Pelajari Kaedah penyelidikan dalam psikologi dari awal
1Mengapa psikologi memerlukan kaedah penyelidikan
Psikologi membuat dakwaan tentang manusia: bahawa tidur meningkatkan ingatan, atau bahawa terapi mengurangkan kebimbangan. Kaedah penyelidikan ialah peraturan untuk menguji dakwaan sedemikian dengan adil, supaya jawapannya tidak bergantung pada pendapat.
Sesuatu kajian bermula dengan hipotesis, ramalan yang boleh diuji. Hipotesis nul menyatakan tiada kesan atau tiada hubungan; hipotesis alternatif menyatakan ada. Hipotesis berarah (satu hujung) turut menyatakan arah kesan; hipotesis tak berarah (dua hujung) tidak.
Dalam eksperimen, penyelidik mengubah satu pemboleh ubah dan mengukur yang lain:
- Pemboleh ubah bebas (IV) ialah yang sengaja diubah oleh penyelidik, seperti jumlah tidur.
- Pemboleh ubah bersandar (DV) ialah yang diukur untuk melihat sama ada ia terkesan, seperti skor ingatan.
- Pemboleh ubah luaran juga boleh menjejaskan DV. Jika salah satunya berubah bersama IV, ia menjadi pemboleh ubah pengelirut dan hasilnya tidak jelas.
Pengoperasian (operationalisation) bermaksud mentakrifkan pemboleh ubah supaya boleh diukur, contohnya “ingatan” sebagai “bilangan perkataan yang diingat daripada senarai 20”.
Semakan kendiri Seorang penyelidik memainkan muzik kepada satu kumpulan dan senyap kepada kumpulan lain, kemudian mengira perkataan yang diingat oleh setiap orang. Apakah pemboleh ubah bersandar?
- Bilangan perkataan yang diingat
- Muzik atau senyap
- Senarai perkataan
- Umur peserta
Jawapan: Bilangan perkataan yang diingat. DV ialah apa yang diukur: perkataan yang diingat. Muzik atau senyap ialah apa yang diubah oleh penyelidik, jadi ia ialah IV. Menukar kedua-duanya ialah kesilapan yang paling lazim.
2Reka bentuk, sampel dan etika
Reka bentuk eksperimen berbeza dari segi siapa yang mengambil bahagian dalam setiap keadaan:
- Kumpulan bebas: orang berbeza dalam setiap keadaan. Tiada kesan tertib, tetapi kumpulan mungkin berbeza.
- Ukuran berulang: orang yang sama menjalani setiap keadaan. Perbezaan individu dikawal, tetapi kesan tertib (latihan, keletihan) muncul; pengimbangan balas (counterbalancing) (separuh melakukan A kemudian B, separuh B kemudian A) mengawalnya.
- Pasangan sepadan: orang berbeza, dipadankan pada sifat utama seperti umur atau IQ.
Dalam eksperimen sebenar, peserta ditugaskan secara rawak kepada keadaan. Dalam kuasi-eksperimen, IV ialah perbezaan sedia ada secara semula jadi, seperti jantina atau umur, jadi ia tidak boleh ditugaskan. Eksperimen lapangan memanipulasi IV dalam persekitaran semula jadi.
Kaedah bukan eksperimen termasuk kajian korelasi, pemerhatian, soal selidik dan temu bual, kajian kes, dan kajian membujur yang mengikuti orang yang sama dari semasa ke semasa.
Pensampelan: dalam sampel rawak setiap orang mempunyai peluang yang sama; sistematik mengambil setiap orang ke-n daripada senarai; berstrata mengekalkan perkadaran subkumpulan dalam populasi; peluang menggunakan sesiapa yang ada; sukarela menggunakan orang yang membalas iklan.
Bias: peserta mungkin mengubah tingkah laku kerana mereka meneka tujuan (ciri tuntutan) atau mahu kelihatan baik (kehendak sosial). Reka bentuk buta ganda dua, di mana peserta mahupun penyelidik tidak tahu keadaan, mengurangkan ini dan bias penyelidik.
Etika: persetujuan termaklum, hak untuk menarik diri, perlindungan daripada bahaya, kerahsiaan, dan taklimat selepas kajian (debrief), terutamanya apabila penipuan digunakan.
Semakan kendiri Seorang penyelidik mahukan sampel dengan perkadaran pelajar tahun pertama, kedua dan ketiga yang sama seperti universiti. Kaedah manakah yang sesuai?
- Pensampelan berstrata
- Pensampelan peluang
- Pensampelan rawak
- Pensampelan sistematik
Jawapan: Pensampelan berstrata. Pensampelan berstrata membahagikan populasi kepada subkumpulan dan mengambil sampel setiap satu secara berkadar. Sampel rawak mungkin menghasilkan perkadaran ini, tetapi tidak menjaminnya.
3Kebolehpercayaan, kesahan dan statistik
Kebolehpercayaan (reliability) ialah konsistensi: sesuatu ukuran memberikan keputusan yang sama setiap kali. Ia disemak melalui ujian–uji semula (test–retest), melalui persetujuan antara penilai pemerhati, atau melalui belah dua dan konsistensi dalaman.
Kesahan (validity) ialah ketepatan: kajian mengukur apa yang didakwanya. Kesahan dalaman bermaksud IV benar-benar menyebabkan perubahan dalam DV. Kesahan luaran bermaksud keputusan boleh digeneralisasikan kepada orang dan keadaan lain.
Sesuatu ukuran juga boleh menunjukkan kesahan serentak (ia sepadan dengan ujian yang mantap) dan kesahan ramalan (ia meramalkan hasil kemudian). Sesuatu ukuran boleh dipercayai tanpa sah.
Aras pengukuran: nominal (kategori), ordinal (kedudukan), sela (langkah sama) dan nisbah (langkah sama dan sifar sebenar, seperti masa tindak balas).
Statistik deskriptif: min, median dan mod menerangkan pusat; sisihan piawai menerangkan serakan. Dalam taburan normal kira-kira 68% skor terletak dalam 1 SD daripada min dan kira-kira 95% dalam 2 SD.
Statistik inferens menguji hipotesis nul. Jika p < 0.05, keputusan itu dipanggil signifikan. Dua ralat adalah mungkin:
- Ralat Jenis I: menolak hipotesis nul yang benar, positif palsu.
- Ralat Jenis II: gagal menolak hipotesis nul yang palsu, negatif palsu. Sampel kecil menjadikannya lebih berkemungkinan.
Pilih ujian mengikut reka bentuk dan data: ujian-t tak bersandar untuk dua kumpulan berasingan, ujian-t berpasangan untuk ukuran berulang, khi kuasa dua untuk kategori, r Pearson untuk hubungan linear dan rho Spearman untuk kedudukan.
Nilai-p tidak memberitahu apa-apa tentang sebesar mana kesan. Saiz kesan, seperti d Cohen atau r, dan selang keyakinan menunjukkannya.
Semakan kendiri Sebuah kajian menyimpulkan bahawa terapi baharu berkesan, tetapi sebenarnya ia tiada kesan. Ralat manakah ini?
- Bias pensampelan
- Kesan siling
- Ralat Jenis I
- Ralat Jenis II
Jawapan: Ralat Jenis I. Menolak hipotesis nul yang benar, positif palsu, ialah ralat Jenis I. Ralat Jenis II ialah sebaliknya: terlepas kesan yang benar-benar wujud.
4Cara menilai sesuatu kajian
Banyak soalan menerangkan sesuatu kajian dan bertanya apa yang boleh disimpulkan. Selesaikannya mengikut urutan ini:
- Kenal pasti pemboleh ubah: IV dan DV, atau dua pemboleh ubah yang diukur dalam korelasi.
- Namakan reka bentuk: eksperimen sebenar, kuasi-eksperimen, korelasi, pemerhatian atau kajian kes.
- Lihat sampel: bagaimana ia dipilih, sebesar mana, dan kepada siapa keputusan itu terpakai.
- Cari ancaman: pemboleh ubah pengelirut, ciri tuntutan, kumpulan kawalan yang tiada, ukuran yang tidak boleh dipercayai.
- Semak statistik: ujian yang betul, nilai-p dan saiz kesan.
- Nyatakan kesimpulan yang dibenarkan oleh reka bentuk. Hanya eksperimen yang terkawal dengan baik menyokong dakwaan sebab-akibat.
5Contoh terselesai
Nilai kajian itu satu langkah demi satu langkah. Cuba nyatakan langkah seterusnya sebelum anda membukanya.
Contoh terselesaiTinjauan terhadap 200 pelajar mendapati bahawa mereka yang minum lebih banyak kopi mempunyai gred peperiksaan yang lebih tinggi: r = 0.30, p = 0.001. Sebuah akhbar menulis: “Kopi meningkatkan gred.” Adakah kesimpulan ini wajar?
1Kopi tidak ditugaskan oleh penyelidik; kedua-dua pemboleh ubah diukur. Jadi ini ialah kajian korelasi, bukan eksperimen.
2r = 0.30 ialah korelasi positif sederhana. p = 0.001 bermaksud korelasi sekuat ini sangat tidak mungkin berlaku jika tiada hubungan dalam populasi.
Menduakan r menunjukkan berapa banyak variasi dalam gred dikaitkan dengan kopi:
r² = 0.30² = 0.09 → 9%
3Pemboleh ubah ketiga boleh menyebabkan kedua-duanya: pelajar yang belajar lewat malam mungkin minum lebih banyak kopi dan juga mendapat gred yang lebih baik. Atau arahnya boleh terbalik: pelajar yang sibuk dan bercita-cita tinggi mungkin minum lebih banyak kopi.
4Tugaskan pelajar secara rawak kepada kafein atau minuman plasebo, pastikan semua yang lain sama, dan gunakan prosedur buta ganda dua. Kemudian bandingkan skor ujian.
5Kajian itu menunjukkan perkaitan yang signifikan tetapi sederhana. Ia tidak menunjukkan bahawa kopi menyebabkan gred yang lebih tinggi.
Jawapan Tidak wajar: korelasi 0.30 (9% varians dikongsi) menunjukkan perkaitan, bukan sebab; eksperimen rawak buta ganda dua diperlukan.
6Kesilapan lazim
- Menganggap korelasi sebagai sebab-akibat. Pemboleh ubah ketiga atau arah yang terbalik mungkin menerangkan kaitan itu.
- Menukar IV (diubah) dan DV (diukur).
- Menukar ralat Jenis I (positif palsu) dan Jenis II (negatif palsu).
- Membaca p sebagai kebarangkalian bahawa hipotesis nul adalah benar. Ia ialah kebarangkalian data seekstrem ini jika hipotesis nul benar.
- Menyimpulkan “tiada kesan” daripada keputusan yang tidak signifikan dalam sampel kecil. Kajian itu mungkin kekurangan kuasa.
- Mengelirukan kebolehpercayaan (konsisten) dengan kesahan (tepat).
Semakan kendiri Dalam sebuah pekan, jualan aiskrim dan kejadian lemas meningkat dan menurun bersama sepanjang tahun. Apakah penjelasan yang terbaik?
- Korelasi itu pasti ralat Jenis II
- Lemas menyebabkan orang membeli aiskrim
- Makan aiskrim menyebabkan lemas
- Pemboleh ubah ketiga, cuaca panas, meningkatkan kedua-duanya
Jawapan: Pemboleh ubah ketiga, cuaca panas, meningkatkan kedua-duanya. Pada bulan-bulan panas lebih ramai orang membeli aiskrim dan lebih ramai orang berenang. Membaca korelasi sebagai satu menyebabkan yang lain mengabaikan pemboleh ubah ketiga ini.
7Rupa soalan peperiksaan
- Mudah (istilah utama dan fakta): takrifan. Apakah IV, hipotesis nul, kebolehpercayaan atau persetujuan termaklum.
- Sederhana (mengaplikasikan konsep): kajian ringkas untuk dikelaskan. Anda menamakan reka bentuk, kaedah pensampelan, jenis kesahan atau ujian statistik yang betul.
- Sukar (kes dan analisis): kajian yang bermasalah. Anda mengesan pengelirut, p-hacking, julat terhad atau sampel WEIRD, mentafsir R² atau selang keyakinan, atau mengaplikasikan pembetulan Bonferroni.
Bagi soalan yang sukar, tanya apa lagi yang boleh menerangkan keputusan itu dan sama ada reka bentuk membenarkan kesimpulan yang dibuat.
Belajar langkah demi langkah dalam aplikasiBelajar langkah demi langkah dalam aplikasi