getiriZor
Vadesine 19 yıl kalan bir tahvil (nominal değer €1 000, yıllık kupon 9%) €1 149 fiyattan satılıyor. İhraççı onu 4 yıl sonra €1 090 geri çağırma fiyatından geri çağırabilir. Geri çağırmaya kadar getiri YTC değerini yüzde olarak bulun.
F = €1 000kupon = 9%P = €1 149geri çağırma fiyatı = €1 090geri çağırma süresi 4 yıl
YTC = %
5.CAPM ve WACCOrta
Bir şirketin €6 000 000 değerinde öz sermayesi ve €4 000 000 değerinde borcu var. Öz sermaye maliyeti 12%, vergi öncesi borç maliyeti 4% ve vergi oranı 30%. WACC’yi bulun.
Bir şirketin hisselerinin mevcut 0,4 borç/özsermaye oranında betası 1,2. Borç/özsermaye oranını 0,6 değerine çıkarmayı planlıyor. Vergi oranı 25%, risksiz oran 2,5% ve piyasa risk primi 7%. Değişiklikten sonra özsermaye maliyeti re değerini bulun.
Bir makine bugün €50 000 maliyetindedir, 5 yıl dayanır ve çalıştırılması yılda €1 500 tutar (her yılın sonunda ödenir). Sermaye maliyeti %10. Eşdeğer yıllık maliyeti EAC değerini bulun.
C0 = €50 000M = €1 500n = 5r = 10%
EAC = €
8.NBD ve IRRZor
Bir proje €50 000 tutarındadır ve 1'den 2'ye kadar yılların sonunda €30 500, €31 000 getirir. İç verim oranı IRR'ü yüzde olarak bulun.
CF0 = −50 000CF1 = 30 500CF2 = 31 000
IRR = %
3Çözeltiler
1.Paranın zaman değeri
Cevap: PV = 31510 €
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Oran ve dönem sayısı
i = 0,048/4 = 0,012
N = 4·5 = 20
Bugünkü değer
PV = FV/(1 + i)N = 40 000/1,269 = €31 510,10
Cevap
PV = €31 510,10
2.Paranın zaman değeri
Cevap: FV = 120090 €
Paranın zaman değeri: bugünkü para, faiz kazanabileceği için aynı miktarın ileride olandan daha değerlidir. Dönem başına i faiz oranıyla bir tutar FV = PV·(1 + i)n olarak büyür. Eşit ödemeler dizisi (anüite) her ödeme toplanarak değerlenir; anüite formülleri buradan gelir.
Normal anüite faktörü
((1 + 0,06)13 − 1)/0,06 = 18,88
Peşin anüite
Her yatırım bir yıl daha uzun süre yatırımda kalır.
FV = 6 000·18,88·1,06 = €120 090,40
Cevap
FV = €120 090,40
3.Tahvil fiyatlaması ve getiri
Cevap: P = 901,1 €
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Dönem başına
C = €30,00, i = 0,045, N = 8
Kuponların bugünkü değeri
€30,00·(1 − 0,7032)/0,045 = €197,88
Nominal değerin bugünkü değeri
€1 000·0,7032 = €703,19
Fiyat
P = €901,06
Cevap
P = €901,06
Getiri kupon oranının üzerinde, bu yüzden tahvil iskontolu satılır.
4.Tahvil fiyatlaması ve getiri
Cevap: YTC = 6,671 %
Tahvil fiyatlaması: bir tahvilin fiyatı, vadeye kadar getiri (YTM) ile iskonto edilmiş nakit akışlarının bugünkü değeridir: kuponlar bir anüite oluşturur ve nominal değer vadede geri ödenir. P = C·(1 − (1 + y)⁻ⁿ)/y + F/(1 + y)ⁿ. Getiri kupon oranının üzerindeyse tahvil nominal değerinin altında işlem görür, tersi durumda üstünde.
Getiri denklemi
1149 = 90·(1 − (1 + y)−4)/y + 1090/(1 + y)4
Sayısal olarak çözün
y = 6%: €1 175,24
y = 7%: €1 136,40
YTC = 6,671%
Cevap
YTC = 6,671%
Vadeye kadar getiri 7,503%. Primli bir tahvilin yatırımcıları tahvilin geri çağrılmasını bekler, bu yüzden daha düşük olan geri çağırmaya kadar getiri daha gerçekçidir.
5.CAPM ve WACC
Cevap: WACC = 8,32 %
Sermaye maliyeti: CAPM, hissedarların beklediği getiriyi verir: re = rf + β·(rm − rf). Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti, öz sermaye ve borcu piyasa değerlerine göre birleştirir: WACC = E/V·re + D/V·rd·(1 − T), burada V = E + D. Faiz vergiden düşülebilir, (1 − T) bu yüzdendir.
Ağırlıklar
V = €10 000 000, E/V = 0,6, D/V = 0,4
WACC
WACC = 0,6·12% + 0,4·4%·(1 − 0,3) = 8,32%
Cevap
WACC = 8,32%
6.CAPM ve WACC
Cevap: re = 11,87 %
Kaldıraçlı beta (Hamada): borç özsermayeyi daha riskli yapar. βL = βU·(1 + (1 − T)·D/E); burada βU işletmenin borçsuz betasıdır. Bir betayı başka bir sermaye yapısına taşımak için önce kaldıraçtan arındırın, sonra yeni D/E ile yeniden kaldıraçlandırın.
Betayı kaldıraçtan arındırın
βU = 1,2/(1 + 0,75·0,4) = 0,9231
Yeni D/E’de yeniden kaldıraçlandırın
βL = 0,9231·(1 + 0,75·0,6) = 1,338
Öz sermaye maliyeti (CAPM)
re = 2,5% + 1,338·7% = 11,87%
Cevap
re = 11,87%
7.NBD ve IRR
Cevap: EAC = 14690 €
Eşdeğer yıllık maliyet: tüm maliyetlerin bugünkü değerini ömür boyunca eşit bir yıllık tutar (anüite) olarak dağıtın: EAC = PV·r/(1 − (1 + r)⁻ⁿ). Farklı ömürlü makineleri karşılaştırmayı sağlar.
Anüite faktörü
(1 − 1,1−5)/0,1 = 3,791
Yıllıklandırılmış satın alma fiyatı
50 000/3,791 = 13 189,87
EAC
EAC = 13 189,87 + 1 500 = €14 689,87
Cevap
EAC = €14 689,87
8.NBD ve IRR
Cevap: IRR = 14,94 %
Net bugünkü değer: her nakit akışını gerekli getiri oranı r ile bugüne indirgeyin ve toplayın: NBD = Σ CFₜ/(1 + r)ᵗ. NBD > 0 olan proje r'den fazla kazandırır ve değer yaratır. İç verim oranı (IRR), NBD = 0 yapan orandır.
IRR'yi iki taraftan sınırlayın
Oran arttıkça NBD azalır; bu yüzden IRR, pozitif NBD veren oran ile negatif NBD veren oran arasındadır.
NPV(10%) = 3 347,11
NPV(15%) = −37,81
Daraltın
Doğrusal enterpolasyon ilk tahmini verir; tekrarlamak (ya da hesap makinesinin IRR işlevi) kesin oranı verir.